Ο σοφέρ της κυρίας Ντέιζι

Ο σοφέρ της κυρίας Ντέιζι (αγγλ.: Driving Miss Daisy) είναι αμερικανική δραματική κομεντί, παραγωγής του 1989, σε σκηνοθεσία Μπρους Μπέρεσφορντ. Πρωταγωνιστούν οι Τζέσικα Τάντι, Μόργκαν Φρίμαν και Νταν Ακρόιντ. Η ταινία που βραβεύτηκε με τέσσερα βραβεία όσκαρ, μεταξύ των οποίων και καλύτερης ταινίας, είναι βασισμένη στο ομώνυμο θεατρικό έργο του Άλφρεντ Ούρι.

 Υπόθεση 
Στην Ατλάντα του 1948, όταν μια ηλικιωμένη Εβραία χήρα η Ντέιζι (Τζέσικα Τάντι) καταστρέφει τον περίτεχνο κήπο της γειτόνισσάς της με το αυτοκίνητό της, ο γιος της, Μπούλι (Νταν Ακρόιντ), επιμένει να της προσλάβει έναν οδηγό παρά τις αντιρρήσεις της. Προσλαμβάνει λοιπόν γι’ αυτήν ένα σοφέρ, τον «έγχρωμο» Χόουκ (Μόργκαν Φρίμαν). Αρχικά η Ντέιζι αρνείται κάθε είδους συναναστροφή με το Χόουκ. Σιγά σιγά όμως ο Χόουκ, καταφέρνει να την κερδίσει με τους καλούς του τρόπους. Το πέρασμα του χρόνου χτίζει μια βαθειά σχέση συνεννόησης και φιλίας μεταξύ τους. Υστερα από 25 χρόνια, η κυρία Ντέιζι συνειδητοποιεί πως αυτός ο άνθρωπος υπήρξε ο καλύτερός της φίλος.

 Παραγωγή 
Το 1988 ο παραγωγός Ρίτσαρντ Ντ. Ζάνουκ προσέγγισε τον βραβευμένο με βραβείο Πούλιτζερ συγγραφέα Άλφρεντ Ούρι για να του προτείνει να διασκευάσει τη θεατρική του παράσταση "Driving Miss Daisy" που σημείωνε μεγάλη επιτυχία εκείνη την περίοδο. Ο Ούρι δέχτηκε κι ξεκίνησε η εκστρατεία για τη διανομή των ρόλων.

Ο Μόργκαν Φρίμαν που υποδυόταν τον Χοκ στο Μπρόντγουεϊ ζήτησε από τον Ούρι να συμμετάσχει στην ταινία και τον προσέλαβαν αμέσως. Πρόβλημα όμως αποτέλεσε η επιλογή της ηθοποιού που θα ερμήνευε το ρόλο της κυρίας Ντέιζι. Μεγάλες σταρ της χρυσής εποχής του Χόλιγουντ (από τη Μπέτι Ντέιβις ως την Κάθριν Χέπμπορν) έδειξαν ενδιαφέρον για τον ρόλο, ενώ κάποιοι πρότειναν την Σίρλεϊ Μακ Λέιν και την Ελίζαμπεθ Τέιλορ, οι οποίες θεωρήθηκε ότι ήταν πολύ νέες για να ενσαρκώσουν τη Ντέιζι κι έτσι κατέληξαν στην Τζέσικα Τάντι. Η Τάντι γνωστή από τη συμμετοχή της στα Πουλιά (The Birds, 1963) του Άλφρεντ Χίτσκοκ κι από το γεγονός ότι ήταν η πρώτη που υποδύθηκε στο θέατρο την Μπλανς Ντι Μπουά τη βασανισμένη ηρωίδα του Τένεσι Ουίλιαμς στο Λεωφορείον ο πόθος, έκλεισε τα 80 στα πλατό της ταινίας. Η διαφημιστική εκστρατεία για την προώθηση της ταινίας στα βραβεία της αμερικανικής ακαδημίας του κινηματογράφου έγινε από τον Ρόνι Τσέισεν. 

Υποδοχή
Κριτικές 

Η ταινία  έγινε δεκτή από τους κριτικούς, με ιδιαίτερους επαίνους για το σενάριο και τις ερμηνείες των Φρίμαν, Τάντι και Ακρόιντ. Στον ιστότοπο 
συγκέντρωσης κριτικών Rotten Tomatoes η ταινία έχει βαθμολογία 85% με βάση κριτικές 104 κριτικών, με μέσο όρο βαθμολογίας 7,70/10. Η κριτική συναίνεση του ιστότοπου αναφέρει: «Αν και τροφοδοτείται εν μέρει από ξεπερασμένα στερεότυπα, το Driving Miss Daisy οδηγεί το κοινό σε ένα συγκινητικό ταξίδι με ένα ζευγάρι εξαιρετικών ηθοποιών».  Στο Metacritic, η ταινία έχει μια βαθμολογία 81 στα 100 με βάση 17 κριτικές.Ομοίως, το CinemaScore ανέφερε ότι το κοινό που ρωτήθηκε έδωσε στην ταινία έναν σπάνιο βαθμό "A+".

 Διακρίσεις
Η ταινία προτάθηκε για 9 όσκαρ και κέρδισε 4, μεταξύ των οποίων εκείνο της καλύτερης ταινίας για το 1989. Ήταν η πρώτη και μοναδική μέχρι σήμερα ταινία βασισμένη σε θεατρική παράσταση του Μπρόντγουεϊ που κέρδισε όσκαρ καλύτερης ταινίας.

Η Τάντι φοβούμενη ότι δεν θα κέρδιζε το όσκαρ Α' γυναικείου ρόλου, είχε βάλει στοίχημα με τον μάνατζέρ της ότι θα έχανε. Όταν λοιπόν επικράτησε των αντιπάλων της (κι ιδιαίτερα της Μισέλ Φάιφερ που θεωρούταν φαβορί για την ερμηνεία της στην ταινία Σχέσεις πάθους (The Fabulous Baker Boys, 1989) δήλωσε, κρατώντας το αγαλματίδιο στα χέρια της ότι αυτό ήταν το πιο ευχάριστο στοίχημα που έχασε ποτέ. Έτσι η Τάντι, στα 81 της χρόνια, έγινε η γηραιότερη νικήτρια βραβείου όσκαρ όλων των εποχών. Η ταινία έκανε σταρ τον επίσης υποψήφιο για όσκαρ Μόργκαν Φρίμαν. Ο σκηνοθέτης της ταινίας Μπρους Μπέρεσφορντ δεν ήταν καν υποψήφιος για όσκαρ κι η ταινία αποτελεί την τρίτη στη σειρά βραβευμένη με όσκαρ ταινία που έχει κερδίσει το αγαλματίδιο χωρίς να είναι υποψήφιος ο σκηνοθέτης της οι άλλες δύο είναι Τα φτερά (Wings, 1927) και το Γκραντ Οτέλ (Grand Hotel, 1932).

Βραβεία Ακαδημίας Κινηματογράφου (Όσκαρ)

Βράβευση:
Καλύτερης Ταινίας - Ρίτσαρντ Ντ. Ζάνουκ
Α’ Γυναικείου Ρόλου – Τζέσικα Τάντι
Διασκευασμένου Σεναρίου - Άλφρεντ Ούρι
Μακιγιάζ - Μάνλιο Ροκέτι, Κέβιν Χέινι, Λιν Μπάρμπερ

Υποψηφιότητα:
Α’ Ανδρικού Ρόλου – Μόργκαν Φρίμαν
Β’ Ανδρικού Ρόλου – Νταν Ακρόιντ
Φωτογραφίας, Ασπρόμαυρη ταινία – Χάρι Στράντλινγκ
Μοντάζ - Μαρκ Γουόρνερ
Καλλιτεχνικής διεύθυνσης (σκηνικών) – Μπρούνο Ρουμπέο, Κρίσπιαν Σάλις
Κοστουμιών - Ελίζαμπεθ ΜακΜπράιντ

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες της δεκαετίας 1980
Κατηγορία:Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας
Κατηγορία:Ταινίες του 1989
Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής Warner Bros.
Κατηγορία:Ταινίες με μουσική σύνθεση Χανς Ζίμμερ
Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες
Κατηγορία:Αμερικανικές δραματικές κωμικές ταινίες
Κατηγορία:Σκηνοθετικό ντεμπούτο σε ταινίες
Κατηγορία:Ταινίες των οποίων ο σεναριογράφος κέρδισε Όσκαρ Καλύτερου Διασκευασμένου Σεναρίου
Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου
Κατηγορία:Ταινίες που κέρδισαν Όσκαρ Καλύτερου Μακιγιάζ και Κομμώσεων
Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε BAFTA Α' Γυναικείου Ρόλου
Κατηγορία:Αμερικανικές buddy ταινίες
Κατηγορία:Ταινίες με θέμα τον ρατσισμό
Κατηγορία:Χρυσή Σφαίρα Καλύτερης Ταινίας (Κωμωδία ή Μιούζικαλ)