Μηχανή Σειράς 220 Σιδηροδρόμων Ελλάδος (DE2000)

Η Σειρά 220 των Σιδηροδρόμων Ελλάδος, γνωστή και ως DE 2000, αποτελεί τη νεότερη σειρά ντιζελοκίνητων μηχανών έλξης που έχει λειτουργήσει στους ελληνικούς σιδηροδρόμους. Συνολικά παρήχθησαν 36 μηχανές· οι πρώτες 26 κατασκευάστηκαν στη Γερμανία από την ADtranz και παραδόθηκαν το 1998, ενώ οι υπόλοιπες 10 κατασκευάστηκαν από την Bombardier Transportation και εντάχθηκαν στον στόλο την περίοδο 2003-2004.

Οι μηχανές μπορούν να φτάσουν ταχύτητα έως 160 km/h και χρησιμοποιούνται σήμερα κυρίως σε εμπορευματικές αμαξοστοιχίες, καθώς η χρήση τους σε επιβατικά δρομολόγια έχει περιοριστεί λόγω της επέκτασης της ηλεκτροκίνησης.

 Ιστορικό 
Το 1993 ο Οργανισμός Σιδηροδρόμων Ελλάδoς προκήρυξε διαγωνισμό για την προμήθεια νέων θερμοηλεκτρικών και ηλεκτρικών ελκτικών μονάδων, με σκοπό τον εκσυγχρονισμό του στόλου και τη μείωση του λειτουργικού κόστους.

Το 1995 υπεγράφη η παραγγελία 26 μηχανών τύπου ADtranz DE2000. Οι εργοστασιακές δοκιμές πραγματοποιήθηκαν στη Γερμανία και την Ελβετία, ενώ οι δοκιμές στην Ελλάδα ξεκίνησαν το 1998. Αρχικά χρησιμοποιήθηκαν στη γραμμή Αθήνα–Θεσσαλονίκη σε επιβατικές υπηρεσίες, αλλά στη συνέχεια εντάχθηκαν και σε εμπορευματικά δρομολόγια.

Το 1999 η μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητά τους μειώθηκε στα 140 km/h λόγω περιορισμών της υποδομής. Το 2003–2004 παραλήφθηκαν 10 επιπλέον μηχανές από τη Bombardier Transportation.

Σήμερα εκτελούν κυρίως εμπορευματικές αμαξοστοιχίες για λογαριασμό της Hellenic Train και της Goldair Rail.

 Τεχνικά χαρακτηριστικά & τεχνολογία 
Οι μηχανές της σειράς 220 αποτέλεσαν για την εποχή τους σημαντική τεχνολογική εξέλιξη για τον ελληνικό σιδηρόδρομο, καθώς βασίζονταν σε αρθρωτή πλατφόρμα της ADtranz που είχε εφαρμοστεί και σε σύγχρονες ευρωπαϊκές μηχανές της δεκαετίας του 1990, όπως οι ελβετικές SBB Re 460 και οι γερμανικές DB Class 101. Κάθε μηχανή κινείται από δύο υπερτροφοδοτούμενους κινητήρες MTU 12V396TC13, ισχύος 1.050 kW ο καθένας. Οι κινητήρες μπορούν να λειτουργούν μαζί ή ανεξάρτητα, επιτρέποντας προσαρμογή της απόδοσης ανάλογα με τις ανάγκες της έλξης και μειωμένη κατανάλωση καυσίμου. Η ισχύς μεταδίδεται μέσω ενδιάμεσης ζεύξης DC σε τέσσερις τριφασικούς ασύγχρονους ηλεκτροκινητήρες έλξης, έναν ανά άξονα.

Ανάμεσα στα κύρια τεχνολογικά τους στοιχεία περιλαμβάνονται οι GTO μετατροπείς ισχύος με ενδιάμεσο κύκλωμα DC, το σύστημα ελέγχου MICAS-S με πλήρη διαγνωστική λειτουργία και έγχρωμη οθόνη ενδείξεων, η δυναμική πέδηση, τα φορεία Flexifloat με μειωμένες μη αιωρούμενες μάζες και τα τυποποιημένα υποσυστήματα έλξης και ψύξης λαδιού. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε τη δυνατότητα μετατροπής τους σε πλήρως ηλεκτροκίνητες μηχανές ισχύος έως 5.500 kW και μέγιστης ταχύτητας 200 km/h, αξιοποιώντας το ίδιο αμάξωμα και μεγάλο μέρος του ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

Παρά τα χρόνια λειτουργίας τους, πολλές από τις τεχνολογίες που χρησιμοποιούν – όπως η τριφασική έλξη, η ενδιάμεση DC ζεύξη και τα προηγμένα διαγνωστικά συστήματα – παραμένουν λειτουργικά συμβατές με τα πρότυπα σύγχρονων μηχανών μέσης γενιάς, γεγονός που αποδεικνύει τον προχωρημένο σχεδιασμό τους για την εποχή κατασκευής τους.

 Εξέλιξη εμφάνισης 
Ο χρωματισμός των μηχανών έχει διαφοροποιηθεί κατά καιρούς.
 Αρχικός χρωματισμός: εργοστασιακός μπλε–κόκκινος, γνωστός ανεπίσημα ως «Marlboro».
 Μεταγενέστερα: υιοθέτησαν νέα χρωματική διάταξη με βάση το λογότυπο του ΟΣΕ.
 Από το 2019: αρκετές μηχανές επαναβαφτήκαν στα χρώματα της Hellenic Train.

+Εξέλιξη χρωματισμών252x252εσ242x242εσ242x242εσ1998-20042004-20202020-2022

 Λειτουργία 
Στον παρακάτω πίνακα καταγράφονται οι ενεργές και οι ανενεργές δηζελάμαξες ADtranz DE2000.
+Δ/Α Bombardier DE2000 (220-ΧΧΧ)Αριθμός Μονάδας:Κατάσταση:Αιτία ακινησίας/καταστροφής:Ημερομηνία που τέθηκαν εκτός:ETCS onboard220 001χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Κατεστραμμένη Ατύχημα σε Ισόπεδη Διάβασηπριν το 2013κέντρο|18x18εσ220 002χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 003χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 004χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 005χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 006χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 007χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 008χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ ΚατεστραμμένηΚατεστραμμένη από το ατύχημα του Ασωπούπριν το 2010κέντρο|18x18εσ220 009χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2014κέντρο|18x18εσ220 010χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΑτύχημα στις Αχαρνές2010 κέντρο|18x18εσ220 011χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 012χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ ΚατεστραμμένηΣύγκρουση και πυρκαγιά στην Ροδόπολη20/05/2005κέντρο|18x18εσ220 013χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 014χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 015χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2013κέντρο|18x18εσ220 016χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 017χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 018χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 019χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 020χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2013κέντρο|18x18εσ220 021χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικών2012κέντρο|18x18εσ220 022χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 023χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 024χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 025χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 026χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2014 κέντρο|18x18εσ220 027χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 028χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2014κέντρο|18x18εσ220 029χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 030χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικών~ 2011κέντρο|18x18εσ220 031χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 032χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 033χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 034χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 035χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Λειτουργία - -κέντρο|χωρίς-πλαίσιο|18x18εσ220 036χωρίς-πλαίσιο|16x16εσ Σε Μακροχρόνια ΑκινησίαΈλλειψη ανταλλακτικώνπριν το 2013κέντρο|18x18εσΤελευταία τροποποίηση: 19/10/2025

+Γκαλερί 242x242εσ252x252εσκέντρο|242x242εσΘεσσαλονίκη, 13 Μαΐου 2008Θεσσαλονίκη, 17 Νοεμβρίου 2011Εργοστάσιο Πειραιά, 28 Νοεμβρίου 2020

 Παραπομπές 

220