Νίκαια (Παντζάμπ)

Η Νίκαια (αλλιώς και Αλεξάνδρεια Νίκαια) ήταν αρχαία ελληνική πόλη της βορειοδυτικής Ινδίας.

Ιδρύθηκε από τον Μεγάλο Αλέξανδρο το 326 π.Χ. για να θυμίζει τη νίκη του επί του Ινδού ηγεμόνα Πώρου στον ποταμό Ύφαση της Πενταποταμίας. Η Νίκαια αυτή βρισκόταν στη μια όχθη του Ύφαση, ενώ στην άλλη ήταν η Βουκεφάλα. Η πόλη αναφέρεται από τον ΑρριανόΑρριανού Αλεξάνδρου ανάβασις: Ἵνα δὲ ἡ μάχη ξυνέβη καὶ ἔνθεν ὁρμηθεὶς ἐπέρασε τὸν Ὑδάσπην ποταμὸν πόλεις ἔκτισεν Ἀλέξανδρος. καὶ τὴν μὲν Νίκαιαν τῆς νίκης τῆς κατ΄ Ἰνδῶν ἐπώνυμον ὠνόμασε, τὴν δὲ Βουκεφάλαν ἐς τοῦ ἵππου τοῦ Βουκεφάλα τὴν μνήμην.... Μέρος της Νίκαιας είχε εν τω μεταξύ πάθει ζημιές από τις βροχές της Ινδίας. Έτσι όταν ο Μακεδών στρατηλάτης αποφάσισε τον δρόμο της επιστροφής, επιδιόρθωσε αυτές τις ζημιές.Στο ίδιο (βιβλίο Ε΄, 29): Καὶ τὸν Ἀκεσίνην αὖ διαβὰς ἐπὶ τὸν Ὑδάσπην ἧκεν͵ ἵνα καὶ τῶν πόλεων τῆς τε Νικαίας καὶ τῶν Βουκεφάλων ὅσα πρὸς τῶν ὄμβρων πεπονηκότα ἦν ξὺν τῇ στρατιᾷ ἐπεσκεύασε καὶ τὰ ἄλλα τὰ κατὰ τὴν χώραν ἐκόσμει. Ωστόσο η ακριβής τοποθεσία της Νίκαιας παραμένει ακαθόριστη και έχουν προταθεί δύο εικασίες:

 Ο Huntingford ταύτιζε την πόλη με ένα μεγάλο ανάχωμα δυτικά της πόλης Jhelum, ενώ ο Lendering την ταυτίζει με την ίδια την Jhelum. Επίσης η βουδιστική παράδοση αναφέρει μια ανώνυμη πόλη στα νότια της Jhelum που κατά μερικούς ταυτίζεται με τη Νίκαια.
 Ο Ούγγρος αρχαιολόγος Stein Márk Aurél (1862-1943) πίστευε ότι ο ελληνικός στρατός αντί να διασχίσει την οδό από τα Τάξιλα προς την Jhelum, θα πήγε νοτιότερα προς τη σημερινή πόλη Bhera. Εκεί υποστήριξε ότι έγινε η περίφημη μάχη του Υδάσπη κοντά στην πόλη Mong, μιας και η μορφολογία του εδάφους (ο προσανατολισμός του ποταμού, τα βράχια αλατιού και άλλα φυσικά χαρακτηριστικά) ταιριάζουν με τις αρχαίες πηγές. 

Περαιτέρω στήριξη της θέσεως της Mong, επικυρώνει η απαίτηση των κατοίκων της πόλεως ότι εκεί βρισκόταν η ελληνιστική Νίκαια. Ο ιστορικός του BBC Michael Wood υποστήριξε αυτήν τη θέση του Ούγγρου αρχαιολόγου.

 Παραπομπές 

Πηγές
 Αρριανού Αλεξάνδρου ανάβασις.

Κατηγορία:Ελληνιστικές πόλεις
Κατηγορία:Εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου
Κατηγορία:Αρχαίες πόλεις της Ινδίας
Κατηγορία:Πόλεις που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος