Αραβικά της Τυνησίας

Τα αραβικά της Τυνησίας ή τυνησιακά αραβικά ( / Τούνσι,Gibson, M. (2009). Tunis Arabic. Encyclopedia of Arabic Language and Linguistics, 4, 563–71., ISO 639-3: aeb, Ethnologue: aeb, Glottolog: tuni1259) είναι ομάδα αραβικών διαλέκτων της γλωσσικής οικογενείας των αραβικών Μαγκρέμπ τα οποία σύμφωνα με στοιχεία του 2014 χρησιμοποιούνται από 11,5 εκατομμύρια ομιλητές στην Τυνησία και τυνησιακή διασπορά.Η γραφή της γίνεται κυρίως με χρήση του αραβικού αλφαβήτου, ενώ ανεπίσημα αλλά πολύ συχνά χρησιμοποιείται η λατινική γραφή στα ηλεκτρονικά μέσα.

 Περιγραφή 

Ως τμήμα διαλεκτικού συνεχούς, τα τυνησιακά αναμειγνύονται με τα αραβικά της Αλγερίας και τα αραβικά της Λιβύης στα σύνορα των χωρών αυτών. Η μορφολογία, σύνταξη, προφορά, και λεξιλόγιο των τυνησιακών αραβικών διαφέρει σημαντικά από την καθιερωμένη μορφή των Συγχρόνων Τυποποιημένων Αραβικών (πρότυπο για χρήση σε όλο τον αραβικό κόσμο) η οποία είναι η λογιότερη μορφή της γλώσσας, καθώς και από τα Κλασικά Αραβικά, και οι γλώσσες δεν είναι άμεσα κατανοητές μεταξύ τους. Όπως και με άλλες αραβικές διαλέκτους της βορείου Αφρικής, ενώ το λεξιλόγιο της αποτελείται κυρίως από αραβικές λέξεις, έχει επίσης πολλές επιρροές από τα βερβερικά, λατινικά, Tilmatine Mohand, Substrat et convergences: Le berbére et l'arabe nord-africain (1999), in Estudios de dialectologia norteafricana y andalusi 4, pp 99–119 Corriente, F. (1992). Árabe andalusí y lenguas romances. Fundación MAPFRE. και πιθανώς και καρχηδονιακό<ref name="maghribi">{{Cite book|title =' 'Le maghribi, langue trois fois millénaire|url = http://insaniyat.revues.org/12102|publisher =  ELIMAM, Abdou (Éd. ANEP, Algiers 1997), Insaniyat|date=1998|pages=129–130|first = Abdou|last = Elimam}}</ref> υπόστρωμα. Πολλές λέξεις επίσης προέρχονται από τα γαλλικά,Zribi, I., Boujelbane, R., Masmoudi, A., Ellouze, M., Belguith, L., & Habash, N. (2014). A Conventional Orthography for Tunisian Arabic. In Proceedings of the Language Resources and Evaluation Conference (LREC), Reykjavik, Iceland. τουρκικά, ιταλικά, και τις γλώσσες της Ισπανίας.

Ενώ τα τυνησιακά αραβικά είναι δύσκολα στην κατανόηση για τους άλλους ομιλητές αραβικών γλωσσών στην βόρεια Αφρική, δεν είναι σχεδόν καθόλου αντιληπτά στους ομιλητές των αραβικών της Μέσης Ανατολής. Η πολυγλωσσία που υπάρχει τόσο εντός της Τυνησίας όσο και στην τυνησιακή διασπορά, οδηγεί στην εναλλαγή γλώσσας μεταξύ των ομιλητών -κυρίως των λογίων και γενικότερα των ανωτέρων τάξεων- όπου χρησιμοποιούνται παράλληλα και γαλλικές, αγγλικές, τυποποιημένα αραβικά ή και άλλες γλώσσες στον καθημερινό λόγο. Για παράδειγμα πολλοί Τυνήσιοι όταν ερωτώνται πως είναι, λένε "ça va?" (γαλλικά για το πως είσαι;) αντί για το καθαρά αραβικό شنية أحوالك šnīya aḥwālik (σνίγια αχβαλίκ).Jabeur, Mohamed (1987) "A Sociolinguistic Study in Rades: Tunisia".  Ph.D. Thesis, University of ReadingΚυρίως στα τεχνικά θέματα οι περισσότερες λέξεις που χρησιμοποιούνται είναι γαλλικές και αγγλικές, ενώ σε άλλες περιπτώσεις κάποιες παλαιότερες λέξεις οι οποίες είχαν παρθεί από τα γαλλικά και ιταλικά έχουν αντικατασταθεί από λέξεις των τυποποιημένων αραβικών. Mejri, S., Said, M., & Sfar, I. (2009). Pluringuisme et diglossie en Tunisie. Synergies Tunisie n, 1, 53–74.

Επίσης γλωσσικά συγγενή με τα τυνησιακά αραβικά είναι τα μαλτέζικα,Borg and Azzopardi-Alexander Maltese (1997:xiii) "The immediate source for the Arabic vernacular spoken in Malta was Muslim Sicily, but its ultimate origin appears to have been Tunisia. In fact, Maltese displays some areal traits typical of Maghrebi Arabic although during the past 800 years of independent evolution it has drifted apart from Tunisian Arabic". των οποίων η προέλευση είναι από τα τυνησιακά και σικελοαραβικά.Borg, Albert J.; Azzopardi-Alexander, Marie (1997). Maltese. Routledge. .

Ταξινόμηση


Τα τυνησιακά αραβικά είναι μια από τις αραβικές γλώσσες εντός του σημιτικού κλάδου γλωσσών της αφροασιατικής γλωσσικής οικογενείας. Διαθέτει έναν σημαντικό αριθμό προχιλαλιανών διαλέκτωνhttps://gerflint.fr/Base/Tunisie1/lajmi.pdfLanguage Contact and Language Conflict in Arabic, By Ritt-Benmimoun, Veronika (ed.) p25 μέσω της εγκατάστασης στην περιοχή των αραβικών πληθυσμών Μπανού Χιλάλ τον 11ο αιώνα, καθώς άλλες διαλέκτους της βορείου Αφρικής. Vanhove, M. (1998). De quelques traits préhilaliens en maltais. Aguade et al., ed, 97–108.Ritt-Benmimoum, V. (2014). The Tunisian Hilal and Sulaym dialects: A Preliminary Comparative Study. Proceedings of the IXth Conference of AIDA. pp. 351–360

Μη αραβικές λέξεις
Η άμεσα αντιληπτή διαφορά μεταξύ των τυνησιακών αραβικών και των τυποποιημένων αραβικών είναι η εκτεταμένη χρήση λέξεων λατινικής και βερβερικής ετυμολογίας στα τυνησιακά αραβικά, καθώς και πολλές που έχουν παρθεί από τα ιταλικά, ισπανικά, γαλλικά, τουρκικά, ή και ελληνικά -Κοινή-.Γενικά, σχετικά με την χρήση ξενόγλωσσων λέξεων, υιοθετούνται στην χρήση με την αρχική μορφή τους, και μετά από πολλά έτη μεταλλάσσονται έτσι ώστε να συμπίπτουν με την γενική τυνησιακή φωνολογία με αραβικούς ήχους.Maamouri, M. (1967). The Phonology of Tunisian Arabic. Ithaca: Cornell University. Για παράδειγμα, η γαλλική λέξη apartement (απαρτεμάντ, διαμέρισμα) έγινε برتمان buṛtmān (μπουρτμάν), ενώ η ιταλική pacco (πάκο, δέμα) έγινε باكو bakū.Bacha, S., Ghozi, R., Jaidane, M., & Gouider-Khouja, N. (2012, July). Arabic adaptation of Phonology and Memory test using entropy-based analysis of word complexity. In Information Science, Signal Processing and their Applications (ISSPA), 2012 11th International Conference on (pp. 672–677). IEEE.

 Τυποποιημένα αραβικά  Τυνησιακά αραβικά  Ετυμολογία Ελληνικά   sfinārya  Ελληνικά:George, L. H., Scott, R., & Jones, H. S. (1948). A Greek-English Lexicon. σταφυλῖνος ἄγριος καρότο كهرباء تريسيتي trīsītīΓαλλικά: Larousse Editions. (2004). Le petit Larousse illustré en couleurs: 87000 articles, 5000 illustrations, 321 cartes, cahiers thématiques, chronologie universelle. 2005. Larousse Editions. électricitéηλεκτρισμός  ḅaḅūr  Τουρκικά: Nişanyan, S. (2009). Sözlerin soyağacı: çağdaş Türkçenin etimolojik sözlüğü (Vol. 1). Everest Yayınları. vapur (ατμόπλοιο) πλοίο   bakū  Ιταλικά: pacco δέμα   ḅanka  Ιταλικά: banca τράπεζα   bḷaṣa Ισπανικά: Real Academia Española (2014). Diccionario de la lengua española. Planeta Publishing.plaza πλατεία   dakūrdū  Ιταλικά: Cortelazzo, M., & Zolli, P. (1988). Dizionario etimologico della lingua italiana. Zanichelli. d'accordo σύμφωνοι   fišta  Λατινικά:Glare, P. G. (1982). Oxford latin dictionary. Clarendon Press. Oxford University Press. festa διακοπές   kaṛṛūsa  Λατινικά: carrus άμαξα   kayyās  Λατινικά: callis δρόμος   kūjīna  Λατινικά: cocina κουζίνα   kusksī  Βερβερικά:Bourdieu, P. (1977). A theory of practice. (Trans. R. Nice). Cambridge University Press. seksuκουσκούς  qalsīta  Κοινά λατινικά: calcia with diminutive -ta κάλτσα   qaṭṭūs  Λατινικά: cattus γάτα   sbīṭaṛ  Λατινικά: hospitor νοσοκομείο 

Μίξη λέξεων
Στα τυνησιακά αραβικά, κάποιες νέες λέξεις και δομές σχηματίστηκαν μέσω της συνένωσης δύο λέξεων ή και περισσοτέρων. Σχεδόν όλες οι λέξεις που χρησιμοποιούνται σε ερωτήματα εμπίπτουν στην περίπτωση αυτή. Οι λέξεις αυτές αρχίζουν ή τελειώνουν με τον ήχο š ή āš'' όπως παρακάτω:Talmoudi, Fathi (1979) The Arabic Dialect of Sûsa (Tunisia). Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis.

 Τυποποιημένα αραβικά  Τυνησιακά αραβικά  Σύνθεση  Ελληνικά  škūn  āš + kūn  ποιός  šnūwa  (masc.)šnīya (fem.)   āš  āš + n + (h)ūwa   āš + n + (h)īya   āš  τι  waqtāš  waqt + āš  πότε  lwāš  l- + āš  για ποιο λόγο  ʿlāš  ʿlā + āš  γιατί  kīfāš  kīf + āš  πως  qaddāš  qadd + āš  πόσο  mnāš  min + āš  από τι  fāš  fī + āš  σε τι, τι  wīn  w + ayn  που

Παραπομπές

Σχετική βιβλιογραφία
 Stevens, Paul B. 1974. French and Arabic bilingualism in North Africa, with special reference to Tunisia: a study of attitudes and language use patterns. 373pp.
 Inglefield, P. L. and K. Ben-Hamza and T. Abida. 1970. Tunisian Arabic basic course. Bloomington: Bloomington. 356pp.
 Metoui, M. 1989. Contribution à la phonétique et phonologie arabe: étude acoustique et articulatoire des voyelles du parler de Tunis. (Wissenschaftliche Schriften im wissenschaftlichen Verlag, Reihe 3: Beiträge zur Sprach- und Literaturwissenschaft, 104.) Idstein (Deutschland). iv+268pp.

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ηχητικό απόσπασμα σε τυνησιακά αραβικά - globalrecordings.net
  OLAC resources in and about the Tunisian Arabic

Κατηγορία:Γλώσσες της Τυνησίας
Τ