Σαμοανές γενικές εκλογές 2021

Στις 9 Απριλίου 2021 διεξήχθησαν γενικές εκλογές στις Σαμόα, για να εκλεγούν τα μέλη της Σαμοανής Νομοθετικής Συνέλευσης.  

Το επί πολλά χρόνια κυβερνών κόμμα, το ΚΠΑΔ, ισοφάρισε με τη συμμαχία ΦΑΣΤ της Φιάμε Ναόμι Ματαάφα, με 25-25 έδρες. Με την υποστήριξη του ενός ανεξάρτητου που κέρδισε στις εκλογές, η Φιάμε Ναόμι Ματαάφα θα σχηματίσει κυβέρνηση και θα γίνει η πρώτη γυναίκα Πρωθυπουργός των Σαμόα. 

 Ιστορικό 
Ο 75χρονος Πρωθυπουργός Τουιλαέπα Σαϊλέλε Μαλιελεγκαόι, μετά από 22 χρόνια στην εξουσία, είναι ο δεύτερος μακροβιότερος Πρωθυπουργός στον κόσμο, με πρώτο τον Χουν Σεν ο οποίος έχει διατελέσει 36 χρόνια θητείας ως Πρωθυπουργός της Καμπότζης. Το κόμμα του, το Κόμμα Προστασίας των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, συμμετέχει σε αυτές τις εκλογές με 105 υποψήφιους. Σε αυτές τις εκλογές θα αντιμετωπίσει σοβαρή πρόκληση από το νεοσύστατο κόμμα ΦΑΣΤ–Πίστη στον Έναν Αληθινό Θεό στο οποίο ηγείται η Φιάμε Ναόμι Ματαάφα, η κόρη του πρώτου Πρωθυπουργού των Σαμόα Φιάμε Ματαάφα Μουλινούου Β΄. Το ΦΑΣΤ συμμάχησε με το Σαμοανό Εθνικό Δημοκρατικό Κόμμα και το κόμμα Τουμούα και Πουλεόνο και μαζί συμμετέχουν στις εκλογές με 52 υποψήφιους. Στις εκλογές συμμετέχουν συνολικά 198 υποψήφιοι, από τους οποίους οι 12 είναι ανεξάρτητοι πολιτικοί και οι υπόλοιποι είναι μέλη πέντε διαφορετικών κομμάτων. Από τους 198 υποψήφιους οι 21 είναι γυναίκες.

 Εκλογικό σύστημα 
Σύμφωνα με το Σύνταγμα του Ανεξάρτητου Κράτους των Σαμόα, τα 51 μέλη της Σαμοανής Νομοθετικής Συνέλευσης θα εκλεγούν με απλό πλειοψηφικό σύστημα από ισάριθμες μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες, για πενταετή θητεία. Τουλάχιστον 10% των μελών πρέπει να είναι γυναίκες. Δικαίωμα ψήφου έχουν όλοι οι πολίτες των Σαμόα, ηλικίας άνω των 21 ετών, υπό την προϋπόθεση να μην έχουν αποστερηθεί το δικαίωμα λόγω δικαστικής απόφασης ή ιατρικής διάγνωσης. Η προσέλευση στην ψηφοφορία δεν είναι υποχρεωτική.

 Διεξαγωγή 
Η προεκλογική περίοδος έληξε τα μεσάνυχτα του Σαββάτου και τα κόμματα έπρεπε να σταματήσουν τις προωθητικές ενέργειες μέχρι να ολοκληρωθούν οι εκλογές. Την Δευτέρα 5 Απριλίου 2021 άρχισε η τετραήμερη περίοδος πρόωρης ψηφοφορίας για τους ενδιαφερόμενους ψηφοφόρους. Από την Τετάρτη 7 Απριλίου έχει τεθεί σε ισχύ ποτοαπαγόρευση που θα ισχύσει μέχρι το πρωινό της επόμενης ημέρας των εκλογών.

Αποτελέσματα
+ Αποτελέσματα βουλευτικών εκλογών350x350pxΚόμμαΨήφοι%Έδρες+/–  Κόμμα Προστασίας των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων 48.393   10 Συμμαχία –– 33.354   25Ταουτούα Σαμόα2.900 2Οι Σαμόα Πρώτα207Νέο30Νέο  Ανεξάρτητοι 4.025   12Σύνολο88.909 2Άκυρα / κενά ψηφοδέλτια605Εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι/προσέλευση128.848Πηγή: SamoaGov

 Αναλυτικά αποτελέσματα 
+ Αναλυτικά αποτελέσματα βουλευτικών εκλογών№ΠεριφέρειαΝικητήςΚόμμαΨήφοι%1Βαϊμαούγκα 1Σουλαμανάια Τουϊβάσα13492Βαϊμαούγκα 2Λενατάι Βίκτορ10323Βαϊμαούγκα 3Ταπουνούου Νίκο Λι Χανγκ16574Βαϊμαούγκα 4Φαυάλο Χάρι Τζέφρι Σούστερ10815Φαλεάτα 1Μανουλελεύα Τοβάλε1.2076Φαλεάτα 2Λεατινούου Γουέιν Σοοϊάλο22517Φαλεάτα 4Άλε Βένα Άλε 8778Σαγκάγκα 1Λοάου Σολαμαλεμάλο10109Σαγκάγκα 2Σεϊούλι Ουελιγκιτόνε 69910Σαγκάγκα 3Σάλα Φάτα Πινάτι89711Σαγκάγκα 4Τουίσα Τουλιμασεαλίι85112Αάνα Αλόφι 1Φεσολάι Απούλου93813Αάνα Αλόφι 2Αϊόνο Αφαέσε Τολεαφόα52014Αάνα Αλόφι 3Αγκασεάτα Βαλέλιο Τανουβάσα Πέτο70015Αάνα Αλόφι 4Τοεολέσουλουσουλου Σέντρικ84516Αΐγκα Ίλε ΤάιΑουαπαάου Μουλιπόλα 1.34317Φαλελατάι Μα ΣαματάουΛουπεματασίλα Γκαλουμαλεμάνα1.00818Λεφάγκα Μα ΦαλεσεέλαΜασιναλούπε Μακέσι91019Σαφάτα 1Λεαάνα Ρόνι Ποσίνι1.03720Σαφάτα 2Νόνου Τέο Λομιαλάγκι57921ΣιούμουΤουουου Ανασίι Λεότα63322Φαλεαλίλι 1Τοελούπε Πουμουλινούκου Ονεσέμο116123Φαλεαλίλι 2Φουιμαόνο Τέο51324Αλειπάτα Ιτούπα Ι ΛάγκοΦουαάβα Σουλουϊμάλο Αματάγκα53625Αλειπάτα Ιτούπα Ι ΛάλοΦιουγκάλου Ετευάτι Ετευάτι80526Βάα Ο ΦονότιΜαούου Σιαόσι Πουεπουέμαι75127Ανοαμάα 1Αλαϊάσα Σεπουλόνα104528Ανοαμάα 2Λαουόφο Φονοτόε Νουαφεσίλι112129Φαασαλελεάγκα 1Ματαμούα Σεουμάνου (γυναίκα)117330Φαασαλελεάγκα 2Μαγκέλε Σεκάτι Φιαούι 64931Φαασαλελεάγκα 3Παπαλίι Λίο Ολοιπόλα1.34132Φαασαλελεάγκα 4Τέα Τοοάλα Πεάτο82733Φαασαλελεάγκα 5Πεσέτα Βαΐφου Τεβαγκαένα46334Γκαγκαεμαουγκα 1Τουάλα Ιοσέφιο ΠονιφάσιοΑνεξ.64435Γκαγκαεμαουγκα 2Σεουαμούλι Φάσι Τόμα79436Γκαγκαιφομαούγκα 1Φαϊμαλοτόα Κίκα (γυναίκα)49337Γκαγκαιφομαούγκα 2Βαέλε Παϊααουα Ιωνά Σεκουίνι59638Γκαγκαιφομαούγκα 3Λααούλι Φόσι82639Βαϊσιγκάνο 1Νιουάβα Έτι Λ. Μαλόλο82340Βαϊσιγκάνο 2Βαλάσι Λουαπιτοφανούα60041ΦαλεαλούποΛεοτά Αεαού Τίμα Λεαβαί46742Αλαταούα ΣισίφοΣεουούλα Ιωάνε69543Σαλέγκα 1Φεπουλέαι Φαασαβάλου38144Σαλέγκα 2Όλο Φίτι Αφόα Βαάι86545Παλαούλι 1Μουλιπόλα Αναρόζα (γυναίκα)71246Παλαούλι 2Λεότα Λάκι Λαμοσιτέλε76747ΣατουπαϊτέαΛαουτάφι Φίο51448Παλαούλι 3Λαγκαάια Τουφούγκα59949ΛοτοφάγκαΦιάμε Ναόμι Ματαάφα (γυναίκα)50ΛέπαΤουϊλαέπα Φατιαλόφα51Φαλεάτα 3Λεαλαϊλεπούλε Ριμόνι

 Μετά τις εκλογές 
Όταν ολοκληρώθηκε η καταμέτρηση των αποτελεσμάτων τα δύο κόμματα, το ΚΠΑΔ και το ΦΑΣΤ είχαν ισοπαλία με 25-25 έδρες, η 1 έδρα πήγε σε ανεξάρτητο πολιτικό, και κανένα από τα κόμματα δεν εξασφάλισε την πλειοψηφία που απαιτείται, δηλαδή τις 26 από τις 51 έδρες, για να σχηματίσει κυβέρνηση. Με ισορροπία 25-25-1 στη Συνέλευση η βαρύτητα στη λήψη αποφάσεων θα έπεφτε στον έναν ανεξάρτητο πολιτικό, τον Τουάλα Ιοσέφο Πονιφάσιο. Στις 21 Απριλίου 2021 η Εκλογική Επιτροπή ανακοίνωσε ότι από τα 51 μέλη της Συνέλευσης τα 5 ήταν γυναίκες, δηλαδή το 9,8% των μελών. Σύμφωνα με το άρθρο 44 του Σαμοανού Συντάγματος: «οι γυναίκες της Νομοθετικής Συνέλευσης πρέπει να αποτελούν τουλάχιστον το 10% των μελών (δηλαδή 5,1) [...]. Ο απαιτούμενος αριθμός υποψηφίων που συγκέντρωσαν τις περισσότερες ψήφους θα ανακηρυχθούν εκλεγμένες ως πρόσθετα μέλη». Δηλαδή, τα μέλη της Συνέλευσης αυξήθηκαν σε 52 και πρόσθετο μέλος ήταν η υποψήφια που συγκέντρωσε τις περισσότερες ψήφους, η Αλιιμαλεμάνου Μότι Αλόφα Τουουάου του κόμματος ΚΠΑΔ. Με τη νέα ισορροπία, 26-25-1, και πάλι κανένα κόμμα δεν εξασφάλισε την πλειοψηφία των εδρών στη Συνέλευση, δηλαδή τις 27 από τις 52 έδρες.

Οι διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό της κυβέρνησης έφτασαν σε αδιέξοδο, και τελικά στις 4 Μαΐου 2021 ο αρχηγός του κράτους Βαλετόα Σουαλαούβι Β΄ ακύρωσε τα αποτελέσματα των εκλογών και προκήρυξε νέες εκλογές για τις 21 Μαΐου 2021. Στις 17 Μαΐου το Ανώτατο Δικαστήριο των Σαμόα αποφάσισε να ακυρώσει τον διορισμό του 52 μέλους στη Συνέλευση. Ο ένας ανεξάρτητος συμφώνησε να υποστηρίξει τη Φιάμε Ματαάφα για να σχηματίσει κυβέρνηση και να γίνει η πρώτη γυναίκα Πρωθυπουργός των Σαμόα. Οι εκλογές που είχαν προγραμματιστεί για τις 21 Μαΐου ακυρώθηκαν. Η ορκωμοσία της νέας Συνέλευσης, που θα είναι η 17η, προγραμματίστηκε για τις 24 Μαΐου.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Εκλογές στις Σαμόα
Κατηγορία:Εκλογές του 2021