Ντον Έρεϊ

Ο Ντον Έρεϊ (αγγλ. Donald Smith "Don" Airey) είναι Άγγλος πιανίστας, κιμπορντίστας και συνθέτης, γνωστός για τη δουλειά του με το χαρντ ροκ συγκρότημα των Deep Purple, αλλά και κατά το παρελθόν με τους Rainbow, τους Black Sabbath, τον Ozzy Osbourne, τους Judas Priest, τον Γκάρι Μουρ και τους Whitesnake, ενώ έχει συνεργαστεί και με πρόσωπα εκτός του χαρντ ροκ ιδιώματος, όπως ο συνθέτης Άντριου Λόυντ Γουέμπερ.

Βιογραφία

Τα πρώτα χρόνια
Ο Ντον Έρεϊ, γεννήθηκε στις 21 Ιουνίου 1948, στο Σάντερλαντ της Αγγλίας.BBC - Wear - The Don Airey interview Αποφοίτησε από μουσικό σχολείο με πτυχίο στο πιάνο και κύριες επιρροές, τη ροκ και τη τζαζ μουσική. Κατά τα εφηβικά του χρόνια, εμφανιζόταν ζωντανά σε παμπ και κλαμπ της Αγγλίας, παίζοντας με όργανο "Hammond". Αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ, ενώ πήρε το δίπλωμα του από το "Βασιλικό Μουσικό Κολέγιο Βόρειας Αγγλίας".

Δεκαετία του '70
Το 1972, ξεκίνησε την καριέρα του ως επαγγελματίας μουσικός, εμφανιζόμενος σε κρουαζιερόπλοια και πλωτά καζίνο. Δύο χρόνια αργότερα, μετακόμισε στο Λονδίνο, όπου γνώρισε τον ντράμερ Κόζι Πάουελ. Ο τελευταίος, έκανε πρόταση στον Έρεϊ να ενταχθεί στο συγκρότημα του, τους Hammer.MusicMight :: Artists :: DON AIREY Το πρώτο κομμάτι για το οποίο συνεργάστηκαν, το "Na Na Na", ανέβηκε στο # 10 των βρετανικών τσαρτ, αλλά ο Έρεϊ αποχώρησε λίγο αργότερα, για να συνεχίσει με το τζαζ-ροκ συγκρότημα των Colloseum ΙΙ. Με αυτούς κυκλοφόρησε τρεις δίσκους, το "Strange New Flesh" τον Απρίλιο του 1976,Colosseum II - Strange New Flesh (Vinyl, LP, Album) το "Electric Savage" τον Ιούνιο του 1977 και το "War Dance" το Νοέμβριο του 1977.Colosseum II - Electric Savage (Vinyl, LP, Album) at DiscogsWar Dance - Colosseum II | Songs, Reviews, Credits | AllMusic Στα τρία αυτά άλμπουμ, ο Έρεϊ έπαιξε πιάνο, συνθεσάιζερ και όργανο Hammond, ενώ συνεργάστηκε με μουσικούς όπως ο κιθαρίστας Γκάρι Μουρ, ο μπασίστας Νηλ Μάρεϊ (μετέπειτα μέλος των Gary Moore Band, Black Sabbath, Whitesnake, κ.α.) και ο ντραμερ Τζον Χάισμαν (Τζον Μάγιαλ, κ.α.).

Ταυτόχρονα, Ο Έρεϊ έκανε μία γκεστ εμφάνιση στον πέμπτο δίσκο των Babe Ruth, με τίτλο Kid's Stuff,Kid's Stuff - Babe Ruth | Songs, Reviews, Credits | AllMusic ενώ το 1977 συμμετείχε στις ηχογραφήσεις του δίσκου "Variations" του Άντριου Λόυντ Γουέμπερ, έργο του οποίου η σύνθεση περιελάμβανε μέρη για ορχήστρα και ροκ συγκρότημα.Andrew Lloyd Webber: Variations - AllMusic Το 1978, συμμετείχε στους δίσκους "Don't Talk Back" του Τζίμι Ράφερτι και "Back to Thunder" των Strife,Jim Rafferty - Don't Talk Back (Vinyl, LP, Album) at DiscogsBack to Thunder - Strife | Songs, Reviews, Credits | AllMusic ενώ την άνοιξη εκείνης της χρονιάς, μετέβη στο Τορόντο του Καναδά, για τις ηχογραφήσεις του δίσκου "Never Say Die" των Black Sabbath.Black Sabbath - Never Say Die! - Reviews Το ίδιο χρονικό διάστημα, συμμετείχε στο δίσκο "Back on the Streets" του Γκάρι Μουρ, μαζί με τους Φιλ Λάινοτ, Τζον Μόουλ, Μπράιαν Ντάουνι, κ.α..Gary Moore - Back On The Streets (Vinyl, LP, Album)

Rainbow και Ozzy Osbourne
Το 1979, εντάχθηκε στο συγκρότημα των Rainbow, αντικαθιστώντας τον Ντέηβιντ Στόουν και ηχογραφώντας τον δίσκο "Down to Earth", ο οποίος έφθασε στο # 6 των βρετανικών τσαρτ και περιελάμβανε τις Top-10 επιτυχίες "Since You've Been Gone" και "All Night Long".Rainbow - Down To Earth (album review ) | Sputnikmusic Στο συγκεκριμένο συγκρότημα, συνεργάστηκε για δεύτερη φορά με τον ντράμερ Κόζι Πάουελ, ο οποίος είχε αναλάβει τα τύμπανα των Rainbow, από το 1976. Την επόμενη χρονιά, οι Rainbow εμφανίστηκαν ως πρώτο όνομα στο φεστιβάλ "Monsters of Rock", στο Ντόνινγκτον της Αγγλίας, στην τελευταία συναυλία του Πάουελ με το συγκρότημα, ενώ λίγο αργότερα, αλλάξαν και τραγουδιστή, με τον Τζο Λιν Τέρνερ να έρχεται στη θέση του Γκράχαμ Μπονέτ.Rainbow Concert Setlist at Monsters of Rock England 1980 Ο Έρεϊ, έπαιξε στο δίσκο "Blizzard of Ozz" του Ozzy Osbourne, το "Over the Top" του Κόζι Πάουελ,COZY POWELL Over the Top reviews and MP3 - Prog Archives το πρώτο άλμπουμ των Michael Schenker Group και το "And About Time Too"του Μπέρνι Μάρσντεν.The Michael Schenker Group - Michael SchenkerAnd About Time Too - Bernie Marsden

Το 1981, συμμετείχε στα τραγούδια "Sunset" και "The Blister", του άλμπουμ "Tilt" του Κόζι Πάουελ,Tilt - Cozy Powell | Songs, Reviews, Credits | AllMusic ενώ το Φεβρουάριο εκείνης της χρονιάς, είχε κυκλοφορήσει το δεύτερο άλμπουμ των Rainbow με τον Έρεϊ στα πλήκτρα, το "Difficult to Cure", του οποίου το ομώνυμο κομμάτι είναι διασκευή στην ένατη συμφωνία του Μπετόβεν.Rainbow - Difficult to Cure (album review ) | Sputnikmusic Το άλμπουμ ανέβηκε στο # 3 των βρετανικών τσαρτ, υψηλότερη θέση από οποιοδήποτε άλλο δίσκο του συγκροτήματος και βραβεύθηκε ως  χρυσός στη Μεγάλη Βρετανία, ενώ περιείχε και τις μεγάλες επιτυχίες "I Surrender" και "Can't Happen Here". Μετά την κυκλοφορία του "Difficult to Cure", ο Έρεϊ αποχώρησε από τους Rainbow και εντάχθηκε στο συγκρότημα του Ozzy Osbourne, έχοντας ήδη συμμετάσχει στο πρώτο του άλμπουμ.

Την άνοιξη του 1981, συμμετείχε στις ηχογραφήσεις του δεύτερου άλμπουμ του Ozzy Osbourne, "Diary of a Madman". Στις 19 Μαρτίου 1982, ο κιθαρίστας του συγκροτήματος, Ράντι Ρόουντς, σκοτώθηκε σε αεροπορικό δυστύχημα, για να αντικατασταθεί από τον πρώην κιθαρίστα των Gillan, Μπέρνι Τορμ. Εκείνη τη χρονιά, ο Έρεϊ συμμετείχε στα άλμπουμ "Corridors of Power" και "Dirty Fingers" του Γκάρι Μουρ,Gary Moore - Corridors Of Power (Vinyl, LP, Album) at DiscogsGary Moore - Dirty Fingers at Discogs όπως και στο ζωντανά ηχογραφημένο "Rockin' Every Night – Live in Japan", το οποίο κυκλοφόρησε εκείνη τη χρονιά μόνο στην Ιαπωνία και τρία χρόνια αργότερα, σε όλο τον κόσμο.Rockin' Every Night: Live in Japan - Gary Moore Επίσης, τον Δεκέμβριο του 1983, κυκλοφόρησε το τελευταίο άλμπουμ του Ozzy Osbourne με τον Έρεϊ στα πλήκτρα, "Bark at the Moon", ενώ είναι χαρακτηριστικό, ότι και οι τρεις δίσκοι του Ozzy Osbourne στους οποίους συμμετείχε ο Έρεϊ, έχουν βραβευθεί ως τρεις και τέσσερις φορές πλατινένιοι.

Το δεύτερο μισό της δεκαετίας του '80
Στα τέλη του 1984, ο Έρεϊ συμμετείχε στο πρώτο άλμπουμ του σούπερ-γκρουπ Phenomena, το οποίο δημιούργησε ο πρώην κιθαρίστας των Trapeze, Μελ Γκάλεϊ, ο αδελφός του και μουσικός παραγωγός Τομ Γκάλεϊ και ο ιδρυτής του αγγλικού περιοδικού "Metal Hammer", Γουίλφριντ Ρίμενσμπέργκερ, ενώ στο συγκρότημα συμμετείχαν διάσημοι μουσικοί όπως ο Μπράιαν Μέι, ο Γκλεν Χιούζ και ο Τόνι Μάρτιν.Don Airey discography - The Highway Star Τον Σεπτέμβριο του 1985, κυκλοφόρησε ο δίσκος του Γκάρι Μουρ, με τίτλο "Run for Cover", ο οποίος περιείχε την επιτυχία, "Empty Rooms".Gary Moore - Empty Rooms with lyrics.. - YouTube

Το 1987, συμμετείχε ως γκεστ, στον οκτώ φορές πλατινένιο δίσκο "Whitesnake" των Whitesnake, ο οποίος περιείχε τις επιτυχίες "Still of the Night", "Is This Love" και "Here I Go Again".Whitesnake - Whitesnake (album review 2) | Sputnikmusic Επίσης, εκείνη τη χρονιά συμμετείχε στον ομώνυμο δίσκο των Wild Strawberries και στο "Wild in the Streets" των Helix.Wild in the Streets - Helix | Songs, Reviews, Credits | AllMusic Το 1988, κυκλοφόρησε μέσω της εταιρείας "MCA", το πρώτο προσωπικό άλμπουμ του Έρεϊ, με τίτλο "K2 - Tales of Triumph and Tragedy", με τη συμμετοχή των Γκάρι Μουρ, Κόζι Πάουελ, Μελ Γκάλεϊ, Κηθ Έρεϊ, Λώρενς Κοτλ, Κόλιν Μπλάνστοουν, κ.α..K2: Tales of Triumph & Tragedy - Don Airey Στις 25 Ιανουαρίου 1989, κυκλοφόρησε ο δίσκος "After the War" του Γκάρι Μουρ, ενώ το Νοέμβριο εκείνης της χρονιάς, βγήκε το "Slip of the Tongue" των Whitesnake, με τον Έρεϊ να παίζει και στα δύο.DO U KNOW ABOUT SLIP OF THE TONGUE? - MetalSucks

Δεκαετία του '90
Το χειμώνα του 1989 προς 1990, ο Έρεϊ συμμετείχε στις ηχογραφήσεις του δίσκου "Painkiller" των Judas Priest, ο οποίος κυκλοφόρησε στις αρχές Σεπτεμβρίου εκείνου του έτους, γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία, αφού έχει βραβευθεί ως χρυσός στις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και τη Γερμανία.Judas Priest - Painkiller review - Metal Storm Την ίδια χρονιά, έπαιξε στο "Still Got the Blues" του Γκάρι Μουρ, αλλά και στον πρώτο προσωπικό  δίσκο του Μπρους Ντίκινσον, με τίτλο "Tattooed Millionaire".Tattooed Millionaire Review | Bruce Dickinson

Το 1992, ο Έρεϊ συμμετείχε στο "Let the Wild Run Free" του Κόζι Πάουελ και το "High Stakes & Dangerous Men" των 
UFO.High Stakes & Dangerous Men - UFO Την επόμενη χρονιά, συμμετείχε στα τραγούδια "Resurrection" και "Nothin' But Blue", του δεύτερου προσωπικού δίσκου του κιθαρίστα των Queen, Μπράιαν Μέι, με τίτλο "Back to the Light".Brian May - Back To The Light (CD, Album) at Discogs

Το 1994, έπαιξε με τον πρώην τραγουδιστή των Rainbow, Γκράχαμ Μπονέτ, για τον προσωπικό του δίσκο "Here Comes the Night",v αλλά και το "Turnaround" των Katrina and the Waves,Katrina And The Waves - Turn Around (CD, Album) at Discogs για τους οποίους, τρία χρόνια αργότερα, συνέγραψε το κομμάτι "Love Shine a Light", το οποίο ανέβηκε στο # 3 των βρετανικών τσαρτ και κέρδισε την πρώτη θέση στο διαγωνισμό της Eurovision του 1997.Eurovision 1997 - Katrina & The Waves - Love shine a light

Στα τέλη της δεκαετίας του '90, συμμετείχε σε δίσκους του κιθαρίστα των Judas Priest, Γκλεν Τίπτον, των The Cage, του Κόλιν Μπλάνστοουν, των Snakes,  του Όλαφ Λενκ, του Έντι Χάρντιν και των Millenium. Το 2000, έπαιξε στο "Transcendental Sky Guitar" του Γερμανού κιθαρίστα Ούλι Τζον Ροθ και το "I Eat Them for Breakfast" του Μίκι Μούντι.Transcendental Sky Guitar - Uli Jon RothMicky Moody - I Eat Them for Breakfast CD Album

Νέα χιλιετία και Deep Purple
Το 2001, προτάθηκε στον Ντον Έρεϊ να αντικαταστήσει τον Τζον Λορντ στους Deep Purple, λόγω προβλημάτων υγείας και κόπωσης τα οποία αντιμετώπιζε ο δεύτερος. Μετά από κοινές εμφανίσεις του Έρεϊ με τον Λορντ στη σκηνή των Deep Purple, ο Έρεϊ ανέλαβε τα πλήκτρα του συγκροτήματος για πρώτη φορά στις 17 Μαρτίου 2002, στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας.Deep Purple Mark 8 History - Deep-Purple.net Εκείνη τη χρονιά, συμμετείχε στο δίσκο "Hero Nation – Chapter Three" των Metalium και το "Big Boy Blue" του Μπέρνι Μάρσντεν.Hero Nation Chapter Three - MetaliumBernie Marsden - Big Boy Blue (CD) at Discogs

Το 2003, κυκλοφόρησε ο πρώτος δίσκος των Deep Purple με τον Έρεϊ στη σύνθεση τους, με τίτλο "Bananas",Deep Purple - Bananas (album review ) | Sputnikmusic ενώ εκείνη τη χρονιά συμμετείχε στον ομώνυμο δίσκο των Living Loud, με τους Στηβ Μορς, Τζίμι Μπαρνς, Λι Κέρσλεηκ, και Μπομπ Ντέισλι.The Living Loud Rock Music Project | Living Loud

Καθ' όλη τη διάρκεια του 2004, οι Deep Purple περιόδευσαν σε παγκόσμια κλίμακα για να προωθήσουν το "Bananas". Το 2005, κυκλοφόρησε ο δεύτερος δίσκος του Έρεϊ με τους Deep Purple, με τίτλο "Rapture of the Deep", η περιοδεία για την προώθηση του οποίου διήρκεσε πάνω από πέντε χρόνια.Deep Purple: Rapture of the Deep | PopMatters Το 2006, συμμετείχε στο δίσκο "Old New Ballads Blues" του Γκάρι Μουρ και το "Edge of the World" του Γκλεν Τίπτον,Old, New, Ballads, Blues - Gary MooreGlenn Tipton, John Entwistle, Cozy Powell - Edge of the World ενώ δύο χρόνια αργότερα, ξανασυνεργάστηκε με τον τελευταίο για το δίσκο "Nostradamus" των Judas Priest.CD Reviews - Nostradamus Judas Priest - Blabbermouth.net

Το 2008, κυκλοφόρησε ο δεύτερος προσωπικός δίσκος του Έρεϊ, με τίτλο "A Light In The Sky",Don Airey - A Light In The Sky (CD, Album) at Discogs ενώ το 2011 κυκλοφόρησε το "All Out".Don Airey "All Out" CD review - Deep-Purple.net Εκείνη τη χρονιά, συνεργάστηκε με τους Saxon για το δίσκο "Call to Arms" και τους Wishbone Ash για το "Elegant Stealth".Saxon - Call to Arms (album review ) | SputnikmusicElegant Stealth - Wishbone Ash

Τον Δεκέμβριο του 2012, ανακοινώθηκε η κυκλοφορία του νέου στούντιο δίσκου των Deep Purple, με επίσημη ημερομηνία κυκλοφορίας τις 26 Απριλίου 2013. Ο δίσκος είχε την ονομασία "Now What?!" και γνώρισε μεγάλη επιτυχία στην Ευρώπη ανεβαίνοντας στο Top-20 σχεδόν όλων των χωρών και σε αρκετά # 1 ενώ μπήκε στα αμερικανικά τσαρτ, κάτι που κατάφερε δίσκος του συγκροτήματος για πρώτη φορά από το 1993.CRR Review - Deep Purple – Now What?! Ηχητικά, ο Έρεϊ ήταν πιο απελευθερωμένος απ' ό,τι σε οποιοδήποτε άλλο δίσκο που ηχογράφησε με τους Deep Purple και παρουσίασε μία πολύ δεμένη συνεργασία με τον άλλο σολίστα του συγκροτήματος, τον κιθαρίστα Στηβ Μορς.

Προσωπική ζωή
Ο Ντον Έρεϊ είναι παντρεμένος με την Ντόρις Έρεϊ, με την οποία έχουν τρία παιδιά. Ο μεγαλύτερος υιός του, υπέφερε από βαριά αρρώστια από το 1992 ως το 1995, γεγονός που συνέβαλε στη μείωση της επαγγελματικής ενασχόλησης του Έρεϊ για εκείνο το διάστημα.Don Airey and Doris Airey - Dating, Gossip, News, Photos

Δισκογραφία
Προσωπικοί δίσκοι
 K2 - Tales of Triumph and Tragedy (1989)
 A Light In The Sky (2008)
 All Out (2011)

Cozy Powell
 Na Na Na (σινγκλ, 1974)
 Over the Top (1979)
 Tilt (1981)
 Let the Wild Run Free (1992)

Colosseum II
 Strange New Flesh (1976)
 Electric Savage (1977)
 War Dance (1977)

Rainbow
 Down to Earth (1979)
 Difficult to Cure (1981)
 Finyl Vinyl (1986)

Gary Moore
 Back on the Streets (1979)
 Corridors of Power (1982)
 Dirty Fingers (1983)
 Rockin' Every Night - Live in Japan (1983)
 Run for Cover (1985)
 After the War (1989)
 Still Got the Blues (1990)
 Old New Ballads Blues (2006)

Ozzy Osbourne
 Blizzard of Ozz (1980)
 Diary of a Madman (1981)
 Bark at the Moon (1983)

Whitesnake
 Whitesnake (1987)
 Slip of the Tongue (1989)

Judas Priest
 Painkiller (1990)
 Demolition (2001)
 Nostradamus (2008)

Deep Purple
 Bananas (2003)
 Rapture of the Deep (2005)
 Live at Montreux 2006 (2007)
 Live at Montreux 2011 (2011)
 Now What?! (2013)
 Live In Verona (2014)
 Celebrating Jon Lord: The Rock Legend (2014)
 From The Setting Sun… (In Wacken) (2015)
 …To The Rising Sun (In Tokyo) (2015)
 Infinite (2017)
 Whoosh! (2020)Άλλες συμμετοχές
 Babe Ruth - Kid's Stuff (1976)
 Άντριου Λόυντ Γουέμπερ - Variations (1977)
 Τζιμ Ράφερτι - Don't Talk Back (1978)
 Strife – Back to Thunder (1978)
 Black Sabbath - Never Say Die (1978)
 Michael Schenker Group – The Michael Schenker Group (1980)
 Μπέρνι Μάρσντεν - And About Time Too (1980)
 Alaska – The Pack (1985)
 Phenomena – Phenomena (1985)
 Helix - Wild in the Streets (1987)
 Crossbones – Crossbones (1989)
 Fastway – Bad Bad Girls (1990)
 Tigertailz – Bezerk (1990)
 Μπρους Ντίκινσον - Tattooed Millionaire (1990)
 Forcefield – IV – Let the Wild Run Free (1990)
 UFO – High Stakes & Dangerous Men (1992)
 Anthem – Domestic Booty (1993)
 Kaizoku – Kaizoku (1992)
 Μπράιαν Μέι - Back to the Light (1993)
 Γκράχαμ Μπονέτ - Here Comes the Night (1994)
 The Kick – Tough Trip Thru Paradise (1994)
 Katrina and the Waves – Turnaround (1994)
 Quatarmass II – Long Road (1997)
 Γκλεν Τίπτον - Baptizm of Fire (1997)
 Κόλιν Μπλάνστοουν - The Light (1998)
 The Cage – The Cage (1998)
 Όλαφ Λενκ - Sunset Cruise (1998)
 Έντι Χάρντιν - Wind in the Willows (1998)
 The Snakes – Live in Europe (1998)
 Millennium – Millennium (1999)
 Μίκι Μούντι - I Eat Them for Breakfast (2000)
 Silver – Silver (2000)
 Ούλι Τζον Ροθ - Transcendental Sky Guitar (2000)
 Όλαφ Λενκ - Fun Stuff (2000)
 Ten – Babylon (2000)
 Μάριο Φασκιάνο – E-Thnic (2001)
 Silver – Dream Machines (2001)
 Rolf Munkes' Empire – Hypnotica (2001)
 Company of Snakes – Here They Go Again (2001)
 Company of Snakes – Burst The Bubble (2002)
 Metalium – Hero Nation – Chapter Three (2002)
 Μπέρνι Μάρνσντεν - Big Boy Blue (2002)
 Rolf Munkes' Empire – Trading Souls (2002)
 Living Loud – Living Loud (2003)
 Silver – Intruder (2003)
 Κίμπερλι Ρού – Essex Hideaway (2005)
 Γκουήν Άστον - Prohibition (2006)
 Γκλεν Τίπτον - ''Edge of the World (2006)
 Saxon – Call to Arms (2011)
 Wishbone Ash - Elegant Stealth (2011)
 Help! For Japan (2012)
 Schubert - In Rock (2013)
 Hollywood Monsters - Big Trouble (2014)
 AraPacis - A Disturbing Awakening (2014)

Παραπομπές

Πηγές

 Deep Purple | Don Airey
 Don Airey - by Rudy Sarzo 
 Don Airey (Don Airey), photo, biography - RIN.ru
 Deep Purple Biography. Don Airey - Deep-Purple.net
 INTERVIEW WITH DON AIREY (DEEP PURPLE), 24-APR-11
 Don Airey - Spirit of Metal
 Deep Purple Live Index
 Don Airey | Deep Purple

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Επίσημη ιστοσελίδα Ντον Έρεϊ 

Κατηγορία:Άγγλοι τραγουδοποιοί
Κατηγορία:Άγγλοι πιανίστες
Κατηγορία:Άγγλοι μουσικοί
Κατηγορία:Ροκ μουσικοί
Κατηγορία:Μέλη των Deep Purple