Πλάκα του Κομεντιόλου

Η Πλάκα του Κομεντιόλου είναι η κύρια σωζόμενη επιγραφική πηγή σχετικά με την βυζαντινή παρουσία στο νότο της Ισπανίας.

Ιστορικό υπόβαθρο
Στα μέσα του 6ου αιώνα, επί Ιουστινιανού Α΄, τα βυζαντινά στρατεύματα εισέβαλαν στη νότια Ιβηρική χερσόνησο και κατάφεραν να ελέγξουν ένα σημαντικό κομμάτι των πρώην ρωμαϊκών επαρχιών της Βαιτικής και της Καρχηδονιανής. Τα νέα αυτά εδάφη βαφτίστηκαν ως «Επαρχία της Ισπανίας» ενώ ανοικοδομήθηκε η παλαιά πόλη της Καρθαγένης (Carthago Nova), που είχε καταστραφεί ολοσχερώς από τους Βανδάλους το 425, και μετονομάστηκε σε «Καρθαγένη Σπαρτάρια» (Carthago Spartaria). 

Η Πλάκα
Η πλάκα του Κομεντίολου που είναι φτιαγμένη από λευκό μάρμαρο αρκετά καλής ποιότητας και βρίσκεται σε καλά επίπεδα συντήρησης σήμερα, μνημονεύει την κατασκευή των τειχών της Καρθαγένης Σπαρτάριας, μεταξύ 589 και 590, μιας διπλής πύλης κι ενός προθαλάμου, εν μέσω δύο πύργων μαζί με άλλες μνημειώδεις κατασκευές. Όλα τα έργα οφείλονταν σε έναν στρατηγό του αυτοκράτορα Μαυρικίου, και πιθανότατα έλαβαν χώρα στην είσοδο της πόλης.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που παρουσιάζει ο Έμιλ Χύμπνερ (Emil Hübner) (en CIL II, 3420), η πλάκα αυτή βρέθηκε το 1698 κατά τη διαδικασία διάνοιξης ενός πηγαδιού σε μοναστήρι. Σήμερα βρίσκεται στο αρχαιολογικό μουσείο της Καρταχένα. 

Το κείμενο
DVPLICI. PORTA. FIRMATVM./ DEXTRA L(a)EVAQ(ue) BINOS PORTICOS.ARCOS/ 
QVIBUS.SVPERVM. PONITVR CAMERA CURVA CONVEXAQ(ue)./ COMENCIOLVS.SIC.HAEC
 IVSSIT.PATRICIVS/ MISSVS. A MAVRICIO.AVG.CONTRA.HOSTES.BARBAROS./ 
MAGNVS.VIRTUTE.MAGISTER.MIL(ilitiae).SPANIAE./ 
SIC.SEMPER.HISPANIA.TALI.RECTORE.LAETETVR./ DVM.POLI.ROTANTVR.DVMQ(ue). 
SOL.CIRCVIT.ORBEM./ ANN(o) VII. AVG(usti). IND(ictione). VIII»

Η πλάκα παρουσιάζει στα αριστερά, πριν το κείμενο, έναν ευμεγέθη σταυρό, που περιτριγυρίζεται από τα γράμματα Q, S, R και A.

Ήδη από την ανακάλυψή της δημιουργήθηκαν ορισμένες αμφιβολίες περί της αυθεντικότητάς της, που έχουν ωστόσο σήμερα ξεπεραστεί, αν και έχει γίνει αποδεκτό ότι η Πλάκα υπέφερε διάφορες μεταβολές κατά το δεύτερο μισό του 18ου αιώνα. Το πρόσωπο στο οποίο αναφέρεται η επιγραφή μάλλον είναι ο Κομεντίολος, στρατηγός με μεγάλη εμπειρία από τους πολέμους εναντίον των Περσών, ο οποίοςστάλθηκε στην Ισπανία προκειμένου να εκμεταλευθεί τις εσωτερικές έριδες που είχε προκαλέσει στο Βασίλειο των Βησιγότθων (τους αποκαλούμενους «βαρβάρους» στην επιγραφή) ο προσηλυτισμός του βασιλιά τους Ρεκαρέδου στον Καθολικισμό.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Η Πλάκα του Κομεντίολου στην ιστοσελίδα Hispania Epigraphica, όπου περιέχεται βιβλιογραφία και φωτογραφίες

Κατηγορία:Ιστορία της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας
Κατηγορία:Ιστορία της Ισπανίας