Δίαυλος (άθλημα)

Ο δίαυλος ήταν ένας αγώνας δρόμου ταχύτητας με διπλάσια διαδρομή από το αγώνισμα στάδιον (δηλαδή περίπου 400 μέτρα). Εισήχθη στη 14η Ολυμπιάδα των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων (το 724 π.Χ.). Οι μελετητές διαφωνούν για το αν ή όχι οι δρομείς του αγωνίσματος έκαναν δύο γύρους στο στάδιο για τον αγώνα, ή αν οι δρομείς γύριζαν στο τέλος του πρώτου γύρου, και στη συνέχεια έτρεχαν προς τα πίσω στη γραμμή της εκκίνησης για να τερματίσουν.Golden (2003), σσ. 51-52. "Ο δίαυλος, "διπλός σωλήνας" (βλ. αυλός), ήταν μία από τις τακτικές εκδηλώσεις στις ελληνικές αθλητικές διοργανώσεις. Ο δίαυλος ήταν ένας αγώνας δρόμου σε δύο μήκη του Σταδίου (400 ελληνικά πόδια) - σε διαχωριστικές λωρίδες χαράζονταν από ασβέστη ή γύψο, αριστερόστροφα γύρω από έναν καμπτήρα (KAMPTËR), και γύριζαν προς τα πίσω σε μια παράλληλη γραμμή. Σύμφωνα με την παράδοση, έγινε μέλος του δευτέρου Ολυμπιακού προγράμματος, το 724. Ο πρώτος νικητής του ήταν ο Ύπενος της Πίζας. Μόνον άνδρες έτρεχαν δίαυλο στην Ολυμπία, τα Ίσθμια και τα Νέμεα. Στα Πύθια, όμως, ήταν στο αρχικό πρόγραμμα και για τους παίδες. Οι δρομείς του διαύλου έπρεπε να είναι ισχυρότεροι από τους σπρίντερ, αλλά ελαφρύτεροι από τους Οπλίτες δρομείς (οι οποίοι έτρεχαν την ίδια απόσταση, με πανοπλία). Όμως, σύμφωνα με τον Γαληνό, ακόμα και ο πρωταθλητής σε αυτή την απόσταση είναι πιο αργός από μια γαζέλα. Σε αντίθεση με τις γαζέλες όμως, κάποιοι δρομείς του διαύλου απόλαυσαν την επιτυχία τους για πολλά χρόνια: ένας Αργείος κέρδισε στην Ολυμπία τέσσερις φορές στο τρέξιμο (208-196), ένα κατόρθωμα που συνδυάζεται με αυτό του Λεωνίδα της Ρόδου (164-152, που έκανε ταυτόχρονα νίκη στο στάδιον και τον οπλίτη δρόμο). Διπλή νίκη στο στάδιο και το δίαυλο δεν ήταν επίσης ασυνήθιστο φαινόμενο. Ο όρος χρησιμοποιείται επίσης και στους ιππικούς αγώνες με διαδρομή σε δύο μήκη του Ελληνικού Ιπποδρόμου."Miller (2004), σελ. 32. "Η πρώτη προσθήκη στο Ολυμπιακό πρόγραμμα ήταν ο δίαυλος, ή το διπλό-στάδιον, αγώνισμα του 724. Αυτό το αγώνισμα, που είναι ισοδύναμο με το σύγχρονο του δρόμου των 400 μέτρων, είναι δύσκολο να εντοπιστεί στις αγγειογραφίες, διότι η βάδιση των αθλητών είναι παρόμοια με εκείνη των δρομέων του σταδίου. Κατά τη σύγκριση των οποίων οι δρομείς τους έχουν τα γόνατα ελαφρώς χαμηλωμένα από τους άλλους (σε αντίθεση με τα γόνατα στα σχήματα 3 και 11, και αυτών στο σχήμα 30), και έτσι είμαστε σε θέση να διακρίνουμε αυτά τα δύο αγωνίσματα. Ωστόσο, η μόνο απεικόνιση του διαύλου για την οποία είμαστε βέβαιοι, είναι σε ένα θραύσμα παναθηναϊκού αμφορέα που γράφει: Είμαι ένας δρομέας του διαύλου." Panathenaic Prize Amphora fragments, ca.550 B.C. National Archaeological Museum, Athens, #2468.

Αρχαίοι Ολυμπιακοί Αγώνες

Οι γνωστοί νικητές του δίαυλου στους αρχαίους ολυμπιακούς αγώνες:
ΟλυμπιάδαΈτος ΟλυμπιονίκηςΠεριοδονίκης Πόλη Ολυμπιονίκη14η724 π.Χ.ΎπηνοςΠίσα22η692 π.Χ.ΠαντακλήςΑθήνα29η664 π.Χ.ΧίονιςΣπάρτη30η660 π.Χ.ΧίονιςΣπάρτη31η656 π.Χ.ΧίονιςΣπάρτη35η640 π.Χ.ΚύλωνΑθήνα65η520 π.Χ.Άνοχος (ή Ανοχάς)Τάραντας67η512 π.Χ.Φάνας (ή Φανάς)Πελλήνη69η504 π.Χ.ΘεσσαλόςΚόρινθος73η488 π.Χ.Αστύλος✓Κρότωνας74η484 π.Χ.Αστύλος✓Κρότωνας75η480 π.Χ.Αστύλος✓Συρακούσες76η476 π.Χ.ΔάνδιςΆργος77η472 π.Χ.[...]γηςΕπίδαυρος78η468 π.Χ.ΠαρμενίδηςΠοσειδωνία78η468 π.Χ.[...]ημοςΠαρρασία82η452 π.Χ.Εύβουλοςάγνωστη83η448 π.Χ.Ευκλείδηςάγνωστη96η396 π.Χ.ΚροκίναςΛάρισα119η304 π.Χ.ΝίκανδροςΗλεία120η300 π.Χ.ΝίκανδροςΗλεία121η296 π.Χ.ΑπολλώνιοςΑλεξάνδρεια125η280 π.Χ.ΠαραβάλλωνΗλεία129η264 π.Χ.ΦιλίνοςΚως130η260 π.Χ.ΦιλίνοςΚως131η256 π.Χ.ΦιλίνοςΚως143η208 π.Χ.άγνωστοςΆργος144η204 π.Χ.άγνωστοςΆργος145η200 π.Χ.άγνωστοςΆργος146η196 π.Χ.άγνωστοςΆργος154η164 π.Χ.ΛεωνίδαςΡόδος155η160 π.Χ.ΛεωνίδαςΡόδος156η156 π.Χ.ΛεωνίδαςΡόδος157η152 π.Χ.ΛεωνίδαςΡόδος170η100 π.Χ.ΝικοκλήςΆκριον177η72 π.Χ.Εκάτομνος (ή Εκατόμνως)Μίλητος190η20 π.Χ.άγνωστοςΜίλητος205η41 μ.Χ.άγνωστοςάγνωστη212η69 μ.Χ.ΠολίτηςΚέραμος Καρίας216η85 μ.Χ.Ερμογένης (ο και Ίππος)Ξάνθος229η137 μ.Χ.Αίλιος ΓρανιανόςΣικυώνα233η153 μ.Χ.ΔημήτριοςΧίος236η165 μ.Χ.άγνωστοςάγνωστη

 Περαιτέρω ανάγνωση 
 Ολυμπιακοί αγώνες στην αρχαιότητα
 Δρόμος 400 μ. στις Ολυμπιάδες

 Παραπομπές 

 Πηγές 
 Golden, Mark. Sport in the Ancient World from A to Z. Routledge, 2003. ISBN 0-415-24881-7
 Miller, Stephen G. & Schmidt, Ben, Ancient Greek Athletics: the events at Olympia, Delphi, Nemea, and Isthmia. Yale University Press, 2004. ISBN 0-300-11529-6

Κατηγορία:Αρχαίοι Ολυμπιακοί Αγώνες
Κατηγορία:Αρχαία ελληνικά αγωνίσματα δρόμου