Ωριγιάκ

Το Ωριγιάκ (, ) είναι πόλη της Γαλλίας που βρίσκεται στον νομό Καντάλ, στην περιοχή Ωβέρνη-Ρον-Αλπ, στο κέντρο του Κεντρικού Ορεινού Όγκου (Μασίφ Σαντράλ). Είναι η πρωτεύουσα του νομού και ιστορική πρωτεύουσα της Άνω-Ωβέρνης. Ο πληθυσμός ανέρχεται σε 25.954 κατοίκους (2016) και είναι το κέντρο της ευρύτερης περιοχής που συγκεντρώνει 64.775 κατοίκους (2015).

Οι κάτοικοι ονομάζονται Ωριγιακουά (ζ).

 Τοπωνυμία 
Η προέλευση του ονόματος Ωριγιάκ είναι από το Aureliacum που σημαίνει «Ιδιοκτησία του Αυρήλιου» και χρονολογείται από τη ρωμαιογαλατική εποχή. Η προέλευση αυτή επιβεβαιώνεται από ανασκαφές στον πολυγωνικό ιερό χώρο Αρόν που χτίστηκε τον 1ο αιώνα μ.Χ. και ανακαλύφθηκε το 1977.

Στα οξιτανικά η πόλη ονομάζεται Orlhac.

 Γεωγραφικά στοιχεία 
αριστερά|μικρογραφία|231x231εσ|Θέση του Ωριγιάκ (με γαλάζιο χρώμα) στον χάρτη της Ωβέρνης.
Η πόλη Ωριγιάκ βρίσκεται στο νότιο τμήμα του νομού Καντάλ στην περιοχή Ωβέρνη-Ρον-Αλπ. Είναι πρωτεύουσα του νομού, με πληθυσμό 25.954 κατοίκους (2016) και το κέντρο της ευρύτερης περιοχής που συγκεντρώνει 64.775 κατοίκους (2015).

Η απόσταση της πόλης από το Παρίσι είναι 437 χιλιόμετρα κατ'ευθεία γραμμή (556 οδικώς) και από τη Λυών 209 χιλιόμετρα (316 οδικώς).

Η πόλη είναι χτισμένη στις όχθες του ποταμού Ζορντάν, παραπόταμου του Σερ που ρέει κοντά στην πόλη. Με μέσο υψόμετρο 680 μέτρων, το Ωριγιάκ βρίσκεται στους πρόποδες του ορεινού ηφαιστειακού όγκου Καντάλ σε ένα μικρό ιζηματογενές λεκανοπέδιο. Το λεκανοπέδιο του Ωριγιάκ βρίσκεται στη συμβολή αρκετών φυσικών περιοχών:

 στα ανατολικά, η ορεινή περιοχή αποτελείται από υψηλές δασώδεις κορυφογραμμές (που αποτελούν το πλαίσιο και το γεωγραφικό κέντρο του Κεντρικού Ορεινού Όγκου) και από ένα οροπέδιο που χωρίζεται σε δύο κοιλάδες που καταλήγουν και οι δύο στο λεκανοπέδιο, οι κοιλάδες των ποταμών Σερ και Ζορντάν.
 στα νοτιοδυτικά, η περιοχή συνορεύει με το ηφαιστειογενές οροπέδιο του Καρλαντές και
 στα νότια με το οροπέδιο της κοιλάδας Σαταινιεραί.

Η έκταση της πόλης είναι 28,76 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

 Κλίμα 
αριστερά|μικρογραφία|250x250εσ|Ο ποταμός Ζορντάν στο Ωριγιάκ
Το Ωριγιάκ έχει ωκεάνιο κλίμα με ψυχρούς χειμώνες και ζεστά καλοκαίρια λόγω της απόστασης από τον ωκεανό και το υψόμετρο. Η βροχόπτωση, ωστόσο, είναι άφθονη με 1.174 χιλιοστά και 130 ημέρες τον χρόνο βροχόπτωσης. Το χιόνι είναι συχνό τον χειμώνα και μερικές φορές άφθονο με 31 ημέρες χιονόπτωσης ανά έτος και κατά τη διάρκεια ορισμένων χιονοπτώσεων η ποσότητα του χιονιού μπορεί να είναι υψηλή. Ο παγετός είναι επίσης πολύ κοινός με 80 ημέρες παγετού ετησίως, ενώ η περίοδος παγετού συχνά εκτείνεται από τον Οκτώβριο έως τον Μάιο.

Παρά το υψόμετρό της, η πόλη έχει 8 ημέρες υψηλών θερμοκρασιών ετησίως. Οι ημέρες με βαρείς παγετούς είναι συχνές (21 ημέρες). Η πόλη έχει επίσης 2.118 ώρες ηλιοφάνειας ανά έτος.

Η χαμηλή θερμοκρασία ρεκόρ ήταν -24,5 °C στις 9 Ιανουαρίου 1985 και η υψηλότερη ήταν 38,0 °C στις 30 Ιουλίου 1983.

 Ιστορία 
μικρογραφία|Άγαλμα του Πάπα Σιλβέρτου Β' στο Ωριγιάκ
Κατά τη Γαλατική περίοδο, ο αρχικός οικισμός βρισκόταν σε ένα ύψωμα 3 χιλιόμετρα βορειανατολικά του Ωριγιάκ. Μετά τη ρωμαϊκή κατάκτηση εγκαταλείφθηκε, όπως και τα περισσότερα οχυρωμένα γαλατικά χωριά (oppida) και μεταφέρθηκε σε μια νέα πόλη εγκατεστημένη στην πεδιάδα. Με την επιστροφή της ανασφάλειας κατά την παρακμή της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ένας νέος οχυρωμένος χώρος δημιουργήθηκε ανάμεσα στο παλιό oppidum και την παλιά γαλατο-ρωμαϊκή πόλη.

Η ιστορία της περιοχής είναι γνωστή από το 856, έτος γέννησης του κόμη Ζερώ ντ' Ωριγιάκ στο κάστρο της περιοχής. Περίπου το 885, ίδρυσε ένα αββαείο Βενεδικτίνων που αργότερα θα φέρει το όνομά του. Ο Ζερώ πέθανε γύρω στο 910, αλλά η ακτινοβολία του ήταν τέτοια που κατά τη διάρκεια των αιώνων, το όνομα Ζερώ παρέμεινε πάντα ένα κοινό βαπτιστικό όνομα στον πληθυσμό του Ωριγιάκ και της γύρω περιοχής.

Η μεσαιωνική πόλη ιδρύθηκε από τον Ζερώ το 898 και αναπτύχθηκε γύρω από το αββαείο.

Σ' αυτό το αββαείο, που αναστηλώθηκε τον 11ο αιώνα, έκανε τις σπουδές του ο Ζερμπέρ, ο πρώτος Γάλλος πάπας, με το όνομα Πάπας Σιλβέστρος Β΄.Τον 13ο και 14ο αιώνα, το Ωριγιάκ υπέστη αρκετές πολιορκίες από τους Άγγλους και έως και τον 16ο αιώνα συνέχισε να υποφέρει από πολιτικούς και Θρησκευτικούς πολέμους.

Το 1569, η πόλη παραδόθηκε με προδοσία στους Προτεστάντες, οι κάτοικοι ελευθερώθηκαν μετά από καταβολή λύτρων και το παλιό αββαείο καταστράφηκε. Όλη η βιβλιοθήκη του και όλα τα αρχεία του κάηκαν.

Πριν από τη Γαλλική επανάσταση, το Ωριγιάκ είχε δικαστήριο και ήταν η πρωτεύουσα της Άνω-Ωβέρνης. Το 1790 που δημιουργήθηκαν οι γαλλικοί νομοί, μετά από μια περίοδο εναλλαγής με το Σαιν-Φλουρ, το Ωριγιάκ έγινε η οριστική πρωτεύουσα του νομού Καντάλ.

Η άφιξη του σιδηροδρόμου, το 1866, επιτάχυνε την ανάπτυξη της πόλης. Κατά την πρώτη απογραφή, το 1759, το Ωριγιάκ είχε 6.268 κατοίκους, τώρα έχει περίπου 26.000 κατοίκους.

 Οικονομία 
μικρογραφία|Μπλε ντ'Οβέρν
Το Ωριγιάκ είναι παραδοσιακό εμπορικό και διοικητικό κέντρο με ανεπτυγμένη βιομηχανία. Είναι έδρα του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου του νομού Καντάλ.

Η βιομηχανία του νομού περιλαμβάνει μονάδες

 Μεταποίησης γεωργικών προϊόντων, ιδίως γάλακτος και κρέατος.
 Παραγωγής και συσκευασίας τυριών.
 Ομπρελοποιίας, είναι ιστορική γαλλική πρωτεύουσα κατασκευής ομπρελών, με τη μισή γαλλική παραγωγή - 250.000 μονάδες το 1999 -.
 Κατασκευής παπλωμάτων, μαξιλαριών κ.α
 Αποστακτήρια

Το Ωριγιάκ είναι γνωστό για το Κέντρο τυριού του που ιδρύθηκε το 1993. Είναι μια ένωση που συγκεντρώνει πολλούς οργανισμούς για την ανάπτυξη επιστημονικών προγραμμάτων σχετικά με τον τομέα των τυριών.

 Πολιτιστικές εκδηλώσεις 
εναλλ.=|μικρογραφία|240x240εσ|Σκηνή από το θεατρικό φεστιβάλ δρόμου

 Το διεθνές φεστιβάλ θεάτρου δρόμου του Ωριγιάκ πραγματοποιείται κάθε χρόνο από το 1986 στα τέλη Αυγούστου για περίοδο τεσσάρων ημερών. Από το 2004, προηγούνται τα «Προεόρτια» ποικίλης διάρκειας (συνήθως από αρχές Αυγούστου), προ-φεστιβάλ με παραστάσεις δρόμου σε όλο τον νομό Καντάλ (και μερικές φορές ακόμη και στον γειτονικό Κορέζ) με την υποστήριξη της ένωσης. Το 2008 εγκαινιάστηκε το πρώτο «Πανεπιστήμιο της Οδού Τέχνης».
 Για τρεις μέρες τον Ιούνιο ένα γαστρονομικό και πολιτιστικό φεστιβάλ, κατά το οποίο απονέμονται διάφορα βραβεία και όπου κάθε χρόνο γνωστοί σεφ μαγειρεύουν με διαφορετικά θέματα.
 Από το 2007 αναβίωσε το Φεστιβάλ Χορού του Ωριγιάκ με την πρώτη έκδοση των «36 Ώρες του Ωριγιάκ», με σόλο και μικρά χορευτικά κομμάτια.

 Αξιοθέατα 
μικρογραφία|259x259εσ|Το κάστρο του Σαιντ-Ετιέν
μικρογραφία|Το Δικαστικό μέγαρο|εναλλ.=
Η κοινότητα έχει πολλά οικοδομήματα που έχουν καταχωρηθεί ως ιστορικά μνημεία:

Μερικά από τα πιο ενδιαφέροντα ιστορικά κτίρια είναι:

 Το κάστρο του Σαιντ-Ετιέν (9ος αιώνας) Το ιστορικό μνημείο που δεσπόζει στην πόλη.
 Το Μουσείο των ηφαιστείων. Τέσσερις αίθουσες στην αριστερή πτέρυγα του κάστρου του Σαιντ-Ετιέν φιλοξενούν αυτό το μουσείο. Με τη βοήθεια μοντέλων, τερματικών υπολογιστών και συλλογής ορυκτών που συγκεντρώθηκαν τον 18ο και 19ο αιώνα παρουσιάζεται η λειτουργία των ηφαιστείων και ο αντίκτυπός τους στους ανθρώπους, τα φυτά και τα ζώα.
 Το Μουσείο Τέχνης και Αρχαιολογίας του Ωριγιάκ
 Το παλιό κολέγιο των Ιησουιτών
 Το Δικαστικό μέγαρο (1872) ιστορικό μνημείο 
 Η φυλακή (1855) ιστορικό μνημείο 
 Το Δημαρχείο (17ος αιώνας)
 Το κτίριο της Νομαρχίας(19ος αιώνας)
 Η εκκλησία Σαιν-Ζερώ, 15ου και 16ου αιώνα, με τοιχογραφίες του 12ου αιώνα
 Η πλατεία Σαιν-Ζερώ, έχει τρεις ρωμαϊκές καμάρες με κιονόκρανα.
 Η εκκλησία Νοτρ-Νταμ-ω-Νεζ  πρώην παρεκκλήσι του μοναστηριού του Κορδελιέρων (15ος αιώνας).

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Η επίσημη σελίδα 
 Ωριγιάκ-Τουρισμός  

Κατηγορία:Πόλεις της Γαλλίας
Κατηγορία:Πόλεις της Ωβέρνης