Qt (λογισμικό)

Το Qt () είναι πλατφόρμα και βιβλιοθήκη ανάπτυξης γραφικών εφαρμογών με υποστήριξη πολλαπλών λειτουργικών συστημάτων. Η βιβλιοθήκη παρέχεται σε δύο εκδόσεις με διαφορετικές άδειες χρήσης — η πρώτη είναι ελεύθερη και ανοιχτού κώδικα και η δεύτερη εμπορική.

 Ιστορικά στοιχεία 
Η βιβλιοθήκη αναπτύχθηκε αρχικά από τους Haavard Nord και Eirik Chambe-Eng, με αφετηρία το 1991. Το 1992, ο Eirik πρότεινε την ιδέα των signals και slots, ενός νέου παραδείγματος ανάπτυξης γραφικών εφαρμογών, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά στο Qt και αργότερα από άλλες γραφικές βιβλιοθήκες.

Για την ανάπτυξη και την εμπορική αξιοποίηση της βιβλιοθήκης οι δυο συνεργάτες ίδρυσαν στις 4 Μαρτίου 1994 την εταιρεία Quasar Technologies, η οποία μετέπειτα μετονομάστηκε σε Trolltech. Η βιβλιοθήκη δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στις 20 Μαΐου 1995 στον ιστοχώρο sunsite.unc.edu, ενώ ανακοινώθηκε επίσημα στην ομάδα συζήτησης comp.os.linux.announce στις 26 Μαΐου του ίδιου έτους. Η πρώτη αυτή έκδοση, όπως και όλες οι μετέπειτα εκδόσεις, διανέμονταν υπό δυο άδειες (μία για επαγγελματική χρήση και μία για ανάπτυξη λογισμικού ανοιχτού κώδικα).

Πρώτοι πελάτες της εταιρείας Trolltech ήταν η νορβηγική εταιρεία Metis και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος. Ως τα τέλη του 1996, η εταιρεία είχε πουλήσει συνολικά 18 άδειες σε 8 πελάτες από όλο τον κόσμο.

Στις 14 Οκτωβρίου 1996 ο Matthias Ettrich ανακοινώνει στις ομάδες συζήτησης comp.os.linux.development.apps, comp.os.linux.misc και  de.comp.os.linux.misc την αρχή ανάπτυξης του γραφικού περιβάλλοντος KDE (αρχικά ως Kool Desktop Environment), το οποίο θα βασίζονταν πάνω στην ελεύθερη και ανοιχτού κώδικα έκδοση της βιβλιοθήκης Qt. Ο ίδιος προσχώρησε στην εταιρεία Trolltech λίγο αργότερα, το 1998.

Στο φως της κριτικής της μη-ελεύθερης άδειας ανοιχτού κώδικα που χρησιμοποιούσε η βιβλιοθήκη Qt εκείνη την εποχή (Qt Licence), ιδρύεται τον Φεβρουάριο του 1997 η KDE-FreeQt Foundation, η οποία διασφαλίζει την αέναη ελεύθερη διαθεσιμότητα της βιβλιοθήκης για την ανάπτυξη ελεύθερου λογισμικού.

Στις 28 Ιανουαρίου 2008 η εταιρεία Nokia ανακοίνωσε την εξαγορά της Trolltech έναντι του ποσού 135 εκατ. δολαρίων ΗΠΑ. Τον Μάρτιο του 2011 η Nokia ανακοίνωσε την πώληση της ιδιοκτησίας της Qt στην εταιρία Digia. Αργότερα, η Digia ίδρυσε μια θυγατρική εταιρία, το Qt Company, η οποία θα επικεντρωνόταν αποκλειστικά στην ανάπτυξη της βιβλιοθήκης και του οικοσυστήματος Qt.

 Χρήση 
Η βιβλιοθήκη Qt χρησιμοποιείται εκτενώς για την ανάπτυξη τόσο εμπορικού λογισμικού όσο και ελεύθερου λογισμικού και λογισμικού ανοιχτού κώδικα, σε διάφορες πλατφόρμες και λειτουργικά συστήματα. Υπάρχουν επίσης παραδείγματα δημοφιλών εφαρμογών (Spotify, MuseScore) και παιχνιδιών που βασίζονται πάνω στην έκδοση της βιβλιοθήκης Qt για Android.

 Λογισμικό που βασίζεται στο Qt 

 Ελεύθερο/Ανοιχτού κώδικα 
Το γραφικό περιβάλλον εργασίας KDE Plasma 5 και οι εφαρμογές του KDE Gear για Unix-συμβατά συστήματα βασίζεται στην έκδοση 5 της βιβλιοθήκης Qt.
Το γραφικό περιβάλλον Trinity Desktop Environment βασίζεται σε μια δική του έκδοση της βιβλιοθήκης Qt3, ονόματι TQt.
Το Picard, πρόγραμμα tagging μουσικής από το MusicBrainz, χρησιμοποιεί την βιβλιοθήκη Qt μέσω PyQt.
Το Shotcut, πρόγραμμα μη γραμμικής επεξεργασίας βίντεο.
Το LibreCAD, ελεύθερο και ανοιχτού κώδικα λογισμικό για σχεδίαση 2D CAD.
Το πρόγραμμα αναπαραγωγής πολυμέσων VLC.
Το γραφικό front-end του VirtualBox (VirtualBox Manager).
Το πρόγραμμα ανταλλαγής γρήγορων μηνυμάτων Telegram (έκδοση Desktop).

 Εμπορικό 

 Το 3D λογισμικό χαρτών Google Earth.
 Η έκδοση Linux του πελάτη VοIP Skype.
 Το λογισμικό Autodesk Maya.
 Η σουίτα προγραμμάτων AMD Radeon Software.
 Η δωρεάν εμπορική σουίτα παραγωγικότητας WPS Office.

 Εκδόσεις 
+ΛογότυποΣειράΑριθμός έκδοσηςΗμερομηνία κυκλοφορίαςΠαρατηρήσειςχωρίς-πλαίσιο|43x43εσπρο-1.x0.9020 Μαΐου 1995Πρώτη δημόσια έκδοση0.925 Σεπτεμβρίου 1995Beta έκδοση0.9312 Ιανουαρίου 19960.9520 Μαρτίου 19960.976 Ιουνίου 19960.9813 Ιουλίου 19961.x1.024 Σεπτεμβρίου 19961.1Τέλη 19961.213 Απριλίου 19971.3Σεπτέμβριος 19971.409 Ιουλίου 19981.411 Οκτωβρίου 19981.422 Δεκεμβρίου 19981.4412 Μαρτίου 19991.45??? 19992.x2.025 Ιουνίου 1999Η έκδοση του Qt για X11 δημοσιεύεται ως ανοιχτού κώδικα υπό την άδεια Q Public License.2.112 Απριλίου 20002.27 Δεκεμβρίου 2000Δυνατότητα χρήσης άδειας λογισμικού GNU GPLv22.38 Μαρτίου 20013.x3.015 Οκτωβρίου 20013.113 Νοεμβρίου 20013.223 Ιουλίου 20033.35 Φεβρουαρίου 2004Πάνω σε αυτή την έκδοση βασίστηκε το fork του Qt3 (TQt) από το εγχείρημα Trinity Desktop.χωρίς-πλαίσιο|43x43εσ4.x4.028 Ιουνίου 20054.120 Δεκεμβρίου 20054.24 Οκτωβρίου 20064.330 Μαΐου 2007Δυνατότητα χρήσης άδειας λογισμικού GNU GPLv3.4.46 Μαΐου 20084.53 Μαρτίου 20094.61 Δεκεμβρίου 20094.721 Σεπτεμβρίου 20104.815 Δεκεμβρίου 2011Εκτεταμένη υποστήριξη (LTS)χωρίς-πλαίσιο|43x43εσ5.x5.019 Δεκεμβρίου 20125.13 Ιουλίου 20135.212 Δεκεμβρίου 20135.320 Μαΐου 20145.410 Δεκεμβρίου 20145.51 Ιουλίου 20155.616 Μαρτίου 20165.716 Ιουνίου 20165.823 Ιανουαρίου 20175.931 Μαΐου 20175.1030 Νοεμβρίου 20175.1122 Μαΐου 20185.1231 Ιανουαρίου 2019Εκτεταμένη υποστήριξη (LTS)5.1319 Ιουνίου 20195.1412 Δεκεμβρίου 20195.1526 Μαΐου 2020Εκτεταμένη υποστήριξη (LTS) μόνο για χρήστες με εμπορική άδεια μέχρι 26-05-20256.x6.08 Δεκεμβρίου 20206.16 Μαΐου 20216.230 Σεπτεμβρίου 2021Εκτεταμένη υποστήριξη (LTS) μέχρι 2024-09-30.6.312 Απριλίου 20226.429 Σεπτεμβρίου 2022



 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Επίσημη ιστοσελίδα
 Αποθετήριο πηγαίου κώδικα
 Qt Wiki - λήμμα About Qt

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Βιβλιοθήκες υπολογιστών
Κατηγορία:Διαλειτουργικό λογισμικό