Δρόμος 1.500 μέτρων

Ο δρόμος των 1.500 μέτρων είναι αγώνισμα του στίβου που αποτελεί τον βασικό αγώνα δρόμου μεσαίων αποστάσεων ή ημιαντοχής, καθώς ο δρόμος 800 μέτρων χαρακτηρίζεται πλέον όλο και περισσότερο ως «δρόμος παρατεταμένης ταχύτητας», παρά ημιαντοχής. Ο δρόμος 1.500 μέτρων αντιστοιχεί σε 3,75 γύρους του σταδίου για στίβο κανονικών διαστάσεων.

Οι απαιτήσεις του αγώνα αυτού είναι παρόμοιες με εκείνες του δρόμου 800 μέτρων, αλλά με ελαφρά μεγαλύτερη έμφαση στην αεροβική αντοχή και με ελαφρά μικρότερες απαιτήσεις ταχύτητας. Ωστόσο, ο αθλητής και η αθλήτρια που ασχολείται με τον δρόμο των 1.500 μέτρων πρέπει να προπονεί και τα δύο αυτά στοιχεία.1500 m - Introduction. IAAF. Retrieved on 2012-02-07.

Ο κάθε γύρος του σταδίου κατά τον αγώνα που έτρεξε ο Χισάμ Ελ Γκερούζ όταν κατέρριψε το παγκόσμιο ρεκόρ το 1998 χρονομετρήθηκε σε ελάχιστα κάτω από 55 δευτερόλεπτα (sec), δηλαδή κάτω από 13,8 δευτ. για κάθε 100 μέτρα.

Στους Ολυμπιακούς Αγώνες της νεότερης εποχής, ο δρόμος των 1.500 μέτρων ανδρών διεξάγεται σε κάθε διοργάνωση από τους πρώτους αγώνες του 1896 μέχρι σήμερα, με πρώτο χρυσό Ολυμπιονίκη τον Αυστραλό Έντγουιν Φλακ. Ο αντίστοιχος δρόμος των γυναικών προστέθηκε στους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1972. Επίσης, στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου αμφότεροι οι αγώνες ανδρών και γυναικών διεξάγονται από την πρώτη ήδη διοργάνωση το 1983.

Μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1980 στο αγώνισμα κυριαρχούσαν οι λευκοί αθλητές, αλλά στη συνέχεια πολλοί Αφρικανοί δρομείς άρχισαν να κερδίζουν ολυμπιακά μετάλλια, ιδίως αθλητές από την Κένυα, το Μαρόκο και την Αλγερία. Το σημερινό παγκόσμιο ρεκόρ της Γκενζέμπε Ντιμπάμπα βελτίωσε αυτές τις επιδόσεις το 2015.

Στον σχολικό αθλητισμό των ΗΠΑ οι έφηβοι αθλητές αγωνίζονται συχνότερα στον δρόμο 1 μιλίου (1 μίλι ξηράς ή 1.609,344 μέτρα) και στον δρόμο 1.600 μέτρων, αναφερόμενο και ως «μετρικό μίλι», παρά στα 1.500 μέτρα, καθώς οι αγγλοσαξονικές μονάδες είναι ακόμα ευρύτερα σε χρήση στις ΗΠΑ.McCune R.R. (2011-07-11). Verzbicas Breaks Four. Lets Run. Retrieved on 2012-02-07. Τόσο περίφημος ήταν ο αγώνας του ενός μιλίου στον αγγλοσαξονικό κόσμο μέχρι πριν από μερικές δεκαετίες, ώστε ακόμα και ο ίδιος ο δρόμος των 1.500 μέτρων αναφέρεται στην καθημερινή γλώσσα ως «μετρικό μίλι», και όχι μόνο στον στίβο αλλά και στο πατινάζ ταχύτητας και στην κολύμβηση.

Στρατηγική
Πολλοί αγώνες των 1.500 μέτρων, ιδίως σε επίπεδο του διεθνούς πρωταθλητισμού, τείνουν να μετατρέπονται σε αργές και στρατηγικές, με τον ρυθμό να επιταχύνεται και τους συμμετέχοντες να προσπαθούν να βρεθούν σε πλεονεκτική θέση στον τελευταίο γύρο, ώστε να «καθαρίσουν» τον αγώνα με ένα τελικό ανταγωνισμό ταχύτητας (σπριντ). Η δυσκολία να διατηρηθεί γρήγορος ρυθμός σε όλη τη διάρκεια του αγώνα είναι τόσο μεγάλη, ώστε τα περισσότερα ρεκόρ καταρρίπτονται σε προσχεδιασμένες κούρσες, που οδηγούνται από έναν «λαγό», ο οποίος αθλητής που προηγείται στους τρεις πρώτους γύρους και μετά εγκαταλείπει τον αγώνα. Διατυπώθηκε ακόμα ο εξής αφορισμός:

Ρεκόρ
 Παγκόσμιο ρεκόρ 
Άνδρες
Το πρώτο παγκόσμιο ρεκόρ στον δρόμο 1500 μέτρων ανδρών αναγνωρίσθηκε από την IAAF το 1912, και από τότε έχει καταρριφθεί επισήμως ή ισοφαρισθεί 38 φορές.

Η εξέλιξη του επίσημου παγκόσμιου ρεκόρ στο αγώνισμα των ανδρών φαίνεται στον ακόλουθο πίνακα.

Χρόνος (λ.δ)Αθλητής και εθνικότηταΗμερομηνίαΤόπος αγώνα 3.55,8  Έιμπελ Κίβιατ   1912-06-08  Κέιμπριτζ (Μασαχουσέτη), ΗΠΑ 3.54,7  Τζον Ζάντερ   1917-08-05  Στοκχόλμη, Σουηδία 3.52,6  Πάαβο Νούρμι   1924-06-19  Ελσίνκι, Φινλανδία 3.51,0  Ότο Πέλτσερ   1926-09-11  Βερολίνο, Γερμανία 3.49,2  Ζιλ Λαντουμέγκ   1930-10-05  Παρίσι, Γαλλία 3.49,2  Λουίτζι Μπεκάλι   1933-09-09  Τορίνο, Ιταλία 3.49,0  Λουίτζι Μπεκάλι   1933-09-17  Μιλάνο, Ιταλία 3.48,8  Μπιλ Μπόνθρον   1934-06-30  Μιλγουόκι, ΗΠΑ 3.47,8  Τζακ Λάβλοκ   1936-08-06  Βερολίνο, Γερμανία 3.47,6  Γκούντερ Χεγκ   1941-08-10  Στοκχόλμη, Σουηδία 3.45,8  Γκούντερ Χεγκ   1942-07-17  Στοκχόλμη, Σουηδία 3.45,0  Άρνε Άντερσον   1943-08-17  Γκέτεμποργκ, Σουηδία 3.43,0  Γκούντερ Χεγκ   1944-07-07  Γκέτεμποργκ, Σουηδία 3.43,0  Λέναρτ Στραντ   1947-07-15  Μάλμε, Σουηδία 3.43,0  Βέρνερ Λούεγκ   1952-06-29  Βερολίνο, Γερμανία 3.42,8+  Γουές Σάντί   1954-06-04  Κόμπτον (Καλιφόρνια), ΗΠΑ 3.41,8+  Τζον Λάντι   1954-06-21  Τούρκου, Φινλανδία 3.40,8  Σάντορ Ίχαρος   1955-07-28  Ελσίνκι, Φινλανδία 3.40,8  Λάζλο Τάμπορι   1955-09-06  Όσλο, Νορβηγία 3.40,8  Γκούναρ Νίλσεν   1955-09-06  Όσλο, Νορβηγία 3.40,6  Ιστβάν Ροζαβέλντι   1956-08-03  Τάτα, Ουγγαρία 3.40,2  Όλαβι Σάλσολα   1957-07-11  Τούρκου, Φινλανδία 3.40,2  Όλαβι Σάλονεν   1957-07-11  Τούρκου, Φινλανδία 3.38,1  Στάνισλαβ Γιούνγκβιρτ   1957-07-12  Στάρα Μπόλεσλαβ, Τσεχοσλοβακία 3.36,0  Χερμπ Έλιοτ   1958-08-28  Γκέτεμποργκ, Σουηδία 3.35,6  Χερμπ Έλιοτ   1960-09-06  Ρώμη, Ιταλία 3.33,1  Τζιμ Ράιαν   1967-07-08  Λος Άντζελες, ΗΠΑ 3.32,2  Φιλμπέρ Μπαγί   1974-02-02  Κράιστσερτς, Νέα Ζηλανδία 3.32,1  Σεμπάστιαν Κόου   1979-08-15  Ζυρίχη, Ελβετία 3.32,1  Στιβ Όβετ   1980-07-15  Όσλο, Νορβηγία 3.31,36  Στιβ Όβετ   1980-08-27  Κόμπλεντς, Δυτική Γερμανία 3.31,24  Σίντνεϊ Μαρί   1983-08-28  Κολωνία, Δυτική Γερμανία 3.30,77  Στιβ Όβετ   1983-09-04  Ριέτι, Ιταλία 3.29,67  Στιβ Κραμ   1985-07-16  Νίκαια, Γαλλία 3.29,46  Σαΐντ Αουίτα   1985-08-23  Βερολίνο, Γερμανία 3.28,86  Νουρεντίν Μορσελί    1992-09-06  Ριέτι, Ιταλία 3.27,37  Νουρεντίν Μορσελί    1995-07-12  Νίκαια, Γαλλία 3.26,00  Χισάμ Ελ Γκερούζ   1998-07-14  Ρώμη, Ιταλία

 Το σύμβολο + υποδεικνύει χρόνο που σημειώθηκε κατά τη διάρκεια αγώνα 1 μιλίου.

Στον κλειστό στίβο, η παγκόσμια επίδοση είναι 3.30,60 από τις 17 Φεβρουαρίου 2022 και ανήκει στον Νορβηγό Γιάκομπ Ίνγεμπριγκτσεν]. Σημειώθηκε στο Λιεβέν της Γαλλίας.

Γυναίκες
Το πρώτο παγκόσμιο ρεκόρ στον δρόμο 1.500 μέτρων γυναικών αναγνωρίσθηκε από τη Διεθνή Ομοσπονδία Γυναικείου Αθλητισμού ( Fédération Sportive Féminine Internationale, FSFI) το 1967. Από τότε το παγκόσμιο ρεκόρ γυναικών έχει καταρριφθεί επισήμως ή ισοφαρισθεί 15 φορές. Η εξέλιξή του, μαζί με τους βεβαιωμένους παλαιότερους χρόνους μετά το 1940, φαίνεται στον ακόλουθο πίνακα. 

Χρόνος (λ.δ)Αθλήτρια και εθνικότηταΗμερομηνίαΤόπος αγώνα 4.38,0  Ευδοκία Βασίλιεβα   1944-08-17  Μόσχα, ΕΣΣΔ 4.37,8  Όλγα Οβσιανίκοβα   1946-09-15  Ντνιπροπετρόφσκ, ΕΣΣΔ 4.37,0  Νίνα Πλέτνιοβα-Ατκαλένκο   1952-08-30  Λενινγκράντ, ΕΣΣΔ 4.35,4  Φίλις Πέρκινς   1956-05-17  Χόρντσερτς Λονδίνου, Ηνωμένο Βασίλειο 4.30,0  Νταϊάν Λέδερ   1957-05-16  Χόρντσερτς Λονδίνου, Ηνωμ. Βασίλειο 4.29,7+  Νταϊάν Λέδερ   1957-07-19  Λονδίνο, Ηνωμ. Βασίλειο 4.19,0+  Μαρίζ Τσάμπερλεϊν   1962-12-08  Περθ, Αυστραλία 4.17,3+  Αν Σμιθ   1967-06-03  Τσίζικ Λονδίνου, Ηνωμ. Βασίλειο 4.15,6  Μαρία Γκόμερς   1967-10-24  Σίταρτ, Ολλανδία 4.12,4  Πάολα Πίνι   1969-07-02  Μιλάνο, Ιταλία 4.10,7  Γιαροσλάβα Γιεχλίτσκοβα   1969-09-20  Αθήνα, Ελλάδα 4.09,6  Κάριν Κρεμπς   1971-08-15  Ελσίνκι, Φινλανδία 4.06,9  Λιουντμίλα Μπράγκινα   1972-07-18  Μόσχα, ΕΣΣΔ 4.06,5  Λιουντμίλα Μπράγκινα   1972-09-04  Μόναχο, Δυτική Γερμανία 4.05,1  Λιουντμίλα Μπράγκινα   1972-09-07  Μόναχο, Δυτική Γερμανία 4.01,4  Λιουντμίλα Μπράγκινα   1972-09-09  Μόναχο, Δυτική Γερμανία 3.56,0  Τατιάνα Καζάνκινα   1976-06-28  Ποντόλσκ, ΕΣΣΔ 3.55,0  Τατιάνα Καζάνκινα   1980-07-06  Μόσχα, ΕΣΣΔ 3.52,47  Τατιάνα Καζάνκινα   1980-08-03  Ζυρίχη, Ελβετία 3.50,46  Τσγιου Γιουνσία   1993-09-11  Πεκίνο, Κίνα 3.50,07  Γκενζέμπε Ντιμπάμπα   2015-07-17  Στάδιο Λουί Β΄, Μονακό 3.49,11  Φέιθ Κίπιεγκον   2023-06-02  Φλωρεντία, Ιταλία 3.49,04  Φέιθ Κίπιεγκον   2024-07-07  Παρίσι, Γαλλία

 Το σύμβολο + υποδεικνύει χρόνο που σημειώθηκε κατά τη διάρκεια αγώνα 1 μιλίου.

Στον κλειστό στίβο, η παγκόσμια επίδοση είναι 3.53,09 από τις 9 Φεβρουαρίου 2021 και ανήκει στην Αιθιοπίδα Γκουντάφ Τσεγκάι. Σημειώθηκε στο Λιεβέν της Γαλλίας.


 Ρεκόρ ηπείρων και εθνικά (ανοικτού στίβου) 
Ανδρών
 Πανευρωπαϊκό ρεκόρ:  3.27,14  Γιάκομπ Ίνγεμπριγκτσεν (Νορβηγία), 16 Ιουλ. 2023 στην Πολωνία
 Παναμερικανικό ρεκόρ: 3.29,02  Γιάρεντ Νουγκούσε (ΗΠΑ), 15 Ιουν. 2023 στο Όσλο
 Πανασιατικό ρεκόρ: 3.29,14  Ρασίντ Ραμζί (Μπαχρέιν), 14 Ιουλ. 2006 στη Ρώμη
 Το παναφρικανικό ταυτίζεται σήμερα με το παγκόσμιο ρεκόρ.

 Πανελλήνιο ρεκόρ:  3.36,74  Παναγιώτης Στρουμπάκος, 24 Αυγούστου 1997 στην Κολωνία

Γυναικών
 Πανευρωπαϊκό ρεκόρ:  3.51,95  Σιφάν Χασάν (Ολλανδία), 5 Οκτ. 2019 στην Ντόχα
 Παναμερικανικό ρεκόρ: 3.54,99  Σέλμπι Χούλιχαν (ΗΠΑ), 5 Οκτ. 2019 στην Ντόχα
 Πανασιατικό ρεκόρ: 3.50,46  Τσγιου Γιουνσία (Κίνα), 11 Σεπτ. 1993 στο Πεκίνο
 Το παναφρικανικό ταυτίζεται σήμερα με το παγκόσμιο ρεκόρ.

 Πανελλήνιο ρεκόρ:  4.05,63  Κωνσταντίνα Εφεντάκη, 17 Ιουλίου 2004 στη Μαδρίτη

 Δείτε επίσης 
 1.500 μέτρα στους Ολυμπιακούς Αγώνες

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Κατάλογος ρεκόρ των 1500 m σε XML  από την IAAF
 Οι καλύτερες επιδόσεις ανά έτος

Δρομος 0150