Τζον Φορντ

Ο Τζον Φορντ (αγγλικά: John Ford, 1 Φεβρουαρίου 1894 - 31 Αυγούστου 1973) ήταν Αμερικανός σκηνοθέτης, ιρλανδικής καταγωγής, κάτοχος τεσσάρων βραβείων Όσκαρ Σκηνοθεσίας. Η καριέρα του που διήρκεσε πενήντα χρόνια είναι πλούσια σε ταινίες από όλα τα είδη. Γύρισε πάνω από 140 ταινίες ξεκινώντας την περίοδο του βωβού κινηματογράφου και περνώντας στον ομιλούντα αργότερα. Δυστυχώς οι περισσότερες από τις βωβές ταινίες που γύρισε από το 1917 μέχρι και το 1927 θεωρούνται χαμένες. Είναι γνωστός μέχρι και σήμερα τόσο για τα γουέστερν Η ταχυδρομική άμαξα (Stagecoach), Η αιχμάλωτος της ερήμου (The Searchers, 1956) και Ο άνθρωπος που σκότωσε τον Λίμπερτι Βάλανς (The Man Who Shot Liberty Valance), όσο και για τις κινηματογραφικές μεταφορές θρυλικών μυθιστορημάτων του περασμένου αιώνα. Οι ταινίες: Τα σταφύλια της οργής (The Grapes Of Wrath) και Η κοιλάδα της κατάρας (How Green Was My Valley), βασίστηκαν στα ομότιτλα έργα των Τζον Στάινμπεκ και Λιούελιν αντίστοιχα. Τα τέσσερα όσκαρ που κέρδισε για τη σκηνοθεσία, αποτελούν μέχρι και σήμερα αξεπέραστο ρεκόρ.

Θεωρείται ένας από τους πιο σημαίνοντες σκηνοθέτες της γενιάς του,Gallagher, Tag John Ford: The Man and his Films (University of California Press, 1984), «Preface». με επιρροή σε πολλούς μεταγενέστερούς του. Ο Φορντ, ήταν απ' τους πρώτους που χρησιμοποίησε πραγματικές τοποθεσίες για τα εξωτερικά γυρίσματα, αντί των τεχνητών σκηνικών του εσωτερικού των χολιγουντιανών στούντιο. Φημίζεται επίσης για τις μακρινές του λήψεις οι οποίες απεικονίζουν στο κέντρο τον ηθοποιό με φόντo άγρια και ρυτιδιασμένα φυσικά τοπία. Αγαπημένος του ηθοποιός ήταν ο Τζον Γουέιν, ο οποίος πρωταγωνίστησε σε περισσότερες από 20 ταινίες του. Αποτελεί την πρώτη προσωπικότητα του κινηματογράφου που βραβεύτηκε με βραβείο για την προσφορά του στην 7η τέχνη από το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου στην πρώτη τελετή του 1974. Για τη συνολική του προσφορά, έχει αστέρι στη Λεωφόρο της Δόξας στο Χόλυγουντ και ειδικότερα στη διεύθυνση 1642 Vine Street.
μικρογραφία|Ο Μπερτ Γκλένον (αριστερά) και ο Τζον Φορντ (δεξιά) στα γυρίσματα της ταινίας Η ταχυδρομική άμαξα.

 Φιλμογραφία 
 Ταινίες με ήχο και ομιλία 
 Τίτλος Ελληνικός τίτλος Σημειώσεις - 1928 - Mother Machree Four Sons Hangman's House (uncredited) Napoleon's Barber Riley the Cop (uncredited) - 1929 - Strong Boy The Black Watch Salute - 1930 - Men Without Women Το υποβρύχιο 13 Born Reckless Γεννημένος ατρόμητος Up the River - 1931 - Seas Beneath Υποβρύχιος πόλεμος The Brat Arrowsmith - 1932 - Airmail Flesh Η σαρξ - 1933 - Pilgrimage Doctor Bull - 1934 - The Lost Patrol Χαμένη μεραρχία The World Moves On Ο κόσμος γυρίζει Judge Priest Ο δικαστής Πριστ - 1935 - The Whole Town's Talking Δεν είμαι εγώ ο ένοχος The Informer Ο καταδότης Νίκη:Όσκαρ Σκηνοθεσίας Steamboat Round the Bend - 1936 - The Prisoner of Shark Island Σπασμένες αλυσίδες / Δεν εσκότωσα τον Λίνκολν Mary of Scotland Μαρία Στιούαρτ The Plough and the Stars Δουβλίνο, 1936 - 1937 - Wee Willie Winkie Η μασκότ των λογχοφόρων The Hurricane Η καταιγίς - 1938 - The Adventures of Marco Polo (uncredited) Μάρκο Πόλο Four Men and a Prayer Ο όρκος των τεσσάρων Submarine Patrol Θαλασσινή περίπολος - 1939 - Stagecoach Η ταχυδρομική άμαξα Υποψηφιότητα:Όσκαρ Σκηνοθεσίας Young Mr. Lincoln Ο νεαρός κύριος Λίνκολν Drums Along the Mohawk Πύρινος χείμαρρος - 1940 - The Grapes of Wrath Τα σταφύλια της οργής Νίκη:Όσκαρ Σκηνοθεσίας The Long Voyage Home Περιπέτεια στον ωκεανό / Το μακρύ ταξίδι του γυρισμού - 1941 - Tobacco Road Καπνοτόπια How Green Was My Valley Η κοιλάδα της κατάρας / Η πράσινη κοιλάδα μου Νίκη:Όσκαρ Σκηνοθεσίας - 1942 - Torpedo Squadron (ντοκιμαντέρ μικρού μήκους) Sex Hygiene (μικρού μήκους) The Battle of Midway (ντοκιμαντέρ μικρού μήκους) - 1943 - December 7th (ντοκιμαντέρ) We Sail at Midnight (ντοκιμαντέρ) - 1945 - They Were Expendable Φλόγες στον Ειρηνικό / Γίγαντες των κυμάτων - 1946 - My Darling Clementine Καταχθόνιος δίωξη / Ο λυτρωτής - 1947 - The Fugitive Ο σταυρός του μαρτυρίου - 1948 - Fort Apache Το οχυρό αμύνεται / Επέλασις την αυγή 3 Godfathers Οι τρεις δραπέτες - 1949 - Pinky (uncredited) Πίνκι, η μιγάς She Wore a Yellow Ribbon Σύγκρουσις γιγάντων / Ηρωική επέλαση - 1950 - When Willie Comes Marching HomeΘα γυρίσεις νικητής Wagon Master Τραγικό καραβάνι Rio Grande Ρίο Γκράντε - 1951 - This Is Korea! (ντοκιμαντέρ) - 1952 - The Quiet Man Ο ήσυχος άνθρωπος Νίκη: Όσκαρ Σκηνοθεσίας What Price Glory?Δοξασμένοι πεζοναύτες - 1953 - The Sun Shines Bright Ο ήλιος λάμπει για όλους Mogambo Μογκάμπο - 1955 - The Long Gray Line Λεγεώνες ηρώων Mister Roberts Μίστερ Ρόμπερτς The Bamboo Cross (τηλεταινία) - 1956 - The Searchers Η αιχμάλωτος της ερήμου - 1957 - The Wings of Eagles Ο κυρίαρχος του Ειρηνικού The Rising of the Moon Όσα βλέπει το φεγγάρι - 1958 - Gideon's Day Σκότλαντ Γιαρντ: Απόσπασμα αμέσου δράσεως The Last Hurrah Ο γίγας με τη χαλύβδινη ψυχή / Το τελευταίο χειροκρότημα - 1959 - Korea (ντοκιμαντέρ μικρού μήκους) The Horse Soldiers Οι γενναίοι δεν διστάζουν ποτέ - 1960 - Sergeant Rutledge Μπροστά στο απόσπασμα The Alamo (uncredited) Άλαμο - 1961 - Two Rode Together Δυο ιππότες της κολάσεως - 1962 - The Man Who Shot Liberty Valance Ο άνθρωπος που σκότωσε τον Λίμπερτι Βάλανς How the West Was Won Η κατάκτηση της Δύσης - 1963 - Donovan's Reef Γροθιά και γοητεία - 1964 - Cheyenne Autumn Το δειλινό της μεγάλης σφαγής - 1965 - Young Cassidy (uncredited) Ο επαναστάτης κι η χορεύτρια - 1966 - 7 Women Οι εφτά αμαρτωλές - 1976 - Chesty: A Tribute to a Legend (ντοκιμαντέρ)

 Βωβές ταινίες 
{| class="wikitable"
|-
! Τίτλος
! Ελληνικός τίτλος
! Σημειώσεις
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1917 -
|-
| The Tornado
|
|
|-
| The Fighting Gringo (1917 film)|The Fighting Gringo|
|
|-
| The Trail of Hate|
|
|-
| The Scrapper|
|
|-
| Cheyenne's Pal|
|
|-
| The Soul Herder|
|
|-
| Straight Shooting|
|
|-
| The Secret Man|
|
|-
| A Marked Man|
|
|-
| Bucking Broadway|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1918 -
|-
| The Phantom Riders|
|
|-
| Wild Women|
|
|-
| Thieves' Gold|
|
|-
| The Scarlet Drop|
|
|-
| Hell Bent|
|
|-
| A Woman's Fool|
|
|-
| The Craving|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1919 -
|-
| Roped|
|
|-
| The Fighting Brothers|
|
|-
| A Fight for Love|
|
|-
| Rustlers|
|
|-
| Bare Fists|
|
|-
| Gun Law|
|
|-
| By Indian Post|
|
|-
| The Gun Packer|
|
|-
| Riders of Vengeance|
|
|-
| The Last Outlaw|
|
|-
| The Outcasts of Poker Flat|
|
|-
| Ace of the Saddle|
|
|-
| Rider of the Law|
|
|-
| A Gun Fightin' Gentleman|
|
|-
| Marked Men'|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1920 -
|-
| The Prince of Avenue A|
|
|-
| The Girl in Number 29|
|
|-
| Hitchin' Posts|
|
|-
| Just Pals|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1921 -
|-
| The Big Punch|
|
|-
| The Freeze-Out|
|
|-
| The Wallop|
|
|-
| Desperate Trails|
|
|-
| Sure Fire|
|
|-
| Jackie|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1922 -
|-
| Little Miss Smiles|
|
|-
| Silver Wings|
|
|-
| The Village Blacksmith|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1923 -
|-
| The Face on the Bar-Room Floor|
|
|-
| Three Jumps Ahead|
|
|-
| Cameo Kirby|
|
|-
| North of Hudson Bay|
|
|-
| Hoodman Blind|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1924 -
|-
| The Iron Horse| Το σιδερένιο άλογο|
|-
| Hearts of Oak|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1925 -
|-
| Lightnin|
|
|-
| Kentucky Pride|
|
|-
| Thank You|
|
|-
| The Fighting Heart|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1926 -
|-
| The Shamrock Handicap|
|
|-
| 3 Bad Men|
|
|-
| The Blue Eagle|
|
|-
| colspan="8" align="center" style="background: #ffdead;" | - 1927 -
|-
| Upstream|}

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 

 Brianton, Kevin, Hollywood Divided: The 1950 Screen Directors Guild and the Impact of the Blacklist, Lexington: University of Kentucky Press, 2016.
 Evans, Alun, Brassey's Guide to War Films, Brassey's, 2000. .
 Lindsay Anderson, Never Apologise: The Collected Writings, London: Plexus, 2004. Republication of "Meeting in Dublin with John Ford: The Quiet Man", Sequence 14, 1952.
 Lindsay Anderson, About John Ford, London: Plexus, 1981, 1999 edition.
 Peter Bogdanovich, John Ford, Berkeley: University of California Press, 1967, revised 1978.
 Peter Cowie, John Ford and the American West, New York: Harry Abrams Inc., 2004.
 Serge Daney, "John Ford", in Dictionnaire du cinéma, Paris, Éditions universitaires, 1966, ripubblicato in Serge Daney, La Maison cinéma et le monde, 1. Le Temps des Cahiers, 1962–1982, Paris: P.O.L., 2001.
 Toni D'Angela, John Ford. Un pensiero per immagini, Milano, Edizioni Unicopli, 2010.
 Scott Eyman, Print the Legend: The Life and Times of John Ford, New York, 1999.
 Dan Ford, The Unquiet Man: The Life of John Ford, London: Kimber. 1982 (1979).
 Tag Gallagher. John Ford: The Man and His Films. Berkeley: University of California Press, 1986.
 La furia umana, n. 3, 2010. Special issue about John Ford, incorporating texts (in French, Italian, English, Portuguese) by Julio Bressane, Paul Vecchiali, Raymond Bellour, Art Redding, Toni D'Angela, Juan Gorostidi Munguia, Tag Gallagher, Joseph McBride, Jacques Aumont, John Zorn, Barry Gifford, Giulio Giorello, Alberto Abruzzese, Eva Truffaut and others.
 Jean Mitry, John Ford, Paris, 1954.

 Pippin, Robert B. Hollywood Westerns and American Myth: The Importance of Howard Hawks and John Ford for Political Philosophy (Yale University Press, 2010) 208 pp.
 Patrice Rollet and Nicolás Saada, John Ford, Paris: Editions de l'Etoile/Cahiers du cinéma, 1990.
 Andrew Sinclair, John Ford, New York: Dial Press/J. Wade, 1979.


 Περαιτέρω ανάγνωση 
 Koszarski, Richard. 1976. Hollywood Directors: 1914–1940. Oxford University Press. Library of Congress Catalog Number: 76-9262.
 Andrew Sarris: The John Ford Movie Mystery (= Cinema One. Bd. 27). Secker & Warburg, London 1976, ISBN 0-436-09941-1.
 Hans Helmut Prinzler: [Artikel] John Ford. In: Thomas Koebner (Hrsg.): Filmregisseure. Biographien, Werkbeschreibung, Filmographien.''  3., aktualisierte und erweiterte Auflage. Reclem, Stuttgart 2008 [1. Aufl. 1999], ISBN 978-3-15-010662-4, S. 248–255.

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ο 
 Essay/Filmgespräch über John Ford.
 www.sensesofcinema.com/2002/great-directors/ John Ford
 Interview  www.thefilmjournal.com/issue12/ford.html Interview with John Ford in 1964.
 Classic Movies (1939–1969): John Ford. 
 www.memorialdelashoah.org/filmographie/ John Ford, Samuel Fuller & George Stevens. (2010).
 Ο Τζον Φορντ στο cine.gr 

Κατηγορία:Αμερικανοί σκηνοθέτες
Κατηγορία:Βραβευμένοι με Όσκαρ Καλύτερης Σκηνοθεσίας