Ψευδοαριστοτέλης

Η ονομασία Ψευδοαριστοτέλης αποδίδεται στους αγνώστους συγγραφείς των ψευδεπίγραφων έργων που παλαιότερα αποδίδονταν στον Αριστοτέλη, κυρίως φιλοσοφικές ή ιατρικές πραγματείες οι οποίες παρότι ψευδεπίγραφες είχαν σημαντική επιρροή ιδιαίτερα κατά τον Μεσαίωνα.

 Περιγραφή 
Τα πρώτα ψευδοαριστοτελικά έργα γράφτηκαν από μέλη της Περιπατητικής σχολής, πολλά περισσότερα όμως γράφτηκαν αρκετά αργότερα κατά την διάρκεια του Μεσαίωνα. Καθώς το συγγραφικό έργο του Αριστοτέλη αποτελούνταν από πολλά έργα, ήταν σχετικά εύκολο για πολλούς μετέπειτα συγγραφείς -κυρίως στην χριστιανική δυτική Ευρώπη, και αραβική βόρεια Αφρική- να δημιουργήσουν ένα σύγγραμμα και να το αποδώσουν στον Αριστοτέλη. Αυτό συνέβαινε γιατί με αυτόν ως τον υποτιθέμενο δημιουργό, το κείμενο αποκτούσε ιδιαίτερη αξία, αποδοχή και βαρύτητα, καθώς ο Αριστοτέλης θεωρούνταν από τις πλέον σημαντικές αυθεντίες της αρχαιότητας, τόσο από τους χριστιανούς όσο και από τους μουσουλμάνους λόγιους. Δεν είναι ξεκάθαρο ωστόσο για όλες τις περιπτώσεις το εάν ο ίδιος ο δημιουργός του κάθε συγγράμματος απέδιδε επίτηδες το έργο στον Αριστοτέλη, ή μεταγενέστεροι λόγιοι απέδιδαν λανθασμένα ή επίτηδες το έργο θέλοντας να προωθήσουν τα συγγράμματα αυτά.

Κατά τον Μεσαίωνα υπήρχαν περισσότερα από 100 ψευδοαριστοτελικά έργα σε κυκλοφορία. Αυτά διακρίνονται σε 3 ομάδες με βάση την γλώσσα του έργου, σε αραβικά, ελληνικά ή λατινικά, με τα αραβικά να είναι τα περισσότερα και τα λατινικά να είναι τα λιγότερα, ωστόσο πολλά από τα αραβικά μεταφράστηκαν στα λατινικά αργότερα. Η πλειοψηφία των έργων ασχολούνται με αποκρυφιστικά θέματα όπως αλχημεία, αστρολογία, χειρομαντεία, και φυσιογνωμική, ενώ άλλα έργα ασχολούνταν με φιλοσοφικά θέματα, κυρίως πλατωνικά και νεοπλατωνικά παρά αριστοτελικά. Από όλα τα έργα, το αραβικής προέλευσης Secretum Secretorum ήταν το πλέον διαδεδομένο ψευδοαριστοτελικό έργο, και για κάποιο καιρό είχε μεγαλύτερη δημοφιλία και από τα πραγματικά έργα του Αριστοτέλη.

Υπήρξαν και ψευδεπίγραφα έργα τα οποία εμφανίστηκαν μετά τον Μεσαίωνα, όπως το Aristotle's Masterpiece (μτφ. Αριστούργημα του Αριστοτέλη) το οποίο ήταν σεξουαλικό εγχειρίδιο το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε το 1684 και είχε ιδιαίτερα μεγάλη δημοφιλία στην Αγγλία και πωλούνταν έως και τις αρχές του 20ού αιώνα.

 Σημαντικά έργα 
Τα έργα με αρίθμηση Μπέκερ αποτελούν μέρος του ακαδημαϊκά παραδοσιακού αριστοτελικού σώματος κειμένου.
ΟνομασίαΑρίθμηση
ΜπέκερΣχόλιαΕλληνικάΛατινικάΑραβικά-Secretum Secretorum(Κιτάμπ σιρ αλ-ασράρ)

كتاب سر الأسرار(άγνωστος ελληνικός, μεταφράζεται ως Μυστικό των μυστικών βάσει του λατινικού)
αραβικής προέλευσηςΠερὶ κόσμουDe Mundo391a4ος ή 3ος αιώνας π.Χ.T. Corey Brennan, review of Vogt, Classical World 99.2 (2006), pp. 202f.Περὶ χρωμάτωνDe Coloribus791a πιθανώς του ΘεόφραστουΜηχανικάMechanica847a3ος αιώνας μ.Χ.Περὶ πνευμάτωνDe Spiritu 481aΠερὶ ἀτόμων γραμμώνDe Lineis Insecabilibus 968a πιθανώς του ΘεόφραστουΠερὶ φυτώνDe Plantis 815a πιθανώς του Νικόλαου του ΔαμασκηνούἘκ τού περὶ ἀκουστῶνDe Audibilibus 800aΠερὶ ἀρετῶν καὶ κακιῶνDe Virtutibus et Vitiis Libellus 1249a πιθανώς του ΘεόφραστουἈνέμων θέσεις καὶ προσηγορίαιVentorum situs et cognomina 973aπιθανώς του ΘεόφραστουΦυσιογνωμονικάPhysiognomonica805aπερί το 300 π.Χ.Περὶ Μελίσσου, Ξενοφάνους καὶ ΓοργίουDe Melisso, Xenophane, Gorgia974a1ος αιώνας μ.Χ. ή αργότεραGuthrie, W. K. C. (1962). A History of Greek Philosophy Volume I: The Earlier Presocratics and the Pythagoreans. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-29420-1, σελ. 367ΟἰκονομικάOeconomica1343a -Tractatus de pomo et morte incliti principis philosophorum Aristotelis;(άγνωστος ελληνικός, μεταφράζεται ως Πραγματεία περί μήλου και ένδοξου θανάτου του κορυφαίου φιλοσόφου Αριστοτέλη βάσει του λατινικού)
αραβικής προέλευσης-Theologia Aristotelis(Θουιουλουχίγια Αρίστου)
ثيولوجيا أرسطو (άγνωστος ελληνικός, μεταφράζεται ως Θεολογία Αριστοτέλους βάσει του λατινικού)
αραβικής προέλευσης ΠροβλήματαProblemata inedita;859aαραβικής προέλευσης -De lapidibus;(άγνωστος ελληνικός, μεταφράζεται ως Περί λίθων βάσει του λατινικού)
αραβικής προέλευσηςΡητορική πρός ΑλέξανδρονRhetorica ad Alexandrum1420a4ος αιώνας π.Χ., πιθανώς του Αναξιμένη του ΛαμψακηνούΠερὶ θαυμασίων ἀκουσμάτωνDe mirabilibus auscultationibus830a3ος αιώνας μ.Χ.Βιβλίον περὶ τῶν αιτίωνLiber de Causis;αραβικής προέλευσης-De Proprietatibus Elementorum;(άγνωστος ελληνικός, μεταφράζεται ως Περί των ιδιοτήτων των στοιχείων βάσει του λατινικού)
9ος ή 10ος αιώνας, αραβικής προέλευσης

 Παραπομπές 

 Πηγές 

 Alwishah, Ahmed; Hayes, Josh (2015). Aristotle and the Arabic Tradition. ISBN 1107101735. Cambridge University Press.



 Charles B. Schmitt, Dilwyn Knox (Eds.): Pseudo-Aristoteles Latinus. A Guide to Latin works falsely attributed to Aristotle before 1500. London: The Warburg Institute,  1985, ISBN 0-85481-066-8 (Warburg Institute Surveys and Texts 12)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Aristotelis Opera  - Immanuel Bekker, 1836, ελληνικό κείμενο για τα έργα Περί χρωμάτων, Εκ του περί ακουστών, Φυσιογνωμικά, Περί φυτών, Περί θαυμασίων ακουσμάτων, Μηχανικά, Περί άτομων γραμμών, Περί Ξενοφάνους, περί Ζήνωνος, περί Γοργίου)

Κατηγορία:Έργα του Αριστοτέλη