Χριστιανός Θ΄ της Δανίας

Ο Χριστιανός Θ΄ (δανικά: Christian 9., 8 Απριλίου 1818 - 29 Ιανουαρίου 1906) του Οίκου του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Γκλύξμπουργκ ήταν πρίγκιπας του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Γκλύξμπουργκ και μετέπειτα βασιλιάς της Δανίας (1863 - 1906) και ταυτόχρονα δούκας του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν και της Σαξονίας-Λάουενμπουργκ (1863-4).

Μεγαλώνοντας ως πρίγκιπας του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Γκλύξμπουργκ, ο Χριστιανός δεν βρισκόταν στην άμεση γραμμή διαδοχής του θρόνου της Δανίας. Ωστόσο, το 1852 επιλέχθηκε ως διάδοχος του θρόνου, εξαιτίας της μη ύπαρξης άρρενος διαδόχου από τον κύριο κλάδο του Οίκου του Ολδεμβούργου. Μετά τον θάνατο του Φρειδερίκου Ζ΄ της Δανίας (1863), ο Χριστιανός τον διαδέχτηκε στον θρόνο ως ο πλησιέστερος άρρην συγγενής του: ήταν δεύτερος εξάδελφός του και σύζυγος της Λουίζας, πρώτης εξαδέλφης του Φρειδερίκου Ζ΄, τελευταίου του κύριου κλάδου του Ολδεμβούργου. Ήταν ο πρώτος Δανός μονάρχης του πλάγιου κλάδου του Γκλύξμπουργκ.

Η έναρξη της βασιλείας του σημαδεύτηκε από την ήττα της Δανίας στον Δεύτερο Πόλεμο του Σλέσβιχ και την επακόλουθη απώλεια των δουκάτων του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν και της Σαξονίας-Λάουενμπουργκ, κάτι που έκανε το νέο βασιλιά εξαιρετικά μη δημοφιλή. Στα επόμενα χρόνια της βασιλείας του κυριάρχησαν οι πολιτικές διαφωνίες, καθώς η Δανία είχε αποκτήσει πολίτευμα συνταγματικής μοναρχίας μόλις το 1849, με αποτέλεσμα η ισορροπία δυνάμεων μεταξύ του ανώτατου άρχοντα και του κοινοβουλίου να παραμένει ακόμη αμφισβητήσιμη. Παρά την αρχική αντιδημοτικότητά του και τα πολλά χρόνια της πολιτικής διαμάχης, όπου ο Βασιλιάς ήρθε σε σύγκρουση με μεγάλα τμήματα του πληθυσμού, η δημοτικότητά του αυξήθηκε προς το τέλος της βασιλείας του. Έγινε εθνικό είδωλο, λόγω της διάρκειας της βασιλείας του και του υψηλού ποσοστού της προσωπικής ηθικής, η οποία του αναγνωριζόταν.

Μέσω των δυναστικών γάμων των παιδιών του, συγγένεψε με μερικούς από τους μεγαλύτερους βασιλικούς οίκους της Ευρώπης και έλαβε το προσωνύμιο "ο πεθερός της Ευρώπης". Οι περισσότεροι σημερινοί μονάρχες κατάγονται από αυτόν, όπως ο Φρειδερίκος Ι΄ της Δανίας, ο Κάρολος Γ΄ του Ηνωμένου Βασιλείου, ο Φίλιππος του Βελγίου, ο Χαράλδος Ε΄ της Νορβηγίας, ο Φίλιππος ΣΤ΄ της Ισπανίας και ο Γουλιέλμος Ε΄ του Λουξεμβούργου. Ο σύζυγος της Ελισάβετ Β΄ του Ηνωμένου Βασιλείου, Φίλιππος της Ελλάδας και τηςΔανίας, Δούκας του Εδιμβούργου, ήταν επίσης απόγονος του Χριστιανού Θ΄, καθώς και ο Κωνσταντίνος Β΄, τέως Βασιλιάς των Ελλήνων.Hemmeligt arkiv: Kongen tilbød Danmark til tyskerne efter 1864 18 August 2010 (politiken.dk)

 Βιογραφία 

 Πρώτα χρόνια 
Ο Χριστιανός γεννήθηκε το 1818 στο Κάστρο Γκόττορφ, οικία των εκ μητρός παππούδων του κοντά στο Σλέσβιχ. Ήταν το έκτο παιδί και ο τέταρτος γιος του Φρειδερίκου Γουλιέλμου του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν και της Λουίζας Καρολίνας της Έσσης-Κάσσελ. Ο πατέρας του Χριστιανού ήταν ο επικεφαλής του Οίκου του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Μπεκ, κλάδου του Οίκου του Ολδεμβούργου, καθώς η οικογένεια καταγόταν από το νεότερο γιο του Χριστιανού Γ΄ της Δανίας, Ιωάννη, του οποίου ο εγγονός, Αύγουστος Φίλιππος, έκοψε τις σχέσεις με τη Δανία και μετακόμισε στο Μέγαρο Μπεκ της Βεστφαλίας. Έτσι, οι απόγονοί του υπηρέτησαν στους στρατούς της Πρωσίας, της Πολωνίας και της Ρωσίας, έως ότου ο πατέρας του Χριστιανού υπηρέτησε στο στρατό της Δανίας και παντρεύτηκε τη μητέρα του Χριστιανού. Μεγάλωσε στο Κάστρο Γκόττορφ έως το 1824 όταν η Χήρα Δούκισσα του Γκλύξμπουργκ πέθανε και ο πατέρας του Γουλιέλμου, Φρειδερίκος Γουλιέλμος, έλαβε τον τίτλο του δούκα του Γκλύξμπουργκ και την κυριότητα του Κάστρου του Γκλύξμπουργκ από το Φρειδερίκο ΣΤ΄ της Δανίας.  

Όταν ο Φρειδερίκος Γουλιέλμος πέθανε το 1831, ο βασιλιάς Φρειδερίκος και η σύζυγός του, Μαρία, έγιναν οι νόμιμοι κηδεμόνες του Χριστιανού και των εννέα αδελφών του. Οι οικογενειακοί δεσμοί τους ενισχύθηκαν μετά το γάμο του μεγαλύτερου αδελφού του Χριστιανού, Καρόλου, και της νεότερης κόρης του βασιλικού ζεύγους, Βιλελμίνης Μαρίας. Έλαβε στρατιωτική εκπαίδευση στην Κοπεγχάγη και το 1839 ο Βασιλιάς του έδωσε το Κίτρινο Παλάτι, δίπλα στα Ανάκτορα Αμάλιενμποργκ. Ο Βασιλιάς απεβίωσε το Δεκέμβριο του ίδιου έτους και τον διαδέχθηκε ο εξάδελφός του, Χριστιανός Η΄. Τα επόμενα δύο χρόνια ο πρίγκιπας Χριστιανός σπούδασε συνταγματική ιστορία με τον εξάδελφό του, Φρειδερίκο Γουλιέλμο της Έσσης-Κάσσελ, στο Πανεπιστήμιο της Βόννης. 

 Γάμος 
Το 1838 ταξίδεψε στο Λονδίνο για να παραστεί στη στέψη της Βικτωρίας του Ηνωμένου Βασιλείου. Επεδίωξε να την παντρευτεί, αλλά η Βικτωρία, παρότι τον βρήκε συμπαθή, είχε προτιμήσει τον πρώτο εξάδελφό της, Αλβέρτο της Σαξονίας-Κοβούργου-Γόθας, που ήταν και επιλογή της οικογένειάς της. Παρόλα αυτά, είχαν καλή σχέση, ενώ 25 χρόνια αργότερα ο Χριστιανός θα γινόταν πεθερός του Πρίγκιπα της Ουαλίας.

Τελικά, νυμφεύτηκε τη δεύτερη εξαδέλφη του, Λουίζα της Έσσης-Κάσσελ, κόρη του Γουλιέλμου της Έσσης-Κάσσελ, το 1842. Ο γάμος αυτός ήταν ευτυχισμένος αλλά και στρατηγικής σημασίας, καθώς ο πατέρας της Λουίζας ήταν στρατηγός της Δανίας, κυβερνήτης της Κοπεγχάγης και σύζυγος της αδελφής του νέου Βασιλιά, Καρλόττας. Ο Χριστιανός και η Λουίζα ήταν επίσης δεύτερα ξαδέρφια εις διπλούν.Ήταν δισέγγονα του Χριστιανού Γ΄ της Δανίας και του Φρειδερίκου Β΄ της Έσσης-Κάσσελ. Η Λουίζα ήταν έξυπνη και ενεργητική γυναίκα με μεγάλη επίδραση στο Χριστιανό. Μετά το γάμο έζησαν στο Κίτρινο Παλάτι, όπου ζούσαν λιτά δεδομένου της βασιλικής τους καταγωγής. Απέκτησαν έξι παιδιά, τα οποία παντρεύτηκαν μέλη βασιλικών οικογενειών της Ευρώπης, κάτι που έκανε τον Χριστιανό να ονομάζεται ο πεθερός της Ευρώπης. 

Το 1853 ο Νόμος περί Δανικής Διαδοχής τον όρισε διάδοχο της χώρας, καθώς ο Βασιλιάς δεν είχε παιδιά. Η οικογένεια παρέμεινε στο Κίτρινο Παλάτι, ενώ της επετράπη η χρήση του Παλατιού Μπέρνστορφ στο Γκεντόφτε. Η οικία αυτή έγινε η αγαπημένη της Λουίζας και η οικογένεια περνούσε εκεί τα καλοκαίρια, ενώ τα επόμενα χρόνια τα παιδιά του ζεύγους θα τους επισκέπτονταν με τις δικές τους οικογένειες, κάνοντας τον καγκελλάριο της Πρωσίας, Όττο φον Μπίσμαρκ, να το αποκαλεί "Ευρωπαϊκή Αίθουσα των Ψιθύρων" λόγω της συγκέντρωσης μοναρχών και διαδόχων του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ρωσίας, της Σουηδίας, της Ελλάδας και άλλων βασιλείων και πριγκιπάτων.

 Βασιλεία 
Η ήττα της Δανίας στον Δεύτερο Πόλεμο του Σλέσβιχ άφησε το στίγμα της στη βασιλεία του Χριστιανού Θ΄ για πολλά χρόνια και προκάλεσε αντιδημοτικότητα προς το πρόσωπό του. Η τελευταία ενισχύθηκε, όταν προσπάθησε ανεπιτυχώς να αποτρέψει την εξάπλωση του εκδημοκρατισμού της χώρας, υποστηρίζοντας τον αυταρχικό και συντηρητικό πρωθυπουργό Γιάκομπ Μπρόνουμ Σκαβένιους Έστρουπ, του οποίου η διακυβέρνηση την περίοδο 1875-94 θεωρήθηκε από πολλούς ως ημιδικτατορική. Ωστόσο, υπέγραψε μια συνθήκη το 1874 που επέτρεψε στην Ισλανδία, που τελούσε υπό δανική κατοχή, να έχει το δικό της Σύνταγμα, εν τούτοις παρέμενε υπό δανική κυριαρχία. Το 1901, ζήτησε από τον φιλελεύθερο Γιόχαν Χένρικ Ντόιντσερ να σχηματίσει κυβέρνηση, της οποίας η σύνθεση αποτελούνταν κατά πλειοψηφία από μέλη του Φιλελεύθερου Κόμματος. Επρόκειτο για την πρώτη κυβέρνηση της Δανίας, η οποία δεν περιλάμβανε το συντηρητικό κόμμα Δεξιά («Højre»), παρότι το κόμμα «Δεξιά» δεν είχε ποτέ την πλειοψηφία των εδρών στο Κοινοβούλιο. Αυτή ήταν η αρχή της καθιέρωσης του κοινοβουλευτισμού και ένα γεγονός που βελτίωσε τη φήμη του βασιλιά Χριστιανού τα τελευταία χρόνια του.https://www.venstre.dk/partiet/venstres-historie/1901-systemskiftethttps://faktalink.dk/folkeskolens-historiekanon-20-systemskiftet-1901

Μια άλλη μεταρρύθμιση έγινε το 1866, όταν αναθεωρήθηκε το Δανικό Σύνταγμα, έτσι ώστε η Άνω Βουλή της Δανίας να έχει περισσότερη εξουσία από την Κάτω Βουλή. Η κοινωνική ασφάλιση βελτιώθηκε, επίσης, σε κάποια σημεία, κατά τη διάρκεια της βασιλείας του. Το 1891 καθιερώθηκαν οι συντάξεις γήρατος και, το επόμενο έτος, θεσπίστηκαν προνοιακά οικογενειακά επιδόματα και επιδόματα ανεργίας.https://www.jstor.org/stable/41817571http://www.helsinki.fi/iehc2006/papers1/Kaergard.pdf

 Το τέλος 
Τα τελευταία χρόνια της βασιλείας του ο Χριστιανός είχε καθιερωθεί στην πολιτική και συλλογική μνήμη της χώρας παρά τις αρχικές αντιδράσεις προς το πρόσωπό του από πολλές μερίδες του δανικού λαού στην αρχή της βασιλείας του. Το 1898 η βασίλισσα Λουίζα πέθανε σε ηλικία 81 ετών στο Μπέρνστορφ, ενώ ο Χριστιανός απεβίωσε επτά χρόνια αργότερα (1906) σε ηλικία 87 ετών στο Παλάτι του Χριστιανού Θ΄ στο Αμάλιενμποργκ. Η σορός του τέθηκε σε λαϊκό προσκύνημα και ενταφιάστηκε στον Καθεδρικό Ναό του Ρόσκιλε στη νήσο Σέλαν. Τον διαδεχθηκε ο εξηνταδυάχρονος γιος του, Φρειδερίκος.

Οικογένεια
Νυμφεύτηκε το 1842 τη Λουίζα, κόρη του Γουλιέλμου της Έσσης-Κάσσελ, και είχε έξι τέκνα:
 Φρειδερίκος Η΄ (1843 - 1912), Βασιλιάς της Δανίας, παντρεύτηκε τη Λουίζα της Σουηδίας. Απέκτησαν 8 παιδιά.
 Αλεξάνδρα (1844 - 1925), παντρεύτηκε τον Εδουάρδο Ζ΄ του Ηνωμένου Βασιλείου. Απέκτησαν 6 παιδιά.
 Γεώργιος Α΄ (1845 - 1913), Βασιλιάς της Ελλάδας, παντρεύτηκε την Όλγα Κωνσταντίνοβνα της Ρωσίας. Απέκτησαν 8 παιδιά.
 Δάγμαρ (μετέπειτα Μαρία Φιόντοροβνα) (1847 - 1928), παντρεύτηκε τον Αλέξανδρο Γ΄ της Ρωσίας. Απέκτησαν 5 παιδιά.
 Θύρα (1853 - 1933), παντρεύτηκε τον Ερνέστο Αύγουστο Β΄ του Αννοβέρου. Απέκτησαν 6 παιδιά.
 Βλαδίμηρος (1858 - 1939), Πρίγκιπας της Δανίας, παντρεύτηκε τη Μαρία της Ορλεάνης. Απέκτησαν 5 παιδιά.


Τίτλοι

8 Απριλίου 1818 – 6 Ιουνίου 1825: Η Υψηλότητα Πρίγκιπας Χριστιανός του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Μπεκ
6 Ιουνίου 1825 – 31 Ιουλίου 1853: Η Υψηλότητα Πρίγκιπας Χριστιανός του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Γκλύξμπουργκ
31 Ιουλίου 1853 – 21 Δεκεμβρίου 1858: Η Υψηλότητα Πρίγκιπας Χριστιανός της Δανίας
21 Δεκεμβρίου 1858 – 15 Νοεμβρίου 1863: Η Βασιλική Υψηλότητα Πρίγκιπας Χριστιανός της Δανίας
15 Νοεμβρίου 1863 – 29 Ιανουαρίου 1906: Η Μεγαλειότητα Του Ο Βασιλιάς της Δανίας

Πρόγονοι

Παραπομπές

Βιβλιογραφία




Aronson, Theo	(2014) A Family of Kings: The descendants of Christian IX of Denmark (Thistle Publishing) 	
Beéche, Arturo E. (2014) APAPA: King Christian IX of Denmark and His Descendants	 (Eurohistory) 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Βασιλείς της Δανίας
Κατηγορία:Οίκος του Γκλύξμπουργκ
Κατηγορία:Δούκες του Χόλσταϊν
Κατηγορία:Προτεστάντες μονάρχες