Αντώνυμο

Στη λεξική σημασιολογία, τα αντώνυμα είναι λέξεις που βρίσκονται σε μια εγγενώς ασύμβατη δυαδική σχέση, όπως τα αντίθετα ζεύγη του μεγάλος: μικρός, μακρός. Η έννοια της ασυμβατότητας εδώ αναφέρεται στο γεγονός ότι σε μία λέξη σε ένα αντίθετο ζεύγος συνεπάγεται ότι δεν είναι μέλος του άλλου ζεύγους. Για παράδειγμα, κάτι που είναι μακρό συνεπάγεται ότι δεν είναι μικρό. Αναφέρεται ως «δυαδική» σχέση επειδή υπάρχουν δύο μέλη σε ένα σύνολο αντιθέτων. Η σχέση μεταξύ των αντιθέτων είναι γνωστή ως αντώνυμο.

Ο όρος αντώνυμο θεωρείται συνήθως συνώνυμος με το αντίθετο, αλλά το αντώνυμο έχει και άλλες πιο περιορισμένες έννοιες. Τα αντώνυμα με διαβαθμίσεις (ή βαθμούς) είναι ζεύγη λέξεων των οποίων οι έννοιες είναι αντίθετες και που βρίσκονται σε συνεχές φάσμα (ζεστό, κρύο). Τα συμπληρωματικά αντώνυμα είναι ζεύγη λέξεων των οποίων οι έννοιες είναι αντίθετες αλλά δεν βρίσκονται σε συνεχές φάσμα (ώθηση, έλξη). Τα αναλογικά αντώνυμα είναι ζεύγη λέξεων όπου το αντίθετο έχει νόημα μόνο στο πλαίσιο της σχέσης μεταξύ των δύο εννοιών (δάσκαλος, μαθητής). Αυτές οι πιο περιορισμένες έννοιες μπορεί να μην ισχύουν σε όλα τα ακαδημαϊκά πλαίσια, με τον Λάιονς (1968, 1977) να ορίζει το αντώνυμο ως διαβαθμισμένο αντώνυμο.

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Λεξικολογία
Κατηγορία:Τύποι λέξεων
Κατηγορία:Διχοτομίες