Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου 1930

Το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου του 1930 ήταν η πρώτη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου του ποδοσφαίρου. Διεξήχθη στην Ουρουγουάη από τις 13 έως τις 30 Ιουλίου 1930 με συμμετοχή δεκατριών αμερικανικών και ευρωπαϊκών εθνικών ομάδων. Νικήτρια αναδείχθηκε η ομάδα της διοργανώτριας, επικρατώντας στον τελικό της Αργεντινής με 4-2. Όλοι οι αγώνες διεξήχθησαν στην πρωτεύουσα της Ουρουγουάης, το Μοντεβιδέο με την πλειονότητα των αγώνων να διεξάγονται στο Εστάδιο Σεντενάριο («Στάδιο της Εκατονταετηρίδας») το οποίο κτίστηκε γι' αυτόν τον σκοπό.

Στο πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο συμμετείχαν συνολικά δεκατρείς ομάδες, επτά από τη Νότια Αμερική, τέσσερις από την Ευρώπη και δύο από τη Βόρεια Αμερική. Ο λόγος της μικρής συμμετοχής ευρωπαϊκών ομάδων, ήταν η μεγάλη διάρκεια και το μεγάλο κόστος του ταξιδιού. Οι ομάδες που συμμετείχαν χωρίστηκαν σε τέσσερις ομίλους, με τον πρώτο του κάθε ομίλου να προκρίνεται στα ημιτελικά του θεσμού. Οι πρώτοι αγώνες του παγκοσμίου κυπέλλου ήταν οι αναμετρήσεις της Γαλλίας με το Μεξικό και των Η.Π.Α. με το Βέλγιο που διεξήχθησαν ταυτόχρονα και έληξαν 4-1 και 3-0 υπέρ της Γαλλίας και των Η.Π.Α. αντίστοιχα. Ο Γάλλος Λισιέ Λοράν σημείωσε το πρώτο γκολ στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων. Πρώτοι στους ομίλους τους τερμάτισαν οι: Αργεντινή, Ουρουγουάη, Η.Π.Α. και Γιουγκοσλαβία και προκρίθηκαν απευθείας στα ημιτελικά. Στον τελικό, η Ουρουγουάη επικράτησε της Αργεντινής με σκορ 4-2, παρουσία 93.000 θεατών και έγινε η πρώτη εθνική ομάδα που κατέκτησε παγκόσμιο κύπελλο. 

Μια ενδιαφέρουσα στατιστική ακρότητα ήταν ότι στο σύνολο των αγώνων του Πρώτου Παγκοσμίου Κυπέλλου δεν σημειώθηκε καμία ισοπαλία. Και στους 18 αγώνες, υπήρξαν μόνο νίκες (ή ήττες βέβαια) και μάλιστα χωρίς να καταλήξει κανένας αγώνας σε παράταση. Τις περισσότερες νίκες σημείωσαν η Ουρουγουάη και η Αργεντινή, από τέσσερις η καθεμία, ενώ η Ουρουγουάη κατέκτησε τη διοργάνωση αήττητη. Στο άλλο άκρο, το Μεξικό έπαιξε σε τρεις αγώνες και τους έχασε και τους τρεις. Επίσης, υπήρξε το μοναδικό Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου όπου δεν παίκτηκαν προκριματικοί αγώνες για την παρουσία σε αυτό, αλλά όλες οι συμμετοχές των ομάδων που έλαβαν μέρος έγινε με πρόσκληση. Από το επόμενο Παγκόσμιο Κύπελλο, λόγω του πολύ μεγαλύτερου αριθμού εθνικών ομάδων που δήλωσαν συμμετοχή, θεσπίστηκαν προκριματικοί αγώνες, από τότε και μέχρι σήμερα.

 Διάσταση Δ.Ο.Ε. - ΦΙΦΑ 
Η απόφαση για τη διοργάνωση ενός ποδοσφαιρικού παγκοσμίου κυπέλλου ήταν αποτέλεσμα της σύγκρουσης ανάμεσα στη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή (Δ.Ο.Ε.) και την Παγκόσμια Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (ΦΙΦΑ).

Πιο συγκεκριμένα, κατά τις αρχές του 20ού αιώνα η μόνη ποδοσφαιρική διοργάνωση παγκοσμίου βεληνεκούς ήταν το σχετικό τουρνουά των Ολυμπιακών Αγώνων. Αυτό διεξαγόταν με ευθύνη αρχικά της διοργανώτριας πόλης (Λονδίνο 1908, Στοκχόλμη 1912) και εν συνεχεία της ΦΙΦΑ (Αμβέρσα 1920, Παρίσι 1924, Άμστερνταμ 1928). Λίγο πριν τους Ολυμπιακούς του Άμστερνταμ, ενώ οι Αγώνες του 1932 είχαν ήδη ανατεθεί στο Λος Άντζελες και καταρτιζόταν το πρόγραμμά τους, η Δ.Ο.Ε. και η ΦΙΦΑ διαφώνησαν ως προς τον ορισμό του ερασιτεχνισμού, δηλαδή ουσιαστικά επί του ποιοι αθλητές είχαν δικαίωμα συμμετοχής - η ΦΙΦΑ υποστήριζε ότι εάν εφαρμοζόταν η λογική της Δ.Ο.Ε., τα μεγαλύτερα αστέρια του ποδοσφαίρου δεν θα μπορούσαν να στελεχώσουν τις εθνικές ομάδες τους. Λύση δεν βρέθηκε και η Δ.Ο.Ε. αποφάσισε να αφαιρέσει το ποδόσφαιρο από τα ολυμπιακά αθλήματα, αρχής γενομένης από τους Ολυμπιακούς του Λος Άντζελες.Hunt, World Cup Stories, p. 10

Η επιτυχία όμως του Ολυμπιακού τουρνουά ποδοσφαίρου του 1924 στο Παρίσι δημιούργησε άμεσα την ανάγκη για ξεχωριστή παγκόσμια διοργάνωση για το ποδόσφαιρο. Στις 26 Μαΐου 1928, η ΦΙΦΑ διεξήγαγε το συνέδριό της στο Άμστερνταμ, επ' ευκαιρία της έναρξης του ολυμπιακού ποδοσφαιρικού τουρνουά (το οποίο η Δ.Ο.Ε. απειλούσε ότι θα ήταν το τελευταίο). Με πλειοψηφία 25-5, το συνέδριο ενέκρινε την πρόταση του προέδρου Ζυλ Ριμέ να αναλάβει η Ομοσπονδία τη διεξαγωγή μιας διεθνούς διοργάνωσης το 1930, ανεξάρτητης από τους Ολυμπιακούς Αγώνες, όπου δεν θα υπήρχε διάκριση μεταξύ ερασιτεχνών και επαγγελματιών ποδοσφαιριστών. Η απόφαση αυτή υπήρξε η «ληξιαρχική πράξη γεννήσεως» του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου.

 Ανάθεση - Συμμετοχές 

Πέντε κράτη υπέβαλαν αίτηση να φιλοξενήσουν το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο: Ιταλία, Σουηδία, Ολλανδία, Ισπανία και Ουρουγουάη. Εξαρχής η υποψηφιότητα της τελευταίας φαινόταν ισχυρότερη - είχε κατακτήσει τα δύο τελευταία ολυμπιακά τουρνουά (του 1924 στην Ολυμπιάδα του Παρισίου και του 1928 στην Ολυμπιάδα του Άμστερνταμ), άρα ήταν η «ντε φάκτο» παγκόσμια πρωταθλήτρια, αναλάμβανε την κάλυψη των εξόδων για τους συμμετέχοντες, υποσχόταν να ανεγείρει ένα νέο σύγχρονο στάδιο, ενώ επιπλέον το 1930 θα συμπλήρωνε 100 χρόνια από την ανεξαρτησία της. Τελικά οι τέσσερις Ευρωπαίοι υποψήφιοι απέσυραν τις αιτήσεις τους και η διοργάνωση κατέληξε στη λατινοαμερικανική χώρα.

Η ΦΙΦΑ απέστειλε πρόσκληση σε όλα τα μέλη της να συμμετάσχουν στο κύπελλο. Σύντομα οκτώ αμερικανικές ομοσπονδίες ανταποκρίθηκαν: Αργεντινή, Βραζιλία, Βολιβία, Χιλή, Μεξικό, Παραγουάη, Περού και Ηνωμένες Πολιτείες. Από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού όμως, οι διαθέσεις ήταν αρνητικές. Έως τις 28 Φεβρουαρίου 1930, όταν έληγε η προθεσμία δήλωσης συμμετοχής, καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν επιθυμούσε να στείλει την ομάδα της σε ένα τόσο μακρινό ταξίδι, το οποίο με τα τότε μεταφορικά μέσα (αποκλειστικά με πλοία) διαρκούσε ολόκληρες εβδομάδες, ενώ σε αρκετά κράτη υπήρχε και ένας φόβος των ποδοσφαιριστών ότι θα απολύονταν από τις εργασίες τους μετά από απουσία τόσο μεγάλης διάρκειας. Ακόμα και στη Γαλλία που διέθετε τον πρόεδρο της ΦΙΦΑ, η ομοσπονδία δεν πειθόταν να εγκρίνει τη συμμετοχή. Στην αδιαφορία προσέκρουσε επίσης μία προσπάθεια της Ουρουγουάης να προσκαλέσει κατ' εξαίρεση τις τέσσερις βρετανικές ομοσπονδίες, οι οποίες δεν ήταν ακόμα μέλη της ΦΙΦΑ (επειδή ήταν τότε σε διαμάχες με τη ΦΙΦΑ).

Μπροστά στον κίνδυνο να μεταβληθεί η διοργάνωση από παγκόσμια σε αμερικανική, οι προθεσμίες παρατάθηκαν και ο Ριμέ ξεκίνησε να ασκεί πιέσεις στις ευρωπαϊκές ομοσπονδίες. Τέσσερα κράτη ενέδωσαν, με χαρακτηριστικότερη τη συμμετοχή της Ρουμανίας που συμμετείχε με προσωπική παρέμβαση του βασιλιά Καρόλου Β' και αφού εγγυήθηκε ο ίδιος στους ποδοσφαιριστές, ότι δεν θα απολύονταν από τις εργασίες τους λόγω της μακρόχρονης απουσίας τους.Seddon, pp. 8–9 Έτσι στα μέσα Ιουνίου, η Εθνική Ρουμανίας απέπλευσε με το ατμόπλοιο Conte Verde από τη Γένοβα - το πλοίο έφθασε στην Ουρουγουάη στις 4 Ιουλίου, αφού πρώτα είχε περάσει από τη νότια Γαλλία, όπου ανέβηκαν η γαλλική ομάδα μαζί με τον Ριμέ, το τρόπαιο και τρεις διαιτητές, από τη Βαρκελώνη όπου παρέλαβε την Εθνική Βελγίου, και από το Ρίο ντε Τζανέιρο όπου επιβιβάσθηκαν οι Βραζιλιάνοι. Η τέταρτη ευρωπαϊκή αποστολή, οι Γιουγκοσλάβοι, πήγε σιδηροδρομικώς στη Μασσαλία, όπου επιβιβάσθηκε στο ταχυδρομικό ατμόπλοιο Florida.

 Γήπεδα 
250px|thumb|Το «Στάδιο της Εκατονταεντηρίδας», το οποίο φιλοξένησε τους περισσότερους αγώνες (μεταξύ των οποίων τους ημιτελικούς και τον τελικό), ολοκληρώθηκε μόλις 5 ημέρες πριν από την έναρξη του Μουντιάλ. Ονομάσθηκε έτσι προς τιμήν της συμπλήρωσης ενός αιώνα από τότε που η χώρα έδιωξε τους Ισπανούς αποικιοκράτες.

Οι αγώνες φιλοξενήθηκαν σε τρία γήπεδα τα οποία βρίσκονταν όλα στην πρωτεύουσα της Ουρουγουάης, το Μοντεβιδέο. Οι περισσότεροι αγώνες έγιναν στο νεότευκτο Estadio Centenario (Στάδιο της Εκατονταετηρίδας), χωρητικότητας 93.000 θέσεων. Το Σεντενάριο που κατασκευάστηκε για τη διοργάνωση του παγκοσμίου κυπέλλου ξεκίνησε να κτίζεται τον Φεβρουάριο του 1930. Για την κατασκευή του εργάστηκαν 15.000 περίπου εργάτες και δαπανήθηκαν 1.000.000 πέσος. Ολοκληρώθηκε μόλις πέντε μέρες πριν από την έναρξη των αγώνων.Glanville, p. 16 Η χωρητικότητά του αρχικά ήταν 100.000 θέσεις, αλλά μειώθηκε σε 93.000 για λόγους ασφαλείας. Ονομάστηκε «Στάδιο της Εκατονταετηρίδας» γιατί τη χρονιά αυτή οι Ουρουγουανοί γιόρταζαν τα 100 χρόνια από την ανεξαρτητοποίησή τους. Στην πρώτη φάση της διοργάνωσης χρησιμοποιήθηκαν επίσης δύο μικρότερα γήπεδα του Μοντεβιδέο, το "Ποσίτος" (Estadio Pocitos), έδρα της ομάδας Πενιαρόλ και το "Πάρκε Σεντράλ" (Estadio Parque Central), έδρα της ομάδας Νασιονάλ.

 Αγώνες 
Οι 13 ομάδες χωρίστηκαν σε τέσσερις ομίλους, με την προϋπόθεση ότι δεν θα κληρώνονταν δύο ευρωπαϊκές ομάδες στον ίδιο όμιλο. Η κλήρωση πραγματοποιήθηκε στο Μοντεβιδέο αφού είχαν φτάσει όλες οι ομάδες. Ο πρώτος κάθε ομίλου προκρινόταν στην ημιτελική φάση. Οι πρώτοι αγώνες του Παγκοσμίου Κυπέλλου ήταν οι αναμετρήσεις της Γαλλίας με το Μεξικό και των Η.Π.Α. με το Βέλγιο που διεξήχθησαν ταυτόχρονο στις 13 Ιουλίου, στο στάδιο "Ποσίτος" και στο στάδιο "Γκραντ Σεντράλ" αντίστοιχα. Ο Γάλλος Λισιέ Λοράν σημείωσε το πρώτο γκολ της διοργάνωσης και γενικότερα το πρώτο γκολ στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων ποδοσφαίρου.

 1ος όμιλος 
Ο πρώτος όμιλος ήταν ο μοναδικός στον οποίο συμμετείχαν τέσσερις ομάδες: η Αργεντινή, η Χιλή, η Γαλλία και το Μεξικό. Στον πρώτο αγώνα του ομίλου που διεξήχθη, που ήταν και ένας από τους δύο πρώτους της διοργάνωσης, η Γαλλία επικράτησε του Μεξικού με σκορ 4-1. Στον αγώνα αυτόν σημειώθηκε το πρώτο γκολ στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων από τον Γάλλο Λισιέ Λοράν.

Μετά το Μεξικό, η Γαλλία αντιμετώπισε την Αργεντινή. Στο δέκατο λεπτό του αγώνα τραυματίστηκε ο τερματοφύλακας της Γαλλίας Τεπό και, επειδή δεν επιτρέπονταν ακόμα οι αλλαγές, η Γαλλία συνέχισε τον αγώνα με δέκα παίκτες. Τη θέση του τερματοφύλακα για τα υπόλοιπα λεπτά πήρε ο μέσος Σαντρέλ. Η Αργεντινή επικράτησε τελικά με 1-0 με γκολ του Μόντι στο 81ο λεπτό με εκτέλεση φάουλ. Ο αγώνας χαρακτηρίστηκε από το λάθος του διαιτητή να σφυρίξει τη λήξη του έξι λεπτά νωρίτερα, σταματώντας προσπάθεια της Γαλλίας να ισοφαρίσει. Μετά από έντονες διαμαρτυρίες των Γάλλων ποδοσφαιριστών, ο αγώνας ξανάρχισε. Στον άλλο αγώνα η Χιλή επικράτησε του Μεξικού εύκολα με 3-0.Crouch, p. 6

Στον δεύτερο αγώνα της Αργεντινής στο τουρνουά, οπού και αντιμετώπισε το Μεξικό, δόθηκε το πρώτο πέναλτι στη διοργάνωση. Στον ίδιο αγώνα, ο Αργεντινός Γκιγιέρμο Στάμπιλε, ο οποίος αναδείχθηκε και πρώτος σκόρερ της διοργάνωσης, σημείωσε χατ τρικ, το οποίο θεωρούταν από τη FIFA το πρώτο χατ τρικ της διοργάνωσης μέχρι το 2006, οπότε και αποδόθηκε τελικά στον Αμερικανό Μπερτ Πάτενουντ. (archive.org mirror) Η Αργεντινή επικράτησε του Μεξικού με το επιβλητικό 6-3, παρά την απουσία του αρχηγού της Μανουέλ Φερέιρα, ο οποίος είχε επιστρέψει στο Μπουένος Άιρες για να δώσει εξετάσεις στις νομικές σπουδές. Στους άλλους δύο αγώνες του ομίλου η Χιλή επικράτησε της Γαλλίας  με 1-0 και η Αργεντινή της Χιλής με 3-1.Glanville, p. 18 Πρώτη στον όμιλο τερμάτισε η Αργεντινή που προκρίθηκε στα ημιτελικά.


 2ος όμιλος 
Στον δεύτερο όμιλο συμμετείχαν η Βραζιλία, η Βολιβία και η Γιουγκοσλαβία. Το μεγάλο φαβορί του ομίλου ήταν η Βραζιλία. Παρόλα αυτά ξεκίνησε με ήττα - σοκ από τη Γιουγκοσλαβία με 2-1.Glanville, p. 19 Η πιο αδύναμη ομάδα του ομίλου ήταν η Βολιβία. Πηγαίνοντας στο παγκόσμιο κύπελλο δεν είχε ποτέ προηγουμένως νικήσει ούτε έναν διεθνή αγώνα. Συμμετείχε στο πρώτο παγκόσμιο κύπελλο δηλώνοντας απλά συμμετοχή, και για να τιμήσει τους οικοδεσπότες φορούσε φανέλες με τυπωμένα γράμματα, τα οποία σχημάτιζαν τη φράση Viva Uruguay, όταν οι παίκτες στέκονταν σε μία σειρά.Freddi, p. 5 Η Βολιβία ηττήθηκε και στα δύο παιχνίδια που έδωσε με σκορ 4-0.Crouch, p. 6 Πρώτη στον όμιλο τερμάτισε η Γιουγκοσλαβία, η οποία σημείωσε δύο νίκες στους δύο αγώνες που έδωσε.

 3ος όμιλος 
Στον τρίτο όμιλο συμμετείχε η οικοδέσποινα Ουρουγουάη μαζί με το Περού και τη Ρουμανία. Στον εναρκτήριο αγώνα του ομίλου, η Ρουμανία επιβλήθηκε του Περού με σκορ 3-1. Αυτός ο αγώνας είχε τη μικρότερη προσέλευση κόσμου στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων, καθώς τον αγώνα παρακολούθησαν μόλις 300 θεατές.Freddi, p. 7

Η Ουρουγουάη, αν και οικοδέσποινα, δεν αγωνίστηκε στο ξεκίνημα της διοργάνωσης, αλλά καθυστέρησε πέντε μέρες να δώσει τον πρώτο της αγώνα, περιμένοντας να ολοκληρωθεί το «στάδιο Σεντενάριο». Το νέο στάδιο φιλοξένησε όλους τους αγώνες της Ουρουγουάης στη διοργάνωση. Η ομάδα της Ουρουγουάης πραγματοποίησε προετοιμασία τεσσάρων εβδομάδων, κατά τη διάρκεια της οποίας δεν επιτρεπόταν στους παίκτες να απομακρυνθούν από τον χώρο διαμονής της ομάδας. Ο τερματοφύλακας Ανδρέ Μαζάλι αποβλήθηκε από την ομάδα, γιατί έσπασε την απαγόρευση και επισκέφτηκε τη σύζυγό του.Freddi, p. 8 Στους δύο αγώνες που έδωσε η Ουρουγουάη, επιβλήθηκε 1-0 του Περού και 4-0 της Ρουμανίας, και τερμάτισε πρώτη στον όμιλο, εξασφαλίζοντας τη συμμετοχή της στα ημιτελικά της διοργάνωσης.Almeida, p. 125

 4ος όμιλος 
Στον τέταρτο όμιλο συμμετείχαν οι Η.Π.Α., η Παραγουάη και το Βέλγιο. Οι Αμερικανοί επικράτησαν των δύο αντιπάλων τους, νικώντας και στους δύο αγώνες με σκορ 3-0. Η εύκολη νίκη μάλιστα απέναντι στο Βέλγιο ήταν απροσδόκητη και ο τύπος της εποχής χαρακτήρισε το αποτέλεσμα έκπληξη. Οι Βέλγοι διαμαρτύρονταν για το δεύτερο γκολ των Αμερικανών θεωρώντας το ως οφσάιντ. Στη νίκη των Αμερικανών απέναντι στην Παραγουάη, σημειώθηκε και το πρώτο χατ τρικ στην ιστορία των Παγκοσμίων Κυπέλλων από τον Μπερτ Πάτενουντ, που μέχρι το Νοέμβριο του 2006, η ΦΙΦΑ θεωρούσε ότι ανήκε στον Αργεντινό Γκιγιέρμο Στάμπιλε. Στον τελευταίο αγώνα του ομίλου που ήταν αδιάφορος βαθμολογικά, καθώς οι Η.Π.Α. είχαν ήδη κατακτήσει την πρώτη θέση, η Παραγουάη επικράτησε του Βελγίου με σκορ 1-0.

 Ημιτελικοί 
200px|right|thumb|Αντίγραφο του τροπαίου που απονεμήθηκε στον νικητή
Η ημιτελική φάση αποδείχθηκε για την Αργεντινή και την Ουρουγουάη ευκολότερη από τους ομίλους, καθώς συνέτριψαν Αμερικανούς και Γιουγκοσλάβους και μάλιστα, κατά σύμπτωση, με το ίδιο εντυπωσιακό σκορ. Η ιστορική ειρωνεία όμως, είναι ότι στον ημιτελικό Ουρουγουάη - Γιουγκοσλαβία, παρά το τελικό 6-1, οι δεύτεροι φάνηκαν εξ αρχής πολύ ανώτεροι στον αγώνα κατά της διοργανώτριας χώρας και χάσανε από τον φόβο του διαιτητή να μην τον λυντσάρει ο κόσμος, διότι σε εκείνο το σημείο κέρδιζε η Γιουγκοσλαβία με 1-0 και έπαιζε επιθετικό ποδόσφαιρο, ενώ επίσης της ακυρώθηκε γκολ ισοφάρισης όταν το σκορ ήταν 2-1, με αποτέλεσμα να γίνει ως και το πρώτο «έγκλημα» της ποδοσφαιρικής ιστορίας. Ως αποτέλεσμα της μεροληπτικής διαιτησίας, η Γιουγκοσλαβία τελικώς κατέρρευσε και το τελικό αποτέλεσμα ήταν νίκη της Ουρουγουάης με 6-1.

Στον αγώνα της Αργεντινής με τις Η.Π.Α. το πρώτο ημίχρονο έληξε 1-0 υπέρ της Αργεντινής, ενώ στο δεύτερο διαμορφώθηκε το τελικό 6-1. Ο άλλος ημιτελικός μεταξύ Ουρουγουάης και Γιουγκοσλαβίας έληξε 3-1 στο πρώτο ημίχρονο υπέρ της Ουρουγουάης, ενώ στο δεύτερο η Ουρουγουάη σημείωσε άλλα τρία γκολ, φτάνοντας έτσι στο εντυπωσιακό 6-1. Από πλευράς Ουρουγουάης, χατ-τρικ σημείωσε ο επιθετικός της Πέντρο Σέα.Crouch, p. 11. Η απουσία της Αγγλίας από όλες τις διεθνείς διοργανώσεις την εποχή του Μεσοπολέμου (με συνέπεια να μην μπορεί να αξιολογηθεί), καθιέρωσε τις δύο χώρες εκατέρωθεν του Ρίο ντε λα Πλάτα ως τις δύο μεγαλύτερες δυνάμεις του παγκοσμίου ποδόσφαιρου, τουλάχιστον μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1930. Έτσι, στον πρώτο τελικό Παγκοσμίου Κυπέλλου, προκρίθηκαν εύκολα και ανεμενόμενα οι δύο γειτονικές χώρες που επιπλέον είχαν «ανοικτούς λογαριασμούς» από τον τελικό της Ολυμπιάδας του 1928, μετά τον οποίο ο κορυφαίος Ιταλός αθλητικογράφος Τζάνι Μπρέρα είχε γράψει για τη σύγκρουση των δύο γειτόνων: «Η Αργεντινή  έπαιξε ποδόσφαιρο με πολλή φαντασία και κομψότητα, αλλά η τεχνική υπεροχή δεν μπορεί να αντισταθμίσει την εγκατάλειψη της τακτικής. Μεταξύ των δύο εθνικών ομάδων, τα μυρμήγκια είναι οι Ουρουγουανοί, τα τζιτζίκια είναι οι Αργεντινοί».

 Τελικός 
Στον τελικό του πρώτου Παγκοσμίου Κυπέλλου η Ουρουγουάη και η Αργεντινή, αναμετρήθηκαν σε ένα ακόμα «ελ κλάσικο» της εποχής. Η επικείμενη αναμέτρηση ξεσήκωσε κύμα φανατισμού και στις δύο πλευρές του Ρίο ντε λα Πλάτα (ο ποταμός που χωρίζει την Αργεντινή από την Ουρουγουάη). Τα δέκα πορθμεία που έκαναν τη διαδρομή Μπουένος Άιρες - Μοντεβιδέο αποδείχθηκαν λίγα για τους Αργεντινούς οπαδούς, οι οποίοι δοκίμαζαν να περάσουν απέναντι με κάθε πιθανό μέσο. Υπολογίζεται ότι 30.000 προσπαθήσαν, αλλά μόνο 10.000 - 15.000 το κατάφεραν, αλλά και πάλι το λιμάνι του Μοντεβιδέο γέμισε με τόσα πλοία, που πολλοί δεν είχαν καν αποβιβασθεί όταν ξεκίνησε ο αγώνας.Goldblatt, p. 250 Εν τω μεταξύ στο στάδιο, οι θύρες είχαν ανοίξει απ' τις 8 το πρωί, έξι ώρες πριν την προγραμματισμένη έναρξη, και γινόταν έλεγχος για όπλα στους θεατές.Freddi, p. 11 Έως το μεσημέρι, οι κερκίδες είχαν γεμίσει κυρίως από φανατισμένους Ουρουγουανούς - η επίσημη καταγραφή αναφέρει 93.000 εισιτήρια.

Παρόμοια ένταση υπήρχε στο διοικητικό παρασκήνιο. Οι δύο ομάδες διαφωνούσαν ακόμα και για την μπάλα του αγώνα, με τη FIFA να αποφασίζει πως στο πρώτο ημίχρονο θα έπαιζαν με αργεντίνικη, ενώ στο δεύτερο με ουρουγουανική. Παρ' αυτά, αυτό αμφισβητείται ότι όντως συνέβη, καθώς από τον τελικό σώζεται σε μουσείο μόνο η μία μπάλα, αυτή της Αργεντινής. Ως διαιτητής ορίσθηκε ο Βέλγος Τζον Λάνγκενους, ο οποίος όμως αρνείτο πεισματικά έως και λίγες ώρες πριν από την έναρξη, φοβούμενος για τη ζωή του.Glanville, p. 20 Μεταπείσθηκε μόνο όταν η ΦΙΦΑ του παρείχε τις απαραίτητες εγγυήσεις, ανάμεσα στις οποίες και ένα πλοίο έτοιμο για άμεση αναχώρηση, στην περίπτωση που θα χρειαζόταν να αποδράσει.Goldblatt, p. 251

Τελικά, ο αγώνας ξεκίνησε στις 15:30 της 30ής Ιουλίου 1930.Freddi, p. 12. Η Ουρουγουάη σκόραρε γρήγορα, αλλά η Αργεντινή απάντησε με δύο γκολ και πήγε στα αποδυτήρια προηγούμενη με 2-1. Στο δεύτερο ημίχρονο η ροή του αγώνα άλλαξε, οι Ουρουγουανοί τροποποίησαν τον τρόπο παιχνιδιού τους, παίζοντας περισσότερο με διαγώνιες μπαλιές παρά με το συνήθη τρόπο τους των μικρών μεταβιβάσεων, σημείωσαν τρία γκολ, άντεξαν αμυντικά στην πίεση της Αργεντινής, που είχε δύο δοκάρια, και με τελικό σκορ 4-2, έγιναν οι πρώτοι παγκόσμιοι πρωταθλητές στο ποδόσφαιρο. Ο γύρος του θριάμβου για τους παγκόσμιους πρωταθλητές έγινε με ένα αργυρό κύπελλο, ενώ τα μετάλλια των παικτών δόθηκαν το Νοέμβριο του ίδιου έτους σε εκδήλωση στο Μοντεβίδεο (στις πρώτες διοργανώσεις Παγκοσμίων Κυπέλλων, η FIFA δεν έδινε ακόμα και μετάλλια στους νικητές, παρά μόνο το Κύπελλο). Το Κύπελλο απονεμήθηκε στον πρόεδρο της Ομοσπονδίας της Ουρουγουάης. Η επόμενη ημέρα κηρύχθηκε εθνική εορτή στην Ουρουγουάη, ενώ στην Αργεντινή ένα οργισμένο πλήθος επιτέθηκε με πέτρες στο ουρουγουανικό προξενείο.Glanville, p. 21

Ιστορικά, ο τελικός σήμανε και το τέλος της διεθνούς σταδιοδρομίας των σημαντικότερων παικτών της μεγάλης ομάδας της Ουρουγουάης, όπως των Έκτορ Σκαρόνε, Χοσέ Λεάντρο Αντράντε και Πέδρο Πετρόνε, ενώ και από την ομάδα της Αργεντινής οκτώ από την ενδεκάδα του τελικού δεν συμμετείχαν ξανά σε διεθνή αγώνα. Με την κατάκτηση του τρίτου συνεχόμενου μεγάλου διεθνούς τίτλου, καθώς είχε κατακτήσει και τα δύο τελευταία ολυμπιακά τουρνουά (του 1924 στην Ολυμπιάδα του Παρισίου και του 1928 στην Ολυμπιάδα του Άμστερνταμ), η εθνική Ουρουγουάης παραμένει αξεπέραστη μέχρι σήμερα. Οι δύο αυτές διοργανώσεις έχουν αναγνωριστεί από τη FIFA ως ισάξιες Παγκοσμίου Κυπέλλου. Έτσι, οι φανέλες της εθνικής ομάδας της Ουρουγουάης φέρουν τέσσερα αστέρια, όσοι και οι παγκόσμιοι τίτλοι που έχει κατακτήσει. Τα δύο αυτά χρυσά ολυμπιακά μετάλλια της ποδοσφαιρικής ομάδας αποτελούν και τα μοναδικά στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων για τη χώρα.

Ο Αλμπέρτο Σούπισι (Alberto Suppici), παραμένει ο νεότερος προπονητής που κατέκτησε το Παγκόσμιο Κύπελλο, μόλις στα 31 του. Επιπλέον, ο αγώνας ήταν ο τελευταίος μεγάλος τελικός, όπου το σύστημα της «πυραμίδας» χρησιμοποιήθηκε και από τις δύο ομάδες σφραγίζοντας το τέλος της πρώτης περιόδου του αθλήματος από πλευράς τεχνικής εξέλιξης. Και οι δύο ομάδες έπαιξαν με το σχηματισμό 2-3-5, παρόλο που η μεταμορφωτική αλλαγή του οφσάιντ το 1925 θα είχε ως αποτέλεσμα τελικά ο κεντρικός μέσος να οπισθοχωρήσει και να γίνει κεντρικός αμυντικός, αυτό δεν εφαρμόστηκε στη διοργάνωση. Τα παράπονα των Αργεντινών που εστιάστηκαν στη διαιτησία και πυροδοτήθηκαν από δημοσιεύματα του τύπου της χώρας, οδήγησαν στη διακοπή των σχέσεων των δύο Ομοσπονδιών μετά τον τελικό. 

Όσον αφορά την τρίτη θέση, αγώνας δεν διεξήχθη, και υπήρξε η μοναδική φορά σε Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου όπου δεν έγινε «μικρός τελικός». Φήμες υποστηρίζουν πως προτάθηκε να γίνει τέτοιος αγώνας, αλλά οι Γιουγκοσλάβοι αρνήθηκαν να παίξουν, επειδή ήταν εξοργισμένοι με τη διαιτησία του ημιτελικού (τους είχε ακυρωθεί γκολ ισοφάρισης όταν το σκορ ήταν 2-1 και γενικότερα ήταν εμφανώς μεροληπτική εις βάρος τους).Jawad, Hyder (2009); Four Weeks In Montevideo: The Story of World Cup 1930, (Seventeen Media & Publishing), p. 105 Πάντως στις στατιστικές της ΦΙΦΑ από το 1986 και μετά, οι Η.Π.Α. εμφανίζονται ως τρίτες και η Γιουγκοσλαβία ως τέταρτη, αν και δεν έγινε ποτέ σαφές με ποιο κριτήριο υστερεί των ΗΠΑ.

6 από τους 11 παίκτες της καλύτερης ενδεκάδας της διοργάνωσης ήταν Ουρουγουανοί. Η Ουρουγουάη είναι μία από τις τρεις ομάδες στην ιστορία των διοργανώσεων που σημείωσαν μόνο νίκες (οι άλλες δύο είναι της Βραζιλίας, το 1970 και το 2002).

 Η πορεία προς τον τελικό 

 1ος όμιλος 
ΟμάδαΑγΝΙΗΓ/ΥΓ/ΚΔΠ 3300104+69 320153+26 310243+13 3003413−90











 2ος όμιλος 

ΟμάδαΑγΝΙΗΓ/ΥΓ/ΚΔΠ 220061+56 210152+33 200208−80





 3ος όμιλος 
ΟμάδαΑγΝΙΗΓ/ΥΓ/ΚΔΠ 220050+56 210135−23 200214−30





 4ος όμιλος 
ΟμάδαΑγΝΙΗΓ/ΥΓ/ΚΔΠ 220060+66 210113−23 200204−40





 Αγώνες Νοκ Άουτ 
{| border=0 cellpadding=0 cellspacing=0 style="font-size: 90%; margin:1em 2em 1em 1em;"
| height=6|
| align="center" colspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f2f2f2"|Νικητές Ομίλων
| colspan="2"|
| align="center" colspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f2f2f2"|Ημιτελικοί
| colspan="2"|
| align="center" colspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f2f2f2"|Τελικός
|-
| height=6|
| width=150| 
| width=50| 
| width=20| 
| width=25| 
| width=150| 
| width=50| 
| width=20| 
| width=25| 
| width=150| 
| width=50| 
|-
| height=1|
| colspan="2" rowspan="2"|
| rowspan="4" style="border-width:0 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| rowspan="7" style="border-width:0 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| colspan="2" rowspan="3"|
| rowspan="7" style="border-width:0 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| rowspan="13" style="border-width:0 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| colspan="2" rowspan="9"|
|-
| height=6| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| Α' Όμιλος - 15px|Γαλλία 15px|Αργεντινή 15px|Μεξικό 15px|Χιλή
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|Βαθ
|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="2"|26/07, Εστάντιο Σεντενάριο, 80.000 θεατές 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Αργεντινή Αργεντινή
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|9
| rowspan="6" style="border-width:2px 3px 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Αργεντινή Αργεντινή
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|6
|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="2"|
|-
| height=6|
| rowspan="12" style="border-width:2px 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|ΗΠΑ ΗΠΑ
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|1
| rowspan="12" style="border-width:2px 3px 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| Δ' Όμιλος - 15px|Βέλγιο 20px|ΗΠΑ 20px|Παραγουάη
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|'Βαθ6|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="6"|
| colspan="2" rowspan="2"|30/07, Εστάντιο Σεντενάριο, 93.000 θεατές
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|ΗΠΑ ΗΠΑ
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|4
| rowspan="6" style="border-width:2px 0 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Αργεντινή Αργεντινή
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|2
|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="2"|
|-
| height=6|
| rowspan="11" style="border-width:2px 0 0 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Ουρουγουάη Ουρουγουάη| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|4
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| Β' Όμιλος - 20px|Γιουγκοσλαβία 20px|Βραζιλία 20px|Βολιβία
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|Βαθ|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="2"|27/07, Εστάντιο Σεντενάριο, 93.000 θεατές
| colspan="2" rowspan="9"|
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Γιουγκοσλαβία Γιουγκοσλαβία
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|4
| rowspan="6" style="border-width:2px 3px 1px 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Γιουγκοσλαβία Γιουγκοσλαβία
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|1
|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="2"|
|-
| height=6|
| rowspan="5" style="border-width:2px 0 0 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Ουρουγουάη Ουρουγουάη| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|6
| rowspan="5" style="border-width:2px 0 0 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| Γ' Όμιλος - 20px|Ρουμανία 20px|Ουρουγουάη 20px|Περού
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|Βαθ|-
| height=6|
| colspan="2" rowspan="3"|
|-
| height=6|
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9"| 20px|Ουρουγουάη Ουρουγουάη
| rowspan="2" style="border:1px solid #aaa;" bgcolor="#f9f9f9" align="center"|4
| rowspan="2" style="border-width:2px 0 0 0; border-style: solid;border-color:black;"| 
|-
| height=6|
|}

 Ημιτελικοί 



 Τελικός 

Ουρουγουάη: GK Ενρίκε Μπαγιεστέρος DF Χοσέ Ναζάτσι DF Ερνέστο ΜαστσερόνιMF Χοσέ Λεάντρο ΑντράντεMF Λορένσο ΦερνάντεςMF Ὰλβαρο ΧεστίδοFW Πάμπλο Ντοράδο FW Βικτοριάνο Ιριάρτε FW Έκτορ Σκαρόνε FW Πέντρο Σέα FW Έκτορ Κάστρο Προπονητής: Αλμπέρτο ΣούπισιΑργεντινή: GK Χουάν ΜποτάσοDF Ντέλλα ΤόρρεDF Φερνάντο ΠατερνόστερMF Πέδρο ΣουάρεςMF Χουάν Εβαρίστο  MF Λουίς ΜόντιFW Μάριο ΕβαρίστοFW Κάρλος Πεουσέγιε FW Μανουέλ ΦερρέιραFW Φρανσίσκο Μπαράγιο FW Γκιγιέρμο Στάμπιλε  Προπονητής: Χουάν Τραμουτόλα

Παγκόσμια πρωταθλήτρια 1930border|75px Ουρουγουάη  (1ος τίτλος)

 Πίνακας σκόρερ 

 8 τέρματα  Γκιγιέρμο Στάμπιλε (Αργεντινή)

 5 τέρματα  Πέντρο Σέα (Ουρουγουάη)

 4 τέρματα'''
  Γκιγιέρμο Σουμπιάμπρε (Χιλή)
  Μπερτ Πάτενουντ (ΗΠΑ)

 Καλύτερη ενδεκάδα 

ΤερματοφύλακαςΑμυντικοίΜέσοιΕπιθετικοί Ενρίκε Μπαλεστέρος Χοσέ Ναζάτσι
Μιλούτιν Ίβκοβιτς Λουίς Μόντι
 Αλβάρο Γκεστίδο
 Χοσέ Λεάντρο Αντράντε Πέντρο Σέα
 Έκτορ Κάστρο  Έκτορ Σκαρόνε
 Μπερτ Πάτενουντ

 Γκιγιέρμο Στάμπιλε  

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ουρουγουάη 1930  από τον επίσημο ιστοχώρο της ΦΙΦΑ.
 Η καταιγίδα του Μοντεβιδέο
 La battaglia di Montevideo 
 Το τρόπαιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου
 Η γέννηση του Παγκοσμίου Κυπέλλου
  Ζιλ Ριμέ - Ο εμπνευστής του Παγκοσμίου Κυπέλλου

 World Cup Ιταλία 1934 Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου ΠΚ 1934

Κατηγορία:Ποδόσφαιρο στην Ουρουγουάη

Κατηγορία:Μοντεβιδέο