Κισσόνεργα

Η Κισσόνεργα είναι κοινότητα, χωριό, της επαρχίας Πάφου στην Κύπρο. Από τα μεγαλύτερα σε πληθυσμό χωριά της επαρχίας Πάφου και μαζί με την γειτονική Πέγεια είναι οι μοναδικές περιοχές της Κύπρου όπου καλλιεργούνται μπανάνεςΚαλλιέργεια της µπανάνας Ιωάννης Σταύρου, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019.

 Γεωγραφία 
Συνορεύει με την Τάλα, την Έμπα, την Λέμπα, και την Πέγεια, απέχει περίπου 7 χλμΚαρούζης, σελ. 79 από την πόλη της Πάφου με την οποία συνδέεται με αστική συγκοινωνίαΚισσόνεργα - Πέγεια - Cyprus By Bus, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019. 

Στο παράλιο τμήμα του χωριού υπάρχουν οι κοινοτικές παραλίες "Κισσόνεργα"Παραλία Κισσόνεργα, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019 και "Ποτίμα"Αντ1 Κύπρου-Μοναδικό το θέαμα στην παραλία των Ποτίμων στην Κισσόνεργα , ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019. 

Στα διοικητικά όρια της Κισσόνεργας με την Πέγεια και στην κοίτη του ποταμού Μαυροκόλυμπου έχει δημιουργηθεί, ανάμεσα στα πρώτα που δημιουργήθηκαν στην Κύπρο, το φράγμα και η Τεχνητή λίμνη ΜαυροκόλυμπουΟ Μαυροκολυμπος από ψηλά, μοναδικές εικόνες, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019.

 Ιστορία 
Στο χωριό έχουν βρεθεί τρεις νεολιθικοί οικισμοί της εποχής του Χαλκού, ένας στην θέση Μοσφίλια, που είναι επισκέψιμος, όπου έχουν βρεθεί εργαλεία της χαλκολιθικής εποχής ο δεύτερος στην θέση Σκαλιά όπου ακόμα, το 2019, ανασκάπτεται και ο τρίτος την θέση Μυλούθκια. Πολύ κοντά σε αυτούς τους δύο οικισμούς έχει ανασκαφεί ο Νεολιθικός οικισμός της Λέμπας. Έχουν ανακαλυφθεί έξι πηγάδια νερού και στους ίδιους οικισμούς τα δύο μάλιστα είναι τα αρχαιότερα στον κόσμο ηλικίας 9.000 με 10.500 χρόνωνΣπουδαία ανακάλυψη στην Κισσόνεργα! Ανακαλύφθηκαν τα πρωιμότερα γνωστά πηγάδια νερού στον κόσμο ηλικίας 9000 με 10500 χρόνων, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019.

Στην θέση Ποτίμα στην παράλια ζώνη της Κισσονέργας έχει βρεθεί κίονας της ρωμαϊκής περιόδου σε ύψος 1.58 με επιγραφή και δεύτερος κίονας στην ίδια θέση με δύο επιγραφές που διατηρείται σε ύψος 2 μέτρων, και οι δύο βρίσκονται σήμερα στο αρχαιολογικό μουσείο ΠάφουΑνδρέας Β. Κρίγκος, Οι Ελληνικές και Λατινικές επιγραφές Ρωμαικής περιόδου από την Κύπρο, διατριβή, Πανεπιστήμιο Κύπρου, Μάιος 2008, σελ. 369-370.

Δίπλα στον ναό του χωριού που είναι αφιερωμένος στην Μεταμόρφωση Σωτήρος βρίσκονται τα θεμέλια του κατεστραμμένου ναού των Αγίων Ζηναΐδος και ΦιλοννίλαςΑγίες Ζηναΐδα και Φιλονίλλα: Οι θαυματουργές Αγίες της Κισσόνεργας! Τα θαύματα και ο ερειπωμένος ναός που πανηγυρίζει, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019, συγγενείς του Απόστολου Παύλου όπου ήρθαν, έζησαν, πέθαναν, και τάφηκαν στην Κισσόνεργα.

Την Βυζαντινή περίοδο αναφέρεται πύργος παρατηρητήριο για την αντιμετώπιση των αραβικών επιδρομών της εποχής. Επισης νομίσματα βυζαντινής περιόδου έχουν βρεθεί στην παράλια θέση ΜυθούλκιαΕπίσημη σελίδα Κοινοτικού συμβουλίου Κισσόνεργας , ανακτήθηκε 24 Νοεμβρίου 2019. Το χωριό κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας και Ενετοκρατίας αναφέρεται με το όνομα Χρυσονέρα πιθανότατα από τα πολλά νερά που είχε. Την ίδια περίοδο ήταν βασιλικό κτήμα.

Στην Οθωμανική περίοδο στη Κισσόνεργα υπήρχε, διατηρείται και σήμεραΣτο δικαστήριο για το τσιφλίκι - Sigmalive, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019, Τσιφλίκι το γνωστό σήμερα κτήμα Πότιμα που έγινε αναδιανομή του και μοιράστηκε ή ενοικιαζόταν σε κατοίκους μετά το 1945 και τελευταία φορά έγινε αναδασμός το 1973Γεωργραφικός Όμιλος Κύπρου, Γεωγραφικά Χρονικά, 1982.

Στον απελευθερωτικό αγώνα του 1955-1959 από τους Βρετανούς στη Κισσόνεργα σκοτώθηκε από Ελληνοκυπρίους ο πρώτος Βρετανός στρατιώτης Barker, Dudley (1960) Grivas: Portrait of a Terrorist Harcourt, Brace & World, New York, p. 107, OCLC 1374013, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019. Η ίδια η Κισσόνεργα είχε θύματα, μέλη της ΕΟΚΑ, τον Χρίστο Κκλέλη και τον Γεώργιο Μιχαήλ όπου υπάρχουν προτομές τους στην κεντρική πλατεία του χωριούPublic art of Cyprus , ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019, επίσης και τον Χαράλαμπο ΚαραγιάννηΗ Κισσόνεργα και η Τάλα τίμησαν τους ήρωες τους, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019. Στην ίδια οδό έξω από είσοδο οικίας υπάρχει μνημείο-αναμνηστική πλάκα ως το σημείο που έπεσε μαχόμενος ο μαθητής Γεώργιος Μιχαήλ το 1956 δολοφονημένος από Άγγλους στρατιώτεςΜιχαήλ Γεώργιος, ήρωας της ΕΟΚΑ 17χρονος μαθητής, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019.

 Ονομασία 
Αρχικά και κατά την φραγκοκρατία το χωριό αναφέρεται με το όνομα Χρυσονέρα από τα πολλά νερά στην περιοχή, και σπανίως Κρισσονέρα. Το Κισσόνεργα είναι άγνωστο από που προέρχεται το πρώτο συνθετικό του είναι το φυτό Κισσός ενώ το δεύτερο Νέργα είναι άγνωστο και δεν ταιριάζουνΣε 10": Από πού πήρε το όνομά της η Κισσόνεργα της Πάφου , ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019.

 Πολιτισμός 
Η Κισσόνεργα έχει νηπιαγωγείο, δημοτικό σχολείο και δύο πλατείες, την κεντρική πλατεία "Χρυσονέρα" και το "Ναυτικό πάρκο". Διαθέτει ποδοσφαιρικό σύλλογο τον Κισσό ο οποίος αγωνίζεται στο δημοτικό στάδιο Κισσόνεργας. Στην θέση Μοσφίλια υπάρχει ο χαλκολιθικός οικισμός που είναι επισκέψιμος αρχαιολογικός χώρος. 

Διαθέτει δύο ναούς, την Μεταμόρφωση Σωτήρος και τον Άγιο ΚόνωναΝαοί / Ενορίες Ιεράς Μητρόπολις Πάφου, ανακτήθηκε 23 Νοεμβρίου 2019, τα παρεκκλήσια της Αγίας Κονώνας κτισμένο σε σπηλιά, του Αγίου Νικολάου και Αγίας Παρασκευής στην θέση Άπη, της Αγίας Μαρίνας και των Αγίων Ζηναΐδος και Φιλοννίλας στο κέντρο του χωριούΕπίσημη σελίδα Κοινοτικού συμβουλίου Κισσόνεργας , ανακτήθηκε 24 Νοεμβρίου 2019

 Πληθυσμός 
Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό του χωριού όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.

 Δείτε 
 Αθλητικός Σύλλογος Κισσός Κισσόνεργας
 Κισσός FC Κισσόνεργας
 Τεχνητή Λίμνη Μαυροκόλυμπου
 Χρίστος Κκλέλης
 Γεώργιος Μιχαήλ

 Παραπομπές 

 Πηγές 


Κατηγορία:Κοινότητες της Επαρχίας Πάφου