Γεννημένη Χθες

Το Γεννημένη Χθες (αγγλ.: Born Yesterday) είναι Αμερικανική κωμική ταινία του 1950, σε σκηνοθεσία Τζορτζ Κιούκορ με το σενάριο να βασίζεται στο ομώνυμο θεατρικό του Γκάρσον Κέινιν το οποίο διασκεύασε ο Άλμπερτ Μανχάιμερ σε συνεργασία με τον ίδιο τον ΚέινινDavid Thomson Have You Seen...?, 2008, London: Allen Lane, p118. Πρωταγωνιστούν οι Τζούντι Χόλιντεϊ, Γουίλιαμ Χόλντεν και Μπρόντερικ Κρόφορντ.  

Η παραγωγή της ταινίας έγινε από την εταιρία Columbia Pictures, παρά το γεγονός ότι ο Κέινιν είχε δηλώσει ότι ο ρόλος του αδίστακτου μεγιστάνα Χάρι Μπροκ, τον οποίο υποδύεται ο Κρόφορντ, ήταν βασισμένος στο χαρακτήρα του ιδιοκτήτη της Columbia Χάρι Κον. Σύμφωνα με το βιογράφο του Χάρι Κον, Μπομπ Τόμας, ο Κον ήταν ενήμερος για τη σχέση του με το ρόλο, αλλά ήταν κάτι που δεν τον ενοχλούσε.

Το 2012 η ταινία χαρακτηρίστηκε από την Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου ως «πολιτιστικά, αισθητικά και ιστορικά σημαντική» και επιλέχθηκε να ενταχθεί στο Εθνικό Μητρώο Κινηματογράφου των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής.

 Υπόθεση 
Ένας άξεστος μεγιστάνας ο Χάρι Μπροκ (Μπρόντερικ Κρόφορντ) πηγαίνει στην Ουάσινγκτον, μαζί με την ερωμένη του Έμμα Μπίλι Ντόουν (Τζούντι Χόλιντεϊ) και το διεφθαρμένο του δικηγόρο Τζιμ Ντέιβερι (Χάουαρντ Σαιντ Τζον). Ο λόγος του ταξιδιού του είναι η συνάντησή με το γερουσιαστή Νόρβαλ Χέτζ (Λάρι Όλιβερ), τον οποίο θέλει να δωροδοκήσει, προκειμένου να τον βοηθήσει να εισάγει παράνομα στη χώρα πολεμικό υλικό από την Ευρώπη (όπου μόλις είχε καταλαγιάσει η λαίλαπα του Β' Παγκοσμίου Πολέμου). Όταν ο Μπροκ συναντιέται με τον γερουσιαστή, η ακαλλιέγητη Μπίλι τον φέρνει σε δύσκολη θέση με τη συμπεριφορά της. Σκέφτεται να την χωρίσει, αλλά ο δικηγόρος τον πιέζει να γράψει την περιουσία του στο όνομά της για να αποφύγει την υψηλή φορολογία. Του προτείνει να βρει κάποιον να διδάξει καλούς τρόπους στη Μπίλι κι έπειτα να την παντρευτεί, ώστε να μην μπορέσει ποτέ να καταθέσει εναντίον του σε περίπτωση που βγουν στη φόρα οι απατεωνιές του. Ο Μπροκ τότε προσλαμβάνει τον δημοσιογράφο Πωλ Βερράλ (Γουίλιαμ Χόλντεν), ως καθηγητή της Μπίλι. Ο Βερράλ που προσπαθεί να ανακαλύψει τα σχέδια του Μπροκ δέχεται. Όταν ξεκινά η εκπαίδευση της Μπίλι, ο Πωλ ανακαλύπτει ότι δεν είναι όσο χαζή φαίνεται. Τα μαθήματα ανοίγουν νέους ορίζοντες στον τρόπο σκέψης της Μπίλι, η οποία ερωτεύεται τον καθηγητή της κι ανακαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο θέλει να την εκμεταλλευτεί ο Μπροκ. Τότε η Μπίλι επαναστατεί ενάντια στην τυραννία του Μπροκ, απειλώντας να ξεσκεπάσει τα σχέδιά του. 

 Πληροφορίες παραγωγής 
Η ταινία είναι βασισμένη στο ομώνυμο θεατρικό έργο του Γκάρσον Κέινιν, που ανέβηκε στο Μπρόντγουεϊ με πρωταγωνιστές τους Πωλ Λούκας και Τζούντι Χόλιντεϊ. 
Ο Χάρι Κον προσπάθησε να αποσπάσει τα δικαιώματα του θεατρικού από τον Κέινιν εφόσον άκουσε ότι ο Κέινιν είχε δηλώσει ότι δεν επρόκειτο ποτέ να πουλήσει τα δικαιώματα του θεατρικού στον Κον, ακόμη κι αν του έδινε 1.000.000 δολάρια. Ο Κον λοιπόν προσέγγισε τον Κέινιν προσφέροντάς του ένα εκατομμύριο κι ο συγγραφέας δέχτηκε. 

Ο ρόλος της Έμμα Μπίλι Ντόουν προοριζόταν αρχικά για τη Ρίτα Χέιγουορθ, αλλά η ηθοποιός είχε αποφασίσει να αφήσει το Χόλιγουντ μετά το γάμο της με τον πρίγκιπα Άλι Χαν το 1949. Έτσι ο Χάρι Κον αναγκάστηκε να προσλάβει άλλη ηθοποιό για τον ρόλο. Μερικές από τις ηθοποιούς που θεώρησε ότι ήταν κατάλληλες για το ρόλο ήταν οι Σελέστ Χολμ, Πολέτ Γκοντάρντ, Άιντα Λουπίνο, Μαίρη ΜακΝτόναλντ και Έβελιν Κις. Ο Κον δεν ήθελε να προσλάβει την Τζούντι Χόλιντεϊ που είχε ερμηνεύσει το ρόλο στο Μπρόντγουεϊ 4 χρόνια πριν. Όταν όμως είδε την ερμηνεία της στην ταινία Από το Πλευρό του Αδάμ (Adam's Rib, 1949) άλλαξε γνώμη. 

Ο Πωλ Λούκας που είχε ερμηνεύσει το ρόλο του Χάρι Μπροκ στο Μπρόντγουεϊ δε θέλησε να τον επαναλάβει στη μεγάλη οθόνη. Ο ρόλος στο τέλος δόθηκε στον Μπρόντερικ Κρόφορντ. 

 Βραβεία  
Η ταινία ήταν υποψήφια για πέντε βραβεία Όσκαρ και χάρισε στη Τζούντι Χόλιντεϊ το Όσκαρ Α' Γυναικείου Ρόλου. Η Χόλιντεϊ κατάφερε να υπερισχύσει των συνυποψηφίων της Μπέτι Ντέιβις για την ταινία Όλα για την Εύα (All About Eve, 1950) και την Γκλόρια Σουάνσον για την ταινία Η Λεωφόρος της Δύσης (Sunset Boulevard, 1950). Η ηθοποιός βραβεύτηκε επίσης με Χρυσή Σφαίρα καλύτερης γυναικείας ερμηνείας σε κωμωδία ή μιούζικαλ. Ενώ η ταινια ήταν επίσης υποψήφια για το Χρυσό Λέοντα στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βενετίας. 

Βραβεία Ακαδημίας Κινηματογράφου (Όσκαρ) 
Βράβευση:
Α’ Γυναικείου Ρόλου – Τζούντι Χόλιντεϊ

Υποψηφιότητα:
Καλύτερης Ταινίας – Σ. Σάιλαν Σάιμον
Σκηνοθεσίας – Τζορτζ Κιούκορ
Διασκευασμένου σεναρίου – Άλμπερτ Μάνχαϊμερ
Κοστουμιών - Ζαν Λουί

 Διαχρονικότητα 
Το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου κατέταξε την ταινία στην 24η θέση στη λίστα με τις 100 καλύτερες κωμωδίες όλων των εποχών.

 Επανεκτελέσεις 
Η ταινία γυρίστηκε ξανά το 1993 με πρωταγωνιστές τη Μέλανι Γκρίφιθ, τον Ντον Τζόνσον και τον Τζον Γκούντμαν. 

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες της δεκαετίας 1950
Κατηγορία:Ταινίες του 1950
Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής Columbia Pictures
Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες
Κατηγορία:Αμερικανικές ρομαντικές κωμικές ταινίες
Κατηγορία:Αμερικανικές δραματικές κωμικές ταινίες
Κατηγορία:Ταινίες βασισμένες σε θεατρικά έργα
Κατηγορία:Ασπρόμαυρες ταινίες
Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου
Κατηγορία:Ταινίες Εθνικού Μητρώου Κινηματογράφου Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής
Κατηγορία:Ταινίες σε σκηνοθεσία Τζορτζ Κιούκορ