Ντιλχάν Εργιούρτ

Η Ντιλχάν Εργιούρτ (29 Νοεμβρίου 1926, Σμύρνη - 13 Σεπτεμβρίου 2012, Άγκυρα) ήταν Τούρκισσα αστροφυσικός.

Ήταν μια επιστήμονας που συνέβαλε στην έρευνα και την εξέλιξη της αστρονομίας.

Από το 1961 έως το 1973, ήταν ο πρώτος τούρκος επιστήμονας στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Μέσης Ανατολής που έλαβε μια θέση στη NASA. Ίδρυσε το τμήμα αστροφυσικής στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Μέσης Ανατολής και ήταν ο πρύτανης του τμήματος Επιστημών και Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου από το 1988 έως το 1993.

 Ζωή 
Γεννήθηκε στις 29 Νοεμβρίου 1926, στη Σμύρνη. ο πατέρας της ήταν ο Αμπιντίν Εγκέ που ήταν βουλευτής στη Μεγάλη Εθνοσυνέλευση της Τουρκίας για την Επαρχία Ντενιζλί το 1944.

Λίγο μετά την άφιξη του πατέρα της στη Σμύρνη, η οικογένειά της μετακόμισε στην Κωνσταντινούπολη και στη συνέχεια στην Άγκυρα, λίγα χρόνια αργότερα. Μετά την ολοκλήρωση της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Άγκυρα, συνέχισε να φοιτά στο Σχολείο Θηλέων της Άγκυρας. Στο σχολείο είχε ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα μαθηματικά. Για το λόγο αυτό, μετά την αποφοίτησή της από το λύκειο, μπήκε στο Τμήμα Μαθηματικών και της Αστρονομίας του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης. Κυνήγησε το ενδιαφέρον της για την Αστρονομία κατά τη διάρκεια των πανεπιστημιακών σπουδών.

Μετά την αποφοίτησή του από το Πανεπιστήμιο της Κωνσταντινούπολης, το 1946, εργάστηκε ως επίτιμος βοηθός για δύο χρόνια για τον Τεβφίκ Οκτάι Καμπακτσίογλου, στον οποίο είχε ανατεθεί η δημιουργία ενός τμήματος αστρονομίας στο Πανεπιστήμιο της Άγκυρας. Συνέχισε τις μεταπτυχιακές της σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν και το 1953 ολοκλήρωσε το διδακτορικό της στο Τμήμα Αστροφυσικής στο Πανεπιστήμιο της Άγκυρας και στη συνέχεια, ήταν αναπληρώτρια καθηγήτρια.

Το 1959 πήγε στον Καναδά για δύο χρόνια με υποτροφία του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας. Στη συνέχεια πήγε στις ΗΠΑ και εργάστηκε για την Σοροπτιμιστική Ομοσπονδία της Αμερικής στο Πανεπιστήμιο της Ιντιάνα, στην ταυτοποίηση των αστρικών μοντέλων στο Παρατηρητήριο Γκαίτε Λινκ. Εργάστηκε με τον Μάρσαλ Βρούμπελ. Μετά από αυτό, εργάστηκε στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Γκοντάρ της ΝΑΣΑ. Εργάστηκε με τον Αλαστέρ Γκ. Ου. Κάμερον, σχετικά με την έρευνα για την ηλιακή ιστορία. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ήταν η μόνη γυναίκα αστρονόμος που εργάζονται στο ίδρυμα.

Η εργασία της Εργιούρτ στο Ινστιτούτο Γκοντάρ αποκάλυψε μερικά στοιχεία για τον ήλιο που ήταν άγνωστα μέχρι τότε. Το γεγονός ότι η φωτεινότητα του Ήλιου δεν έχει αυξηθεί από τον σχηματισμό του, αποκαλύφθηκε ότι ήταν πολύ πιο φωτεινός και πιο ζεστός στο παρελθόν. Οι μελέτες ήταν σημαντικές εκείνη τη στιγμή να επηρεάσουν την πορεία νέων διαστημικών πτήσεων. Τιμήθηκε με το Βραβείο Κατορθώματος Απόλλο το 1969 για την επιτυχημένη εργασία για την πρώτη προσγείωση στη Σελήνη. Μετά την ολοκλήρωση των διετών σπουδών στο Ινστιτούτο Γκοντάρ, η Εργιούρτ συνέχισε να εργάζεται στο ινστιτούτο ως ανώτερος ερευνητής. Το ινστιτούτο την έστειλε στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, για τη μελέτη σχετικά με το σχηματισμό και την εξέλιξη των αστέρων.

Το 1968, ήρθε στην Τουρκία και οργάνωσε το πρώτο Εθνικό Συνέδριο Αστρονομίας, με την υποστήριξη του Επιστημονικού και Τεχνολογικού Ερευνητικού Συμβολίου της Τουρκίας.

Μεταξύ 1969 και 1973, συνέχισε την επιστημονική έρευνα στη ΝΑΣΑ. Το 1973 επέστρεψε στο Τμήμα Φυσικής του ODTÜ και ίδρυσε το παράρτημα αστροφυσικής. Το 1977 τιμήθηκε με το Επιστημονικό Βραβείο της TÜBİTAK. Το 1988, ήταν η πρόεδρος του τμήματος φυσικής για έξι μήνες, και στη συνέχεια έγινε κοσμήτορας της Σχολής Επιστημών και Γραμμάτων για πέντε χρόνια. Το 1993 συνταξιοδοτήθηκε.

Πέθανε στην Άγκυρα μετά από μια καρδιακή προσβολή, στις 13 Σεπτεμβρίου 2012.Gül Krieklo, NASA’daki İlk Türk Bilim Kadını Sessizce Veda Etti, Sabah Gazetesi, 19.11.2012

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Αστροφυσική
Κατηγορία:Τούρκοι επιστήμονες