Μεσοπόταμος

Το Μεσοπόταμο ή Μεσοπόταμος (αλβανικά: Mesopotam) είναι χωριό της Βορείου Ηπείρου και έδρα δήμου στην Αλβανία και εντοπίζεται ανάμεσα στην πόλη των Αγίων Σαράντα και Δελβίνου.

Ο δήμος κατοικείται από ελληνική μειονότητα.

 Διοικητικά στοιχεία 
Ο δήμος Μεσοποτάμου αποτελείται από 15 χωριάhttps://www.sfeva.gr/AE0C87C9.el.aspx: Μεσοπόταμο, Πετσά, Μουζίνα, Γαρδικάκι, Δρόβιανη, Κρόγγους, Βελιάχοβο, Συρακάτι, Λύβενα, Μπίστριτσα, Κρανιά, Κώσταρι, Βραϊλάτι, Αρδάσοβα και Μαραφέντι. 

 Ονομασία 
Το όνομα του χωριού προέρχεται από την τοποθεσία του στη μέση του ποταμού Μπίστριτσα, από τις ελληνικές λέξεις μέση και ποταμός. 

Η τοπωνυμία του χωριού ταυτίζεται με τα γεωγραφικά αντικείμενα και τους παρακλάδους του ποταμού, που έχουν περάσει στην πάροδο του χρόνου δίπλα του.

 Τοποθεσία 
Από γεωγραφική άποψη, τον αριθμό των κοινοτήτων, τις φυσικές ομορφιές, τις μορφωτικές, ιστορικές και γεωφυσικές πηγές, η επαρχία Μεσοποτάμου είναι μία από τις κυριότερες επαρχίες της νοτιοδυτικής Αλβανίας. Ο χώρος της διακρίνεται για τον πλούτο και την πυκνότητα των μορφωτικών ιδρυμάτων και την εναρμόνιση με τις βίο-ιστορικό-φυσικές τους αξίες. Αυτές οι αξίες εδώ και πολλά χρόνια έχουν γίνει  το επίκεντρο της επίσκεψης των τουριστών από διάφορα μέρη του κόσμου. 

Η πρόσβαση γίνεται από το λιμάνι των Αγίων Σαράντα, από τα λιμάνια του Δυρραχίου και του Αυλώνος και από το αεροδρόμιο «Μητέρα Τερέζα» των Τιράνων.

Το χωριό απλώνεται σε δυο λόφους δεξιά της ροής του ποταμού Μπίστριτσα.  

 Ιστορία 
Το Μεσοπόταμο είναι ένας παλιός οικισμός, για τον οποίο μαρτυρούν τα αρχαιολογικά αντικείμενα, όπως: νομίσματα, χωμάτινα και γυάλινα δοχεία, φούρνοι για το ψήσιμο των κεραμικών, όπου ανήκουν στον 10ο αιώνα. Στην περίοδο του Μεσαίωνα, το 568 μεταφέρθηκε εκεί η Επισκοπική Εξαρχία από τον Επίσκοπο Ευστάθιο, μετά την καταστροφή της Φοινίκης.

Το χωριό είναι γνωστό για την ορθόδοξη εκκλησία του του 13ου αιώνα αφιερωμένη στον Άγιο ΝικόλαοGuntram Koch (Hrsg.): . Photoausstellung des Seminars für Christliche Archäologie und Byzantinische Kunstgeschichte der Philipps-Universität Marburg. Marburg 1985, σελ. 42–47., που έχει κηρυχθεί από την τοπική κυβέρνηση «Προστατευόμενο Μνημείο». Κτίστηκε το 306 από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο και ξανακτίστηκε από τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Θ’ τον ΜονομάχοΒασίλειος Μπαράς, «Το Δέλβινο της Βορείου Ηπείρου και οι γειτονικές του περιοχές», Αθήνα 1966. Την περιουσία και τον Ιερό Ναό τα συντήρησαν οι μοναχοί. Ο ξενώνας του μοναστηριού ήταν πάντα γεμάτος με φιλοξενούμενους και πιστούς, αλλά και άστεγους. 

Η περίοδος μεταξύ 6ου και 14ου αιώνα σηματοδοτείται περίοδος πολιτιστικής ανάπτυξης του χώρου αυτού υπό την φροντίδα των Βυζαντινών Αυτοκρατόρων. Αυτό αποδεικνύεται απ’ τα δημόσια έργα, τις μονές, υδραγωγείο, γεφύρια, πλακόστρωτους δρόμους κ.ά.

Αναφέρεται το 1336 από τον Κατακουζηνό ως μία πόλη, που ξεκόπηκε από την Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Το 1700 ήταν εξαρχία.

Κατά τις αρχές του 15ου αιώνα, ο τόπος είδε πολλές καταστροφές και ληστοεπιδρομές και στα τέλη του 1430 υποδουλώθηκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Η πρώτη απογραφή πληθυσμού για το Μεσοπόταμο είναι του λόγιου Παναγιώτη Αραβαντινού, ο οποίος το 1852 επισκέφτηκε τον χώρο. Γράφει: 

Το χωριό συμμετείχε στον Αντιφασιστικό Αγώνα κι έγιναν πολεμικές συρράξεις ενάντια των φασιστικών δυνάμεων.

Η γειτονική πηγή Γαλάζιο Μάτι (Αλβανικά : Syri i Kaltër) είναι γνωστός τουριστικός προορισμός. 

Υπάρχει τοπικό εκτροφείο πέστροφας. Παράγονται σιτηρά, υπάρχουν οπωροκαλλιέργειες και αναπτυγμένη ειναι τόσο η κτηνοτροφία όσο και η μελισσοκομία. Το Μεσοπόταμο έχει εννιάχρονο σχολείο, εργαστήρια επεξεργασίας του ξύλου του αλουμινίου, οικοδομικών υλικών κ.ά.

Το 2006, με την μέριμνα του Αρχιεπισκόπου Τιράνων και πάσης Αλβανίας Αναστασίου ανεγέρθηκε ο νέος Ναός Πέτρου και Παύλου και η επαγγελματική τεχνική σχολή «Απόστολος Παύλος».

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι


Κατηγορία:Χωριά του νομού Αυλώνα
Κατηγορία:Φοινίκη (Βόρεια Ήπειρος)
Κατηγορία:Βόρεια Ήπειρος