Το Καρναβάλι στη Φλάνδρα

Το Καρναβάλι στη Φλάνδρα (πρωτότυπος γαλλικός τίτλος: La Kermesse héroïque) είναι γαλλική ιστορική ρομαντική κωμωδία του 1935, σε σκηνοθεσία Ζακ Φεντέρ. 

Μια γερμανική έκδοση της ταινίας δημιουργήθηκε ταυτόχρονα και κυκλοφόρησε με τον τίτλο Die klugen Frauen, με τον Ερνστ Σίφνερ σε έναν από τους πρώτους ρόλους του.

 Υπόθεση 
Η υπόθεση διαδραματίζεται το 1616, όταν η Φλάνδρα αποτελούσε τμήμα της Ισπανικής αυτοκρατορίας. Στη μικρή πόλη Μπομ, εν μέσω προετοιμασιών για το πανηγύρι της, φθάνει ένας φρουρός που ανακοινώνει την άφιξη του Ισπανού πρέσβη και του στρατού του, που περνάει για την Ολλανδία και θα διανυκτερεύσει στην πόλη.

Φοβούμενοι ότι η παρουσία του στρατού θα οδηγήσει αναπόφευκτα σε βιαιότητες και λεηλασίες, καθώς οι μνήμες είναι ακόμη νωπές από τις λεηλασίες που προκάλεσαν οι Ισπανοί μερικές δεκαετίες νωρίτερα, ο δήμαρχος - υποστηριζόμενος από το δημοτικό συμβούλιο - συμβουλεύει τον πληθυσμό να είναι ήρεμος, συνετός και υπάκουος και έχει την ιδέα να προσποιηθεί ότι μόλις πέθανε, προκειμένου να αποφύγει να δεχτεί τους στρατιώτες. Αλλά η σύζυγός του Κορνηλία εξεγέρθηκε κατά της δειλίας του και οργανώνει τις άλλες γυναίκες για να προετοιμάσουν τη φιλοξενία και να προσαρμόσουν την ψυχαγωγία για τους Ισπανούς (που επιμένουν να περάσουν τη νύχτα στην πόλη ούτως ή άλλως).

Χάρη στο θερμό καλωσόρισμα των γυναικών, οι Ισπανοί όχι μόνο αποφεύγουν την κακή συμπεριφορά, αλλά και κατά την αναχώρησή τους την επομένη νωρίς το πρωί, ο πρέσβης ανακοινώνει τη διαγραφή των φόρων για την πόλη για ένα χρόνο. 

Η Κορνηλία επιτρέπει στον σύζυγό της να λάβει τα εύσημα για την καλή τους τύχη, αλλά εν τω μεταξύ αποτρέπει τα σχέδια του συζύγου της για την κόρη τους, ο οποίος σχεδίαζε να την παντρέψει με τον κρεοπώλη της πόλης αντί του νεαρού ζωγράφου Μπρίγκελ τον οποίο η κοπέλα αγαπούσε.

 Ιστορικό και παραγωγή 
Το Καρναβάλι στη Φλάνδρα του Ζακ Φεντέρ ανήκει στο ύφος του ποιητικού ρεαλισμού που στη συνέχεια θα εμβαθύνει ο βοηθός του Μαρσέλ Καρνέ. Σκηνοθετήθηκε αμέσως μετά το σκοτεινό ψυχολογικό δράμα Πανσιόν Μιμόζες και ο Φεντέρ δήλωσε ότι ήθελε να χαλαρώσει κάνοντας μια κωμωδία, πολύ μακριά από τη σημερινή εποχή. Βασίστηκε στο σενάριο που έγραψε δέκα χρόνια νωρίτερα ο Σαρλ Σπάακ, που αναφερόταν στη Φλάνδρα του 17ου αιώνα όταν βρισκόταν υπό ισπανική κατοχή. Συγχρόνως, ο Φεντέρ αποτίει φόρο τιμής στους παλιούς ζωγράφους της πατρίδας του - Πίτερ Μπρίγκελ, Φρανς Χαλς, Πίτερ ντε Χόοχ- Το έργο του αντικατοπτρίζει τον ρεαλισμό της εποχής της ζωγραφικής της ολλανδικής Χρυσής Εποχής και παρουσιάζει χαρακτήρες, οι οποίοι φαίνονται κατευθείαν βγαλμένοι από τους πίνακες. Η περίπλοκη αναβίωση μιας φλαμανδικής πόλης (σε προάστιο του Παρισιού) πραγματοποιήθηκε από τον σχεδιαστή Λαζάρ Μέισον και τα πολυτελή κοστούμια ήταν του Ζωρζ Μπεντά. Το ισχυρό καστ περιλάμβανε τη σύζυγο του σκηνοθέτη Φρανσουάζ Ροζέ και τον Λουί Ζουβέ.

Η ταινία δημιουργήθηκε από τη γαλλική θυγατρική της γερμανικής εταιρείας Tobis και έγινε σε δύο εκδόσεις, γαλλικά και γερμανικά, με διαφορετικούς ηθοποιούς (εκτός από τη Φρανσουάζ Ροζέ που εμφανίστηκε και στις δύο).

 Αποδοχή 
Όταν κυκλοφόρησε η ταινία, είχε μεγάλη επιτυχία. Claude Beylie et Jacques Pinturault, Les films-clés du cinéma, éd. Larousse, 2011, p. 88Όμως, στη Φλάνδρα προκλήθηκαν αντιδράσεις, η ταινία επικρίθηκε για την παρουσίαση των Φλαμανδών ως δειλών και συνεργατών των κατακτητών. Κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, μεγάλο μέρος της Φλάνδρας είχε καταληφθεί από τους Γερμανούς. Η ταινία θεωρήθηκε ότι αναφερόταν έμμεσα στην αδύναμη αντίσταση των κατοίκων κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου ή ακόμη και στον εφησυχασμό προς τον κατακτητή. Έτσι το εξέλαβαν οι θεατές το 1936 και προκλήθηκαν διαδηλώσεις διαμαρτυρίας στις μεγάλες πόλεις του βόρειου Βελγίου.  Η ταινία συζητήθηκε στη Βελγική κυβέρνηση, η οποία απέρριψε το αίτημα απαγόρευσης. Η ταινία ωστόσο απαγορεύτηκε στη Μπρυζ, τη Γάνδη και την Αμβέρσα Histoire du cinéma français (encyclopédie des films, 1935-1939), Paris, Pygmalion, p. 99

Αντίθετα, στη Γερμανία επαινέθηκε με ενθουσιασμό και η πρεμιέρα της στο Βερολίνο (15 Ιανουαρίου 1936) πραγματοποιήθηκε παρουσία του Γιόζεφ Γκαίμπελς. Ωστόσο, λίγες μέρες μετά το ξέσπασμα του πολέμου το 1939, η ταινία απαγορεύτηκε στη Γερμανία και στις κατεχόμενες χώρες της Ευρώπης και στη συνέχεια ο Ζακ Φεντέρ και η Φρανσουάζ Ροζέ διέφυγαν στην Ελβετία.Georges Sadoul. Le cinéma français (Paris: Flammarion, 1962), p.75.

 Βραβεία 

 1936: Grand Prix του γαλλικού κινηματογράφου
 1936: 4ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας : βραβείο καλύτερης σκηνοθεσίας για τον Ζακ Φεντέρ
 1936: Εθνικό Συμβούλιο Κριτικών Κινηματογράφου, ΗΠΑ : για την καλύτερη ξένη ταινία
 1937: Βραβείο της Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου της Νέας Υόρκης για την καλύτερη ξένη ταινία
 1938: Βραβείο Kinema Junpo για την καλύτερη ξένη ταινία

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

Κατηγορία:Ταινίες του 1935
Κατηγορία:Γαλλικές ιστορικές ταινίες
Κατηγορία:Γαλλικές ταινίες της δεκαετίας 1930
Κατηγορία:Γαλλόφωνες ταινίες
Κατηγορία:Γαλλικές αισθηματικές κωμικές ταινίες