Γενικές εκλογές της Μπουρκίνα Φάσο (2020)

Στις 22 Νοεμβρίου 2020 διεξήχθησαν γενικές εκλογές στην Μπουρκίνα Φάσο, για να εκλεγούν ο Πρόεδρος της χώρας και τα μέλη της Εθνοσυνέλευσης.

Οι υποψήφιοι της προεδρικής εκλογής ήταν 13, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος Ρος Μαρκ Κριστιάν Καμπορέ ο οποίος διεκδίκησε την επανεκλογή του για μία δεύτερη θητεία. Η διοργάνωση των εκλογών επισκιάστηκε από τους φόβους για εξάπλωση του κορονοϊού καθώς και από τις απειλές για τρομοκρατικές ενέργειες.

Ο πρόεδρος Καμπορέ επανεξελέγη συγκεντρώνοντας το 57,87% των ψήφων.

 Ιστορικό 
Οι προηγούμενες προεδρικές εκλογές, του 2015, ήταν οι πρώτες που έγιναν μετά την παραίτηση του επί πολλά χρόνια Προέδρου Μπλεζ Κομπαορέ, ο οποίος ανέβηκε στην εξουσία το 1987 και κυβέρνησε τη χώρα για 27 χρόνια. Στις 31 Οκτωβρίου 2014 αναγκάστηκε να παραιτηθεί, επειδή κατόπιν μίας διάσπασης στο κόμμα του, το Κογκρέσο Δημοκρατίας και Προόδου, έχασε την υποστήριξη που χρειαζόταν στο κοινοβούλιο. Μία ομάδα 75 βουλευτών, με αρχηγό τον Ρος Μαρκ Κριστιάν Καμπορέ, εγκατέλειψε το κυβερνών κόμμα και ίδρυσε το Λαϊκό Κίνημα Προόδου. Μετά τις εκλογές του 2015 ο Κριστιάν Καμπορέ έγινε ο νέος Πρόεδρος της χώρας.

Οι τρέχουσες εκλογές θα διεξαχθούν υπό τους φόβους για εξάπλωση του κορονοϊού καθώς και από τις απειλές για τρομοκρατικές ενέργειες. Η ασφάλεια της χώρας απειλείται από τις επιθέσεις τζιχαντιστών και εκτιμάται ότι τον τελευταίο χρόνο 2.730 άτομα έχασαν τις ζωές τους σε τέτοιες επιθέσεις και γύρω στο ένα εκατομμύριο άτομα αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Λόγω των ταραχών τα 1334 από τα 22.000 εκλογικά κέντρα δεν θα λειτουργήσουν την ημέρα των εκλογών. Πάνω από 400.000 άτομα δεν κατάφεραν να εγγραφούν για να ψηφίσουν, και πάνω από ένα εκατομμύριο άτομα, που ισοδυναμούν με το 17% του εκλογικού σώματος, είναι εσωτερικά εκτοπισμένοι ή έχουν διαφύγει στο εξωτερικό και είναι πιθανό ότι δεν θα προσέλθουν στην ψηφοφορία. Γενικά αναμένεται ότι η προσέλευση θα είναι χαμηλή.

 Χρονοδιάγραμμα 
Η Ανεξάρτητη Εθνική Εκλογική Επιτροπή ανακοίνωσε το χρονοδιάγραμμα των εκλογών:

 17-23 Σεπτεμβρίου: Οι υποψήφιοι βουλευτές της Εθνοσυνέλευσης υπέβαλλαν στην ΑΕΕΕ τις αιτήσεις τους για συμμετοχή στις εκλογές.
 30 Σεπτεμβρίου: Προθεσμία υποβολής αιτήσεων για τους παρατηρητές που θέλουν να παρακολουθήσουν τη διεξαγωγή των εκλογών
 28 Σεπτεμβρίου – 3 Οκτωβρίου: Οι υποψήφιοι της προεδρικής εκλογής υπέβαλλαν τις αιτήσεις τους για συμμετοχή.
 11 Οκτωβρίου: Ανακοινώθηκαν τα ονόματα των υποψηφίων της προεδρικής εκλογής.
 13 Οκτωβρίου: Ανακοινώθηκαν τα ονόματα των υποψηφίων της βουλευτικής εκλογής.
 22 Οκτωβρίου: Ανακοινώθηκε ο κατάλογος των εκλογικών κέντρων
 30 Οκτωβρίου: Ο πρόεδρος της ΑΕΕΕ ανακοίνωσε την έναρξη της προεκλογικής περιόδου για τους υποψήφιους
 31 Οκτωβρίου – 20 Νοεμβρίου: Προεκλογική περίοδος, για τις εκστρατείες των υποψηφίων
 21 Νοεμβρίου: Ανακοίνωση του προέδρου της ΑΕΕ για την έναρξη της εκλογικής διαδικασίας
 22 Νοεμβρίου: Η ημέρα των εκλογών.

 Εκλογικό σύστημα 

 Προεδρική εκλογή 
Η εκλογή του Προέδρου γίνεται με πλειοψηφικό σύστημα δύο γύρων, για πενταετή θητεία. Ο υποψήφιος που θα εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία, δηλαδή θα συγκεντρώσει το 50% των ψήφων, ανακηρύσσεται νικητής. Αν στον πρώτο γύρο δεν αναδειχθεί κανένας νικητής τότε θα διεξαχθεί δεύτερος γύρος στον οποίο θα διαγωνιστούν οι δύο υποψήφιοι που συγκέντρωσαν τις περισσότερες ψήφους στον πρώτο γύρο.

 Εκλογή Πρωθυπουργού 
Ο Πρωθυπουργός διορίζεται από τον Πρόεδρο και πρέπει να έχει την έγκριση της Εθνοσυνέλευσης.

 Βουλευτικές εκλογές 
Η Εθνοσυνέλευση της Μπουρκίνα Φάσο αποτελείται από 127 μέλη, τα οποία εκλέγονται με άμεσες δημοκρατικές εκλογές για πενταετή θητεία. Από αυτά:

 τα 111 μέλη εκλέγονται με αναλογική εκπροσώπηση από 45 πολυεδρικές εκλογικές περιφέρειες, που έχουν 2-9 έδρες έκαστη.
 τα 16 μέλη εκλέγονται με αναλογική εκπροσώπηση από όλην την επικράτεια ως μία ενιαία εκλογική περιφέρεια.

Η κατανομή των εδρών γίνεται με τη μέθοδο των μεγαλύτερων υπολοίπων και απλή ποσόστωση.

Η προσέλευση στην ψηφοφορία δεν είναι υποχρεωτική. Δικαίωμα ψήφου έχουν όλοι οι πολίτες της χώρας ηλικίας άνω των 18 ετών, υπό την προϋπόθεση να μην έχουν αποστερηθεί το δικαίωμα λόγω δικαστικής απόφασης.

 Συμμετοχές 
Στην προεδρική εκλογή συμμετέχουν 13 υποψήφιοι, μεταξύ των οποίων μία γυναίκα:

 Ρος Μαρκ Κριστιάν Καμπορέ: Ο απερχόμενος Πρόεδρος Καμπορέ διεκδικεί την επανεκλογή του για μία δεύτερη θητεία. Ο 63χρονος είναι αρχηγός του Λαϊκού Κινήματος Προόδου.
 Ζεφιρίν Ντιαμπρέ: ήρθε δεύτερος στις προεδρικές εκλογές του 2015. Ο 61χρονος πρώην Υπουργός Οικονομίας είναι αρχηγός του φιλελεύθερου κόμματος Ένωση Προόδου και Αλλαγής. 
 Καντρέ Ντεζιρέ Ουεντραογκό: ο πρώην Πρωθυπουργός (1996-2000) και πρώην Πρόεδρος της Δυτικοαφρικανικής Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης (2012-2016). Είναι 67 χρονών και υποστηρίζεται από το κίνημα «Ας Δράσουμε Μαζί».
 Έντι Κομπόιγκο: είναι ο αρχηγός του Κογκρέσου Δημοκρατίας και Προόδου, του πρώην κυβερνώντος κόμματος. Είναι ένας 56χρονος λογιστής.
 Γκίλμπερτ Νοέλ Ουεντραογκό: Από το 2003 είναι πρόεδρος του κόμματος Δημοκρατική και Ομοσπονδιακή Συμμαχία – Αφρικανικός Δημοκρατικός Συναγερμός. Είναι πρώην Υπουργός Μεταφορών (2006-2013).
 Γελί Μονίκ Καμ: η 47χρονη είναι επιχειρηματίας και αρχηγός του Κινήματος Αναγέννησης της Μπουρκίνα Φάσο.
 Ισαάκ Ζιντά: ο πρώην Πρωθυπουργός (2014-2015) ήταν εξόριστος στον Καναδά από το 2016 και επέστρεψε για να συμμετάσχει στην προεδρική εκλογή. Ο 54χρονος στρατιωτικός υποστηρίζεται από το Πατριωτικό Κίνημα Σωτηρίας.
Αμπντουλαγιέ Σομά: ο 41χρονος καθηγητής της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Τομά Σανκαρά είναι ιδρυτής και πρόεδρος του νεοσύστατου πολιτικού κινήματος «Ήλιος του Μέλλοντος».

 Δημοσκοπήσεις 
Στις 1-10 Ιουνίου 2020 έγινε μία δημοσκόπηση στην οποία 2.506 άτομα από τις 13 περιοχές της χώρας απάντησαν για τις απόψεις τους σε κάποια πολιτικά ζητήματα.
Στην ερώτηση «Θα ψηφίσετε στις επόμενες εκλογές;» απάντησαν:

 Σίγουρα ναι: 76,6%
 Ίσως: 12,5%
 Όχι: 6,9%
 Δεν ξέρω: 4%Στην ερώτηση «Για ποιον λόγο δεν θα ψηφίσετε;» απάντησαν:

 Δεν θα αλλάξει η καθημερινότητά μου: 29,4%
 Δεν είμαι εγγεγραμμένος ψηφοφόρος: 26,6%
 Δεν έχω εμπιστοσύνη στην εκλογική διαδικασία: 17,1%
 Δεν έχω γνώμη: 12,7%
 Δεν έχω ταυτότητα: 10,6%
 Δεν γνωρίζω τη διαδικασία: 3,6%Στην ερώτηση «Έχετε αποφασίσει ποιον υποψήφιο θα ψηφίσετε στις προεδρικές εκλογές του 2020;» απάντησαν:

 Ναι, έχουν αποφασίσει
 Όχι, δεν ξέρουν ακόμα

 Aποτελέσματα 

 Προεδρική εκλογή 
+Αποτελέσματα της προεδρικής εκλογήςΥποψήφιοςΚόμμα1ος γύροςΨήφοι%Ρος Μαρκ Κριστιάν ΚαμπορέΛαϊκό Κίνημα Προόδου1.654.982Έντι ΚομπόιγκοΚογκρέσο Δημοκρατίας και Προόδου442.742Ζεφιρίν ΝτιαμπρέΈνωση Προόδου και Αλλαγής356.388Καντρέ Ντεζιρέ ΟυεντραογκόΑς Δράσουμε Μαζί95.977Ταχίρου ΜπάριΚόμμα Εθνικής Αναγέννησης62.639Αμπλασέ ΟυεντραογκόΤο Άλλο Φάσο51.575Γκίλμπερτ Νοέλ Ουεντραογκό44.347Ισαάκ ΖιντάΠατριωτικό Κίνημα Σωτηρίας43.403Αμπντουλαγιέ ΣομάΉλιος του Μέλλοντος40.217Φαραμά Σεγκί ΑμπρουάζΑφρικανική Λαϊκή Οργάνωση25.783Πασκάλ ΣεσουμάΌραμα της Μπουρκίνα20.158Γελί Μονίκ ΚαμΚίνημα Αναγέννησης της Μπουρκίνα Φάσο15.124Κλοντ Εμέ ΤασεμπεντόΑνεξάρτητος6.449Έγκυρα ψηφοδέλτια 2.859.784Άκυρα / λευκά ψηφοδέλτια133.496Σύνολο2.993.280Εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι / προσέλευση5.893.406
Βουλευτικές εκλογές
+Προκαταρκτικά αποτελέσματα των εκλογών για το Κοινοβούλιο350pxΚόμμαΨήφοι%Έδρες±Λαϊκό Κίνημα Προόδου980.687561Κογκρέσο Δημοκρατίας και Προόδου376.941202Ένωση Προόδου και Αλλαγής288.90212 21Νέα Εποχή για τη Δημοκρατία159.286131069.9543Ένωση Αναγέννησης – Σανκαριστικό Κόμμα69.524 5Πατριωτικός Συναγερμός Ακεραιότητας68.3123ΝέοΚόμμα Ανάπτυξης και Αλλαγής57.326 33Μελλοντικό Κίνημα της Μπουρκίνα55.9924ΝέοΕθνική Συμφωνία Ανάπτυξης39.988 2ΝέοΑς Δράσουμε Μαζί36.8462ΝέοΠαναφρικανική Συμμαχία Επανίδρυσης30.9541ΝέοΠροοδευτική Ένωση Ανανέωσης29.4051120pxΔημοκρατικό Σοσιαλιστικό Κόμμα27.8771Ένωση Προόδου και Αλληλεγγύης – 3η Γενιά21.224 1ΝέοΚόμμα Εθνικής Αναγέννησης 2Το Άλλο Φάσο 1Πατριωτικό Κίνημα ΣωτηρίαςΝέοΉλιος του ΜέλλοντοςΝέοΑφρικανική Λαϊκή ΟργάνωσηΝέοΌραμα της ΜπουρκίναΝέοΚίνημα Αναγέννησης της Μπουρκίνα ΦάσοΝέοΑνεξάρτητοιΈγκυρα ψηφοδέλτια2.313.218127Άκυρα / κενά ψηφοδέλτιαΣύνολοΕγγεγραμμένοι ψηφοφόροι / προσέλευση

 Παραπομπές 

2020
Μπουρκινα Φασο