Ένωση Ελλήνων Μουσουργών

Η Ένωση Ελλήνων Μουσουργών (συντομογραφία: ) είναι ένα ιστορικό σωματείο που ιδρύθηκε το 1931 από Έλληνες συνθέτες. Σκοπός του σωματείου, όπως αναγράφεται στο καταστατικό ίδρυσής του, είναι να προστατεύει, αλλά και να προάγει την ελληνική μουσική δημιουργία. Άλλος εξίσου σημαντικός σκοπός ήταν η ανάπτυξη αλληλεγγύης μεταξύ των μελών της Ένωσης, καθώς και η περιφρούρηση των πνευματικών τους δικαιωμάτων.

Η λειτουργία της Ένωσης συνεχίζεται ως σήμερα χωρίς να έχει διακοπεί ούτε κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, ούτε καν την περίοδο της κατοχής. Οι πρώτες απόπειρες για τη δημιουργία ενός σωματείου συνθετών είχαν ξεκινήσει από το 1916, από τους συνθέτες Σπύρο Σαμάρα, Γεώργιο (Τζώρτζη) Λαμπελέτ, Μανώλη Καλομοίρη, Θεόφραστο Σακελλαρίδη, Δημήτρη Λιάλιο και Διονύσιο Λαυράγκα. Η Ένωση Ελλήνων Μουσουργών υπό την τιμητική προεδρία του Σπύρου Σαμάρα, ανακοίνωσε στον Τύπο της εποχής την ίδρυσή της και την πρώτη της Συναυλία (εφ. Εστία, 26 Απριλίου 1916)  με κείμενο που υπέγραφε ο Γραμματέας της Μανώλης Καλομοίρης. Περίπου 15 χρόνια αργότερα, οι Λαυράγκας και Καλομοίρης απηύθυναν κάλεσμα στις μουσικές δυνάμεις της εποχής, στις 7 Φεβρουαρίου του 1931, για την ίδρυση σωματείου. Πράγματι υπήρξε δυναμική ανταπόκριση και έτσι στις 12 Φεβρουαρίου του ίδιου έτους, υπεγράφη το πρακτικό ίδρυσης της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών. 

Το πρακτικό της ίδρυσης υπέγραψαν με αλφαβητική σειρά οι συνθέτες: Αλέκος Αλμπέρτης, Αθανάσιος Αργυρόπουλος, Στέφανος Βαλτετσιώτης, Μάριος Βάρβογλης, Σπύρος Καίσαρης, Μανώλης Καλομοίρης, Αλέκος Κόντης, Αλέκος Κυπαρίσσης, Γιάννης Κωνσταντινίδης, Νικόλαος Λάβδας, Διονύσιος Λαυράγκας, Δημήτρης Μητρόπουλος, Ανδρέας Νεζερίτης, Τιμόθεος Ξανθόπουλος, Κωνσταντίνος Παπαδημητρίου, Σταύρος Προκοπίου, Αιμίλιος Ριάδης, Δημήτρης Ρόδιος, Γεώργιος Σκλάβος, Ιωάννης Φραγκόπουλος, Νίκος Χατζηαποστόλου και Ιωάννης Ψαρούδας. Η ίδρυση της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών επισημοποιήθηκε τελικά στις 8 Ιουνίου του 1931, με απόφαση του Πρωτοδικείου Αθηνών.
μικρογραφία|Το πρακτικό της ίδρυσης.

 Πρόεδροι - ιστορικά μέλη 
Πρόεδροι της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών υπήρξαν οι:

 1931-1936: Διονύσιος Λαυράγκας
 1936-1945 και 1947-57: Μανώλης Καλομοίρης
 1945-1947: Δημήτριος Λεβίδης
 1957-1981: Αντίοχος Ευαγγελάτος
 1981-1989: Γιώργος Σισιλιάνος
 1989-2018: Θόδωρος Αντωνίου
 2019-2025: Ιωσήφ Παπαδάτος
 2025-: Μιχάλης Παρασκάκης

Μέλη της ΕΕΜ υπήρξαν πολλοί διακεκριμένοι συνθέτες όλων των γενεών, μεταξύ των οποίων (εκτός των ιδρυτικών μελών που ήδη αναφέρθηκαν) συγκαταλέγονται οι: Νίκος Σκαλκώτας, Αλέκος Ξένος, Γιάννης Κωνσταντινίδης, Μενέλαος Παλλάντιος, Λεωνίδας Ζώρας, Δημήτρης Δραγατάκης, Γιάννης Ιωαννίδης, Γιάννης Α. Παπαϊωάννου, Μάνος Χατζιδάκις, Μίκης Θεοδωράκης, Iάννης Ξενάκης, Νίκος Μαμαγκάκης, Θάνος Μικρούτσικος κ.ά.

 Διοικητικό Συμβούλιο 

 Πρόεδρος: Μιχάλης Παρασκάκης
 Γενική Γραμματέας: Ελένη Ράλλη
 Α' Αντιπρόεδρος: Λεόντιος Χατζηλεοντιάδης
 Β' Αντιπρόεδρος: Νίκη Χαρλαύτη
 Ταμίας: Νίκος Γαλενιανός
 Ειδική Γραμματέας: Μαρία Χριστίνα Κριθαρά
 Έφορος: Στυλιανός Δήμου
 Μέλη: Βασίλης Κίτσος, Ελένη Σκάρκου

Δράση
Τα πρώτα πέντε χρόνια το σωματείο υπολειτουργούσε, αλλά μετά το 1936, σύμφωνα με καταγραφές στα βιβλία των πρακτικών και των γενικών συνελεύσεων,  πραγματοποιούνταν διοργανώσεις συναυλιών και άλλων καλλιτεχνικών εκδηλώσεων, προσπάθειες για ιατρική περίθαλψη και συνταξιοδότηση των συνθετών, αγώνες για την κατοχύρωση αλλά και απόδοση των πνευματικών δικαιωμάτων των μουσικών έργων, αιτήματα προς την πολιτεία για κρατικές επιχορηγήσεις, ενέργειες για να εκδοθούν δίσκοι και παρτιτούρες και τέλος προκηρύξεις διαγωνισμών, καθώς και συμμετοχές σε πανελλήνια αλλά και διεθνή συνέδρια. Αξίζει να αναφερθεί ότι οι πρώτες κινήσεις για την κατοχύρωση των πνευματικών δικαιωμάτων των συνθετών, έγιναν από τον Δημήτριο Λεβίδη.  

Επίσης, κατά τη μεταπολεμική περίοδο δημιουργήθηκε κάποια πόλωση στο χώρο των συνθετών, με αφορμή τα διαφορετικά μουσικά ρεύματα που άρχισαν να διαμορφώνονται και να επικρατούν στην Ελλάδα. Πάντως, παρά τις κατά καιρούς διαμάχες και έντονες αντιπαραθέσεις, στην Ένωση συμπεριλήφθηκε τελικά σχεδόν ολόκληρο το μουσικό δυναμικό της χώρας. 

Η ΕΕΜ τα νεώτερα χρόνια
Από την εποχή της προεδρίας Θόδωρου Αντωνίου, η Ένωση έχει τακτική συνεργασία με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, για την διοργάνωση συναυλιών καθώς και εργαστηρίων νέων συνθετών. Επίσης, υπάρχει σταθερή συνεργασία με το Ωδείο Φίλιππος Νάκας, καθώς και το Ινστιτούτο Γκαίτε.

Η ΕΕΜ έχει συνεργαστεί καλλιτεχνικά με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, την Εθνική Λυρική Σκηνή, το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου και με άλλους φορείς για τη διεξαγωγή συναυλιών, μουσικών αφιερωμάτων και διαγωνισμών σύνθεσης. Η Ένωση συνεργάζεται στενά με τη Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος «Λίλιαν Βουδούρη» για μουσικολογικά ζητήματα, καθώς και για θέματα αρχειακού υλικού. Από το 2003 έως το 2018, η ΕΕΜ εξέδιδε το διμηνιαίο περιοδικό μουσικής "ΠΟΛΥΤΟΝΟν", το οποίο έχει φιλοξενήσει σημαντικές συνεντεύξεις προσωπικοτήτων της μουσικής από την Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ αποτέλεσε για 15 χρόνια βήμα στο οποίο παρουσιάζονταν μουσικολογικά άρθρα, αλλά και καταγράφονταν σημαντικά γεγονότα της ελληνικής μουσικής και πολιτιστικής πραγματικότητας.

Η ΕΕΜ σε όλη την ιστορία της διοργανώνει διαγωνισμούς σύνθεσης στη μνήμη διαφόρων σημαντικών προσωπικοτήτων της ελληνικής μουσικής ιστορίας, όπως οι παλαιότεροι διαγωνισμοί Γ.Α. Παπαϊωάννου, Δ. Δραγατάκη και οι πιο πρόσφατοι Ν. Σκαλκώτα, Rethinking Xenakis, Θ. Αντωνίου, Μ. Αδάμη, Β. Στυλιανού.

 Πηγές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Συνδικαλιστικές οργανώσεις στην Ελλάδα