Εβραϊκό αλφάβητο

Το εβραϊκό αλφάβητο (εβραϊκά: אָלֶף־בֵּית עִבְרִי, alefbet ʿIvri) είναι το αλφάβητο της εβραϊκής γλώσσας. Χρησιμοποιείται επίσης και από άλλες εβραϊκές γλώσσες, οι πιο γνωστές εκ των οποίων είναι η Γίντις (γερμανοεβραϊκή γλώσσα) και οι Ιουδαιο-αραβικές γλώσσες. Υπάρχουν δύο μορφές του αλφαβήτου, η παλαιο-εβραϊκή (η οποία έχει διατηρηθεί σε μεγάλο βαθμό, αν και διαφοροποιημένη, στη σαμαρειτική γραφή) και η σύγχρονη «τετραγωνισμένη μορφή». Η τελευταία είναι στυλιζαρισμένη μορφή της αραμαϊκής γραφής. Εκτός των παραπάνω, υπάρχει και επισεσυρμένη μορφή η οποία επίσης διαφοροποιείται κατά τόπους και εποχές.

Το εβραϊκό αλφάβητο έχει 22 γράμματα, από τα οποία τα 5 διαφοροποιούνται όταν βρίσκονται στο τέλος της λέξης (τελικά). Πρόκειται για αριστερόστροφο σύστημα γραφής, αρχικά αποτελούμενο μόνο από σύμφωνα. Όπως και άλλα συμφωνογραφικά αλφάβητα, π.χ. το αραβικό, το εβραϊκό αλφάβητο ανέπτυξε αργότερα σημεία ένδειξης των φωνηέντων, τα νικούντ (niqqud). Στα ραββινικά εβραϊκά, τα γράμματα א ה ו י χρησιμεύουν επίσης για την αναπαράσταση φωνηέντων. Το εβραϊκό αλφάβητο, όταν χρησιμοποιείται για την καταγραφή της γλώσσας Γίντις, είναι πλήρες αλφάβητο (με την εξαίρεση των δάνειων εβραϊκών λέξεων). Στη σύγχρονη εποχή είναι γενική η τάση αποτύπωσης όλων φωνηέντων, όπως στα Γίντις, έτσι ώστε οι αντίστοιχοι χαρακτήρες να λειτουργούν ως πλήρη φωνήεντα.

Πριν την υιοθέτηση της σημερινής γραφής του εβραϊκού αλφαβήτου, τα Εβραϊκά γράφονταν από τους αρχαίους Ισραηλίτες, δηλαδή τους Εβραίους και Σαμαρείτες, με το παλαιο-εβραϊκό αλφάβητο. Κατά τον 3ο αι. π.Χ., οι Εβραίοι άρχισαν να χρησιμοποιούν μια στυλιζαρισμένη μορφή του αραμαϊκού αλφαβήτου, ενώ οι Σαμαρείτες συνέχισαν να χρησιμοποιούν μια παραλλαγή του παλαιο-εβραϊκού, τη λεγόμενη σαμαριτική γραφή. Η σημερινή «τετραγωνισμένη γραφή» του εβραϊκού αλφαβήτου προέρχεται από τη στυλιζαρισμένη αραμαϊκή η οποία χρησιμοποιούνταν στην Περσική Αυτοκρατορία (η οποία με τη σειρά της την είχε προσλάβει από τους Αραμαίους). Μετά την πτώση της Περσικής Αυτοκρατορίας, οι Εβραίοι χρησιμοποίησαν και τους δύο τύπους γραφής, πριν καταλήξουν οριστικά στην αραμαϊκή μορφή.

 Γράμματα 
Τα γράμματα του εβραϊκού αλφαβήτου είναι τα εξής:

Εβραϊκό αλφάβητορεςר αγίνע λάμεντל ζαγίνז άλεφאσινשπεפμεμמχετחμπετבταβתπε τελικόףμεμ τελικόםτετטγκίμελג σαντέצνουνנγιοντיντάλετדσαντέ τελικόץνουν τελικόןκαφכχεהκοφקσαμέκסκαφ τελικόךβαβו Σημείωση: Το διάγραμμα διαβάζεται από πάνω προς τα κάτω και από τα δεξιά προς τα αριστερά.

 Προφορά των γραμμάτων 
γράμμαΟνομασίαΚαθιερωμένη προφορά στα Αγγλικάπρότυπη ισραηλινήπροφοράσυνήθης ισραηλινήπροφορά (αν διαφέρει)Προφορά στα Γίντις / ΑσκενάζιMWUnicodeChart of Hebrew glyphs at unicode.orgUnicode names of Hebrew characters at fileformat.info.ΕβραϊκάKaplan, Aryeh. Sefer Yetzirah: The Book of Creation. pp. 8, 22.אAlephAlef, /ˈalef/ /ˈalɛf/בּBethBet, /bet/ /bɛɪs/ב/vet//vɛɪs/גGimelGimel/ˈɡimel/ /ˈɡimːɛl/דDalethDalet, /ˈdalet//ˈdaled//ˈdalɛs/הHeHe/he//hej//hɛɪ/וWawVav, /vav/ /vɔv/זZayinZayin/ˈzajin//ˈza.in//ˈzajin/חHethHet, /ħet//χet/ /χɛs/טTethTet, /tet/ /tɛs/יYodYod/jod//jud//jud/כּKaphKaf/kaf/  /kɔf/כ, /χaf//χɔf/ךּFinal Kaf/kaf sofit//laŋɡɛ kɔf/ך, /χaf sofit//laŋɡɛ χɔf/לLamedLamed/ˈlamed/ /ˈlamɛd/מMemMem/mem/ /mɛm/םFinal Mem/mem sofit//ʃlɔs mɛm/נNunNun/nun/ /nun/ןFinal Nun/nun sofit//laŋɡɛ nun/סSamekhSamekhְ, /ˈsameχ/ /ˈsamɛχ/עAyinAyin/ˈʕajin//ˈʔa.in//ˈajin/פּPePe/pe//pej//pɛɪ/פ/fe//fej//fɛɪ/ףFinal Pe, /pe sofit//pej sofit/ /laŋɡɛ fɛɪ/צSadheTsadi, /ˈtsadi/ /ˈtsɔdi/, /ˈtsɔdik/, /ˈtsadɛk/ץFinal Tsadi/ˈtsadi sofit/ /laŋɡɛ ˈtsadɛk/קQophQof/kof//kuf//kuf/רReshResh, /ʁeʃ//ʁejʃ//rɛɪʃ/שׁShinShin, /ʃin/ /ʃin/שׂ, /sin/ /sin/תּTawTav, /tav//taf//tɔv/, /tɔf/ת/sɔv/, /sɔf/

Παραπομπές

Κατηγορία:Εβραϊκή γλώσσα
Κατηγορία:Αλφάβητο