Μαρία Λαϊνά

Η Μαρία Λαϊνά (Πάτρα, 1947 - Αθήνα, 27 Δεκεμβρίου 2023) ήταν βραβευμένη Ελληνίδα ποιήτρια.

 Βιογραφία 
Γεννήθηκε στη Πάτρα το 1947. Σπούδασε Νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, αλλά δεν άσκησε ποτέ δικηγορία. Αντ' αυτού εργάστηκε σε διάφορες δουλειές, πάντα σε σχέση με την τέχνη (ως μεταφράστρια λογοτεχνίας και δοκιμίων, επιμέλεια εικαστικών, λογοτεχνικών και φιλοσοφικών βιβλίων, κριτικός έργων τέχνης, σεναριογράφος και ραδιοφωνικός παραγωγός στην κρατική ραδιοφωνία-τηλεόραση, καθηγήτρια μετάφρασης, καθηγήτρια ελληνικής γλώσσας και ποίησης σε αγγλόφωνα κολέγια, δημοσιογράφος σε λογοτεχνικά ένθετα εφημερίδων).

Απεβίωσε μετά από ολιγοήμερη νοσηλεία σε αθηναϊκό νοσοκομείο σε ηλικία 76 ετών.

 Έργο 

Ανήκε στην αποκαλούμενη Γενιά του '70, που είναι λογοτεχνικός όρος που αναφέρεται στους Έλληνες συγγραφείς που ξεκίνησαν να δημοσιεύουν τα έργα τους κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970, και ειδικότερα προς το τέλος της επταετούς στρατιωτικής δικτατορίας και τα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης.

Το έργο της περιλαμβάνει εννιά ποιητικές συλλογές, έντεκα θεατρικά, πέντε πεζογραφήματα, τέσσερις κριτικές και μελετήματα και τη σύνταξη της ανθολογίας «Ξένη ποίηση του 20ού αιώνα» (προσωπική της επιλογή από ελληνικές μεταφράσεις). Εκπροσώπησε πολλές φορές την Ελλάδα στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ.

Έργα της έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες, όπως Αγγλικά, Γαλλικά και Ισπανικά, αυτοτελή και σε ανθολογίες. Επιλογή ποιημάτων της μεταφράσθηκε στα αγγλικά από την Αμερικανίδα καθηγήτρια Sarah McCann και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ το 2017.

 Βραβεία 
Το 1993 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για τη ποιητική συλλογή της Ρόδινος φόβος. Η μετάφραση στα γερμανικά της συλλογής αυτής έλαβε το βραβείο της Πόλης του Μονάχου. Το 1996 έλαβε το Βραβείο Καβάφη, μαζί με τον Γιώργο Μαρκόπουλο. Το 1998 βραβεύθηκε με το Βραβείο Μαρία Κάλλας του Τρίτου Προγράμματος της Ελληνικής Ραδιοφωνίας.

Το 2014 τιμήθηκε με το βραβείο του Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη για το σύνολο του έργου της. Το 2023 έλαβε το Μεγάλο Κρατικό Βραβείο Γραμμάτων. Ήταν ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Συγγραφέων.

Επιλογή ποιημάτων της Λαϊνά μεταφράσθηκε στην αγγλική από την Αμερικανίδα καθηγήτρια Sarah McCann και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ το 2017.«Η Μαρία Λαϊνά ξανά στα αγγλικά», Η Καθημερινή, 14 Ιανουαρίου 2017, ένθ. «Ζωή», σελ. 4

 Εργογραφία 

 Ποίηση 

 Ενηλικίωση, Αθήνα 1968
 Επέκεινα, Κέδρος 1970
 Αλλαγή τοπίου, Κέδρος 1972
 Σημεία στίξεως, Κέδρος 1979, Στιγμή 1991
 Δικό της, Κείμενα 1985
 Ρόδινος φόβος, Στιγμή 1992, Βλεκ 1994
 Εδώ, Καστανιώτης 2003
 Ο Κήπος - Όχι Εγώ, Καστανιώτης 2005
 Μικτή τεχνική, Πατάκης 2012
 Ό,τι έγινε, Παράκη 2020

 Πεζογραφία 

 Η Εφτάψυχη, διήγημα, τόμος Μικρή Ζωολογία, Πατάκης 1998
 Φιλαργυρία, διήγημα, τόμος Οκτώ Θανάσιμα Αμαρτήματα, Πατάκης 2000
 Έως θανάτου, διήγημα, Πατάκης 2001
 Πολύδωρη, εφημερίδα Τα Νέα 2005
 Το Νόημα, κωμωδία, Καστανιώτης 2007
 Τι ωραία που είναι η ζωή, διήγημα, Πατάκης 2020

 Μεταφράσεις 
 Εφτά δοκίμια για την ποίηση, του Τόμας Στερνς Έλιοτ, εκδ. Κλεψύδρα, 1971 (επανεκδόθηκε από τις εκδ. Γράμματα, 1982)
 Η αλφαβήτα της μελέτης (ABC of Reading), του Έζρα Πάουντ, εκδ. Κέδρος, 1974 (επανεκδόθηκε ως «Η αλφαβήτα της ανάγνωσης», εκδ. Ροές, 2004)
 Μακαριότητα (Bliss), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Γράμματα, 1981
 Οι κόρες του αείμνηστου συνταγματάρχη (The daughters of the late colonel), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Γράμματα, 1983
 Οι αντίζηλες (Ethan Frome) της Edith Wharton, εκδ. Γράμματα, 1985
 Οι γάμοι του Φίγκαρο (Le nozze di Figaro), του Lorenzo Da Ponte, εκδ. εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1993
 (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η τιμωρία του ακόλαστου ή Ντον Τζοβάννι (Il dissoluto punito ossia il Don Giovanni), του Lorenzo Da Ponte, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1996
 (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η επιστροφή του Οδυσσέα στην πατρίδα (Il ritorno d'Ulisse in patria), του Giacomo Badoaro, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1998
 (μαζί με την Αλεξάνδρα Πλαστήρα) Η στέψη της Ποππαίας (L'incoronazione di Poppea), του Giovanni Francesco Busenello, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1999
 Vieux carré, του Tennessee Williams, εκδ. Καστανιώτης, 2001
 Αυτή η γλυκιά αρρώστια (This sweet sickness), της Patricia Highsmith, εκδ. Μεταίχμιο, 2002
 Βιλέτ (Villette), της Charlotte Brontë, εκδ. Σμίλη, 2004
 Ο καθηγητής (The professor), της Charlotte Brontë, εκδ. Σμίλη, 2005
 Ντον Κάρλο (Don Carlo), των Achille De Lauzières, Angelo Zanardini και Antonio Ghislanzoni, εκδ. Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 2006
 Το γκάρντεν πάρτι (The garden party), της Κάθριν Μάνσφιλντ, εκδ. Σμίλη, 2006
 Λουτσία ντι Λαμερμούρ (Lucia di Lammermoor), του Salvadore Cammarano, εκδ. Το Βήμα / Alter - Ego ΜΜΕ Α.Ε., 2007
 Η κόψη του ξυραφιού (The razor’s edge), του W. Somerset Maugham, εκδ. Μελάνι, 2009
 (μαζί με τη Μάνια Μεζίτη) Γαλαζοαίματες κυρίες. Μεταξωτοί έρωτες (A group of noble dames), του Thomas Hardy, εκδ. Πατάκης, 2017
 (μαζί με τη Μάνια Μεζίτη)  Άσεντεν, ή ο βρετανός πράκτορας (Ashenden: or the British agent), του W. Somerset Maugham, εκδ. Πατάκης, 2024

 Ανθολογίες 

Ξένη ποίηση του 20ού αιώνα (Επιλογή από ελληνικές μεταφράσεις) (εκδ. Λωτός, 1989, επανεκδόθηκε από τις εκδ. Ελληνικά Γράμματα, 2007)
(μαζί με τη Μαίρη Γιόση) Του έρωτα: «Μύρον εκκενωθέν όνομά σου» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
 (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Του γέλιου: «…δραστικότερον του πυρός του καθαρτηρίου» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
 (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Η περιπλάνηση: «Σαν αρχή μέθης» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
 (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Της μοναξιάς: «Ου τόπω αλλά τρόπω» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1994
 (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Ιστορίες με ζώα: «Ζώα μικρά μετά μεγάλων» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1995
 (μαζί με τη Μαίρη Γιόση και την Άννα Χρυσογέλου - Κατσή) Αλλόκοτα, παράξενα: «Όπου εδιχάζετο το ρεύμα» (θεματική ανθολογία ελληνικών διηγημάτων), εκδ. Εικοστού Πρώτου, 1995

Παραπομπές

 Πηγές 



 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Μαρία Λαϊνά στον Πανδέκτη, του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών
 Η σελίδα της Μαρίας Λαϊνά στην ιστοσελίδα της Εταιρείας Συγγραφέων.
 «Μαρία Λαϊνά: Η ποίηση είναι γλώσσα, ούτε ιδέες ούτε συναίσθημα», συνέντευξη στον Γρηγόρη Μπέκο, εφημερίδα Το Βήμα, 08/03/2015
 «Μαρία Λαϊνά, η ποίηση με την ορμή της γλώσσας» άρθρο του Δημήτρη Αθηνάκη, εφημερίδα Η Καθημερινή, 06/06/2015

Κατηγορία:Ελληνίδες ποιήτριες
Κατηγορία:Νεοέλληνες ποιητές
Κατηγορία:Απόφοιτοι Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών