Εκλογές στο Αζερμπαϊτζάν

Εκλογές διεξάγονται στο Αζερμπαϊτζάν για πρόεδρο και για κοινοβούλιο. Η χώρα είναι Προεδρική Δημοκρατία. Το 2009, έπειτα από δημοψήφισμα καταργήθηκε το όριο στις θητείες του Προέδρου. Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές έχουν όσες και όσοι είναι ηλικίας 18 ετών και άνω.Το Σύνταγμα υιοθετήθηκε στις 12 Νοεμβρίου του 1995 και τροποποιήθηκε με δημοψήφισμα στις 24 Αυγούστου του 2002. Έπειτα από άλλο δημοψήφισμα, το 2016, η προεδρική θητεία παρατάθηκε στα 7 έτη.

Από το 2003, κυβερνά απολυταρχικά στο Αζερμπαϊτζάν ο Ιλχάμ Αλίγιεφ, ενώ η Αζερική κυβέρνηση, έχει κατηγορηθεί πολλές φορές από την διεθνή κοινότητα, ακόμη και για απόλυτη και ξεκάθαρη νοθεία στις εκλογές.

 Προεδρικές εκλογές 
 Πρόσφατες προεδρικές εκλογές (2024) 

Οι πιο πρόσφατες προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στις 7 Φεβρουαρίου 2024. Ο εν ενεργεία πρόεδρος Ιλχάμ Αλίγιεφ, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία από το 2003, κέρδισε για πέμπτη συνεχόμενη φορά με ποσοστό άνω του 92%, νικώντας τον πλησιέστερο αντίπαλό του Ζαχίντ Ορούτζ, ο οποίος έλαβε μόλις 2% των ψήφων.
 Προηγούμενες προεδρικές εκλογές 
 1991 
Οι πρώτες προεδρικές εκλογές  έγιναν στις 8 Σεπτεμβρίου 1991. Ο μοναδικός υποψήφιος Αγιάζ Μουταλίμποφ από το Κομουνιστικό Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν κέρδισε ποσοστό 98,5% των ψήφων, με αναφορές για ποσοστό προσέλευσης 85,7%.Nohlen et al., p363

 1992 
Οι επόμενες εκλογές έγιναν στις 7 Ιουνίου 1992 και ήταν οι πρώτες χωρίς κομουνιστικό έλεγχο έπειτα από 70 χρόνια. Για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκα αφίσες και τα ΜΜΕ από πολλούς υποψηφίους στις εκλογές. Με ποσοστό 60,9% πρόεδρος εξελέγη ο Αμπουλφάζ Ελτσιμπέι.

 1993 
Στις προεδρικές εκλογές στις 3 Οκτωβρίου 1993 κέρδισε λαμβάνοντας 3,9 εκατομμύρια ψήφους ο Χεϊντάρ Αλίγιεφ από το Νέο Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν με τη συμμετοχή να διαμορφώνεται στο 97,6%.Nohlen et al., p364

 1998 
Ο Χεϊντάρ Αλίγιεφ κέρδισε επανεκλογή στην προεδρία, έπειτα από τη νίκη του στις εκλογές στις 11 Οκτωβρίου 1998, λαμβάνοντας ποσοστό 77,6% των ψήφων, με προσέλευση 78,9%.

 2003 
Στις εκλογές που διεξήχθησαν στις 15 Οκτωβρίου 2003 εξελέγη πρόεδρος , όπως αναμενόταν, ο γιος του προηγούμενου προέδρου, Ιλχάμ Αλίγιεφ, λαμβάνοντας ποσοστό 75,38%. Οι διεθνείς παρατηρητές χαρακτήρισαν τις εκλογές ως "μη ελεύθερες και μη δίκαιες".Azerbaijan: Presidential Elections 2003 Human Rights WatchThe Azerbaijan “Elections” 15 Οκτωβρίου 2003 IDEE Η συμμετοχή ήταν 62,85%.

 2008 

Ο πρόεδρος Ιλχάν Αλίεφ επανεξελέγη με ποσοστό 88% στις εκλογές που έγιναν στις 15 Οκτωβρίου 2008. Οι εκλογές εποπτεύτηκαν από περισσότερους από 500 εκλογικούς παρατηρητές.
 2013 

2018 
Στις προεδρικές εκλογές, που διενεργήθηκαν στις 11 Απριλίου 2018, ο πρόεδρος Ιλχάμ Αλίγιεφ επανεξελέγη με ποσοστό 86%.

Βουλευτικές εκλογές 
Πρόσφατες βουλευτικές εκλογές (2020) 

 Προηγούμενες βουλευτικές εκλογές 
 1990 
Οι πρώτες πολυκομματικές εκλογές διεξήχθησαν στις 30 Σεπτεμβρίου και στις 14 Οκτωβρίου 1990 για το Ανώτατο Σοβιέτ της σοβιετικής σοσιαλιστικής δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν. Οι 280 εκλεγέντες ανήκαν στο Κομουνιστικό Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν (Azərbaycan Kommunist Partiyası).CIA World Factbook  (1995)

 1995-96 
Στις επόμενες βουλευτικές εκλογές, που έγιναν σε δύο γύρους (12 Νοεμβρίου και 26 Νοεμβρίου 1995) εξελέγησαν τα μέλη της Εθνοσυνέλευσης. Ωστόσο, οι εκλογές ακυρώθηκαν λόγω νοθείας σε 15 εκλογικές περιφέρειες και νέες εκλογές διενεργήθηκαν στις 4 Φεβρουαρίου 1996.Nohlen et al., p357 Το αποτέλεσμα ήταν η νίκη για το Νέο Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν, το οποίο κέρδισε τις 59 από τις συνολικά 125 έδρες με την προσέλευση από τους ψηφοφόρους να διαμορφώνεται στο  86,1%.

 2000-01 
Στις βουλευτικές εκλογές που έγιναν στις 5 Νοεμβρίου 2000, σημειώθηκαν ξανά μαζικές παρατυπίες, με αποτέλεσμα να επαναληφθούν στις 7 Ιανουαρίου 2001 σε 11 εκλογικές περιφέρειες. Το κυβερνών Νέο Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν κέρδισε τις 75 από τις συνολικά 125 έδρες της Εθνοσυνέλευσης.IPU

 2005 
Οι βουλευτικές εκλογές που διεξήχθησαν στις 6 Νοεμβρίου 2005 χαρακτηρίστηκαν από τρομοκράτηση των οπαδών της αντιπολίτευσης και παρεμπόδιση λειτουργών του Τύπου. Το Νέο Κόμμα κέρδισε τις εκλογές, με 56 έδρες επί συνόλου 125.Poll Stir, QBS

 2010  
Εκλογές για βουλή διεξήχθησαν στις 7 Νοεμβρίου 2010. Η αντιπολίτευση ισχυρίστηκε ότι έγιναν παρατυπίες κατά την διεξαγωγή των εκλογών.http://english.aljazeera.net/video/asia/2010/11/201011875513920574.html Το κυβερνών Νέο Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν του προέδρου Ιλχάμ Αλίεφ κέρδισε την πλειοψηφία των εδρών, με 73 έδρες επί συνόλου 125 στο Κοινοβούλιο. 
Εθνοσυνέλευση του Αζερμπαϊτζάν, 7 Νοεμβρίου 2010
|-
!style="background-color:#E9E9E9" align=left|Κόμματα
!style="background-color:#E9E9E9" align=right|Ψήφοι
!style="background-color:#E9E9E9" align=right|Ποσοστό
!style="background-color:#E9E9E9" align=right|Έδρες
|-
|align=left|Νέο Κόμμα του Αζερμπαϊτζάν (Yeni Azərbaycan Partiyası)
|align="right" |1.104.528
|align="right" |45,8
|align="right" |72
|-
|align=left|Κόμμα Πολιτικής Αλληλεγγύης (Vətəndaş Həmrəyliyi Partiyası)
|align="right" |37.994
|align="right" |1,6
|align="right" |3
|-
|align=left|Μητέρα Γη (Ana Vətən Partiyası)
|align="right" |32.935
|align="right" |1,4
|align="right" |2
|-
|align=left|Κόμμα της Ισότητας (Müsavat Partiyası)
|align="right" |42.551
|align="right" |1,8
|align="right"|—
|-
|align=left|Κόμμα Λαϊκό Μέτωπο του Αζερμπαϊτζάν (Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası)
|align="right" |31.068
|align="right" |1,3
|align="right" |—
|-
|align=left|ανεξάρτητοι, υποψήφιοι που δεν δείχνουν την κομματική τους ταυτότητα, λοιποί υποψήφιοι
|align="right" |1.160.053
|align="right" |48.2
|align="right" |48
|-
|align=left style="background-color:#E9E9E9"|Σύνολο (συμμετοχή 50,1%)
|align=left style="background-color:#E9E9E9"|2.409.129
|align=left style="background-color:#E9E9E9"|100,0
|width="50" align="right" style="background-color:#E9E9E9"|125
|-
|colspan="4"|Πηγή: Adam Carr's Election Archive
|}

 2015 

 Δημοψηφίσματα 
 2016 

Στο δημοψήφισμα που διεξήχθη στις 26 Σεπτεμβρίου 2016 ζητήθηκε από τους ψηφοφόρους να  εγκρίνουν 29 τροποποιήσεις στο σύνταγμα, ψηφίζοντας ξεχωριστά για την καθεμιά.Azerbaijan, 26 Σεπτεμβρίου 2016: Composition of the Armed Forces Direct Democracy  Και οι 29 αναθεωρήσεις εγκρίθηκαν από το 89% και το 95% των ψηφοφόρων. 

 1991 
Το πρώτο δημοψήφισμα πριν την ανεξαρτησία έγινε στις 17 Μαρτίου 1991 οπότε υπερψηφίστηκε με ποσοστό 94% από το Αζερμπαϊτζάν να παραμείνει η Σοβιετική Ένωση ως ομοσπονδία. Στις 29 Δεκεμβρίου 1991, λίγο μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, οι πολίτες τάχθηκαν υπέρ της ανεξαρτησίας σε άλλο δημοψήφισμα, με ποσοστό 99,8%.Nohlen et al., p360

 1993 
Στις 29 Αυγούστου 1993 σε δημοψήφισμα που αποτέλεσε εθνική ψήφο εμπιστοσύνης για τον πρόεδρο Αμπουλφάζ Ελτσιμπέι (έπειτα από ένα πραξικόπημα τον Ιούνιο) οι πολίτες ψήφισαν υπέρ του προέδρου με ποσοστό μόλις 2%. Η συμμετοχή ήταν 91,6% και ως αποτέλεσμα, ο Ελτσιμπέι αποχώρησε επίσημα από την εξουσία την 1η Σεπτεμβρίου.

 1995 
Στο πρώτο δημοψήφισμα για σύνταγμα στις 12 Νοεμβρίου 1995 (παράλληλα με τη διεξαγωγή του πρώτου γύρου των βουλευτικών εκλογών), οι πολίτες υπερψήφισαν με 91,9% και με προσέλευση 86,1% το σχέδιο συντάγματος.

 2002 
Με δημοψήφισμα που διεξήχθη έπειτα από πρόταση του προέδρου της χώρας στις 24 Αυγούστου 2002 εγκρίθηκαν με ποσοστό 96% όλες οι 8 προτάσεις για αναθεώρηση του συντάγματος.Direct Democracy

 2009 
Στις 18 Μαρτίου του 2009 διεξήχθη δημοψήφισμα για αλλαγή του Συντάγματος. Η κυριότερη πρόταση ήταν να καταργηθεί το όριο στη θητεία του προέδρου της χώρας. Το μέτρο εγκρίθηκε από το 92% των Αζέρων που ψήφισαν παρά το κάλεσμα της αντιπολίτευσης να μην προσέλθουν στις κάλπες.

 Παραπομπές 

 *