HE0450-2958

HE0450-2958 Αστερισμός: Γλυφείον Συντεταγμένες (εποχή 2000.0):α = ,δ =  Φαινόμενο μέγεθος: 16,0 Απόσταση από τη Γη: 1 δισεκατομ. παρσέκ

Με το όνομα HE0450-2958 ή QSO B0450-299 είναι γνωστός ένας ασυνήθιστος κβάζαρ, γνωστός και ως «ο Γυμνός κβάζαρ» ή ο «άστεγος κβάζαρ», επειδή δεν έχει ανιχνευθεί μέχρι σήμερα κάποιος γαλαξίας του οποίου να αποτελεί το κέντρο. Βρίσκεται στον νότιο αστερισμό Γλυφείον, σε απόσταση από τη Γη μεγαλύτερη των 3 περίπου δισεκατομμυρίων ετών φωτός.

Ιστορία
Μία ομάδα αστρονόμων υπό τον Πιερ Ματζαίν (Pierre Magain) του Πανεπιστημίου της Λιέγης (Βέλγιο) ανακοίνωσε τον Σεπτέμβριο του 2005 στο περιοδικό NatureMagain, P., et al. (2005): «Discovery of a bright quasar without a massive host galaxy», Nature, 437, 381 ότι είχαν ανακαλύψει έναν σχετικώς φωτεινό κβάζαρ χωρίς περιβάλλοντα γαλαξία γύρω του, παρά το ότι κοντά του στον ουρανό εμφανίζεται ένας διαταραγμένος γαλαξίας με υψηλό ρυθμό αστρογένεσης. Η ομάδα υπέθεσε ότι:
«Μπορεί να προταθεί ότι ο γαλαξίας-φορέας του κβάζαρ έχει εξαφανισθεί ως αποτέλεσμα μιας συγκρούσεως [που δημιούργησε τον διαταραγμένο γαλαξία], αλλά είναι δύσκολο να φαντασθεί κάποιος πώς θα μπορούσε να επιτευχθεί η πλήρης διάλυση ενός γαλαξία.»
Προκείμενου να μην είναι παρατηρήσιμος, ο γαλαξίας-φορέας (host galagy) του κβάζαρ, οι αστρονόμοι της ομάδας εκτίμησαν ότι θα πρέπει να είναι περίπου 5 μεγέθη ή 100 φορές αμυδρότερος από ό,τι θα αναμενόταν για τον συγκεκριμένο κβάζαρ, ή να έχει ακτίνα μικρότερη των 300 ετών φωτός (συνήθως οι κβάζαρ αποτελούν τα κέντρα γαλαξιών με διαστάσεις από 5.000 ως 50.000 έτη φωτός).

Αμέσως μετά, τον Νοέμβριο του 2005, τρείς εργασίες δημοσιεύθηκαν που προσέφεραν πιθανές ερμηνείες, οι δύο από ερευνητικές ομάδες στο ΧάρβαρντHoffman, L. and Loeb, A. (2005): «Three-Body Kick to a Bright Quasar out of Its Galaxy During a Merger», arXiv:astro-ph/0511242 και στο Κέιμπριτζ Haehnelt, M. et al. (2005):  «Possible evidence for the ejection of a supermassive black hole from an ongoing merger of galaxies», arXiv:astro-ph/0511245, που πρότειναν ότι το κβάζαρ είχε εκτοξευθεί από το κέντρο του γειτονικού, διαταραγμένου γαλαξία είτε εξαιτίας βαρυτικής ακτινοβολίας, είτε εξαιτίας αλληλεπιδράσεως με δύο άλλες μαύρες τρύπες (υπενθυμίζεται ότι τα κβάζαρ είναι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες με δίσκο προσαυξήσεως από υλικό που απορροφούν). Η ταχύτητα εκτοξεύσεως θα πρέπει να ήταν περί τα χίλια χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο προκειμένου να έχει φθάσει ο κβάζαρ σε τέτοια απόσταση από τον αρχικό γαλαξία-φορέα του.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 «Συγκρουόμενοι γαλαξίες ίσως έδιωξαν μαύρη τρύπα - τέρας»
 Εικόνα του HE0450-2958
 «Black Hole Caught Zapping Galaxy into Existence?»

Κατηγορία:Κβάζαρ
Κατηγορία:Γλυφείον (αστερισμός)