Ναός Αγίου Σπυρίδωνος Βαθέος Σάμου

Ο Ναός Αγίου Σπυρίδωνος Βαθέος Σάμου είναι Βασιλική που χτίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα στο Βαθύ Σάμου.

Ανέγερση
Ο ναός θεμελιώθηκε το 1892 επί ηγεμόνος Καραθεοδωρή, το έργο όμως δεν συνεχίστηκε επειδή δεν υπήρχαν οι αναγκαίοι χρηματικοί πόροι. Το 1907 ο Αλέξανδρος Πασχάλης ανέλαβε την ανοικοδόμηση του ναού και τα εγκαίνια έγιναν στις 12 Δεκεμβρίου 1909, ημέρα εορτής του Αγίου Σπυρίδωνα.Σπύρος Γικαρίνης, «Μια γειτονιά με νεοκλασικά κτίρια κατά την περίοδο της Ηγεμονίας Σάμου»,στο:Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 106 Μανώλης Νικολαΐδης, Ο Αλέξανδρος Πασχάλης και το πολύπλευρο έργο του. Συμβολή στην ιστορία της Σάμου, Αθήνα, 1992, σελ. 144 κ.εξ
Επρόκειτο για μετόχι της μονής Ζωοδόχου Πηγής.Μανώλης Βαρβούνης, «Ναοί και ενοριακό σύστημα στη Σάμο από τον 19ο αιώνα ως σήμερα:από την πολεοδομική εξέλιξη στην ιδεολογική συγκρότηση», στο:Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 94

Αρχιτεκτονική
Ο Ναός είναι πετρόκτιστη βασιλική μετά τρούλου. Έχει μήκος 32 μ.πλάτος 16 μ. και ύψος 24μ. Στην πρόσοψή του υπάρχουν δύο μαρμάρινοι κίονες ιωνικού ρυθμού και δύο παραστάδες υποβαστάζουν το επιστύλιο. Δύο ψηλά καμπαναριά υπάρχουν δεξιά και αριστερά της εισόδου στα οποία ανέρχεται κανείς με εσωτερική σκάλα. Στο υπέρθυρο της κεντρικής εισόδου είναι γραμμένο : "ΚΤΙΤΩΡ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ 1909".  Ο τρούλος στηρίζεται σε τέσσερις πεσσούς με ορθομαρμάρωση. Το τέμπλο είναι ξύλινο και οι εικόνες είναι δωρεές από διάφορα πρόσωπα, όπως του Αγίου Ανδρέα από τον ηγεμόνα Ανδρέα Κοπάση, του Δεσποτικού από τον μητροπολίτη Σάμου Κωνσταντίνο Βοντζαλίδη. Η εικόνα του Αγίου Σπυριδωνα είναι του ίδιου του Αλέξανδρου Πασχάλη. Οι τοιχογραφίες του Ιερού είναι έργο του Σάμιου ζωγράφου Σιταρά.Σπύρος Γικαρίνης, «Μια γειτονιά με νεοκλασικά κτίρια κατά την περίοδο της Ηγεμονίας Σάμου», στο: Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 106

Ανταγωνισμοί ιδεολογικοί για τη χρήση του ναού
Κυρίαρχη είναι η αντίθεση μεταξύ των ενοριών του Αγίου Νικολάου και του Αγίου Σπυρίδωνα για το θέμα του πρωτείου του μητροπολιτικού ναού. Μετά τον ορισμό του Αγίου Νικολάου ως μητροπόλεως της Σάμου, ο ναός του Αγίου Σπυρίδωνα πήρε τον τίτλο του καθεδρικού ναού.Μανώλης Βαρβούνης, «Ναοί και ενοριακό σύστημα στη Σάμο από τον 19ο αιώνα ως σήμερα:από την πολεοδομική εξέλιξη στην ιδεολογική συγκρότηση», στο: Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 96

Παραπομπές

Πηγές
Σπύρος Γικαρίνης, «Μια γειτονιά με νεοκλασικά κτίρια κατά την περίοδο της Ηγεμονίας Σάμου»,στο:Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 100-109
Μανώλης Βαρβούνης, «Ναοί και ενοριακό σύστημα στη Σάμο από τον 19ο αιώνα ως σήμερα: από την πολεοδομική εξέλιξη στην ιδεολογική συγκρότηση», στο: Η πόλη της Σάμου Φυσιογνωμία και εξέλιξη, Πρακτικά Συνεδρίου, εκδ. Δήμος Σαμίων, Γ.Α.Κ.Αρχεία Σάμου, Αθήνα, 1998, σελ. 92-99
Μανώλης Νικολαΐδης, Ο Αλέξανδρος Πασχάλης και το πολύπλευρο έργο του. Συμβολή στην ιστορία της Σάμου, Αθήνα, 1992

Κατηγορία:Εκκλησίες στη Σάμο
Κατηγορία:Εκκλησίες αφιερωμένες στον Άγιο Σπυρίδωνα