Οίκος της Ιβρέας

Να μη συγχέονται οι κόμητες της Βουργουνδίας (ο παρών Οίκος της Ιβρέας) με τους δούκες της Βουργουνδίας (Οίκος των Καπετιδών-Βουργουνδίας).


Ο Οίκος της Ιβρέας (Ivrea) ή των Ανσκαριδών (Anscarids) είναι ένας δυναστικός Οίκος της Ευρώπης, που τα μέλη του ήταν κόμητες της Βουργουνδίας, βασιλείς της Καστίλης, Λεόν, Γαλικίας, κύριοι του Αρλαί και πρίγκιπες της Οράγγης. Ο πιο γνωστός κλάδος του Οίκου είναι αυτός της Τραστάμαρα, που μέλη του έγιναν, εκτός από βασιλείς της Καστίλης, βασιλείς της Αραγωνίας, της Νάπολης, της Σικελίας και της Ναβάρρας.

Μαρκήσιοι της Ιβρέας
Ιδρυτής είναι ο Άνσκαρ, που μαζί με τον αδελφό του Φουλκ αρχιεπίσκοπο της Ρέιμ βοήθησε το 888 τον Γκυ δούκα του Σπολέτο, στην προσπάθειά του να γίνει βασιλιάς των Δυτικών Φράγκων. To εγχείρημα δεν είχε επιτυχία και ο Άνσκαρ συνόδευσε τον Γκυ πίσω στην Ιταλία, όπου το επόμενο έτος ο Γκυ έγινε βασιλιάς των Λομβαρδών (της «Ιταλίας»). Για ανταμοιβή, ο Γκυ ίδρυσε τη μαρκιωνία της Ιβρέας στο Πεδεμόντιο και την παραχώρησε στον πιστό Άνσκαρ. Ο εγγονός τού Άνσκαρ, ο Βερεγγάριος Β΄ έγινε επίσης βασιλιάς των Λομβαρδών, έχοντας κάνει συμβασιλέα και τον γιο του Αδαλβέρτο Β΄. Επίσης ο εγγονός του Βερεγγάριου Β΄, ο Αρδουίνος, έγινε βασιλιάς των Λομβαρδών.

Κόμητες της Βουργουνδίας
Ο Αδαλβέρτος Β΄ με τη σύζυγό του Γερβέργη είχε γιο τον Όθωνα-Γουλιέλμο. Αναγκάστηκε να διαφύγει στη Βουργουνδία, όπου απεβίωσε· εκεί η Γερβέργη παντρεύτηκε τον Ερρίκο Α΄ δούκα της Βουργουνδίας. Επειδή ο Ερρίκος Α΄ δεν είχε δικά του παιδιά, κληροδότησε το δουκάτο του στον Όθωνα-Γουλιέλμο. Αλλά ο Ερρίκος Α΄ της Γαλλίας τού κατάσχεσε όλο σχεδόν το δουκάτο, αφήνοντάς του μόνο το Ντολ. Αυτό έγινε ο πυρήνας της κομητείας της Βουργουνδίας, που είχε άλλη εξέλιξη από αυτήν του δουκάτου της Βουργουνδίας.

Κλάδος Αρλαί, πριγκίπων της Οράγγης
Ο εγγονός του, ο Γουλιέλμος Α΄, είχε γιο τον Στέφανο Α΄ και αυτός τον Ρενώ/Ρεϋνάλδο Σ' κόμη της Βουργουνδίας. Ο τελευταίος, για να δηλώσει την ανεξαρτησία του απέναντι στο βασιλιά της Γερμανίας, ονόμασε την κομητεία της Βουργουνδίας Ελευθέρα Κομητεία (Franc Compté), όνομα με το οποίο είναι σήμερα γνωστή η περιοχή. Πάντως ο Κορράδος Γ΄ των Χοενστάουφεν τον ανάγκασε να δηλώσει υποτέλεια. Το μόνο τέκνο του Ρενώ Γ', η Βεατρίκη Α', παντρεύτηκε τον ανιψιό τού Κορράδου Γ΄, τον Φρειδερίκο Α΄ Βαρβαρόσσα. Αυτή άφησε την κομητεία στον γιο της Όθωνα των Χοενστάουφεν. Έτσι η κομητεία έφυγε από τον Οίκο της Ιβρέας, επέστρεψε όμως με το γάμο της εγγονής του Όθωνα, της Αδελαΐδας, με τον Ούγο των Ιβρέα κόμη του Σαλόν. Ο αδελφός του Ούγου, ο Ιωάννης Α΄ κύριος του Αρλαί είναι ο ιδρυτής του κλάδου του Αρλαί, που απόγονοί του, θα αποκτήσουν με επιγαμία τον τίτλο του πρίγκιπα της Οράγγης.

Βασιλείς της Καστίλης
Ο νεότερος γιος του Γουλιέλμου Α΄, ο Ραϋμόνδος, θα νυμφευτεί την Ουρράκα των Χιμένεθ, βασίλισσα της Καστίλης, Λεόν & Γαλικίας. Είναι ο ιδρυτής του κλάδου της Καστίλης. Τον 8ο απόγονο αυτού, τον Αλφόνσο ΙΑ΄ βασιλιά της Καστίλης θα διαδεχθεί τελικά ο νόθος γιος του Ερρίκος Α΄, ιδρυτής του κλάδου των Τραστάμαρα, που θα βασιλεύσουν στην Καστίλη και στην Αραγωνία.

Οι κλάδοι
Ιβρέας-κομήτων Βουργουνδίας
 Σαλόν-Αρλαί
 Καστίλης
 δε λα Θέρδα
 Τραστάμαρα
 Ενρίκεθ

Γενεαλογία των Ιβρέα, κομήτων Βουργουνδίας, βασιλέων Καστίλης

Πηγές
Wickham, Chris. Early Medieval Italy: Central Power and Local Society 400-1000. MacMillan Press: 1981.