Στρογγυλή Άρτας

Η Στρογγυλή είναι ένα χωριό του Δήμου Αρταίων με 136 μόνιμους κατοίκους (απογραφή 2021), δίπλα στη λιμνοθάλασσα της Ροδιάς, στον Αμβρακικό κόλπο και απέχει περίπου 23 χιλιόμετρα από την πόλη της Άρτας.

Σύμφωνα με το Σχέδιο Καποδίστρια, η Στρογγυλή υπήρξε μέχρι το τέλος του 2010, δημοτικό διαμέρισμα του νεοσύστατου Δήμου Αμβρακικού με έδρα την Ανέζα. Με βάση τη νέα διοικητική διαίρεση που προβλέπει το Σχέδιο Καλλικράτης, η Στρογγυλή εντάχθηκε στο Δήμο Αρταίων.

 Ιστορία 
Κοντά στο σημερινό χωριό, στη ράχη Μαυροβούνι, είχαν εντοπιστεί παλιότερα ερείπια ρωμαϊκών λουτρών και τμήμα ψηφιδωτού δαπέδου, που αποδόθηκαν σε ρωμαϊκή έπαυλη. Η ανέγερσή της ίσως να είχε σχέση με την εκμετάλλευση ιχθυοτροφείων στις κοντινές λιμνοθάλασσες Ποδιάς και Τσουκαλιού.Δ. Κ. Σαμσάρης, Η Άκτια Νικόπολη και η «χώρα» της (Νότια Ήπειρος-Ακαρνανία). Ιστορικογεωγραφική και επιγραφική συμβολή, Θεσσαλονίκη 1994, σ. 115

Ο Παναγιώτης Αραβαντινός στο έργο του «Χρονογραφία της Ηπείρου» μας ενημερώνει ότι, με βάση τον κατάλογο της απογραφής του 1845, η Στρογγυλή ήταν ιδιόκτητο χωριό, υπαγόταν στο τμήμα Ιωαννίνων και κατοικούσαν 11 χριστιανικές οικογένειες ενώ η έκθεση του Ρωσικού Υποπροξενείου Άρτας, το 1877, μας πληροφορεί ότι το χωριό υπήρξε ιδιοκτησία της Μονής της Ροδιάς και κατοικούσαν σε αυτό 6 οικογένειες.Αρχεία Ρωσικού Υποπροξενείου Άρτης – Πρεβέζης περιόδων 1858 – 1881Χρονογραφία της Ηπείρου : των τε ομόρων ελληνικών και ιλλυρικών χωρών διατρέχουσα κατά σειράν τα εν αυταίς συμβάντα από του σωτηρίου έτους μέχρι του 1854. / Συντεταγμένη υπό Παναγιώτου Αραβαντινού, σελ.320, εκδ.1856. Αναφορά στο χωριό κάνει και ο Ιφικράτης Κοκκίδης στο έργο του «Οδοιπορικά Ηπείρου και Θεσσαλίας» που εξέδωσε το ελληνικό Υπουργείο Στρατιωτικών (Αθήνα 1880) και μας δίνει την πληροφορία ότι στο χωριό κατοικούσαν περίπου 110 άνθρωποι. Ο Ι. Κοκκίδης μας ενημερώνει ότι η επαρχία Άρτας χωριζόταν σε 2 περιοχές: την περιοχή Άρτας και την περιοχή Πρεβέζης. Η  περιοχή της Άρτας χωριζόταν με τη σειρά της σε 7 τμήματα: τμήμα Ποταμιάς, τμήμα Βρύσεως, τμήμα Ραδοβυζίου, τμήμα Τζουμέρκων, τμήμα Κάμπου, τμήμα Καρβασαρά και τμήμα Λάκκας. Η Στρογγυλή αποτελούσε μέρος του τμήματος Κάμπου.Οδοιπορικά Ηπείρου και Θεσσαλίας / υπό του παρά τω Υπουργείω των Στρατιωτικών Επιτελικού Γραφείου, Ι.Κοκίδης, Αθήνα 1880.

Μια άλλη σημαντική πληροφορία που έχουμε προέρχεται από το το «Δοκίμιον Ιστορικόν περί Άρτης&Πρεβέζης»”(εκδ.1884), του Σεραφείμ Ξενόπουλου, μητροπολίτη Άρτας. Σύμφωνα με αυτή την πηγή, στο χωριό κατοικούσαν 15 περίπου οικογένειες. Οι κάτοικοι του χωριού εκκλησιάζονταν στην εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης, η οποία είχε κατασκευαστεί το 1825 και υπήρξε δαπάνη ενός κατοίκου της Πέτρας, του Νικολάου Μαυρομμάτη. Ο Σεραφείμ Ξενόπουλος κάνει αναφορά στα ερείπια των ρωμαϊκών λουτρών και στο ρωμαϊκό ελαιοτριβείο αλλά και στην μικρή πέτρινη γέφυρα.Δοκίμιον Ιστορικόν περί Άρτης και Πρεβέζης(εκδ.1884).

Εξίσου αξιόλογη πηγή, είναι η Οθωμανική απογραφή του 1895.Η τουρκική στατιστική της Ηπείρου στο σαλναμέ του 1895,Μ.Κοκολάκης Σύμφωνα με το σχετικό οθωμανικό νόμο, η πρωτογενής διαίρεση της αυτοκρατορίας ήταν το βιλαέτι. Κάθε βιλαέτι χωριζόταν σε σαντζάκια και αυτά σε καζάδες. Σύμφωνά με αυτή την απογραφή, το χωριό ανήκε στον Καζά Λούρου, ο οποίος βρισκόταν στο σαντζάκι Πρεβέζης, το οποίο με τη σειρά του, ανήκε στο βιλαέτι Ιωαννίνων. Με βάση λοιπόν αυτά τα στοιχεία στη Στρογγυλή κατοικούσαν 14 οικογένειες (χανέδες) με συνολικό πληθυσμό 52 άτομα (27 άνδρες, 25 γυναίκες).

Το 1910, η Μητρόπολη Νικοπόλεως και Πρεβέζης δημοσιοποιεί τα στοιχεία της απογραφής που πραγματοποίησε το ίδιο έτος σε όλη την εκκλησιαστική περιφέρεια και μας πληροφορεί ότι η Στρογγυλή υπαγόταν στο τμήμα Λούρου και στο χωριό κατοικούσαν 69 άτομα.Το ύστερο Γιαννιώτικο Πασαλίκι : χώρος, διοίκηση και πληθυσμός στην τουρκοκρατούμενη Ηπειρο (1820-1913), Μιχάλης Κοκολάκης,σελ.491 

Διοικητικές μεταβολές
Το 1919 με το ΦΕΚ 181Α - 14/08/1919 έγινε η σύσταση της κοινότητας Στρογγυλής. Στις 18/12/1925 η κοινότητα Στρογγυλής καταργήθηκε και προσαρτήθηκε στην κοινότητα Αγίου Σπυρίδωνα ενώ στις 15 Ιανουαρίου 1966 συστάθηκε εκ νέου. Το 1997 με βάση το ΦΕΚ 244Α-4/12/1997, η κοινότητα καταργήθηκε και εντάχθηκε στο Δήμο Αμβρακικού. Η νέα διοικητική διαίρεση που προβλέπει το Σχέδιο Καλλικράτης, το οποίο δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 87/τ.Α'/2010, είχε ως αποτέλεσμα η Στρογγυλή να ενταχθεί στο Δήμο Αρταίων. Λεξικό δοικητικών μεταβολών Δήμων και Κοινοτήτων.

 Τοποθεσία και Πρόσβαση 
Η Στρογγυλή γειτνιάζει με την Πέτρα Πρεβέζης, τη Στεφάνη Πρεβέζης και τον Άγιο Σπυρίδωνα.Οδηγικές χιλιομετρικές αποστάσεις μεταξύ πόλεων, χωριών, χωρών

Δημογραφικά στοιχεία
Σήμερα ο πληθυσμός ανέρχεται στους 247 μόνιμους κατοίκους (απογραφή 2011), εμφανίζοντας μείωση σε σχέση με την απογραφή του 2001, όπου ο πληθυσμός ανερχόταν στους 235 κατοίκους. Ο πληθυσμός του χωριού μετά από χρόνια συνεχούς διατήρησης πάνω από τους 200 κατοίκους, σημείωσε μείωση στην απογραφή του 2011 όπου κατεγράφησαν 192 κάτοικοι.Απογραφή πληθυσμού της 18ης Μαρτίου 2001,Ελληνική Στατιστική Αρχή(ΕΛ.ΣΤΑΤ.)    
Οι πληθυσμιακές διακυμάνσεις, αποτυπώνονται στον παρακάτω πίνακα.

Αξιοθέατα
Ο αρχαιολογικός χώρος της Στρογγυλής : Βρίσκεται στο λόφο Ποδαρούλι και την πεδινή περιοχή γύρω από αυτόν και χαρακτηρίζεται από πλήθος ευρυμάτων ρωμαϊκής εποχής όπως τα ρωμαϊκα λουτρά και το ρωμαϊκό ελαιοτριβείο.Έγκριση οριστικής οριοθέτησης αρχαιολογικού χώρου της Στρογγυλής, Δημοτικής Ενότητας Αμβρακικού, Δ. Αρταίων, Περιφερειακής Ενότητας Άρτας.  
Ιερός Ναός Αγίου Βλασίου : Σπηλαιώδης ναός που βρίσκεται σε πλαγιά, στα ανατολικά του οικισμού.Ι. Ναός Αγίου Βλασίου Στρογγυλής  
Η λιμνοθάλασσα της Ροδιάς : Το Κέντρο Υγροτόπων Ροδιάς στη Στρογγυλή οργανώνει βαρκάδες παρατήρησης πουλιών στις λιμνοθάλασσες και διευθύνει το κέντρο πληροφόρησης.Παρατηρητήριο Αγ. Αικατερίνης στη Στρογγυλή.  
Το πέτρινο γεφύρι : Μονότοξο πέτρινο γεφύρι στη θέση Αραπόσπιτα, μήκους 9,20 μ., πλάτους 1,60 μ. και ύψους 1,65 μ.Γεφύρι Στη Στρογγυλή

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Δήμος Αρταίων
 Περιφερειακή Ενότητα Άρτας

Στρογγυλη Αρτας
Κατηγορία:Δήμος Αρταίων