Βαλκανικό Κύπελλο Εθνών Ποδοσφαίρου

Το Βαλκανικό Κύπελλο Εθνών Ποδοσφαίρου υπήρξε μια ετήσια διεθνής ποδοσφαιρική διοργάνωση με μεγάλη αίγλη, που διεξαγόταν την προπολεμική περίοδο από το 1929 ως το 1936. Μεταπολεμικά έγινε δυο φορές προσπάθεια να συνεχιστεί, μία την περίοδο 1946-1948 και άλλη μία πολλές δεκαετίες αργότερα, την περίοδο 1973-1980, χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία. Συνολικά έγιναν 11 διοργανώσεις ενώ άλλη μία ξεκίνησε χωρίς να ολοκληρωθεί. Πολυνίκης υπήρξε η Ρουμανία με τέσσερις κατακτήσεις. Η μοναδική χώρα που μετείχε και στις 12 διοργανώσεις ήταν η Βουλγαρία.

Διοργάνωση-συμμετοχές

Την ιδέα της διοργάνωσης είχε ένας Αυστριακός, ο Ούγκο Μάισλ, ο οποίος πρώτος εισηγήθηκε στις βαλκανικές ποδοσφαιρικές ομοσπονδίες την δημιουργία ενός ποδοσφαιρικού κυπέλλου της Ανατολής, ως διακλάδωση του Κυπέλλου Ευρώπης. Έπειτα από διαπραγματεύσεις και συνομιλίες τα βαλκανικά κράτη συμφώνησαν να ξεκινήσουν ένα Βαλκανικό Κύπελλο. Ο πρώτος αγώνας διεξήχθη τον Οκτώβριο του 1929 ανάμεσα σε Γιουγκοσλαβία και Ρουμανία.

Στη διοργάνωση είχαν δικαίωμα να μετέχουν οι έξι βαλκανικές χώρες που υπήρχαν εκείνα τα χρόνια, δηλαδή: Ελλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία, Τουρκία και Αλβανία. Όμως, την προπολεμική περίοδο η Αλβανία δεν μετείχε ενώ η Τουρκία έλαβε μέρος μόνο στη διοργάνωση του 1931.

Μεταπολεμικά, οι τέσσερις χώρες των βορείων βαλκανίων που εντάχθηκαν στο ανατολικό μπλοκ, συνέχισαν τη διοργάνωση χωρίς την Ελλάδα και την Τουρκία, που εντάχθηκαν στο δυτικό στρατόπεδο. To 1946 ονόμασαν το ποδοσφαιρικό τουρνουά "Βαλκανικούς ποδοσφαιρικούς αγώνες". Στη συνέχεια διεύρυναν τη διοργάνωση και την μετονόμασαν σε "Βαλκανικό και Κεντροευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου", με συμμετοχή το 1947 της Ουγγαρίας, η οποία το κατέκτησε. Το 1948 υπήρξε νέα διεύρυνση με συμμετοχή της Πολωνίας και της Τσεχοσλοβακίας. Έτσι μετείχαν επτά χώρες αλλά η διοργάνωση δεν ολοκληρώθηκε και διεκόπη.

Το 1973 έγινε μια προσπάθεια να ξεκινήσει ξανά μετά την επιτυχία που είχε το Βαλκανικό Κύπελλο Ελπίδων Ποδοσφαίρου που είχε ξεκινήσει το 1968. Μετείχαν τέσσερις χώρες. Όμως, η έλλειψη ημερομηνιών είχε ως αποτέλεσμα να χρειαστούν 3,5 χρόνια για να ολοκληρωθεί. Το 1977 έγινε άλλη μια απόπειρα. Πήραν μέρος πέντε χώρες πλήν της Αλβανίας. Και αυτή η διοργάνωση χρειάστηκε 3,5 χρόνια για να ολοκληρωθεί. Έτσι η προσπάθεια αναβίωσης του θεσμού εγκαταλείφθηκε.

Συστήματα διεξαγωγής

Η πρώτη διοργάνωση διεξήχθη σε ενιαίο όμιλο με διπλά ματς και ολοκληρώθηκε μετά από δύο χρόνια. Οι επόμενες διεξάγονταν σε μια χώρα ως τουρνουά ενός γύρου και ολοκληρώνονταν μέσα σε ένα δεκαήμερο. Με το ίδιο σύστημα διεξήχθη και η πρώτη μεταπολεμική διοργάνωση το 1946. Το 1947 το "Πρωτάθλημα Βαλκανίων και Κεντρικής Ευρώπης", όπως ονομάστηκε, διεξήχθη με νέο σύστημα. Διεξήχθη μόνο ένας γύρος αλλά υπήρξε πρόβλεψη ώστε κάθε χώρα να δώσει δύο αγώνες ως γηπεδούχος και δύο εκτός έδρας. Το 1948 η διοργάνωση θα γινόταν σε ενιαίο όμιλο δύο γύρων, αλλά δεν ολοκληρώθηκε και διεκόπη.

Στην αναβίωση που επιχειρήθηκε το 1973 το σύστημα που επιλέχτηκε ήταν νοκ-άουτ διπλοί αγώνες και διπλός τελικός. Το 1977 είχαμε νέο σύστημα. Οι ομάδες χωρίστηκαν σε δύο ομίλους και οι νικητές έπαιξαν σε διπλό τελικό.

 Χρονιές Ονομασίες - Σύστημα διεξαγωγής Χώρες που μετείχαν <center> Βαλκανικό Κύπελλο ποδοσφαίρου1929-1931Ενιαίος όμιλος δύο γύρωνΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία1931*Τουρνουά ενός γύρουΤουρκία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία1932Τουρνουά ενός γύρουΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία1933Τουρνουά ενός γύρουΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία1934-35Τουρνουά ενός γύρουΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία1935Τουρνουά ενός γύρουΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία1936Τουρνουά ενός γύρουΕλλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία<center>Βαλκανικοί ποδοσφαιρικοί αγώνες1946Τουρνουά ενός γύρουΑλβανία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία<center>Βαλκανικό και Κεντροευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου1947Όμιλος ενός γύρουΑλβανία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία, Ουγγαρία1948Ενιαίος όμιλος δύο γύρων (δεν ολοκληρώθηκε)Αλβανία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία, Ουγγαρία, Τσεχοσλοβακία, Πολωνία <center>Βαλκανικό Κύπελλο ποδοσφαίρου1973-1976Νοκ-άουτ διπλοί αγώνεςΕλλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Τουρκία1977-1980Δύο όμιλοι - Διπλός τελικόςΕλλάδα, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία, Ρουμανία, Τουρκία
*Η διοργάνωση του 1931 ήταν εκτός σειράς και δεν μετρούσε στην αρίθμηση των Βαλκανικών Κυπέλλων.

Νικήτριες χώρες - Πρώτοι σκόρερ

 Χρονιές Νικήτριες Πρώτοι σκόρερ 1929-317 γκολ:  Ιουλίου Μπόντολα, Ρούντολφ Βέντζερ1931 4 γκολ:  Αρσέν Πάντσεφ1932 5 γκολ:  Αλεξάνταρ Ζίφκοβιτς19334 γκολ:  Γκεόργκε Τσιόλακ, Στεφάν Ντομπάι1934-35  Γιουγκοσλαβία3 γκολ:  Αλεξάνταρ Τίρνανιτς, Αλεξάνταρ Τομάσεβιτς1935 Γιουγκοσλαβία5 γκολ:  Λιουμπομίρ Ανγκέλοφ19364 γκολ:  Αλεξάντρου Σβαρτζ19462 γκολ:  Ρόιτερ,  Σάντιτς,  Μπορίτσι, Τελίτι19475 γκολ:  Φέρεντς Ντέακ 1948<center>Διεκόπη8 γκολ:  Φέρεντς Πούσκας1973-764 γκολ:  Τζεμίλ Τουράν1977-806 γκολ:  Άνγκελ Ιορντανέσκου

Κατακτήσεις ανά χώρα

 Κύπελλα Χώρες Διοργανώσεις<center> 41929-31, 1933, 1936, 1977-80  <center> 31931, 1932, 1973-76 <center>2 Γιουγκοσλαβία1934-35, 1935 <center>11946 <center>11947

 Πηγές 

RSSSF

 Δείτε επίσης 
Βαλκανικές Διοργανώσεις

*