Φύταλος

Στην ελληνική μυθολογία, και ειδικότερα στην τοπική μυθολογική παράδοση της Αττικής, με το όνομα Φύταλος είναι γνωστός ένας Αττικός ήρωας, που έγινε ο γενάρχης του αττικού γένους των Φυταλιδών. Στον Φύταλο, το όνομα του οποίου παραπέμπει σε δενδροφυτείες, η θεά της γεωργίας, η Δήμητρα, δίδαξε για πρώτη φορα την καλλιέργεια της συκιάς σε ανταπόδοση της φιλοξενίας που της είχε προσφέρει όταν αυτή αναζητούσε την κόρη της, την Περσεφόνη. Τον Φύταλο τιμούσαν και στην Ελευσίνα, ενώ ο τάφος του βρισκόταν πάνω στον δρόμο Αθηνών-Ελευσίνας με σχετικό τετράστιχο επίγραμμα που διασώζει ο Παυσανίας [...] "ταύτῃ μὲν τύχην τοιαύτην συμβῆναι λέγουσι• προελθοῦσι δὲ ὀλίγον Λακίου τέμενός ἐστιν ἥρωος καὶ δῆμος ὃν Λακιάδας ὀνομάζουσιν ἀπὸ τούτου, καὶ Νικοκλέους Ταραντίνου ἐστὶ μνῆμα, ὃς ἐπὶ μέγιστον δόξης κιθαρῳδῶν ἁπάντων ἦλθεν. ἔστι δὲ καὶ Ζεφύρου τε βωμὸς καὶ Δήμητρος ἱερὸν καὶ τῆς παιδός• σὺν δέ σφισιν Ἀθηνᾶ καὶ Ποσειδῶν ἔχουσι τιμάς. ἐν τούτῳ τῷ χωρίῳ Φύταλόν φασιν οἴκῳ Δήμητρα δέξασθαι, καὶ τὴν θεὸν ἀντὶ τούτων δοῦναί οἱ τὸ φυτὸν τῆς συκῆς• μαρτυρεῖ δέ μοι τῷ λόγῳ τὸ ἐπίγραμμα τὸ ἐπὶ τῷ Φυτάλου τάφῳ• ἐνθάδ᾽ ἄναξ ἥρως Φύταλός ποτε δέξατο σεμνὴν Δήμητρα<ν>, ὅτε πρῶτον ὀπώρας καρπὸν ἔφηνεν, ἣν ἱερὰν συκῆν θνητῶν γένος ἐξονομάζει• ἐξ οὗ δὴ τιμὰς Φυτάλου γένος ἔσχεν ἀγήρως". [...] Παυσανίας, «Ελλάδος Περιήγησις», «Αττικά» 1.37.2. .

Παραπομπές

Πηγές
 Emmy Patsi-Garin: Επίτομο λεξικό Ελληνικής Μυθολογίας, εκδ. οίκος «Χάρη Πάτση», Αθήνα 1969

Φυταλος