Κοινά Ταμεία Εισπράξεων Λεωφορείων

μικρογραφία|Κ.Τ.Ε.Λ. Ιωαννίνων, Ιωάννινα
μικρογραφία|Παλαιό λεωφορείο Mercedes-Benz O 302 Biamax, του Κ.Τ.Ε.Λ. Αρκαδίας
μικρογραφία|Παλαιό λεωφορείο Mercedes-Benz O 302 Biamax, του Κ.Τ.Ε.Λ. Αργολίδας
μικρογραφία|ΚΤΕΛ Ρόδου, 2016
Τα Κοινά Ταμεία Εισπράξεων Λεωφορείων (Κ.Τ.Ε.Λ.) είναι μεταφορικές επιχειρήσεις που εξυπηρετούν τη μετακίνηση του επιβατικού κοινού μεταξύ των ελληνικών πόλεων με χρήση λεωφορείων. Με το όνομα Κ.Τ.Ε.Λ. αναφέρονται επίσης και οι σταθμοί επιβίβασης σε αυτά τα λεωφορεία.

Ιστορικό
1912 - 1951
Το πρώτο διάταγμα για τη συγκοινωνία στην επαρχία εκδόθηκε το 1912 από την τότε ελληνική κυβέρνηση Βενιζέλου. Την 1η Ιουλίου προκηρύχθηκε διεθνής διαγωνισμός για την παραχώρηση σε εταιρεία αυτοκινήτων της εκμετάλλευσης επαρχιακών δρόμων. Ο διαγωνισμός αυτός αφορούσε τους δρόμους Τρίπολης - Σπάρτης και Λαμίας - Καρπενησίου. Υπό αυτό το καθεστώς, το κάθε λεωφορείο αποτελούσε ξεχωριστή επιχείρηση, με αποτέλεσμα τα δρομολόγια και οι τιμές των εισιτηρίων, να καθορίζονται κατά το δοκούν από τον κάθε ιδιοκτήτη. Την κατάσταση προσπάθησαν να αντιμετωπίσουν οι επόμενες κυβερνήσεις με θέσπιση νόμων και προεδρικών διαταγμάτων.

Το 1927-1930 δημιουργήθηκαν οι Κοινές Διευθύνσεις Αστικών και Υπεραστικών Λεωφορείων, σε μια προσπάθεια οργάνωσης του στόλου και του πλαισίου λειτουργίας του. Ωστόσο, ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος έβαλε εμπόδια και σε αυτή την προσπάθεια, καθώς τα λεωφορεία επιτάχθηκαν από τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας. Μετά το πέρας του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς το σιδηροδρομικό δίκτυο είχε παραμεριστεί από τις μεταπολεμικές κυβερνήσεις, τα λεωφορεία αποτέλεσαν το κύριο μέσο μαζικής μεταφοράς.

1952 - 2003
Το 1952 συστηθήκαν με τον Νόμο 2119 τα Κοινά Ταμεία Εισπράξεων Λεωφορείων (Κ.Τ.Ε.Λ.). Έτσι δημιουργήθηκαν 104 Κ.Τ.Ε.Λ., 59 υπεραστικά και 45 αστικά (ένα για κάθε νομό και νησί), με τα Υπεραστικά να έχουν συνολικό στόλο  3311 λεωφορείων. Το 1968, με απόφαση του Υπουργείου Συγκοινωνιών, έγινε η συγχώνευση όλων των ΚΤΕΛ σε 8 οργανισμούς Κ.Τ.Ε.Υ.Λ. (Κοινά Ταμεία Εισπράξεων Υπεραστικών Λεωφορείων). Το σύστημα αυτό όμως αποδείχθηκε προβληματικό και με το Νομοθετικό Διάταγμα 102/1973 επανέρχεται το προηγούμενο καθεστώς. Το 1984 διαχωρίστηκαν οριστικά τα αστικά από τα υπεραστικά Κ.Τ.Ε.Λ.. Το 2001 με τον Νόμο 2963/2001 αλλάζει εκ νέου ο τρόπος λειτουργίας των Κ.Τ.Ε.Λ., για να φτάσουμε στο 2003, όπου βάσει νέου νόμου τα Κ.Τ.Ε.Λ. όλης της χώρας, μετατράπηκαν σε ανώνυμες εταιρείες.

 Τα ΚΤΕΛ σήμερα 
Σήμερα υπάρχουν 62 Ανώνυμες ΕταιρείεςΝ. 2963/2001 ΚΤΕΛ πανελλαδικά, με 4.136 λεωφορεία συνολικά στον στόλο τους. Εξυπηρετούν την κίνηση του επιβατικού κοινού μεταξύ των επαρχιακών πόλεων και των μεγάλων αστικών κέντρων (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ιωάννινα, Βόλος, Λάρισα) καθώς και μεταξύ γειτονικών πόλεων. Επίσης, πολλά Κ.Τ.Ε.Λ. εξυπηρετούν δρομολόγια μεταξύ της πρωτεύουσας ενός νομού και των κωμοπόλεων με μεγάλα πληθυσμιακά χωριά του Νομού.

Πολλά Κ.Τ.Ε.Λ. έχουν ιδρύσει γραφεία τουρισμού και διοργανώνουν εκδρομές σε προορισμούς εντός και εκτός Ελλάδας, ενώ υπάρχουν και δρομολόγια μεταξύ ελληνικών πόλεων και πόλεων γειτονικών χωρών. 

Το γεγονός ότι τα ΚΤΕΛ έχουν το μονοπώλιο των υπεραστικών μεταφορών με λεωφορεία, προκάλεσε το 2010 την αντίδραση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Επιχειρήσεων Τουρισμού (Π.Ο.Ε.Τ.).

Αριθμός επιβατών
Τα Κ.Τ.Ε.Λ. καταλαμβάνουν μεγάλο ποσοστό των συνολικών μετακινήσεων. 

+Κίνηση επιβατών με ΚΤΕΛΧρονολογίαΑρ. επιβατώνΠηγή1986161.1341987153.2361988156.3971989 163.6671990149.5501991147.4451992146.8861993152.0741994151.136

 Λίστα ανά περιφερειακή ενότητα 
Παρακάτω παρατείθωνται οι εταιρείες ΚΤΕΛ ανά περιφερειακή ενότητα:

 Εταιρείες ΚΤΕΛ ανά περιφερειακή ενότητα  ΚΤΕΛ Αίγινας  ΚΤΕΛ Αιτωλοακαρνανίας  ΚΤΕΛ Άνδρου ΚΤΕΛ Αργολίδας  ΚΤΕΛ Αρκαδίας  ΚΤΕΛ Άρτας ΚΤΕΛ Αττικής  ΚΤΕΛ Αχαΐας  ΚΤΕΛ Γρεβενών ΚΤΕΛ Δράμας  ΚΤΕΛ Έβρου  ΚΤΕΛ Εύβοιας ΚΤΕΛ Ευρυτανίας  ΚΤΕΛ Ζακύνθου  ΚΤΕΛ Ηλείας ΚΤΕΛ Ημαθίας  ΚΤΕΛ Ηρακλείου - Λασιθίου  ΚΤΕΛ Θεσπρωτίας ΚΤΕΛ Θεσσαλονίκης  ΚΤΕΛ Θήβας  ΚΤΕΛ Θήρας ΚΤΕΛ Ίου  ΚΤΕΛ Ιωαννίνων  ΚΤΕΛ Καβάλας ΚΤΕΛ Καρδίτσας  ΚΤΕΛ Καρπάθου  ΚΤΕΛ Καστοριάς ΚΤΕΛ Κέρκυρας  ΚΤΕΛ Κεφαλλονιάς  ΚΤΕΛ Κιλκίς ΚΤΕΛ Κοζάνης  ΚΤΕΛ Κορινθίας  ΚΤΕΛ Κω ΚΤΕΛ Λακωνίας  ΚΤΕΛ Λάρισας  ΚΤΕΛ Λέσβου ΚΤΕΛ Λευκάδας  ΚΤΕΛ Λήμνου  ΚΤΕΛ Λιβαδειάς ΚΤΕΛ Μαγνησίας  ΚΤΕΛ Μεσσηνίας  ΚΤΕΛ Μυκόνου ΚΤΕΛ Νάξου  ΚΤΕΛ Ξάνθης  ΚΤΕΛ Πάρου ΚΤΕΛ Πέλλας  ΚΤΕΛ Πιερίας  ΚΤΕΛ Πρέβεζας ΚΤΕΛ Ροδόπης  ΚΤΕΛ Ρόδου  ΚΤΕΛ Σαλαμίνας ΚΤΕΛ Σάμου  ΚΤΕΛ Σερρών  ΚΤΕΛ Σύρου ΚΤΕΛ Τήνου  ΚΤΕΛ Τρικάλων  ΚΤΕΛ Φθιώτιδος ΚΤΕΛ Φλώρινας  ΚΤΕΛ Χανίων - Ρεθύμνου  ΚΤΕΛ Χίου ΚΤΕΛ Φωκίδας  ΚΤΕΛ Χαλκιδικής 

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 ΚΤΕΛ - ΚΟΙΝΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΙΣΠΡΑΞΕΩΝ ΛΕΩΦΟΡΕΙΩΝ 

Κατηγορία:Μεταφορές στην Ελλάδα