Ιατρική κάνναβη

Η ιατρική κάνναβη (ονομάζεται επίσης θεραπευτική κάνναβη, ιατρική μαριχουάνα ή θεραπευτική μαριχουάνα) είναι η κάνναβη και τα κανναβινοειδή που συνταγογραφούνται από τους γιατρούς για τους ασθενείς τους. Η χρήση κάνναβης ως φαρμάκo δεν έχει δοκιμαστεί αυστηρά λόγω των περιορισμών στην παραγωγή και άλλων κυβερνητικών κανονισμών. Τα περιορισμένα στοιχεία δείχνουν ότι η κάνναβη μπορεί να μειώσει τη ναυτία και τον έμετο κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας, να βελτιώσει την όρεξη σε άτομα με HIV/AIDS και να μειώσει τον χρόνιο πόνο και τους μυϊκούς σπασμούς.

Στην Ελλάδα, η νομιμοποίηση της χρήσης κάνναβης για ιατρικούς σκοπούς έγινε το 2017 και ένα χρόνο αργότερα, νομιμοποίηθηκε η παραγωγή και κυκλοφορία ιατρικής κάνναβης, σύμφωνα με το Νόμο 4523, όμως η αξία των σκευασμάτων δεν αποζημιώνεται από τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης..

 Ιστορικό 
Το φυτό κάνναβη έχει ιστορικό ιατρικής χρήσης που χρονολογείται από χιλιάδες χρόνια σε πολλές κουλτούρες.

Μια ανασκόπηση του 2002 από τον Φράνιο Γκροτενχέρμεν πάνω σε ιατρική βιβλιογραφία αναφέρει ότι η ιατρική χρήση της κάνναβης έχει δείξει θετικά αποτελέσματα στη θεραπεία κατά της ναυτίας,της έμεσης,του προεμμηνοροϊκού συνδρόμου,της μη-σκόπιμης απώλειας βάρους,της αϋπνίας και της απώλειας της όρεξης από χημειοθεραπείες. Άλλα σχετικά καλώς επιβεβαιωμένα στοιχεία κάνουν λόγο για θεραπεία της σπαστικότητας σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας, του πόνου και ειδικότερα του νευρογενούς πόνου, των κινητικών δυσκολιών, του άσθματος και του γλαυκώματος.http://books.google.com/books?id=JvIyVk2IL_sC&pg=PA123 p.124

Προκαταρκτικές ενδείξεις δείχνουν ότι φάρμακα με βάση την κάνναβη μπορεί να είναι χρήσιμα στη θεραπεία δυσλειτουργίας των επινεφριδίων, του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου, των ημικρανιών, της ινομυαλγίας και σχετικών παθήσεων.http://www.nel.edu/pdf_/25_12/NEL251204R02_Russo_.pdf Η ιατρική χρήση της κάνναβης επίσης φαίνεται ότι θεραπεύει συγκεκριμένα συμπτώματα παθήσεων όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας και οι τραυματισμοί του νωτιαίου μυελού , παρουσιάζοντας αντισπασμωδική και μυοχαλαρωτική δράση, καθώς και αυξάνοντας την όρεξη σε αυτούς τους ασθενείς.

Άλλες ιατρικές έρευνες αναφέρουν ότι η κάνναβη ή συγκεκριμένα κανναβινοειδή πιθανόν να χρησιμεύσουν στη θεραπεία της κατάχρησης του αλκοόλThanos PK, Dimitrakakis ES, Rice O, Gifford A, Volkow ND (2005). "Ethanol self-administration and ethanol conditioned place preference are reduced in mice lacking cannabinoid CB1 receptors". Behavioural Brain Research 164 (2): 206–13. doi:10.1016/j.bbr.2005.06.021. PMID 16140402., της αρθρίτιδας που προκαλείται από περίσσια κολλαγόνου Carter GT, Rosen BS (2001). "Marijuana in the management of amyotrophic lateral sclerosis". The American Journal of Hospice & Palliative Care 18 (4): 264–70. doi:10.1177/104990910101800411. PMID 11467101.Weydt P, Hong S, Witting A, Möller T, Stella N, Kliot M (2005). "Cannabinol delays symptom onset in SOD1 (G93A) transgenic mice without affecting survival". Amyotrophic Lateral Sclerosis and Other Motor Neuron Disorders 6 (3): 182–4. doi:10.1080/14660820510030149. PMID 16183560., του άσθματοςhttp://www.druglibrary.org/schaffer/hemp/medical/tashkin/tashkin1.htm, της αθηροσκλήρωσης,της διπολικής διαταραχής , του μετατραυματικού συνδρόμουGanon-Elazar E, Akirav I (2009). "Cannabinoid receptor activation in the basolateral amygdala blocks the effects of stress on the conditioning and extinction of inhibitory avoidance". J. Neurosci 29 (36): 11078–88. doi:10.1523/JNEUROSCI.1223-09.2009. PMID 19741114. Lay summary – PsychCentral (5 November 2009)., του καρκίνου του παχέος εντέρουPatsos HA; Hicks DJ; Dobson RR; Greenhough, A; Woodman, N; Lane, JD; Williams, AC; Paraskeva, C (2005). "The endogenous cannabinoid, anandamide, induces cell death in colorectal carcinoma cells: a possible role for cyclooxygenase 2". Gut 54 (12): 1741–50. doi:10.1136/gut.2005.073403. PMC 1774787. PMID 16099783., της αισθητηριακής νευροπάθειας σχετιζόμενης με τον HIV, της δυστονίας Fox SH, Kellett M, Moore AP, Crossman AR, Brotchie JM (2002). "Randomised, double-blind, placebo-controlled trial to assess the potential of cannabinoid receptor stimulation in the treatment of dystonia". Movement Disorders 17 (1): 145–9. doi:10.1002/mds.1280. PMID 11835452., της επιληψίας Gray, Richard (10 April 2011). "Cannabis could be used to treat epilepsy". The Daily Telegraph. Retrieved 2011-04-20., συγκεκριμένων παθήσεων του πεπτικού συστήματος Di Carlo G, Izzo AA (2003). "Cannabinoids for gastrointestinal diseases: potential therapeutic applications". Expert Opinion on Investigational Drugs 12 (1): 39–49. doi:10.1517/13543784.12.1.39. PMID 12517253., των γλοιωμάτων (τύπος όγκου στον εγκέφαλο)Lorente M; Carracedo A; Torres S; Natali, Francesco; Egia, Ainara; Hernández-Tiedra, Sonia; Salazar, María; Blázquez, Cristina et al. (2009). "Amphiregulin is a factor for resistance of glioma cells to cannabinoid-induced apoptosis". Glia 57 (13): 1374–85. doi:10.1002/glia.20856. PMID 19229996., της ηπατίτιδας C Sylvestre DL, Clements BJ, Malibu Y (2006). "Cannabis use improves retention and virological outcomes in patients treated for hepatitis C". European Journal of Gastroenterology & Hepatology 18 (10): 1057–63. doi:10.1097/01.meg.0000216934.22114.51. PMID 16957511., της νόσου του Χάντιγκτον, της λευχαιμίας Powles T; te Poele R; Shamash J; Chaplin, T; Propper, D; Joel, S; Oliver, T; Liu, WM (2005). "Cannabis-induced cytotoxicity in leukemic cell lines: the role of the cannabinoid receptors and the MAPK pathway". Blood 105 (3): 1214–21. doi:10.1182/blood-2004-03-1182. PMID 15454482, ων όγκων του δέρματος Casanova ML; Blázquez C; Martínez-Palacio J; Villanueva, Concepción; Fernández-Aceñero, M. Jesús; Huffman, John W.; Jorcano, José L.; Guzmán, Manuel (2003). "Inhibition of skin tumor growth and angiogenesis in vivo by activation of cannabinoid receptors". The Journal of Clinical Investigation 111 (1): 43–50. doi:10.1172/JCI16116. PMC 151833. PMID 12511587., τα στελέχη του βακτηρίου Staphylococcus aureus που είναι ανθεκτικά στη μεθισιλλίνη , του Πάρκινσον Kreitzer AC, Malenka RC (2005). "Endocannabinoid-mediated rescue of striatal LTD and motor deficits in Parkinson's disease models". Nature 445 (7128): 643–7. doi:10.1038/nature05506. PMID 17287809. Lay summary – Stanford University School of Medicine (7 February 2007)., του κνησμού, της ψωρίασης ^ Wilkinson, J. D.; Williamson, E. M. (2007). "Cannabinoids inhibit human keratinocyte proliferation through a non-CB1/CB2 mechanism and have a potential therapeutic value in the treatment of psoriasis". Journal of Dermatological Science 45 (2): 87–92. doi:10.1016/j.jdermsci.2006.10.009. PMID 17157480., της δρεπανοκυτταρικής αναιμίας Howard, J.; Anie, K. A.; Holdcroft, A.; Korn, S.; Davies, S. C. (2005). "Cannabis use in sickle cell disease: A questionnaire study". British Journal of Haematology 131 (1): 123–128. doi:10.1111/j.1365-2141.2005.05723.x. PMID 16173972, της υπνικής άπνοιας http://www.scholaruniverse.com/ncbi-linkout?id=12071539 καθώς και της νευρικής ανορεξίας Grotenhermen, Russo. Cannabis and Cannabinoids: Pharmacology, Toxicology, and Therapeutic Potential. New York: The Hawthorn Integrative Healing Press, 2002,. Grotenhermen, "Review of Therapeutic Effects." Chapter 11, p. 128. Ελεγχόμενη έρευνα στη θεραπεία του συνδρόμου Τουρέτ με ένα φάρμακο (Dronabinol) που περιέχει δραστική ουσία η οποία είναι συνθετικά ομόλογη με την δ9-τετραϋδροκανναβινόλη,την κύρια ψυχοδραστική ουσία της κάνναβης, έδειξε ότι οι ασθενείς είχαν μείωση των συμπτωμάτων του τους χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες Singer HS (2005). "Tourette's syndrome: from behaviour to biology". Lancet Neurol 4 (3): 149–59. doi:10.1016/S1474-4422(05)01012-4. PMID 15721825.Singer HS (2005). "Tourette's syndrome: from behaviour to biology". The Lancet Neurology 4 (3): 149–59., άλλες έρευνες όμως ισχυρίζονται ότι δεν είχε αποτελέσματα στην μείωση των τικ Robertson MM (2000). "Tourette syndrome, associated conditions and the complexities of treatment". Brain: a journal of neurology 123 (3): 425–62.. Οι αναφορές των ίδιων των ασθενών δείχνουν μείωση των τικ με την ιατρική χρήση της κάνναβης Sandyk R, Awerbuch G (1988). "Marijuana and Tourette's syndrome". Journal of Clinical Psychopharmacology 8 (6): 444–5. doi:10.1097/00004714-198812000-00021. PMID 3235704.Müller-Vahl KR, Kolbe H, Dengler R (1997). "Gilles de la Tourette syndrome. Effect of nicotine, alcohol and marihuana on clinical symptoms". Der Nervenarzt 68 (12): 985–9. PMID 9465342., όμως χρειάζονται μακροπρόθεσμες, ελεγχόμενες έρευνες για να το αποδείξουν σε μεγαλύτερο αριθμό ασθενών.

Σε πολλά εργαστήρια σε όλον τον κόσμο γίνονται εντατικές έρευνες για να παραχθούν φάρμακα με βάση τα συστατικά της κάνναβης, που όμως δεν θα έχουν ψυχοτρόπες επιδράσεις, θα μένουν δηλαδή μακριά από την περιοχή του εγκεφάλου και θα δρουν μόνο στον περιφερειακό υποδοχέα στον οποίο δείχνουν προτίμηση τα μη ψυχοτρόπα ανάλογα (δηλαδή τα τροποποιημένα από τους ερευνητές κανναβινομιμητικά μόρια) παρουσιάζοντας υψηλή αντιφλεγμονώδη δράση. Το πρώτο τέτοιο παρασκεύασμα ενάντια στον πόνο και στο στρες ανακοινώθηκε την 1η Ιουλίου του 2005 στο περιοδικό «Nature» από ερευνητές του Πανεπιστημίου της Τζόρτζια, ενώ άλλα για την επιληψία και την κατά πλάκας σκλήρυνση θα ακολουθήσουν.

Τον Μάρτιο του 2014 η Υπηρεσία Δημόσιας Υγείας των ΗΠΑ εγκρίνει τη μελέτη για την ιατρική μαριχουάνα, σημαίνοντας έτσι μια ιστορική αλλαγή στην Ομοσπονδιακή πολιτική των ΗΠΑΈγκριση μελέτης για την ιατρική μαριχουάνα στις ΗΠΑ [preludiance]. Συγκεκριμένα, η Διεπιστημονική Ένωση Μελετών στα Ψυχοδηλωτικά (MAPS) έχει προσπαθήσει τα τελευταία 22 χρόνια να ξεκινήσει η έρευνα ανάπτυξης φαρμάκων που να βασίζονται στην ιατρική κάνναβη, και αυτή είναι η πρώτη φορά έκτοτε που έχει χορηγηθεί άδεια για αγορά μαριχουάνας προς ιατρική χρήση από το Εθνικό Ινστιτούτο για την Κατάχρηση Ναρκωτικών (NIDA), τον μοναδικό πάροχο μαριχουάνας προς έρευνα, ρυθμιζόμενη σε ομοσπονδιακό επίπεδο στις Ηνωμένες Πολιτείες.

 Αντικρουόμενες απόψεις 
Η χρήση ιατρικής κάνναβης διερευνάται. Ορισμένες ιατρικές οργανώσεις ζήτησαν την απομάκρυνση από τον κατάλογο των ελεγχόμενων ουσιών του Παραρτήματος Ι, ακολουθούμενες από κανονιστική και επιστημονική επανεξέταση.  Άλλοι, όπως η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής το 2015, αντιτίθενται στη νομιμοποίηση της ιατρικής κάνναβης.
Ελλάδα
Η παραγωγή και κυκλοφορία ιατρικής κάνναβης στην Ελλάδα νομιμοποιήθηκε το 2018, ένα χρόνο μετά τη νομιμοποίηση της χρήσης της από την κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα. Η παραγωγή προέρχεται από εγχώριες καλλιέργειες, σύμφωνα με συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις που αφορούν την κυκλοφορία τελικών προϊόντων φαρμακευτικής κάνναβης του είδους Κάνναβη η ήμερη L (Cannabis sativa L), περιεκτικότητας σε THC άνω του 0,2%. 

Σκευάσματα και κριτήρια συνταγογράφησης
Τα διαθέσιμα στην Ελλάδα σκευάσματα ξηρού ανθού κάνναβης, που περιέχουν άνω του 0,2% THC, άρχισαν να συνταγογραφούνται τον Φεβρουάριο του 2024 και χορηγούνται δια εισπνοής με ειδική εγκεκριμένη ιατροτεχνολογική συσκευή. Δεν αποζημιώνονται από τα ασφαλιστικά ταμεία και οι ασθενείς καλούνται να καταβάλουν εξ ολοκλήρου το αυξημένο κόστος τους. Η πρώτη συνταγή εκτελέστηκε απο ασθενή που υπέφερε από χρόνιους πόνους, λόγω ψωριασικής αρθρίτιδας.

Η συνταγογράφηση γίνεται από συγκεκριμένες ειδικότητες γιατρών για τις εξής εγκεκριμένες θεραπευτικές ενδείξεις:
Πρόληψη και αντιμετώπιση σοβαρής ναυτίας ή εμέτου από χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία και συνδυαστική θεραπεία έναντι HIV ή ηπατίτιδας C.
Αντιμετώπιση χρόνιου πόνου, που σχετίζεται με καρκίνο ή παθήσεις του κεντρικού ή περιφερικού νευρικού συστήματος, όπως νευροπαθητικός πόνος που προκαλείται από: νευρική βλάβη, «μέλος φάντασμα», νευραλγία τριδύμου, μεθερπητική νευραλγία.
Αντιμετώπιση σπαστικότητας που σχετίζεται με σκλήρυνση κατά πλάκας ή βλάβες του νωτιαίου μυελού.
Ως ορεξιογόνο στην παρηγορική (ανακουφιστική) φροντίδα ασθενών που υποβάλλονται σε θεραπείες για καρκίνο ή επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS).

Νομική υπόσταση
Νομικό καθεστώς της ιατρικής κάνναβης (ολόκληρων φυτών) παγκοσμίως

Δείτε επίσης χώρες που έχουν αποποινικοποιήσει ή όπου η επιβολή είναι περιορισμένη ..
Οι χώρες που έχουν νομιμοποιήσει την ιατρική χρήση της κάνναβης περιλαμβάνουν την Αργεντινή, Αυστραλία, Βραζιλία, Καναδά, Χιλή, Κολομβία, Κόστα Ρίκα Κροατία, Κύπρος, Τσεχική Δημοκρατία, Φινλανδία, Γερμανία, Ελλάδα Ισραήλ, Ιταλία, Τζαμάικα, Λίβανος, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Μαρόκο, Ολλανδία, Νέα Ζηλανδία,, Βόρεια Μακεδονία,  Παναμάς, Περού, Πολωνία, Πορτογαλία, Ρουάντα, Ισπανία, Σρι Λάνκα, Ελβετία,  Ταϊλάνδη, Ηνωμένο Βασίλειο, και Ουρουγουάη.  Άλλες χώρες έχουν πιο περιοριστικούς νόμους που επιτρέπουν μόνο τη χρήση μεμονωμένων κανναβινοειδών φαρμάκων όπως το Sativex ή το Epidiolex.  Οι χώρες με τις πιο χαλαρές πολιτικές περιλαμβάνουν τον Καναδά, την Ολλανδία, την Ταϊλάνδη, και την Ουρουγουάη, όπου η κάνναβη μπορεί να αγοραστεί χωρίς να απαιτείται ιατρική συνταγή. Στο Μεξικό, η περιεκτικότητα σε THC της ιατρικής κάνναβης περιορίζεται στο 1%.  Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η νομιμότητα της ιατρικής κάνναβης ποικίλλει ανάλογα με την Πολιτεία.

 Επιπτώσεις 
Η βραχυπρόθεσμη χρήση αυξάνει τον κίνδυνο τόσο μικρών όσο και σοβαρών δυσμενών επιπτώσεων.  Οι συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν ζαλάδα, αίσθημα κόπωσης, εμετό και ψευδαισθήσεις.  Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της κάνναβης δεν είναι σαφείς. Οι ανησυχίες περιλαμβάνουν τα προβλήματα μνήμης και γνωστικής λειτουργίας, τον κίνδυνο εθισμού, τη σχιζοφρένεια στους νέους και τον κίνδυνο να την πάρουν τα παιδιά τυχαία.

 Παραπομπές 

 Περαιτέρω ανάγνωση 


 2009 Conference on Cannabinoids in Medicine, International Association for Cannabis as Medicine 




 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 NOMOΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 4523 Διατάξεις για την παραγωγή τελικών προϊόντων Φαρμακευτικής Κάνναβης και άλλες διατάξεις
 Νομικό Πλαίσιο Ιατρικής Χορήγησης Κανναβινοειδών από την Ελληνική Ιατρική Εταιρεία για τα Κανναβινοειδή
 , links to websites about medical cannabis
 Information on Cannabis and Cannabinoids from the U.S. National Cancer Institute
 Information on cannabis (marihuana, marijuana) and the cannabinoids from Health Canada
 The Center for Medicinal Cannabis Research of the University of California
 Medical Marijuana – a 2014–2015 three-part CNN documentary produced by Sanjay Gupta

 Δείτε επίσης 

Κατηγορία:Αντιεμετικά
Κατηγορία:Κάνναβη