Khaya

Η βοτανική ονομασία Khaya αναφέρεται στο γένος επτά ειδών δέντρων στην οικογένεια του μαονιού (Meliaceae), εγγενές στην τροπική Αφρική και την Μαδαγασκάρη. Όλα τα είδη γίνονται μεγάλα δέντρα ύψους 30-35 m, σπανίως 45 m, με έναν κορμό πάνω από 1 m σε διάμετρο, που συχνά είναι ενισχυμένος στη βάση. Τα φύλλα είναι πτεροειδή, με 4-6 ζεύγη φυλλαδίων, με το τελικό φυλλάδιο να απουσιάζει, κάθε φύλλο είναι 10-15 εκ. στρογγυλεμένο απότομα προς την κορυφή, αλλά συχνά με οξυτενή (acuminate) άκρη. Τα φύλλα μπορεί να είναι είτε φυλλοβόλα ή αειθαλή, ανάλογα με το είδος. Τα άνθη παράγονται σε χαλαρές ταξιανθίες, κάθε λουλούδι είναι μικρό, με τέσσερα ή πέντε κιτρινωπά πέταλα και δέκα στήμονες. Ο καρπός είναι σφαιρικός με τετραβάλβιδες ή πενταβάλβιδες κάψες διαμέτρου 5-8 εκ., οι οποίες περιέχουν πολλούς φτερωτούς σπόρους. Το ξύλο που δίνουν τα δέντρα αυτά είναι πολύτιμο (βλ. μαόνι).

Είδη

Χρήσεις 
Η ξυλεία της Khaya ονομάζεται Αφρικανικό μαόνι και θεωρείται γενικά ως το πιο κοντινό μαόνι στα γνήσια Αμερικανικά μαόνια, αυτά του γένους Swietenia. Η Khaya senegalensis, επίσης γνωστή ως το μαόνι της Αφρικανικής ξηράς ζώνης ή στην γλώσσα Σόνα Mubaba, επίσης, χρησιμοποιείται για τα ποώδη μέρη της. Στη δυτική Αφρική, οι Φουλάνι βοσκοί κλαδεύουν το δέντρο κατά τη διάρκεια της ξηρής περιόδου, για τη διατροφή των βοοειδών. Επιπλέον, ο φλοιός της Κ. senegalensis συχνά συλλέγεται από τους φυσικούς πληθυσμούς, καθώς και στις φυτείες και χρησιμοποιείται για τη θεραπεία πολλών ασθενειών. Οι σπόροι της Κ. senegalensis έχουν περιεκτικότητα σε έλαιο 52,5%, που αποτελείται από 21% παλμιτικό οξύ, 10% στεατικό οξύ, 65% ελαϊκό οξύ και 4% "αδιευκρίνιστα οξέα"., τελευταία επίσκεψη: 31/08/2016  

Το ανθεκτικό κοκκινωπό-καφέ ξύλο της Κ. anthotheca, χρησιμοποιείται για την κατασκευή κανό ή μοκόρο (mokoros) και σε γενικές γραμμές, ως πλαίσια θυρών και ξυλεία τοποθέτησης ραφιών που είναι ανθεκτικό στους τερμίτες και τα ξυλοφάγα έντομα.Joffe, Pitta: (2007), Indigenous Plants of South Africa, Briza Publications, pg 123 Η πυκνότητα του ξύλου του Αφρικανικού μαονιού τυπικά κυμαίνεται μεταξύ 0,42 με 0,57 g/cm³. Πολύ σπάνια μπορεί να φτάσει τα 0,85 g/cm³.

Κάποιες εταιρείες κατασκευής τυμπάνων και ταμπούρλων, όπως η «Premier», χρησιμοποιούσε στα μέσα της δεκαετίας του '70, ξυλεία Khaya για την κατασκευή των τυμπάνων της. Ωστόσο, επειδή ήταν πολλή ακριβή, στράφηκε στην χρήση άλλων υλικών, όπως σφενδάμι (κελεμπέκι) και σημύδα.

Δείτε επίσης
 Afzelia
 Cordia africana

 Σημειώσεις 

Παραπομπές σημειώσεων

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Χλωρίδα της Μαδαγασκάρης
Κατηγορία:Μελιοειδή