Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ

Η Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ (, συντομογραφία BFC) είναι μία από τις 18 διοικητικές περιοχές της Γαλλίας και βρίσκεται στο κεντροανατολικό τμήμα της χώρας. Η περιοχή δημιουργήθηκε την 1η Ιανουαρίου 2016, ως αποτέλεσμα του νόμου σχετικά με την τροποποίηση των περιοχών που ψηφίστηκε το 2014,[2] με τη συγχώνευση δύο περιοχών: της Βουργουνδίας και της Φρανς-Κοντέ.

Καλύπτει 47.784 τετραγωνικά χιλιόμετρα και έχει πληθυσμό 2.818.338 κατοίκους (απογραφή 2016).

Αποτελείται από οκτώ νομούς: Κοτ-ντ'Ορ, Ντου, Ωτ-Σον, Ζυρά, Νιέβρ, Σον-ε-Λουάρ, Έδαφος του Μπελφόρ και Ιόν.

Οι μεγαλύτερες πόλεις της είναι η Ντιζόν, πρωτεύουσα της περιοχής, και η Μπεζανσόν, έδρα του περιφερειακού συμβουλίου. Οι μεγάλες περιφερειακές υπηρεσίες του κράτους κατανέμονται μεταξύ αυτών των δύο πόλεων.

 Τοπωνύμιο 
αριστερά|μικρογραφία|132x132εσ|Το έμβλημα της περιοχής
Η ονομασία «Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ», σε συντομογραφία «BFC» είναι μια σύνθετη λέξη που αποτελείται από το όνομα των δύο συγχωνευμένων περιοχών, με αλφαβητική σειρά.

Μετά την εδαφική μεταρρύθμιση του 2014, η περιοχή ονομάστηκε προσωρινά «Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ» σε αναμονή του ορισμού νέου ονόματος μέσω σχετικού διατάγματος του Συμβουλίου του Κράτους, κατόπιν σχετικής προτάσεως του Περιφερειακού Συμβουλίου της συγχωνευθείσης διοικητικής περιοχής.

Τον Φεβρουάριο του 2016, το Περιφερειακό Συμβούλιο ξεκίνησε μια τοπική ηλεκτρονική διαβούλευση όπου οι χρήστες του Διαδικτύου μπορούσαν να υποβάλουν τις προτάσεις τους. Μέχρι την καταληκτική ημερομηνία της 13ης Μαρτίου 2016, συμμετείχαν 1.461 άτομα και σχεδόν το 71% των ψήφων επέλεξαν τη διατήρηση της ονομασίας.

Η περιοχή επέλεξε να διατηρήσει την ενδιάμεση ονομασία της ως μόνιμο όνομά της, απόφαση που εγκρίθηκε επίσημα από το Συμβούλιο του Κράτους στις 28 Σεπτεμβρίου 2016.

 Γεωγραφία 
μικρογραφία|Ο ποταμός Ντου, λίγο πριν την Μπεζανσόν
αριστερά|μικρογραφία|Τα Βόσγια όρη
Με έκταση 47.784 τετραγωνικά χιλιόμετρα, η περιοχή Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ είναι η έκτη μεγαλύτερη από τις δεκατρείς περιοχές της μητροπολιτικής Γαλλίας.

Συνορεύει με τέσσερις άλλες γαλλικές περιοχές: προς τον βορρά με την περιοχή Γκραντ-Εστ, προς τα βορειοδυτικά με την Ιλ-ντε-Φρανς, προς τα δυτικά με τη Σαντρ-Βαλ ντε Λουάρ και προς τον νότο με την Ωβέρνη-Ρον-Αλπ. Προς τα ανατολικά συνορεύει με την Ελβετία.

Η περιοχή περιλαμβάνει οκτώ νομούς: Κοτ-ντ' Ορ, Ντου, Ωτ-Σον, Ζυρά, Νιέβρ, Σον-ε-Λουάρ, Έδαφος του Μπελφόρ και Ιόν.

Τα κύρια πλωτά ποτάμια είναι ο Σον και ο Ντου. Ο Λίγηρας διασχίζει τη νοτιοδυτική περιοχή στο Νεβέρ. Ο Σηκουάνας πηγάζει στην Κοτ-ντ'Ορ. Στην περιοχή υπάρχουν επίσης και μικρότεροι ποταμοί όπως ο Αλαίν, ο Ερισόν στον νομό Ζυρά, όπου σχηματίζει καταρράκτη 300 μέτρων και πολλά κανάλια.

Η περιοχή Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ είναι κατά το μεγαλύτερο μέρος της ορεινή.Τρεις κύριες οροσειρές χαρακτηρίζουν το τοπίο:

 Τα Βόσγια όρη βρίσκονται στα βορειοανατολικά, το υψηλότερο σημείο της περιοχής είναι το μπαλκόνι της Αλσατίας στα 1.247 μέτρα.
 Η οροσειρά Ζυρά εκτείνεται σε ολόκληρο το ανατολικό όριο και κορυφώνεται στο Κρε Πελά στα 1.495 μέτρα, την υψηλότερη κορυφή στην περιοχή. Τα Βόσγια όρη και η οροσειρά Ζυρά συναντώνται στην περιοχή του Μπελφόρ.
 Το Μορβάν κατέχει κεντρική θέση στο δυτικό τμήμα, το υψηλότερο σημείο του είναι στα 901 μέτρα.

Υπάρχουν επίσης κι άλλες χαμηλότερες ορεινές περιοχές. Στα βορειοανατολικά του Mορβάν βρίσκεται η Κοτ-ντ'Ορ, ένας από τους πιο φημισμένους αμπελώνες του κόσμου, στα 641 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Προς τον νότο, στις ανατολικές παρυφές του Κεντρικού Ορεινού Όγκου η περιοχή κυριαρχείται από το Μον Σαιν-Συρ με 771 μέτρα και επίσης τον ορεινό όγκο του Οτυνουά και το βύθισμα Μονσώ-λε-Μιν και του Κρεζό, εκτεταμένη βιομηχανική περιοχή.

Στην περιοχή Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ υπάρχουν 9.500.000 στρέμματα δασών. Διαθέτει αρκετά φυσικά καταφύγια όπου προστατεύεται η πανίδα και η χλωρίδα και τρία περιφερειακά φυσικά πάρκα.

 Διοικητική διαίρεση 
μικρογραφία|420x420εσ|Τα διαμερίσματα της περιοχής Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ
Η Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ περιλαμβάνει 8 από τους 101 νομούς της Γαλλίας:
OZWΝομόςΠρωτεύουσαISOΔιαμΚαντΚοινΠληθυσμός
Απογρ 2016Έκταση
(χμ²)Πυκν
(Κάτ./χμ²)2130x30εσΚοτ-ντ'ΟρΝτιζόνFR-21323704533.2138.763612530x30εσΝτουΜπεζανσόνFR-25319576538.5495.2341033930x30εσΖυράΛονς-λε-ΣωνιέFR-39317506260.5174.999525830x30εσΝιεβρΝεβέρFR-58417309209.1616.817317030x30εσΩτ-ΣονΒεσούλFR-70217542237.2425.360447130x30εσΣον-ε-ΛουάρΜακόνFR-71529567555.0238.574658930x30εσΙόνOσέρFR-89321428340.5447.433469030x30εσΈδαφος του ΜπελφόρΜπελφόρFR-9019102144.089610236Σύνολο241523.7342.818.33847.79059

 Πόλεις 
μικρογραφία|420x420εσ|Οι κοινότητες της περιοχής Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ
Οι πιο πυκνοκατοικημένες πόλεις της περιοχής είναι:
ΠόληΠληθυσμός)ΝομόςΝτιζόν155.090 (2016)Κοτ-ντ'ΟρΜπεζανσόν116.466 (2016)ΝτουΜπελφόρ48.973 (2016)Έδαφος του ΜπελφόρΣαλόν-συρ-Σον45.446 (2016)Σον-ε-ΛουάρOσέρ34.846 (2016)IόνΝεβέρ33.235 (2016)ΝιέβρΜακόν33.427 (2016)Σον-ε-ΛουάρΜονμπελιάρ25.304 (2016)ΝτουΣανς25.913 (2016)ΙόνΝτολ23.579 (2016)Ζυρά

 Οικονομία 
μικρογραφία|Οι αμπελώνες της Κοτ-ντ'Ορ
Κύρια οικονομική δραστηριότητα στον αγροτικό τομέα είναι η κτηνοτροφία, κυρίως στο Σαρολαί, το Οσουά και το Νιβερναί και η τυροκομία. Η κτηνοτροφική παραγωγή αντιπροσωπεύει το μισό του συνόλου της αγροτικής παραγωγής και υπάρχουν πολλές βιομηχανίες βοοειδών και κρέατος. Η αμπελουργία, που αποτελεί αντικείμενο απασχόλησης από αιώνες, ασκείται στους λόφους του Λουάρ, στο Μακοναί και κυρίως στο Ιόν και στην Κοτ-ντΌρ (Χρυσή ακτή) και παράγει σε μεγάλες ποσότητες τα περίφημα κρασιά Βουργουνδίας. Η Βουργουνδία είναι ιδιαίτερα γνωστή για τους αμπελώνες της και πάνω από 200 εκατομμύρια μπουκάλια γεμίζονται ετησίως στα κελάρια AOC (Ονομασία Ελεγχόμενης Προελεύσεως) Ένας άλλος τομέας αγροτικής οικονομικής δραστηριότητας της περιοχής είναι η δασοκομία, στα απέραντα δάση της που αποτελούν ένα είδος πράσινου πνεύμονα της Γαλλίας.

Στην περιοχή υπάρχουν μεγάλες βιομηχανικές επιχειρήσεις και εταιρείες διεθνούς κύρους. Η Κοτ-ντΌρ και κυρίως ο Σον-ε-Λουάρ είναι οι περισσότερο βιομηχανικά ανεπτυγμένοι νομοί. Οι μεγάλες βιομηχανικές περιοχές είναι η αστική περιοχή της Ντιζόν και οι κοιλάδες του Ντεν και της Μπουρμπένς, με βαριά βιομηχανία στο Κρεζό και στην αστική περιοχή Μονσώ-λε Μιν. Υψηλά εκβιομηχανισμένη περιοχή είναι επίσης ο άξονας Σαλόν-Μακόν καθώς και η βιομηχανική περιοχή στην κοιλάδα του Λουάρ, του Ντιγκουάν στο Κον-συρ-Λουάρ, όπου κύριες βιομηχανίες είναι οι μηχανοκατασκευές και τα ηλεκτρικά είδη. Υπάρχουν επίσης βιομηχανίες σε απομονωμένους πόλους όπως το Μονμπάρ και το Οτέν.Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, τομ 15 σελ 230

Η περιοχή Φρανς-Κοντέ χαρακτηρίζεται ως «Σιβηρία της Γαλλίας», με τη θερμοκρασία να φθάνει μερικές φορές τους -20 έως -40 βαθμούς τον χειμώνα. Η οικονομία της βασίζεται κατά πολύ στη γεωργία και την κτηνοτροφία, ενώ είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι η περιοχή έχει μια μεγάλη και προσοδοφόρα τυροκομική βιομηχανία που παράγει 40 εκατομμύρια τόνους τυριών κάθε χρόνο. Αξιοσημείωτη είναι επίσης η εκμετάλλευση δασών καθώς και η αυτοκινητοβιομηχανία.

Τουρισμός. Τα πολιτιστικά μνημεία, οι αμπελώνες και γραφικά χωριά προσελκύουν τουρίστες από όλο τον κόσμο.

 Ιστορία 

αριστερά|εναλλ.=|μικρογραφία|220x220εσ|Χάρτης των τριών τμημάτων του παλαιού Βασιλείου της Βουργουνδίας μετά τη διαίρεση, γύρω στο 900.
εναλλ.=|μικρογραφία|220x220px|Χάρτης της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ με τους 8 νομούς, με χρώματα σύμφωνα με τις ιστορικές επαρχίες όπως υπήρχαν μέχρι το 1790.
μικρογραφία|Το δουκάτο και η κομητεία της Βουργουνδίας τον 14ο αιώνα

Μεσαίωνας
Τα εδάφη της περιοχής Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ ήταν ήδη ενωμένα και περιλαμβάνονταν στο Πρώτο Βασίλειο των Βουργουνδών (411-534) που προηγήθηκε του Βασιλείου της Βουργουνδίας των Μεροβιγγείων ( 534-843). Με τη συνθήκη του Βερντέν του 843 η περιοχή χωρίστηκε σε δύο μέρη: μια «Φραγκική Βουργουνδία» στη Δυτική Φραγκία και μια «Αυτοκρατορική Βουργουνδία» στη Μέση Φραγκία. Από αυτές προήλθαν το δουκάτο της Βουργουνδίας (880-1790) και η κομητεία της Βουργουνδίας (986 – 1678) αντίστοιχα.

Στον 14ο αιώνα οι δύο επαρχίες συνενώθηκαν από τον Οίκο της Βουργουνδίας και έπειτα από τους δούκες της Βουργουνδίας και αποτελούσαν τμήμα της επικράτειάς τους. Στα τέλη του 15ου αιώνα, το δουκάτο της Βουργουνδίας προσαρτήθηκε στον βασιλικό τομέα της Γαλλίας ενώ η κομητεία της Φρανς-Κοντέ πέρασε στα χέρια των Αψβούργων.Paul Delsalle,La Franche-Comté au temps de Charles Quint, Presses universitaires de Franche-Comté, 2001 (1re éd. 2000), 349 p.

Η κομητεία επανεντάχθηκε στο Βασίλειο της Γαλλίας τον 17ο αιώνα, χωριστά από το δουκάτο που παρέμεινε υποτελής επαρχία του Βασιλείου της Γαλλίας.

Νεότερη εποχή
Η Φρανς-Κοντέ ενσωματώθηκε στο Βασίλειο της Γαλλίας μετά την κατάκτηση της το 1678 από τα στρατεύματα του Λουδοβίκου ΙΔ΄ και η πρωτεύουσα μεταφέρθηκε από την Ντολ στην Μπεζανσόν. Το δουκάτο της Βουργουνδίας και η Φρανς-Κοντέ σχημάτισαν τότε δύο γαλλικές επαρχίες ξεχωριστές, με τη δική τους πρωτεύουσα η καθεμιά (αντίστοιχα η Ντιζόν και η Μπεζανσόν).

Αν και το μεγαλύτερο μέρος της επικράτειας της περιοχής Βουργουνδία-Φρανς-Κοντέ συνδέεται με αυτές τις δύο πρώην επαρχίες, η περιοχή περιλαμβάνει επίσης το μεγαλύτερο τμήμα του Νιβερναί (περίπου ο νομός Νιέβρ), τμήμα της Καμπανίας (το βόρειο τμήμα του νομού Ιόν με τις Σανς και Τονέρ συγκεκριμένα), μέρος της Ορλεάνης (το νοτιοδυτικό τμήμα του Ιόν), το τμήμα της γαλλικής Αλσατίας που παρέμεινε ελεύθερο μετά τον Γαλλοπρωσικό πόλεμο του 1871 (σημερινό Έδαφος του Μπελφόρ) και ένα μικρό τμήμα της Ιλ-ντε-Φρανς (το βορειοδυτικό τμήμα του Ιόν).

Οι πρώην επαρχίες της Γαλλίας καταργήθηκαν κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης.

Σύγχρονη εποχή
Από το 1941-1944, η περιφερειακή νομαρχία του καθεστώτος Βισύ ένωσε τη Βουργουνδία και τη Φρανς-Κοντέ, ωστόσο η Βουργουνδία και η Φρανς-Κοντέ έως το 2015 αποτελούσαν δύο ξεχωριστές περιοχές.

Τον Απρίλιο 2014, οι πρόεδροι των περιοχών της Βουργουνδίας και της Φρανς-Κοντέ, ανακοίνωσαν σε συνέντευξη Τύπου, ότι επιθυμούσαν τη συνένωση των περιοχών τους, στον απόηχο των δηλώσεων του πρωθυπουργού Μανυέλ Βαλς, ο οποίος επιθυμούσε να απλοποιήσει το γαλλικό διοικητικό σύστημα.

Τον Ιούνιο 2014, οι δύο περιοχές συγχωνεύτηκαν στον χάρτη που παρουσίασε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Φρανσουά Ολάντ. Αυτές οι δύο περιοχές ήταν οι μόνες που επιθυμούσαν τη συγχώνευση  και, σε αντίθεση με άλλες συγχωνεύσεις δεν υπήρξαν διαφωνίες. Πράγματι, οι δύο περιφέρειες είναι ιστορικά και εν μέρει οικονομικά συνδεδεμένες.

Η συγχώνευση των δύο περιοχών εγκρίθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2014, με έναρξη ισχύος από την 1η Ιανουαρίου 2016.

 Έμβλημα, Σημαία 

 Πολιτισμός 
μικρογραφία|243x243εσ|Η γιορτή του Αγίου Βικεντίου

 Γιορτές κρασιού 
Η μεγάλη οινοπαραγωγική δραστηριότητα, γνωστή από την αρχαιότητα, της περιοχής και ιδιαίτερα της Βουργουνδίας, καθιέρωσε πολλές γιορτές αφιερωμένες στο κρασί, μερικές από τις οποίες είναι:

 Ο εορτασμός του περιφερόμενου Αγίου Βικεντίου, προστάτη των οινοπαραγωγών, πραγματοποιείται στη Βουργουνδία κάθε χρόνο στα τέλη Ιανουαρίου, το Σαββατοκύριακο μετά τον εορτασμό του Αγίου Βικεντίου, στις 22 Ιανουαρίου. Είναι γιορτή όλης της περιοχής και κάθε χρόνο αναλαμβάνει να τη φιλοξενήσει ένα διαφορετικό χωριό, εξ ου και το όνομα (tournante=περιφερόμενη)..
 Ο εορτασμός του περιφερόμενου Άγιου Βικέντιου της περιοχής Σαμπλί, που πραγματοποιείται στις αρχές Φεβρουαρίου. Περιφέρεται κάθε χρόνο μεταξύ των είκοσι επτά κοινοτήτων που παράγουν κρασιά με την ονομασία προέλευσης (AOC) Chablis.Guide de Bourgogne en Fêtes, calendrier des fêtes viticoles, édition 2010, p. 5.
 Η πώληση οίνων του παλιού νοσοκομειακού συγκροτήματος-ασύλου της Μπων. Διεθνούς φήμης, πραγματοποιείται το τρίτο Σαββατοκύριακο του Νοεμβρίου. Είναι μια παραδοσιακή φιλανθρωπική δημοπρασία των κρασιών της Βουργουνδίας, γνωστή παγκοσμίως και παραδοσιακά χρησιμεύει ως διεθνές βαρόμετρο της αγοράς κρασιού.
 Η πώληση κρασιών του παλιού νοσοκομείου-ασύλου της Νουί-Σαιν-Ζωρζ, προς το τέλος Μαρτίου. Είναι η ίδια διαδικασία με της Μπων.
 Οι αμπελώνες της Τονέρ: έκθεση, γευσιγνωσία και πώληση τοπικών κρασιών και γαστρονομικών προϊόντων, το Σαββατοκύριακο του Πάσχα, στη μεγάλη αίθουσα του παλιού νοσοκομείου.Guide de Bourgogne en Fêtes, calendrier des fêtes viticoles, édition 2010, p. 7.

 Πολιτιστικά μνημεία 
μικρογραφία|Ο πύργος Ανσύ-λε-Φραν, στην Ιόν
Η Βουργουνδία ήταν επί πολλούς αιώνες σημαντικό πολιτιστικό και καλλιτεχνικό κέντρο. Διασώζονται πολλά πολιτιστικά μνημεία, μερικά από τα οποία είναι:

 ο Καθεδρικός ναός της Ντιζόν, που χτίστηκε μεταξύ 13ου και 14ου αιώνα πάνω σε Χριστιανικό ναό που προϋπήρχε και που η κρύπτη του οποίου χρονολογείται από τον 6ο αιώνα
 το ανάκτορο του δούκα της Βουργουνδίας στην Ντιζόν, σημερινό δημαρχείο της πόλης, στο οποίο λειτουργεί και Μουσείο Καλών Τεχνών
 το νοσοκομειακό συγκρότημα - άσυλο Hospices, στην Μπων
 το ρολόι του Πύργου του 13ου αιώνα στην Μπων και όλη η πόλη με τα τείχη της, τα μεσαιωνικά σπίτια και τα πλακόστρωτα δρομάκια στο ιστορικό κέντρο
 τα μεγάλα αλατωρυχεία του Σαλάν-λε-Μπαν και τα Βασιλικά αλατωρυχία του Αρκ-ε-Σενάν, κοντά στην Μπεζανσόν
 το Αββαείο του Κλυνύ, που υπήρξε ένα από τα μεγαλύτερα θρησκευτικά κέντρα του Μεσαίωνα
 το φρούριο της Μπεζανσόν

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Η επίσημη ιστοσελίδα της περιοχής Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ 
 Γραφείο Τουρισμού της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ 
 Bourgogne-Franche-Comté sur OpenStreetMap