Αμβροσία Ροδόπης

Η Αμβροσία είναι πεδινό χωριό της Θράκης στην Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης. Η ομώνυμη δημοτική κοινότητα που περιλαμβάνει και τους οικισμούς Παλλάδιο και Μικρό Παλλάδιο το 2021 είχε πληθυσμό 649 κατοίκους.

Γεωγραφία
Η Αμβροσία βρίσκεται στα όρια με την Περιφερειακή Ενότητα Ξάνθης και στη δυτική άκρη της πεδιάδας της Κομοτηνής σε υψόμετρο 13 μέτρα. Απέχει 8 χλμ. ΝΑ. από τον Ίασμο (έδρα του δήμου), 17 χλμ. Δ.-ΝΔ. από την Κομοτηνή και 36 χλμ. Α.-ΝΑ. από την Ξάνθη. Το χωριό είναι κτισμένο ανάμεσα στον ποταμό Κομψάτο (δυτικά) και τον Ασπροπόταμο (ανατολικά) ενώ στα νοτιοδυτικά του είναι ο βιότοπος Κομψάτου και η λίμνη Βιστωνίδα. Στα βόρεια είναι το Πολύανθο και περνάει η Εγνατία Οδός, ανατολικά είναι ο Αίγειρος και περνάει η ΕΟ Κομοτηνής - Ξάνθης, νότια είναι το Παλλάδιο. Οι κάτοικοί του χωριού είναι χριστιανοί, πρόσφυγες με καταγωγή από την Ανατολική Ρωμυλία (Θράκη) και Σαρακατσάνοι από τα τσελιγκάτα των βουνών της Δράμας - Σερβίας - Βουλγαρίας καθώς και μουσουλμάνοι κάτοικοι, από τους οποίους αρκετοί είναι Ρομά, λίγες οικογένειες Πομάκοι, Τσερκέζοι και Τουρκοφανείς.

Ιστορία
Νοτιοανατολικά του χωριού, στην τοποθεσία "Παναγία", όπου σήμερα είναι η Μονή Παναγίας Φανερωμένης Βαθυρρύακος, το 1331 βρέθηκαν αντιμέτωπα στρατεύματα του Ανδρόνικου Γ' Παλαιολόγου απέναντι στον σατράπη της Ιωνίας Ουμούρ μπέης, που είχαν αποβιβαστεί στο Πόρτο Λάγος με σκοπό λεηλασίες, αρπαγές λαφύρων και αιχμαλωσίες γυναικόπαιδων. Τελικά οι Οθωμανοί αποχώρησαν και επέστρεψαν στα πλοία τους χωρίς να δοθεί μάχη.

Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την ανταλλαγή πληθυσμών της συνθήκης της Λωζάνης εγκαταστάθηκαν στην περιοχή πολλοί Έλληνες πρόσφυγες. Λίγο πριν υπογραφεί η συνθήκη της Λωζάνης και ενὠ είχαν ήδη ξεκινήσει οι ανταλλαγές πληθυσμών που προέβλεπε, έγινε επίσημη ελληνική στατιστική στις 7 Ιουνίου 1923, οπότε καταγράφηκαν 1106 κάτοικοι (εκ των οποίων οι 527 ήταν παλαιοί κάτοικοι, όλοι μουσουλμάνοι Πομάκοι, και οι 579 ήταν πρόσφυγες). 

 Ονομασία - Διοικητικά 
Το 1871, η περιοχή αναφέρεται ως τσιφλίκι "Ορτατζί" που κατοικείται από γεωργούς χριστιανούς που συνεκκλησιάζονται στις εκκλησίες του Σώστη ή των Ασωμάτων από τον Μελίρρυτο (γιατρό από την Μαρώνεια) στην περιγραφή της ιστορικής και γεωγραφικής άποψης της Μητρόπολης Μαρωνείας. Σε άλλες πηγές, ως παλιότερη ονομασία του χωριού αναφέρεται το παραπλήσιο "Ορτακτσή".  Μετά την απελευθέρωση, αναφέρεται επίσημα το 1924 στο ΦΕΚ 194Α - 14/08/1924 να προσαρτάται στην τότε κοινότητα Αμβροσίας. Το 1946 με το ΦΕΚ 81Β - 18/05/1946 ορίστηκε έδρα της κοινότητας. Σύμφωνα με το Πρόγραμμα «Καλλικράτης» μαζί με το Μικρό Παλλάδιο και το Παλλάδιο αποτελούν την τοπική κοινότητα Αμβροσίας που υπάγεται στη δημοτική ενότητα Ιάσμου του Δήμου Ιάσμου και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει ως πληθυσμό 432 κατοίκους.«ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού», σελ. 10478 (σελ. 4 του pdf) Η τοπική κοινότητα Αμβροσίας είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός πεδινός οικισμός, με έκταση 21,929 χμ² (2011).https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous
 Πληθυσμός 
+Μόνιμος https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2011_monimos.pdfhttps://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_monimos.pdfhttps://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_monimos.pdfΈτοςΠληθυσμός1991751 (1.188)2001600 (968)2011432 (766)
+Πραγματικός (de facto) ΈτοςΠληθυσμός19611.045 (2.149)19711.084 (2.175)1981977 (2.021)1991804 (1.247)2001592 (952)2011428 (762)
(σε παρένθεση ο πληθυσμός της τοπικής κοινότητας)

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Αμβροσία: Με ρίζες ορισμένων από την αρχαία Θρακική φυλή των Οδρυσών, άλλων από την Μεσσήνη της Πελοποννήσου και καταγωγή όλων από την Αν. Θράκη (Β’ Μέρος) από τον ιστότοπο https://www.xronos.gr/
 Κομοτηνή: Οι «Ακρίτες» της Αμβροσίας  από τον ιστότοπο https://www.inewsgr.com/ 
 Ιερά Μονή Παναγίας Φανερωμένης Βαθυρρύακος από τον ιστότοπο https://www.monastiria.gr/
 Αρχείο Κοινότητας Αμβροσίας από τον ιστότοπο Εθνικό Ευρετήριο Αρχείων
 Δασικό Φυτώριο Αμβροσίας από τον ιστότοπο https://dasarxeio.com/

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Ροδόπης
Κατηγορία:Δήμος Ιάσμου