Δόλιχος

Ο δόλιχος ήταν αγώνισμα δρόμου ημιαντοχής στην Αρχαία Ελλάδα, απόστασης μάλλον 4.800 μέτρων. Το 720 π.Χ. εισήχθηκε και στους Αρχαίους Ολυμπιακούς Αγώνες. Οι διάφορες καταχωρήσεις για τον δόλιχο ως σήμερα έχουν αλληλοσυγκρουόμενα στοιχεία ως προς την πραγματική απόσταση της διαδρομής του αγωνίσματος. Ωστόσο, η μέση αναφερόμενη απόσταση του αγώνα ήταν περίπου 18-24 γύρους, ή περίπου 4.800 μέτρα. Η διοργάνωσή του διεξαγόταν παρόμοια με τους σύγχρονους μαραθώνιους - οι δρομείς εκκινούσαν και τερμάτιζαν τον αγώνα εντός του σταδίου, αλλά η διαδρομή του αγώνα εκτεινόταν στους δρόμους γύρω από την περιοχή του σταδίου της Αρχαίας Ολυμπίας. Στη διαδρομή αυτή συχνά πλεύριζαν σημαντικά αγάλματα και βωμούς του ιερού της Ολυμπίας, και πριν επιστρέψουν στο στάδιο περνούσαν και από το άγαλμα της Νίκης που βρισκόταν στον περίφημο ναό του Διός.Golden (2003), σελ. 55. "Ο δόλιχος, ένας αγώνας μεγάλης απόστασης, ήταν μία από τις τακτικές εκδηλώσεις των ελληνικών αθλητικών διοργανώσεων. Ο δόλιχος κυμαίνεται σε απόσταση 7-24 μήκη του Σταδίου - από 1.400 ως 4.800 ελληνικά πόδια. Ο αγώνας στην Ολυμπία ήταν προφανώς μια από τις μεγαλύτερες διαδρομές.

Μόνον άνδρες έτρεχαν στο αγώνισμα - ο πρώτος νικητής, το 720, ήταν ο Άκανθος από την Σπάρτη. Ωστόσο, ο δόλιχος ήταν στο αρχικό πρόγραμμα για παίδες, καθώς και για άντρες στα Πύθια και μαρτυρείται επίσης στα Νέμεα. Ο δόλιχος για τους νεότερους αθλητές μπορεί να είχε μικρότερο μήκος (όπως και όλα τα αγωνίσματα του δρόμου για τα αγόρια, επίσης, τους παίδες ο Πλάτων προγραμμάτισε για την κρητική πόλη του). Ένα άλογο (έλεγε ο Γαληνός) θα τρέξει τον δόλιχο καλύτερα από έναν άνδρα. Μεταξύ των ανδρών, ιδανικός ήταν αυτός που είχε έναν ισχυρό λαιμό και ώμους - για να κρατάει ψηλά τα χέρια κατά το μεγαλύτερο μέρος του αγώνα - και που επίσης είχε ελαφριά και λεπτά πόδια για να κάνει το τελικό σπριντ. Ένας Βιθύνιος με το παρατσούκλι Graus κέρδισε στους Ολυμπιακούς τον δόλιχο τρεις φορές στη σειρά (; 213-221 μ.Χ.) και ο Φλάβιο Metrobius έκανε 140 νίκες στα τέλη του πρώτου μ.Χ. αιώνα. Η επίτευξη του Πολίτη της Καρίας, ο οποίος κέρδισε το στάδιον, το δίαυλο και το δόλιχο την ίδια ημέρα στην Ολυμπία (το 69 π.Χ.), ήταν επίσης αξιοσημείωτη."Miller (2004), σελ. 32. "Στην επόμενη Ολυμπιάδα, το 720, προστέθηκε στο πρόγραμμα ένας μεγάλης απόστασης αγώνας δρόμου που ονομάζεται δόλιχος. Στις πηγές δεν υπάρχει ομοφωνία σχετικά με τη διάρκεια αυτού του αγώνα: ορισμένοι ισχυρίζονται ότι ήταν είκοσι γύρους της πίστας του σταδίου, άλλοι ότι ήταν είκοσι τέσσερις. Μπορεί να διαφέρει από περιοχή σε περιοχή, αλλά η απόσταση αυτή κυμαίνεται από 7,5 έως 9 χιλιόμετρα. Μπορούμε να προσδιορίσουμε τον δόλιχο σε πίνακες, όπου τα γόνατα των δρομέων είναι χαμηλά και μόλις λυγισμένα, ενώ τα χέρια τους είναι κοντά στα πλευρά τους."

 Δόλιχος σε Νομίσματα 
Ο Δόλιχος έχει επιλεγεί ως θέμα σε πολλά συλλεκτικά και αναμνηστικά νομίσματα. Ένα από τα πρόσφατα δείγματα, είναι το ελληνικό αναμνηστικό ασημένιο νόμισμα των €10, που κόπηκε το 2003 για τον εορτασμό των Θερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 2004. Στην πίσω όψη του νομίσματος τρεις σύγχρονοι αθλητές τρέχουν κρατώντας σκυτάλες, ενώ στο παρασκήνιο εμφανίζονται τρεις αρχαίοι αθλητές που τρέχουν στο αγώνισμα δόλιχος.

 Ολυμπιονίκες 

Γνωστοί νικητές στο δόλιχο κατά τους αρχαίους ολυμπιακούς αγώνες:
ΟλυμπιάδαΈτος ΟλυμπιονίκηςΠεριοδονίκης Πόλη Ολυμπιονίκη15η720 π.Χ.ΆκανθοςΣπάρτη24η684 π.Χ.ΦάναςΜεσσηνία74η484 π.Χ.Δρομεύς✓Στύμφηλος75η480 π.Χ.Δρομεύς✓Στύμφηλος76η476 π.Χ.άγνωστοςΣπάρτη77η472 π.Χ.ΕργοτέληςΙμέρα78η468 π.Χ.[...]μήδηςΣπάρτη79η464 π.Χ.ΕργοτέληςΙμέρα80η460 π.Χ.ΛάδαςΆργος82η452 π.Χ.Ιππόβοτοςάγνωστη83η448 π.Χ.ΑιγείδαςΚρήτη90η420 π.Χ.ΑριστεύςΆργος94η404 π.Χ.ΛασθένηςΘήβα96η396 π.Χ.[...]ώνιοςΚρήτη99η384 π.Χ.ΣωτάδηςΚρήτη100η380 π.Χ.ΣωτάδηςΈφεσος106η356 π.Χ.ΠυριλάμπηςΈφεσος113η328 π.Χ.ΑγεύςΆργος121η296 π.Χ.ΠασίχοροςΒοιωτία145η200 π.Χ.Δαμάτριος✓Τεγέα170η100 π.Χ.ΝικοκλήςΆκριον177η72 π.Χ.ΥψικλήςΣικυώνα177η72 π.Χ.ΓάιοςΡώμη212η69 μ.Χ.ΠολίτηςΚέραμος Καρίας216η85 μ.Χ.Τίτος Φλάβιος Μητρόβιος✓Ιασός Καρίας223η113 μ.Χ.άγνωστοςΡόδος224η117 μ.Χ.άγνωστοςΡόδος248η213 μ.Χ.ΓράοςΒιθυνία249η217 μ.Χ.ΓράοςΒιθυνία250η221 μ.Χ.ΓράοςΒιθυνία

 Περαιτέρω ανάγνωση 
 Ολυμπιακοί αγώνες στην αρχαιότητα

 Παραπομπές 

 Πηγές 
 Golden, Mark. Sport in the Ancient World from A to Z. Routledge, 2003. ISBN 0-415-24881-7.
 Miller, Stephen G., Ben Schmidt, Ancient Greek Athletics: the events at Olympia, Delphi, Nemea, and Isthmia. Yale University Press, 2004. ISBN 0-300-11529-6.

Κατηγορία:Αρχαίοι Ολυμπιακοί Αγώνες
Κατηγορία:Αρχαία ελληνικά αγωνίσματα δρόμου