Η χήνα του Καΐρου

Η χήνα του Καΐρου (ιταλικά: L'oca del Cairo, K. 422) είναι μια ημιτελής όπερα μπούφα του Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ σε λιμπρέτο του Τζαμπαττίστα Βαρέσκο. Ο Μότσαρτ ξεκίνησε να γράφει την όπερα τον Ιούλιο του 1783 αλλά εγκαταλείφθηκε τον Οκτώβριο. Συνέθεσε επτά από τα δέκα νούμερα της πρώτης πράξης καθώς και μερικά ρετσιτατίβα και ένα προσχέδιο για μια ακόμη άρια. Η διασωθείσα μουσική της όπερας ανέρχεται σε περίπου 45 λεπτά.

 Ιστορικό 
 Σύνθεσης 
Μια αλληλογραφία του Μότσαρτ δείχνει ότι ήθελε να γράψει μια κωμική όπερα σε νέο κείμενο για τον ιταλικό θίασο της Βιέννης. Είχε μόλις γνωρίσει τον Λορέντζο Ντα Πόντε, ο οποίος αργότερα θα έγραφε τα λιμπρέτι για τις πιο επιτυχημένες όπερες του Μότσαρτ, αλλά δεν ήταν διαθέσιμος οπότε ο συνθέτης απευθύνθηκε στον Τζαμπαττίστα Βαρέσκο, λιμπρετίστα της προηγούμενης όπερας του Ιδομενέας. Η επείγουσα ανάγκη του Μότσαρτ για έναν ποιητή πιστοποιείται από την προθυμία του να συνεργαστεί με κάποιον, ο οποίος κατά τη γνώμη του δεν είχε "την παραμικρή γνώση ή εμπειρία του θεάτρου". Τελικά ο Μότσαρτ συνειδητοποίησε την απελπισία του εγχειρήματος και εγκατέλειψε το λιμπρέτο του Βαρέσκο μετά από έξι μήνες λόγω του ανόητου τέλους του, μιας φαρσοκωμωδίας, βασισμένης στον μύθο του Δούρειου Ίππου.

 Ερμηνευτικών προσεγγίσεων 
Η ορχηστρική σύνθεση της όπερας περιλαμβάνει τα εξής όργανα: Δύο όμποε, δύο φαγκότα, δύο κόρνα και έγχορδα, ωστόσο έχουν δημιουργηθεί διάφορες εκδοχές με την προσαρμογή άλλης μουσικής. Η πρώτη παράσταση (σε συναυλία) έγινε στη Φρανκφούρτη τον Απρίλιο του 1860. Η πρώτη θεατρική παράσταση δόθηκε στις 6 Ιουνίου 1867 στο Παρίσι, στο θέατρο Fantaisies-Parisiennes σε μια γαλλική διασκευή 2 πράξεων του Βέλγου λιμπρετίστα Βικτόρ Ουάιλντερ, ο οποίος πρόσθεσε νέο τέλος και η μουσική διασκευή από τον μαέστρο Τσάρλς Κονσταντέν, ο οποίος πρόσθεσε κι άλλα κομμάτια του Μότσαρτ για να ολοκληρώσει την ενορχήστρωση.

 Χαρακτήρες και πλοκή 
 Ρόλοι και φωνές 
Ντον Πίππο, Ισπανός μαρκήσιοςΜπάσοςΝτόνα Παντέα, η σύζυγός τουΣοπράνοΣελιντόρα, η κόρη τουΣοπράνοΜπιοντέλο, ένας πλούσιος κύριοςΤενόροςΚαλαντρίνο, εγγονός της Ντόνα Παντέα και φίλος του ΜπιοντέλοΤενόροςΛαβίνια, φίλη της Σελιντόρα και ερωτευμένη με τον ΚαλαντρίνοΣοπράνοΤσιτσιμπίο, μπάτλερ του Ντον Πίππο και ερωτευμένος με την ΑουρέταΜπάσοςΑουρέτα, υπηρέτρια της Ντόνα ΠαντέαΣοπράνοΚομμωτές, ράφτες, τσαγκάρηδες, ναύτες, αμαξάδες, λιμενεργάτες, υπηρέτες, στρατιώτες που φυλάνε το φρούριο (χορωδία)

 Πλοκή 
Ο Ντον Πίππο, ένας Ισπανός μαρκήσιος, έχει κλειδώσει τη μοναχοκόρη του Σελιντόρα σε έναν πύργο. Είναι αρραβωνιασμένη με τον κόμη Λιονέτο ωστόσο η νεαρή γυναίκα είναι ερωτευμένη με τον Μπιοντέλο, ο οποίος έχει βάλει στοίχημα με τον Nτον Πίππο: αν καταφέρει να ελευθερώσει τη Σελιντόρα μέσα σε ένα χρόνο, οι δυο τους μπορούν να παντρευτούν. Στον πύργο είναι επίσης κλειδωμένη η Λαβίνια, φίλη της Σελιντόρα, η οποία είναι ερωτευμένη με τον Καλαντρίνο, φίλο του Μπιοντέλο. Ο μαρκήσιος, ωστόσο, έχει ερωτευτεί τη Λαβίνια και θέλει να την παντρευτεί αφού η νόμιμη σύζυγός του, η Ντόνα Παντέα, θεωρείται νεκρή. Στο τέλος του προκαθορισμένου έτους, μετά από πολλές περιπέτειες, ο Μπιοντέλο καταφέρνει να εισέλθει στον κήπο και να μπει στον πύργο, κρυμμένος μέσα σε μια μεγάλη μηχανική xήνα με οδηγό την Ντόνα Παντέα, έτσι αφού ο Ντον Πίππο ανακαλύπτει ότι η γυναίκα του είναι ζωντανή και υγιής, το αποδέχεται και επιτρέπει στα δύο νεαρά ζευγάρια να παντρευτούν.

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η χήνα του Καΐρου: Παρτιτούρες της όπερας
 Το λιμπρέτο της όπερας (στα ιταλικά)

Κατηγορία:Όπερες του Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ
Κατηγορία:Όπερες στην ιταλική γλώσσα