Άγιος Δημήτριος Βοιωτίας

Ο Άγιος Δημήτριος Βοιωτίας είναι πεδινό χωριό της ομώνυμης Τοπικής Κοινότητας του Δήμου Ορχομενού στο Νομό Βοιωτίας. Βρίσκεται σχεδόν στην καρδιά της Κωπαΐδας, νότια του Ορχομενού. Ο πληθυσμός του, σύμφωνα με την απογραφή του 2011, είναι 801 κάτοικοι. Θεωρείται από τα πιο εύφορα χωριά της Βοιωτίας, ενώ παλαιότερα είχαν διατυπωθεί σοβαρές σκέψεις να αποτελέσει και έδρα αυτοτελούς Δήμου.

Με το χωριό Μαυρόγεια συναποτελούν την Τοπική Κοινότητα Αγίου Δημητρίου, με συνολικό πληθυσμό 877 κατοίκους.

 Ιστορικά στοιχεία και αξιοσημείωτα 

Πρόκειται για ιστορικό χωριό το οποίο υπάρχει τουλάχιστον από τον 15ο αιώνα.

Από το 1912 ο Άγιος Δημήτριος αποτέλεσε έδρα της ομώνυμης κοινότητας, στην οποία ανήκε και ο οικισμός Μαυρόγεια. Η κοινότητα παρέμεινε αμετάβλητη μέχρι την κατάργησή της το 1998 με το σχέδιο Καποδίστριας, οπότε και εντάχθηκε στον Δήμο Ορχομενού.

Κατά μία άποψη οι κάτοικοι του χωριού προέρχονται από το χωριό Άγιος Δημήτριος Ναυπακτίας, που μετοίκησαν στην περιοχή της Κωπαΐδας για λόγους εργασίας μετά την αποξήρανση της λίμνης ιδρύοντας το ομώνυμο χωριό. Άλλες απόψεις θέλουν τους κατοίκους να προέρχονται από τον Άγιο Δημήτριο Δαυλείας ή από το Διχούνι Ηπείρου. Διαχρονικά πάντως το χωριό διέθετε και σημαντικό αριθμό Ηπειρωτών. Ο Δάλκας κάνει μία επιφανειακή μόνο αναφορά στο χωριό, χωρίς να έχει απαντήσεις για το ζήτημα της προέλευσης των κατοίκων του (Δάλκας Γ΄: 22).

Από το χωριό επίσης καταγόταν ο διεθνής ποδοσφαιριστής του Παναθηναϊκού και προπονητής Γιάννης Κυράστας.

 Ιστορικό διοικητικών  μεταβολών Αγίου Δημητρίου 

Ο Άγιος Δημήτριος είχε, όπως και πολλές άλλες περιοχές της Ελλάδας, αξιόλογες διοικητικές μεταβολές, κατά τον 19ο, 20ό και 21ο αιώνα, που σε γενικές γραμμές έχουν ως εξής:

Δ. Ορχομενού Ν. Αττικής και Βοιωτίας

ΦΕΚ 18Α - 18/10/1835 

Σύσταση του δήμου με έδρα τον οικισμό Σκριπού.

Ο οικισμός Άγιος Δημήτριος προσαρτάται στο δήμο Ορχομενού

ΦΕΚ 122Α - 12/05/1889  .

Μεταφέρεται η έδρα του δήμου από τον οικισμό Σκριπού στον οικισμό Πετρομαγούλα.

Δ. Ορχομενού Ν. Βοιωτίας

ΦΕΚ 136Α - 08/07/1899 

Ο δήμος αποσπάσθηκε στον νομό Βοιωτίας από τον νομό Αττικής και Βοιωτίας.

 Δ. Ορχομενού Ν. Αττικής και Βοιωτίας

ΦΕΚ 282Α - 04/12/1909 

Ο δήμος αποσπάσθηκε στον νομό Αττικής και Βοιωτίας από τον νομό Βοιωτίας.

 Κ. Αγίου Δημητρίου Ν. Αττικής και Βοιωτίας 

ΦΕΚ 262Α - 31/08/1912 

Σύσταση της κοινότητας με την απόσπαση του οικισμού Άγιος Δημήτριος από τον δήμο Ορχομενού και τον ορισμό του ως έδρα της κοινότητας.

 Κ. Αγίου Δημητρίου Ν. Βοιωτίας

ΦΕΚ 223Α - 26/07/1943 

Η κοινότητα αποσπάσθηκε στον νομό Βοιωτίας από τον νομό Αττικής και Βοιωτίας.

ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997 

Ο οικισμός Άγιος Δημήτριος αποσπάται από την κοινότητα και προσαρτάται στον δήμο Ορχομενού.

Η κοινότητα καταργείται.

 Δημογραφικά στοιχεία 

 Χρονολογία  Πληθυσμός  Αγίου Δημητρίου 1835  146  Εθνικό ίδρυμα ερευνών, Εξέλιξη πληθυσμού επαρχίας Λιβαδειάς 1861  344                        1879  349 1889  383 1896  652 1907  658 1920 741 1928  1016 1940  1399 1951  1030 1961  10461971   10011981  9761991   11452001   993 , (α/α 03140201) 2011  801 , (α/α 8321)

 Πύρρος Αγίου Δημητρίου Βοιωτίας 
Ο Πύρρος Αγίου Δημητρίου Βοιωτίας είναι ερασιτεχνική αθλητική ομάδα που ιδρύθηκε το 1994.

Χρώματα της είναι το κόκκινο και το λευκό.

Έμβλημα της είναι ταύρος που περιβάλλεται από στεφάνι βελανιδιάς με την ένδειξη "Απειρωτάν" (δηλαδή Ηπειρωτών στις βορειοδυτικές ελληνικές διαλέκτους), το έμβλημα δηλαδή του αρχαίου Κοινού των Ηπειρωτών, όπως αυτό έχει διασωθεί σε διάφορα νομίσματα της αρχαίας Ηπείρου.

Το όνομα της προέρχεται από τον βασιλέα Πύρρο της Ηπείρου, ο οποίος έδρασε κυρίως κατά τον τρίτο προχριστιανικό αιώνα.

Εντός έδρας χρησιμοποιεί κυρίως το παλιό γήπεδο του Αγίου Δημητρίου, ωστόσο σε κάποιες περιπτώσεις έχουν χρησιμοποιηθεί και άλλα γήπεδα της περιοχής. Αποτέλεσε τη μοναδική ομάδα της Αττικοβοιωτίας που σε αγώνα μπάσκετ ξεπέρασε τους χίλιους πόντους.

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 
 Δάλκας Θ., Λειβαδιά Γ΄- Ιστορικοί περίπατοι στα βορειοανατολικά της, Αθήνα, 1985.

Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Βοιωτίας
Κατηγορία:Δήμος Ορχομενού