Αρναούτες

Ο όρος Αρναούτης (πληθ. Αρναούτες ή Αρναούτηδες), από το τουρκικό «Αρναβούτ» (πληθ. Αρναβουτλάρ), αναφέρεται είτε σε αλβανικά φύλα και γενικά σε ομιλητές της αλβανικής γλώσσας (Αρναούτικα), είτε σε μισθοφόρους πολεμιστές των Βαλκανίων του 19ου αιώνα, ανεξαρτήτως εθνότητας.Για την αντιδιαστολή μεταξύ  αρναούτη (ως επάγγελμα) και Αλβανού, βλέπε για παράδειγμα: Τοντόροφ Νικολάι, "Τα Βαλκανικά εθνικά κινήματα και η πολιτική των Ευρωπαϊκών Δυνάμεων", στο "Η επανάσταση του εικοσιένα", Επιστημονικό Συμπόσιο, Κέντρο Μαρξιστικών Ερευνών,  "Σύγχρονη Εποχή", 3η έκδ. 1985, σελ. 52-53, 55.
Σε κατάλογο 1.000 ατόμων που καταγράφηκαν από τις ρωσικές αρχές μετά την ήττα της Φιλ. Εταιρείας στο Σκουλένι, οι μισοί είναι Έλληνες και οι υπόλοιποι Μολδαβοί, Βούλγαροι, άλλες εθνότητες και 7 (επτά) Αλβανοί. Στην κατανομή 528 από αυτούς ανά επάγγελμα, αναφέρονται έμποροι, βιοτέχνες, υπηρέτες, "αρναούτες" και άλλα. Από τους αρναούτες οι 33 είναι Βούλγαροι, 18 Σέρβοι, 15  Έλληνες και 10 Μολδαβοί.Gordon Thomas, History of the Greek revolution, 1844, London & Edinburgh, 2η έκδ., τόμ. 1,  σ. 95. "Included under the generic name of Arnauts, it was recruited from Roumeliote Greeks, Albanians, Bulgarians and Servians, who acted as body-guards to the princes, the great functionaries, and even the simple Boyards."Alan W. Fisher, The Russian Annexation of the Crimea 1772-1783, Cambridge University Press, I970, σ. 94, 95.Χατζόπουλος Κ. Κωνσταντίνος, "Τα επαναστατικά γεγονότα του 1821 στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες όπως τα είδε ένας Ρουμάνος αγωνιστής (Απόσπασμα από τα απομνημονεύματα του Ioan Solomon)", Βαλκανικά Σύμμεικτα, 1 (1981), σ. 33: "Τον Ιανουάριο του 1821 βγαίνοντας ο σλουτζέρης Tudor Vladimirescu με τριάνταέξι αρναούτες, Έλληνες και Σέρβους, ...". "... και άρχισαν οι αρναούτες, Έλληνες και Σέρβοι, ...".

Ο όρος χρησιμοποιείται στη Βαλκανική χερσόνησο και σε κάποιες περιπτώσεις έχει παραμείνει ως οικογενειακό επίθετο (Αρναούτης σε Ελλάδα και Κύπρο, Αρναούτογλου σε Ελλάδα και Τουρκία, Αρναούτοβιτς σε Σερβία και Κροατία, Αρναούτοφ στη Βουλγαρία, Αρναούτου στη Ρουμανία).

Ετυμολογία
Το τουρκικό εθνωνύμιο Αρναούτ προέρχεται από το Αρναβούτ, που προέκυψε από γλωσσική μετάθεση (-βαν- σε -ναβ-) του βυζαντινού εθνωνύμιου Ἀρβανίτης, που με τη σειρά του προέκυψε από το αρχαίο ελληνικό Ἀλμπανίτης (που προερχόταν από το εθνωνύμιο Ἀλμπανός), μέσα από την εξέλιξη του φωνήματος "β" από "μπ" στα Αρχαία Ελληνικά σε "β" στα Βυζαντινά Ελληνικά. Ο νεοελληνικός όρος είναι Αρβανίτης.

Οι Οθωμανοί δανείστηκαν το όνομα για τους Αλβανούς από τους Βυζαντινούς Έλληνες.

Αλβανοί Οθωμανοί στρατιώτες
Ιστορικώς χρησιμοποιηθέν ως εξωνύμιο, ο τουρκικός όρος "Αρναούτ" έχει επίσης χρησιμοποιηθεί από κάποιους Δυτικοευρωπαίους ως συνώνυμο για τους Αλβανούς που εντάχθηκαν ως στρατιώτες στον οθωμανικό στρατό. . "And a further complication is introduced by the term "Arnaut", which could he used as a synonym for "Albanian", hut tended to suggest those Albanians (in the ethnic-linguistic sense) who acted as soldiers for the Ottomans — though these included Catholic Albanians as well as Muslim ones. (When early reports refer to the local Ottoman forces, such as the force led by Mahmut Begolli [Mehmet Beyoğlu], pasha of Peja, they usually state that they consisted largely of Arnauts. Those Serb historians who claim that the terms Arnaut and Albanian did not mean ethnic Albanians, when applied to the supporters of Piccolomini, seem to have no difficulty in accepting that they did have that meaning, when applied to those fighting against him.)" Στη ρουμανική γλώσσα ο όρος "Αρναούτ" (arnăut) χρησιμοποιούνταν με παρόμοιο τρόπο, τουλάχιστον από τον 18ο αιώνα, για Βαλκάνιους μισθοφόρους, φέροντες παραδοσιακές φορεσιές, που προσλαμβάνονταν είτε από τους ηγέτες των Παραδουνάβιων Ηγεμονιών ως αυλικοί φρουροί, ή από βογιάρους ως σωματοφύλακες.

Οι Αλβανοί εθελοντές και το έφιππο πεζικό καλούνταν Αρναούτηδες στην οθωμανική Αίγυπτο και τύγχαναν εξαιρετικής εκτίμησης και φήμης στον αιγυπτιακό στρατό, κυρίως για τον παραδοσιακό ρόλο τους σε πολεμικές αψιμαχίες, καθώς και ως ειδικών στον ορεινό αγώνα, σε καθήκοντα περιπολίας-αστυνόμευσης και σωματοφυλακής.

Παραπομπές

Κατηγορία:Αρβανίτες
Κατηγορία:Μισθοφόροι
Κατηγορία:Τουρκικές λέξεις και φράσεις