Ρωμαιοκαθολική Επισκοπή Σύρου

Η Καθολική Επισκοπή Σύρου (και Μήλου) (λατινικά: Dioecesis Syrensis (et Milensis)) είναι μία από τις επισκοπές της Καθολικής Εκκλησίας στην Ελλάδα και υπάγεται στην Αρχιεπισκοπή Νάξου, Άνδρου, Τήνου και Μυκόνου.

Περιλαμβάνει τα νησιά Σύρο, Γυάρο, Κέα, Κύθνο, Σέριφο, Σίφνο, Μήλο και Κίμωλο. Έδρα της είναι ο Ιερός Ναός του Αγίου Γεωργίου στην Άνω Σύρο.
Η επισκοπική έδρα χηρεύει μετά την παραίτηση του Επισκόπου Πέτρου Στεφάνου στις 11 Απριλίου 2025. Τοποτηρητής ορίστηκε ο π. Σεβαστιανός Ροσσολάτος, πρώην Αρχιεπίσκοπος Καθολικών Αθηνών..

 Ιστορική αναδρομή 
Η Καθολική Επισκοπή Σύρου ιδρύθηκε το 1207 και περιελάμβανε αρχικά μόνο τα νησιά Σύρο και Γυάρο. Το 1253, ιδρύθηκε η Καθολική Επισκοπή Μήλου που περιελάμβανε και την Κίμωλο. Το 1333, ιδρύθηκε η Καθολική Επισκοπή Κέας, Κύθνου και Σίφνου, η οποία όμως το 1659 διαιρέθηκε σε δύο Βικαριάτα. Το Βικαριάτο Σίφνου-Σερίφου και το Βικαριάτο Κέας-Κύθνου.

Το 1702, η Επισκοπή Μήλου υποβιβάστηκε σε Βικαριάτο. Το 1798, στο Βικαριάτο Μήλου προσαρτήθηκαν το Βικαριάτο Σίφνου και το Βικαριάτο Κέας. Η νέα εκκλησιαστική Επαρχία που δημιουργήθηκε, περιήλθε αργότερα στη δικαιοδοσία του Αρχιεπισκόπου Νάξου και κατόπιν στη δικαιοδοσία του Επισκόπου Σαντορίνης. Το 1900, το Βικαριάτο Μήλου προσαρτήθηκε στην Επισκοπή Σύρου.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Αγίας Έδρας, "στις 11 Απριλίου 2025 ο  Άγιος Πατέρας  πάπας Φραγκίσκος δέχθηκε την παραίτηση από τη διαποίμανση των Επισκοπών της Σύρου, Μήλου και Θήρας καθώς και από την, κατά  βούληση της Αγίας Έδρας, Αποστολική Τοποτηρητεία Κρήτης που υπέβαλε ο Σεβασμιότατος Πέτρος Στεφάνου  και ονόμασε τον Σεβασμιότατο  Σεβαστιανό Ροσσολάτο, πρώην Αρχιεπίσκοπο Καθολικών Αθηνών ως Αποστολικό Τοποτηρητή χηρευούσης της έδρας και κατά βούληση της Αγίας Έδρας στις ίδιες εκκλησιαστικές περιφέρειες".

 Επίσκοποι 
Οι επίσκοποι Σύρου με χρονολογική σειρά:

 Πέτρος (1275-1292)
 Θεοδώριχος Ντε Σαριέ (1294-1324/1328)
 Ιάκωβος Βαν Ντενμάρκεν (1312-1331/1338)
 Αγνελλίνος (1350-...)
 Φραγκίσκος
 Γουαλτέρος Ντε Πολέμα (1398-1410)
 Παντελεήμων Διασκούφης (1410-1418)
 Νικόλαος (1419-1420/1450)
 Αντώνιος Ντε Μιμάρ (1420-1440)
 Βενέδικτος Ντάνδριας (1450-...)
 Αντώνιος Ντεμέδιος (1501-1537)
 Νικόλαος Δελβόγιας (1537-1554)
 Νικόλαος Γουάσκος (1554-...)
 Βενέδικτος Στέψιος (1583-1591)
 Αυγουστίνος Γιζόλφος (1592-1604/1606)
 Ιωάννης Ανδρέας Κάργας (1607-1617)
 Ιωάννης Γεράρδης (1619-1624)
 Δομίνικος Μαρέγκος (1625-1645)
 Ιωάννης - Μιχαήλ Ντε Κούρτις (1647-1655)
 Ιωσήφ Γκουάρκης (1655-1669)
 Αντώνιος Ιουστινιάνης (1694-1701)
 Μιχαήλ Κάρος (1703-1707)
 Νικόλαος Δεκαμίλλης (1709-1710)
 Νικόλαος Πορτογκέζης (1710-1728)
 Ιωάννης - Φραγκίσκος Μπόσσι (1729-1730)
 Αντώνιος Ματούρι (1731-1733 και 1749-1751)
 Εμμανουήλ Καράντσας (1733-1734)
 Δαρείος Δελόγκης (1735-1748)
 Υάκινθος - Μαρία Ιουστινιάνης (1752-1786)
 Ιωάννης - Βαπτιστής Φοντόν (1786-1799)
 Ιωάννης - Βαπτιστής Ρουσσίν (1800-1821)
 Αλοΰσιος - Μαρία Μπλάντσις (1825-1851)
 Ιωσήφ - Μαρία Αλβέρτης (1851-1880)
 Θεόφιλος Μασσούτσι (1880-1894)
 Θεόδωρος - Αντώνιος Πόλιτος (1895-1901)
 Δομίνικος Δαρμανίν (1901-1912)
 Αντώνιος Μακρυωνίτης (1912-1936)
 Αντώνιος-Γρηγόριος Βουτσίνος (1937-1947)
 Γεώργιος Ξενόπουλος (1947-1974)
 Φραγκίσκος Παπαμανώλης (1974-2014)
 Πέτρος Στεφάνου (2014-2025)

 Επιτροπές και Θεσμοί 
 Επιτροπές 
Η Επισκοπή διαθέτει 8 επιτροπές:

Επιτροπή για την Κατήχηση
Επιτροπή για τις Ιεραποστολές και την "Ιεραποστολή των Παιδιών"
Επιτροπή για τη Θεία Λατρεία
Επιτροπή για τις Ιερατικές και Μοναχικές Κλήσεις

Επιτροπή Ποιμαντικής για τη Νεολαία
Επιτροπή Φιλανθρωπίας και Κοινωνικής Συμπαράστασης
Επιτροπή για τη Διαχείριση
Επιτροπή Ταμείου Εφημεριακού Κλήρου

 Ιδρύματα 
Η Επισκοπή έχει ιδρύσει στη Σύρο τα παρακάτω ιδρύματα:

Παιδικός σταθμός "Η Φωλιά"
Ιδρύθηκε το 1882 στην Άνω Σύρο και λειτουργεί έως και σήμερα.

Ποιμαντικό Κέντρο "Άγιος Παύλος"
Ιδρύθηκε το 1980 στην Ποσειδωνία, με σκοπό να στεγάζει ποιμαντικές-θρησκευτικές και κοινωνικές-πολιτιστικές δραστηριότητες ενοριακού, πανσυριανού και πανελληνίου επιπέδου.

Κατηχητικό Κέντρο "Άγιος Γεώργιος"
Λειτουργεί από το 1975 για τα παιδιά του Δημοτικού και του Γυμνασίου των ενοριών του Αγίου Γεωργίου, Αγίου Σεβαστιανού, Ευαγγελιστρίας, Μάννα, Κινίου, Πισκοπειού και Αγίου Ιακώβου. Στεγάζεται στο Σχολείο των Αδελφών των Χριστιανικών Σχολών.

Κατηχητικό Κέντρο "Άγιος Πάυλος"
Λειτουργεί από τον Οκτώβριο του 1981 για τα παιδιά του Δημοτικού και του Γυμνασίου των ενοριών του Πάγου, Βήσσα, Βάρης, Φανερωμένης, Ποσειδωνίας, Φοίνικα, Γαλησσά και Δανακού. Στεγάζεται στο Ποιμαντικό Κέντρο "Άγιος Παύλος" στην Ποσειδωνία.

Κέντρο Ιστορικών Μελετών Καθολικής Επισκοπής Σύρου (Κ.Ι.Μ.Κ.Ε.Σ.)
Ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 1986, ενώ τα εγκαίνια έγιναν την 1η Ιουλίου 1987. Σκοπός του Κ.Ι.Μ.Κ.Ε.Σ. είναι η συλλογή, μελέτη, αξιοποίηση και προβολή των ιστορικών πηγών σχετικά με την πνευματική κληρονομιά της Σύρου και των Κυκλάδων.

Το Κέντρο περιλαμβάνει το Ιστορικό Αρχείο της Καθολικής Επισκοπής Σύρο και σε μικροφίλμ τα Αρχεία των Καθολικών Επισκοπών Σύρου, Θήρας και του Δήμου Άνω Σύρου. Διαθέτει βιβλιοθήκη με περισσότερα από 3.500 βιβλία, με το παλαιότερο από αυτά να χρονολογείται το 1541. Επίσης, από τον Ιούλιο μέχρι και τον Δεκέμβριο του 1993, έγινε η μηχανογράφηση των βιβλίων Βαπτίσεων, Γάμων και Θανάτων όλων των ενοριών της Σύρου από το 1612 έως και σήμερα.

 Διάφορα 
Κοιμητήριο Ερμουπόλεως
Ιδρύθηκε το 1860 και χρησιμοποιείται από τις ενορίες Αγίου Γεωργίου, Αγίου Σεβαστιανού, Ευαγγελιστρίας, Κινίου, Μάννα, Φανερωμένης και Αγίου Ιακώβου. Ο ναός του είναι αφιερωμένος στην Παναγία του Καρμήλου.

Εφημερίδα "Ενοριακές Καμπάνες"
Ιδρύθηκε την 1η Ιουνίου 1966 και συνεχίζει να εκδίδεται μέχρι και σήμερα. Περιέχει άρθρα για γεγονότα και εκδηλώσεις που αφορούν την Καθολική Εκκλησία στο νησί, πρόγραμμα λειτουργιών, ωράριο κοιμητηρίων και διάφορες άλλες πληροφορίες.

 Παραπομπές 

 Πηγές 
 Η Καθολική Εκκλησία στην Ελλάδα
 Επίσημη Ιστοσελίδα Καθολικής Επισκοπής Σύρου

*