Δανικές βουλευτικές εκλογές 2015

Γενικές εκλογές διενεργήθηκαν στη Δανία στις 18 Ιουνίου 2015 για την εκλογή 179 μελών στο κοινοβούλιο Folketing. 175 μέλη εξελέγησαν στη Δανία, 2 στα νησιά Φερόε και 2 στη Γροιλανδία. Η κεντροδεξιά κέρδισε τις εκλογές, με την ακροδεξιά να ενισχύεται και να φθάνει τις 37 έδρες. 

Πλαίσιο
Έπειτα από τις τελευταίες γενικές εκλογές, σχηματίστηκε κυβέρνηση μειοψηφίας από τους Σοσιαλδημοκράτες, το Σοσιαλιστικό Κόμμα Φιλελευθέρων της Δανίας και το Σοσιαλιστικό Κόμμα του Λαού. Η κυβέρνηση υποστηρίχθηκε από τον Ερυθροπράσινο Συνασπισμό. Η αρχηγός των Σοσιαλδημοκρατών, Χέλε Τόρνινγκ-Σμιτ, έγινε πρωθυπουργός.

Στις 3 Φεβρουαρίου 2014, το Σοσιαλιστικό Κόμμα του Λαού αποχώρησε από την κυβέρνηση αναφορικά με την πώληση μετοχών από την δημόσια εταιρεία ενέργειας DONG Energy προς την τράπεζα επενδύσεων Goldman Sachs. Το γεγονός αυτό πυροδότησε μια κρίση στους κόλπους του Σοσιαλιστικού Κόμματος του Λαού, καθώς αποχώρησαν από το κόμμα 3 πρώην υπουργοί της κυβέρνησης, προσχωρώντας είτε στους Σοσιαλδημοκράτες είτε στο Σοσιαλιστικό Κόμμα Φιλελευθέρων της Δανίας. Όμως, το Σοσιαλιστικό Κόμμα του Λαού συνέχισε να υποστηρίζει την κυβέρνηση σε περιπτώσεις προτάσεων εμπιστοσύνης, αποφεύγοντας τις πρόωρες εκλογές.

Η σημερινή κυβέρνηση πριν τη διεξαγωγή των εκλογών αποτελείτο από έναν συνασπισμό ανάμεσα στους Σοσιαλδημοκράτες και στο Σοσιαλιστικό Κόμμα Φιλελευθέρων. με την Χέλε Τόρνινγκ-Σμιτ να συνεχίζει στην πρωθυπουργία. Η κυβέρνηση απαρτιζόταν από 14 σοσιαλδημοκράτες υπουργούς και 6 σοσιαλιστές φιλελεύθερους.

Εκλογικό σύστημα
Τα 179 μέλη της Folketing εκλέγονται στη Δανία (175), στα Νησιά Φερόε (2) και στη Γροιλανδία (2). Από τις συνολικά 175 έδρες στη Δανία, οι 135 αναδεικνύονται με εκλογές σε 10 πολυεδρικές περιφέρειες με απλή αναλογική και με τη χρήση μιας τροποποιημένης έκδοσης της μεθόδου Σεν Λαγκί (Sainte-Laguë, υπάρχει κάποιο εκλογικό όριο για να εισέλθει ένα κόμμα στη βουλή)  και της μεθόδου Hare quota (quota είναι ο ελάχιστος αριθμός ψήφων που απαιτούνται για ένα κόμμα ή υποψήφιο ώστε να καταλάβει μία έδρα) και 40 έδρες, που κατανέμονται σε κόμματα με σκοπό να αντιμετωπιστεί οποιαδήποτε ανισοκατανομή στις έδρες της περιφέρειας.

Σύμφωνα με το Σύνταγμα της Δανίας, οι εκλογές έπρεπε να είχαν διεξαχθεί το αργότερο στις 15 Σεπτεμβρίου 2015, καθώς η ημερομηνία των τελευταίων εκλογών ήταν η  15η Σεπτεμβρίου 2011. Ο Πρωθυπουργός ήταν ικανός να προκηρύξει τις εκλογές σε οποιαδήποτε ημερομηνία, με τον όρο να διεξαχθούν όχι αργότερα από 4 χρόνια σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές. Στις 27 Μαΐου η Τόρνινγκ-Σμιτ ανακοίνωσε ότι οι εκλογές θα διεξάγονταν στις 18 Ιουνίου 2015.

Αποτελέσματα
Για τη Δανία, ο "Ερυθρός" συνασπισμός (A+B+F+Ø+Å) κέρδισε 85 έδρες και ο “Γαλάζιος” συνασπισμός (V+O+I+C+K) 90 έδρες. 

ΚόμμαΨήφοι%Έδρες+/–Επικράτεια της Δανίας (εκτός νησιών Φερόε και Γροιλανδίας)Σοσιαλδημοκράτες (A)924.94026,347+3Δανικό Λαϊκό Κόμμα (O)741.74621,137+15Φιλελεύθερο Κόμμα (V)685.18819,534–13Κόκκινη-Πράσινη Συμμαχία (Ø)274.4637,814+2Φιλελεύθερη Συμμαχία (I)265.1297,513+4Η Εναλλακτική (Å)168.7884,89ΝέοΔανικό Κοινωνικό Φιλελεύθερο Κόμμα (B)161.0094,68–9Σοσιαλιστικό Λαϊκό Κόμμα (F)147.5784,27–9Συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα (C)118.0033,46–2Χριστιανοδημοκράτες (K)29.0770,800Ανεξάρτητοι3.0660,10–Άκυρα/λευκά41.073–––Σύνολο3.560.0601001750Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή4.145.10585,9––ΦερόεΔημοκρατία5.73024,51+1Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα5.66624,310Κόμμα της Ένωσης5.50023,50–1Κόμμα του Λαού4.36818,700Πρόοδος7493,20ΝέοΚόμμα του Κέντρου6052,600Κόμμα Αυτοδιοίκησης4031,700Ανεξάρτητοι3451,500Σύνολο23.36610020Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή 65,6––ΓροιλανδίαInuit Ataqatigiit7.90438,510Σιουμούτ7.83138,210Ατασούτ1.5267,400Δημοκράτες1.7538,500Partii Naleraq9624,70ΝέοΆκυρα/λευκά538–––Σύνολο20.51410020Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή41.04850,0––Πηγές: DST, KVF, Qinersineq

Επακόλουθα και σχηματισμός κυβέρνησης
Παρότι οι Σοσιαλδημοκράτες αύξησαν τα ποσοστά τους και κέρδισαν περισσότερες έδρες, ο "Γαλάζιος" συνασπισμός με επικεφαλής τον Φιλελεύθερο Ράσμουσεν (Φιλελεύθερο Κόμμα, Κόμμα του Λαού της Δανίας, Φιλελεύθερη Συμμαχία, Συντηρητικό Κόμμα του Λαού και Χριστιανοδημοκράτες) κέρδισαν την κοινοβουλευτική  πλειοψηφία επί του "Ερυθρού" συνασπισμού υπό τους Σοσιαλδημοκράτες (Σοσιαλδημοκράτες, Ερυθροπράσινη Συμμαχία, Εναλλακτικοί, Σοσιαλιστές Φιλελεύθεροι και Σοσιαλιστικό Κόμμα του Λαού. Μία ώρα μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, ανακοίνωσε την παραίτησή της από την πρωθυπουργία η Χέλε Τόρνινγκ-Σμιτ για τις 19 Ιουνίου και την ταυτόχρονη απόφασή της να παραιτηθεί από αρχηγός κόμματος την ίδια ημέρα.

Ο Λαρς Λόκε Ράσμουσεν ξεκίνησε διαβουλεύσεις για σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού με τα άλλα κόμματα στις 20 Ιουνίου. Στις 28 Ιουνίου ανέλαβε καθήκοντα η νέα κυβέρνηση του Ράσμουσεν με μια κυβέρνηση αποτελούμενη αποκλειστικά από υπουργούς του Φιλελεύθερου Κόμματος. Η νέα κυβέρνηση έχει μικρή μειοψηφία στο κοινοβούλιο και έχει ανάγκη την υποστήριξη άλλων κομμάτων σε κάθε ψηφοφορία.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Τάσεις και εκλογές στο politiken.dk
Εκλογικά αποτελέσματα στο Qinersineq.gl

2015
Δανια