Γκουρού Ραμ Ντας

Ο Γκουρού Ραμ Ντας (1534–1581) ήταν ο τέταρτος από τους δέκα Σιχ-Γκουρού του Σιχισμού. Γεννήθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου 1534 σε μια φτωχή Ινδουιστική οικογένεια στη Λαχόρη. Το όνομα που του δόθηκε ήταν Τζίτα, ενώ έμεινε ορφανός στα εφτά του χρόνια με αποτέλεσμα να μεγαλώσει με τη γιαγιά του, από τη μεριά της μητέρας του, σε ένα χωριό.

Στην ηλικία των 12 ετών, ο Μπάι Τζίτα και η γιαγιά του μετακόμισαν στο Γκοϊντβάλ, όπου συνάντησαν τον Γκουρού Αμάρ Ντας. Από εκείνη τη στιγμή, το αγόρι αποδέχτηκε τον Γκουρού Αμάρ Ντας ως μέντορά του και τον υπηρετούσε. Αργότερα, παντρεύτηκε την κόρη του Γκουρού Αμάρ Ντας γινόμενος μέλος της οικογένειάς του. Όπως και με τους δύο πρώτους Σιχ-Γκουρού, ο Γκουρού Αμάρ Ντας δεν επέλεξε κάποιον από τους γιους του ως διάδοχό του αλλά τον γαμπρό του, δίνοντάς του και το όνομα Ραμ Ντας (υπηρέτης ή σκλάβος του θεού).

Ο Ραμ Ντας έγινε Σιχ-Γκουρού το 1574 και υπηρέτησε ως ηγέτης των Σιχ μέχρι τον θάνατό του το 1581. Λόγω των εχθροπραξιών που αντιμετώπιζε από τους γιους του Αμάρ Ντας, μετέφερε την επίσημη βάση του σε κάποια περιοχή η οποία προσδιοριζόταν από τον Αμάρ Ντας ως Γκουρού-κα-Τσακ. Αυτή η νεοϊδρυθείσα πόλη πήρε το όνομα Ραμντάσπουρ, η οποία στη συνέχεια αναπτύχθηκε και μετονομάστηκε σε Αμριτσάρ - την ιερότερη πόλη του Σιχισμού. Μνημονεύεται επίσης από την παράδοση των Σιχ για την επέκταση της οργάνωσης μαντζί και τους διορισμούς κληρικών, καθώς επίσης και για τη συλλογή δωρεών με σκοπό την θεολογική και οικονομική στήριξη του κινήματος των Σιχ. Έχρισε ως διάδοχό του τον γιο του και, εν αντιθέση με τους τέσσερις πρώτους Γκουρού οι οποίοι δεν συνδέονταν μέσω καταγωγής, ο πέμπτος αλλά και οι υπόλοιποι Σιχ-Γκουρού (μέχρι και τον δέκατο και τελευταίο) ήταν άμεσοι απόγονοι του Ραμ Ντας.

Βιογραφία
Ο Γκουρού Ραμ Ντας καταγόταν από μια Σόντχι Χάτρι οικογένεια και γεννήθηκε στο Τσούνα Μάντι στη Λαχόρη. Ο πατέρας του ήταν ο Χάρι Ντας και η μητέρα του η Ντάγια Καούρμποθ, τους οποίους έχασε σε ηλικία εφτά ετών κι έτσι, μεγάλωσε με τη γιαγιά του. Παντρεύτηκε την Μπίμπι Μπάνι, τη μικρότερη κόρη του Γκουρού Αμάρ Ντας, και μαζί απέκτησαν τρεις γιους: τον Πρίτι Τσαντ, τον Μαχάν Ντεβ και τον Γκουρού Αρντζάν.

Θάνατος και διαδοχή
Ο Γκουρού Ραμ Ντας πέθανε την 1η Σεπτεμβρίου 1581 στην πόλη Γκοϊντβάλ του Παντζάμπ.

Από τους τρεις γιους του, ο Ραμ Ντας επέλεξε τον νεαρότερο, τον Αρντζάν, ως διάδοχό του και πέμπτο Σιχ-Γκουρού. Η επιλογή του διαδόχου, όπως και για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας διαδοχής των Σιχ-Γκουρού, οδήγησε σε διαφωνίες και εσωτερικές διαιρέσεις ανάμεσα στους Σιχ. Ο μεγαλύτερος γιος του Γκουρού Ραμ Νας, ο Πρίτι Τσαντ, μνημονεύεται ως έντονα αντιτιθέμενος στον Γκουρού Αρντζάν και τη δημιουργία μια φατριάς μέσα στη Σιχ κοινότητα, την οποία οι ακόλουθοι του Αρντζάν ονόμασαν Μίνας (κυριολεκτικά «παλιάνθρωποι»), ενώ φέρεται να έχει προσπαθήσει και να δολοφονήσει τον νεαρό Χάργκομπιντ. Ωστόσο, εναλλακτικές καταγραφές οι οποίες γράφτηκαν από τον Πρίτι Τσαντ, δίνουν μια διαφορετική εκδοχή των γεγονότων αντιφάσκοντας σχετικά με τη ζωή του Χάργκομπιντ και παρουσιάζοντας τον μεγαλύτερο γιο του Ραμ Ντας ως αφοσιωμένο στον νεαρότερο αδελφό του, Αρντζάν. Τα ανταγωνιστικά αυτά κείμενα αναγνωρίζουν την ύπαρξη διαφωνίας και περιγράφουν τον Πρίτι Τσαντ να γίνεται Σαχίμπ Γκουρού μετά τη δολοφονία του Γκουρού Αρντζάν, αμφισβητώντας τη διαδοχή από τον Γκουρού Χάργκομπιντ, τον εγγονό του Ραμ Ντας.

Επιρροή
Αμριτσάρ
Στην παράδοση των Σιχ, ο Γκουρού Ραμ Ντας πιστώνεται ως ο ιδρυτής της ιερής πόλης Αμριτσάρ. Υπάρχουν δύο εκδοχές σχετικά με το πώς ο Ραμ Ντας εγκαταστάθηκε στη συγκεκριμένη γη. Η μία, η οποία βασίζεται σε καταγραφές ενός γεωγραφικού λεξικού, στηρίζει πως η γη η οποία ανήκε σε ιδιοκτήτες του χωριού Τουνγκ, αγοράστηκε από τις δωρεές των Σιχ για 700 ρούπια.

Σύμφωνα με τις ιστορικές καταγραφές των Σιχ, η περιοχή επιλέχθηκε από τον Γκουρού Αμάρ Ντας την οποία και ονόμασε Γκουρού-κα-Τσακ, αφότου είχε ζητήσει από τον Ραμ Ντας να βρει ένα μέρος για την ανέγερση μιας νέας πόλης που θα είχε μια τεχνητή λίμνη ως το κεντρικό της σημείο. Μετά τη στέψη του ως Σιχ-Γκουρού το 1574 και την εχθρική αντιμετώπιση που δέχτηκε από τους γιους του Αμάρ Ντας, ο Ραμ Ντας ίδρυσε την πόλη δίνοντάς της το όνομα «Ραμντάσπουρ». Ξεκίνησε με την ολοκλήρωση της λίμνης και χτίζοντας το νέο επίσημο κέντρο Γκουρού και το σπίτι του δίπλα σε αυτήν, ενώ κάλεσε εμπόρους και τεχνίτες από άλλα μέρη της Ινδίας να εγκατασταθούν στη νέα πόλη μαζί του. Η πόλη επεκτάθηκε κατά την περίοδο της ηγεσίας του Γκουρού Αρντζάν χρηματοδοτούμενη από δωρεές και χτισμένη από εθελοντές. Η πόλη εξελίχθηκε στη σημερινή πόλη Αμριτσάρ, ενώ η περιοχή της λίμνης επεκτάθηκε. Η πόλη φιλοξενεί ένα συγκρότημα ναών, με κεντρικό τον ιερό ναό Χαριμαντίρ Σαχίμπ (Χρυσός Ναός), τον οποίο έχτισε αργότερα ο γιος του Γκουρού Ραμ Ντας και μέσα στον οποίο τοποθέτησε και τα ιερά κείμενα του Σιχισμού το 1604.

Η κατασκευαστική δραστηριότητα από το 1574 μέχρι το 1604 περιγράφεται στο Mahima Prakash Vartak, ένα ημι-ιστορικό αγιογραφικό κείμενο των Σιχ, το οποίο πιθανότατα γράφτηκε το 1741 και αποτελεί την παλαιότερη γνωστή καταγραφή που ασχολείται με τις ζωές όλων των δέκα Σιχ-Γκουρού.

Γραπτοί ύμνοι
Ο Ραμ Ντας συνέθεσε 638 ύμνους, ή περίπου το 10% των ύμνων του Γκουρού Γκραντ Σαχίμπ. Ήταν διάσημος ποιητής και η δουλειά του συντέθηκε σε 30 αρχαία ράγκα Ινδικής κλασικής μουσικής. Οι συνθέσεις του συνεχίζουν να τραγουδιούνται καθημερινά στον Χαριμαντίρ Σαχίμπ (Χρυσό Ναό).

Γαμήλιος ύμνος
Ο Γκουρού Ραμ Ντας, μαζί με τον Γκουρού Αμάρ Ντας, πιστώνονται διάφορα μέρη των συνθέσεων Ανάντ και Λααβάν. Στην παράδοση των Σιχ, μέρος του γαμήλιου τελετουργικού συμπεριλαμβάνει τέσσερις δεξιόστροφες περιφορές των ιερών κειμένων από τη νύμφη και τον γαμπρό για την επισημοποίηση του γάμου. Αυτό γινόταν κατά διαστήματα ενώ στα τέλη του 18ου αιώνα, καταργήθηκε. Ωστόσο, κάποια στιγμή κατά τον 19ο ή 20ο αιώνα, η σύνθεση του Γκουρού Ραμ Ντας επανήλθε μαζί με την τελετή Ανάντ Καράζ, αντικαθιστώντας το ινδουιστικό τελετουργικό της περιφοράς γύρω από τη φωτιά. Η σύνθεση του Γκουρού Ραμ Ντας εξελίχθηκε στο να είναι μία από τις βασικές γαμήλιες πράξεις κατά την Βρετανική αποικιακή περίοδο του 1909.

Ο Γκουρού Ραμ Ντας συνέθεσε τον γαμήλιο ύμνο για τον γάμο της κόρης του. Η πρώτη στροφή του Λααβάν ύμνου αναφέρεται στο καθήκον των ιδιοκτήτων του νέου σπιτικού να αποδεχτούν το λόγο του Γκουρού ως οδηγό και να θυμούνται το Θείο Όνομα. Η δεύτερη στροφή υπενθυμίζει πως ο Μοναδικός Ένας συναντιέται παντού και στα βάθη του εαυτού. Η τρίτη μιλάει για τη Θεία Αγάπη και η τέταρτη υπενθυμίζει πως η ένωση των δύο είναι η ένωση του ενός με το Άπειρο. Η κάθε στροφή συνοδεύεται και από μία δεξιόστροφη περιφορά των ιερών κειμένων.

Σύστημα Μάσαντ
Ενώ ο Γκουρού Αμάρ Ντας εισήγαγε το σύστημα μαντζί της θρησκευτικής οργάνωσης, ο Γκουρού Ραμ Ντας το επέκτεινε προσθέτοντας τον θεσμό του μάσαντ. Οι μάσαντ ήταν ηγέτες των Σιχ κοινοτήτων που ζούσαν μακριά από τον Γκουρού και δουλειά τους ήταν η καθοδήγηση αυτών των κοινοτήτων, η αμοιβαία αλληλεπίδρασή τους και η συλλογή εσόδων για Σιχ δραστηριότητες και κτίσιμο ναών. Αυτή η θεσμική οργάνωση βοήθησε περίφημα στην ανάπτυξη του Σιχισμού τις δεκαετίες που ακολούθησαν, αλλά έγινε διαβόητη κατά την περίοδο ηγεσίας των μετέπειτα Γκουρού για τη διαφθορά και την κατάχρηση της χρηματοδότησης, δημιουργώντας ανταγωνιστικές κινήσεις σε περιόδους διαφωνιών διαδοχής.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Sikhs.org

Ραμ Ντας