Ιερά Μητρόπολις Προύσης

Η Ιερά Μητρόπολις Προύσης είναι επισκοπή της Ορθόδοξης Εκκλησίας, Μητρόπολη της Μικράς Ασίας που ανήκει στο Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως. 

Βρίσκεται στις ακτές της θάλασσας του Μαρμαρά και έδρα της είναι η πόλη της Προύσας (σημ. Bursa).

Σήμερα Μητροπολίτης της είναι ο Ιωακείμ (Μπίλλης).

Ιστορικά στοιχεία
Στα πρώτα χριστιανικά χρόνια στην περιοχή έδρασαν σημαντικές θεολογικές μορφές επισκόπων όπως ο Άγιος Πατρίκιος (3ος αι.) και ο Άγιος Τιμόθεος (4ος αι.).Ιερά Μητρόπολις Αυστρίας, μνήμη Ἁγίου Ἱερομάρτυρος Πατρικίου, Ἐπισκόπου Προύσης, καί τῶν σύν αὐτῷ Ἀκακίου, Μενάνδρου καί Πολυαίνου

Η μητρόπολη αναφέρεται ήδη από το 325, ως επισκοπή της Μητρόπολης Νικομηδείας. Το 1190 έγινε ξεχωριστή Μητρόπολη και στις 6 Απριλίου 1326 κατελήφθη από τους Οθωμανούς. Το 1922, με την ανταλλαγή των πληθυσμών μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας, η Μητρόπολη απέμεινε χωρίς ποίμνιο και διατηρήθηκε μόνο ως τίτλος.

 Η Μητρόπολη σήμερα 
Είναι μια από τις Μητροπόλεις που αναγεννήθηκαν επί του Πατριάρχη Βαρθολομαίου. Το 2007, στον τίτλο του Μητροπολίτη προστέθηκε ο «Υπέρτιμος και Έξαρχος Βιθυνίας». Το 2012 αγοράστηκαν από το Πατριαρχείο δύο ερημωμένοι από το 1922 ναοί: 

 ο Ναός των Ταξιαρχών στη Συγή, κοντά στα Μουδανιά της Προύσας και 
 ο Ναός της Παναγίας Παντοβασίλισσας της Τρίγλιας, 

Η αναστήλωση τους έχει προγραμματιστεί και χειροτονήθηκε μόνιμος ιερέας. Οι λειτουργίες γίνονται κυρίως στον προτεσταντικό ναό της Προύσας αλλά τελούνται μερικές φορές και στον Ορθόδοξο ναό του Αγίου Παντελεήμονα στην Απολλωνιάδα, καθώς επίσης και σε ανακαινισμένους ναούς που λειτουργούν ως πολιτιστικά κέντρα και σε ερείπια άλλων ναών.

Στις 19 Ιανουαρίου του 2019 (6 Ιανουαρίου με το Ιουλιανό ημερολόγιο) τελέστηκαν για πρώτη φορά τα Θεοφάνια στην Προύσα μετά το 1922. Είχε προηγηθεί Θεία Λειτουργία από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο στον ανακαινισμένο Ιερό Ναό του Αγίου Βασιλείου που λειτουργεί σαν πολιτιστικό κέντρο. 

Σήμερα το ποίμνιο της Μητρόπολης είναι κυρίως σλαβόφωνο. Συνορεύει στον βορρά με την Ιερά Μητρόπολη Νικαίας, στα δυτικά με την Ιερά Μητρόπολη Νικομηδείας και στα ανατολικά με την Ιερά Μητρόπολη Αγκύρας.

 Δικαιοδοσία 
Η Μητρόπολη Προύσης περιλάμβανε τους εξής οικισμούς:
 Προύσα
 Δεμιρδέσι
 Κελεσέν ή Καλασάνιο
 Παλλαδάρι 
 Πλατύαινος
 Τεπετζίκ
 Σουσουρλούκ 
 Μουδανιά
 Αρβανιτοχώρι
 Μεσαίπολη ή Μυσόπολη
 Νεοχώριο ή Νεοχωράκι
 Συγή 
 Τρίγλια 
 Ελιγμοί ή Ελεγμοί

 Επισκοπικός κατάλογος 
+ Όνομα  Έτη  Σχόλια Πατρίκιος  3ος αι.  Άγιος ιερομάρτυρας Τιμόθεος  4ος αι.  Άγιος ιερομάρτυρας Στέφανος  ~ 458/459  συμμετείχε σε Σύνοδο επί Πατριάρχη Γενναδίου Θεόκτιστος  ~ 553  Θεόδωρος  ~ 787Πατριάρχου Γερμανού, Ευρισκόμενα πάντα, σελ. 208  Κοσμάς  11ος αιώνας  Μάξιμος  β΄ μισό 12ου αιώνα  Νικόλαος  ~ 1256  Νεόφυτος (Νικόλαος Αμαγείρευτος)  1283 – 1285  Ιωάννης  ~ 1294  Νικόλαος  προ του 1315 – μετά το 1331  Μητροφάνης  ; ~ 1467  Θεόδουλος  ~ 1467 ~ 1484  Γρηγόριος  πριν το 1565 – μετά τον Ιανουάριο 1580  Ιωάσαφ  Μάιος 1605 – 1634  από Λαοδικείας, 
απομακρύνθηκε λόγω γήρατος Χρύσανθος  Αύγουστος 1634 – 1643;  πνίγηκε σε ταξίδι προς την Κωνσταντινούπολη Κλήμης  Ιούνιος 1643 – 1654 ή 1655 †  Παρθένιος Μογίλαλος  Ιανουάριος 1655 – 1657  μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Μελέτιος  Μάιος 1657 – 1658  καθαιρέθηκε Γαβριήλ  1658  προεδρικώς, 
Άγιος ιερομάρτυρας, εκτελέστηκε Διονύσιος  1659 – 1662  προεδρικώς, μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Παρθένιος Μογίλαλος  1662 – ;  β΄ θητεία Άνθιμος  ; – 1671  Καλλίνικος  1671/72 – 1688  μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Κύριλλος  πριν το 1706 – μετά τον Δεκέμβριο 1709  Δανιήλ  ~ 1741Κτιτορικόν ή προσκυνητήριον της ιεράς και βασιλικής μονής του Μεγάλου Σπηλαίου, σελ. 97  Μελέτιος  πριν τον Απρίλιο 1756 – πριν τον Ιανουάριο 1777  κατόπιν Νικομηδείας Θεόφιλος  ~ Μάιος 1782  Άνθιμος  πριν τον Μάρτιο 1782 – μετά τον Ιανουάριο 1807 †  διάκονος του Μελετίου, ο οποίος και τον επέβαλε Ιωαννίκιος  Αύγουστος 1807 – 18 Ιουνίου 1817  κατόπιν Τυρνόβου, 
απαγχονίστηκε από τους Οθωμανούς στις 4 Ιουνίου 1821 Πανάρετος  Ιούνιος 1817 – Απρίλιος 1821  από Μηθύμνης, 
κατόπιν Νικομηδείας Γεράσιμος (Αργυράκης ή Φρυδάς ή Κρης)  Απρίλιος 1821 – Νοέμβριος 1824  κατόπιν Αδριανουπόλεως Νικόδημος (Καΐρης)  Νοέμβριος 1824 – Ιούνιος 1833  από Δράμας και Φιλίππων Άνθιμος  Ιούνιος 1833 – 1 Απριλίου 1837 από Σερρών, 
κατόπιν Εφέσου, 
μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Χρύσανθος (Καράμαλης)  1 Απριλίου 1837 – Ιούνιος 1846 †  από Σμύρνης Κωνστάντιος (Καλογεράς ή Μηνδρινός)  Ιούνιος 1846 – 21 Φεβρουαρίου 1870 †  από Στρωμνίτσης Νικόδημος (Κωνσταντινίδης)  2 Απριλίου 1870 – 22 Ιανουαρίου 1886 †  από Εδέσσης Ναθαναήλ (Παπανίκας)  27 Ιανουαρίου 1886 – 25 Οκτωβρίου 1908  από Σερρών Δωρόθεος (Μαμμέλης)  25 Οκτωβρίου 1908 – 6 Μαρτίου 1921 †  από Νικοπόλεως Κωνσταντίνος (Αράμπογλου ή Καρατζόπουλος)  10 Φεβρουαρίου 1922 – 8 Μαΐου 1924  από Κυζίκου, 
κατόπιν Δέρκων, 
μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης Νικόδημος (Κομνηνός ή Ανδρέου)  24 Μαΐου 1924 – 10 Απριλίου 1935 †  από Βάρνης Πολύκαρπος (Δημητριάδης)  28 Ιανουαρίου 1936 – 16 Αυγούστου 1953 †  από Μύρων Διονύσιος (Ψιάχας)  21 Ιουνίου 2003 – 6 Ιανουαρίου 2008 †  από Νέας Ζηλανδίας Ελπιδοφόρος (Λαμπρινιάδης)  Μάρτιος 2011 – 11 Μαΐου 2019  κατόπιν Αμερικής Ιωακείμ (Μπίλης)  17 Μαρτίου 2021 – σήμερα

 Υποσημειώσεις 

 Παραπομπές 

 Πηγές 








Προυσης
Κατηγορία:Προύσα
Κατηγορία:Μικρασιατικός Ελληνισμός