Σερβική Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών

Η Σερβική Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών (Српска академија наука и уметности, αρκτικόλεξο САНУ) είναι μια εθνική ακαδημία και το πρώτο «τη τάξει» ακαδημαϊκό ίδρυμα στη Σερβία, που ιδρύθηκε το 1841 ως «Εταιρεία Σερβικής Διανοήσεως» και συνέχισε με διαφορετικές ονομασίες μέχρι το σημερινό της τίτλο.

Ιστορία
Πρόδρομα ιδρύματα
Η Σερβική Βασιλική Ακαδημία Επιστημών (Српска краљевска академија) ήταν διάδοχος της Σερβικής Εταιρείας Σοφών (Српско учено друштво), με την οποία συγχωνεύθηκε το 1892, δεχόμενη τα μέλη της ως δικά της (είτε τακτικά, είτε επίτιμα), τις δραστηριότητές της και τη θέση της στην επιστημονική και την πολιτιστική ζωή Το ίδιο είχε γίνει κάποιες δεκαετίες νωρίτερα, όταν η Σερβική Εταιρεία Σοφών είχε αναλάβει στις 29 Ιουλίου 1864 τη θέση και τις λειτουργίες της Εταιρείας Σερβικής Διανοήσεως (Друштво српске словесности), της πρώτης τέτοιας εταιρείας στο Πριγκιπάτο της Σερβίας, που ιδρύθηκε στις 7 Νοεμβρίου 1841.

Το 1864 η Εταιρεία Σοφών εξέλεξε ως μέλη της διεθνείς επαναστατικές μορφές, όπως τους Τζουζέπε Γκαριμπάλντι, Νικολάι Τσερνισέφσκι και Αλεξάντερ Χέρτσεν, και για τον λόγο αυτόν καταργήθηκε αμέσως από τη συντηρητική κυβέρνηση του Πρίγκιπα Μιχαήλ Ομπρένοβιτς.

Η ίδρυση της Σερβικής Βασιλικής Ακαδημίας
Από την ίδρυσή της την 1η Νοεμβρίου 1886, η Σερβική Βασιλική Ακαδημία Επιστημών είναι το υψηλότερο «τη τάξει» ακαδημαϊκό ίδρυμα στη Σερβία. Σύμφωνα με την ιδρυτική πράξη της, ο βασιλιάς Μίλαν Γ΄ Ομπρένοβιτς θα διόριζε τον πρώτο ακαδημαϊκό, ο οποίος με τη σειρά του θα επέλεγε τα άλλα αρχικά μέλη της Ακαδημίας. Τα ονόματα των πρώτων ακαδημαϊκών ανακοινώθηκαν στις 5 Απριλίου 1887. Αρχικώς υπήρχαν 4 τομείς της Ακαδημίας, οι οποίοι τότε αποκαλούνταν «ειδικευμένες ακαδημίες», με ισάριθμους αρχικούς ακαδημαϊκούς σε καθέναν, τους εξής:

Ακαδημία Φυσικών Επιστημών
 Ιωσήφ Πάντσιτς
 Ντιμίτριε Νέσιτς
 Γιοβάν Ζούγιοβιτς
 Λιουμπομίρ Κλέριτς

Ακαδημία Φιλοσοφίας
 Στόγιαν Νοβάκοβιτς
 Μίλαν Κούγιουντζιτς
 Σβέτισλαβ Βούλοβιτς
 Σβέτομιρ Νικολάγιεβιτς

Ακαδημία Κοινωνικών Επιστημών
 Τσέντομιλ Μιγιάτοβιτς
 Μίλαν Μιλίτσεβιτς
 Λιούμπομιρ Κοβάτσεβιτς
 Πάντα Σρέτσκοβιτς

Ακαδημία Τεχνών
 Λιούμπομιρ Νενάντοβιτς
 Ματίγια Μπαν
 Μιχαήλο Βάλτροβιτς
 Νταβόριν Γιένκο

Σημερινά τμήματα και ινστιτούτα
Τμήματα
 Τμήμα Μαθηματικών, Φυσικής και Γεωεπιστημών
 Τμήμα Χημικών και Βιολογικών Επιστημών
 Τμήμα Τεχνικών Επιστημών
 Τμήμα Ιατρικών Επιστημών
 Τμήμα Γλωσσών και Φιλολογίας
 Τμήμα Κοινωνικών Επιστημών
 Τμήμα Ιστορικών Επιστημών
 Τμήμα Καλών Τεχνών και Μουσικής

Ινστιτούτα
 Ινστιτούτο Βαλκανικών Μελετών
 Ινστιτούτο Βυζαντινών Μελετών
 Γεωγραφικό Ινστιτούτο «Γιόβαν Σβίγιτς»
 Εθνογραφικό Ινστιτούτο
 Ινστιτούτο Σερβικής Γλώσσας
 Ινστιτούτο Τεχνικών Επιστημών
 Μαθηματικό Ινστιτούτο
 Ινστιτούτο Μουσικολογίας

Κατάλογος προέδρων
 Όνομα Έτη θητείαςΙωσήφ Πάντσιτς1887–1888Τσεντομίλ Μιγιάτοβιτς1888–1889Ντιμίτριε Νέσιτς1892–1895Μίλαν Μιλίτσεβιτς1896–1899Γιόβαν Ρίστιτς1899Σίμα Λόζανιτς1899–1900Γιοβάν Μίσκοβιτς1900–1903Σίμα Λόζανιτς1903–1906Στόγιαν Νοβάκοβιτς1906–1915Γιοβάν Ζούγιοβιτς1915–1921Γιοβάν Τσβίγιτς1921–1927Σλόμπονταν Γιοβάνοβιτς1928–1931Μπογκντάν Γκαβρίλοβιτς1931–1937Αλεξάνταρ Μπέλιτς1937–1960Ιλίγια Ντούριτσιτς1960–1965Βέλιμπορ Γκλίγκοριτς1965–1971Πάβλε Σάβιτς1971–1981Ντούσαν Καναζίρ1981–1994Αλεξάνταρ Ντέσπιτς1994–1998Ντέγιαν Μεντάκοβιτς1998–2003Νικόλα Χαϊντίν2003–2015Βλαντίμιρ Σ. Κόστιτς2015–σήμερα

Δείτε επίσης
 Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας

Παραπομπές

Πηγές
 Sofija Škorić & George Vid Tomashevich: The Serbian Academy After A Century: An Institution at Risk?, έκδ. της «Serbian Heritage Academy of Canada», Τορόντο 1987.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Επίσημος ιστότοπος της Ακαδημίας

Σερβικη