Μέζαπος Λακωνίας

Ο Μέζαπος είναι παραθαλάσσιος οικισμός του δήμου Ανατολικής Μάνης του νομού Λακωνίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της απογραφής του 2021 ο πληθυσμός του ανέρχεται στους 18 μόνιμους κατοίκους. Έχει χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός από το 1998.

 Γενικά και ιστορικά στοιχεία 
Ο Μέζαπος είναι κτισμένος στον ομώνυμο όρμο της χερσονήσου Τηγάνι νότια της Αρεόπολης, πάνω σε βραχώδη τοποθεσία δίπλα στη θάλασσα ανάμεσα σε δύο χειμάρρουςΔικαίου Β. Βαγιακάκου, Αρχαία και μεσαιωνικά τοπωνύμια εκ Μάνης (Συμβολή πρώτη), περιοδικό Ελληνικά, ΕΜΣ, τόμος 15ος,  Θεσσαλονίκη 1957, σελ. 204-205.. Σύμφωνα με τον γλωσσολόγο Δικαίο Βαγιακάκο η ονομασία Μέζαπος προέρχεται από την ινδοευρωπαϊκής προέλευσης λέξη άπα (νερό) και το επίθετο μέσσος της αιολικής διαλέκτου.

Τον οικισμό επισκέφτηκε κατά το 1805 ο Άγγλος στρατιωτικός, τοπογράφος και αρχαιολόγος Ουίλιαμ Μάρτιν Ληκ, ο οποίος αναφέρει πως το λιμάνι του Μεζάπου θεωρείτο ως το πιο ασφαλές στη δυτική ακτή της ΜάνηςWilliam Martin Leake, Travels in the Morea, Volume I, John Murray, London, 1830, σελ. 286-287.. Κατά τον 19ο αιώνα, εγκαταστάθηκαν στην ευρύτερη περιοχή του Μεζάπου οικογένειες Νικλιάνων και άλλες συγγενικές ή συμμαχικές φατρίες.
μικρογραφία|αριστερά|Η παραλία του Μέζαπου
Κοντά στο χωριό έχει βρεθεί παλαιοχριστιανικός ναός που χρονολογείται μεταξύ του 5ου και 6ου αιώναΕλευθέριος Π.Αλεξάκης, Τα γένη και η οικογένεια στην παραδοσιακή κοινωνία της Μάνης, Διδακτορική Διατριβή, Αθήναι, 1980, σελ. 17.. Άλλα αξιοθέατα της περιοχής είναι ο βυζαντινός ναός της Παναγίας της Βλαχέρνας που χρονολογείται μεταξύ των τελών του 12ου και των αρχών του 13ου αιώναΑγγελική Μέξια, Βυζαντινή ναοδομία στην Πελοπόννησο: η περίπτωση των μεσοβυζαντινών ναών της Μέσα Μάνης, Διδακτορική διατριβή, ΕΚΠΑ, 2011, Α΄, σελ. 307, Β΄, σελ. 144., τα απομεινάρια του πύργου του Μανιάτη πειρατή Νικολού Σάσσαρη ή Κάτζου, το σπήλαιο Αλατόσπηλο και τα ερείπια βυζαντινών ή φραγκικών οχυρώσεωνΔήμος Ν. Μέξης, Η Μάνη και οι Μανιάτες, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήναι 1977, σελ. 203-204.. Τον Μέζαπο επισκέφτηκε κατά την περίοδο του Εμφυλίου ο Αμερικανός συγγραφέας και φιλέλληνας Κέβιν Άντριους, τον οποίο περιγράφει ως χωριό κτισμένο σε όρμο, με οικίες σε μεγάλη απόσταση μεταξύ τους, πύργους και έναν μεγάλο παραλιακό δρόμοKevin Andrews, Η πτήση του Ικάρου. Ταξιδεύοντας στην Ελλάδα του Εμφυλίου, Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2018, σελ. 153..

Διοικητικά ο Μέζαπος υπήχθη στο δήμο Μέσσης του νομού Λακωνίας, ενώ από το 1899 μέχρι το 1909 υπήχθη προσωρινά στο νομό Λακωνικής. Τον Δεκέμβριο του 1909 επανήλθε με ΦΕΚ στο νομό Λακωνίας όπου υπάγεται μέχρι και σήμερα. Με την κατάργηση του δήμου Μέσσης το 1912 υπήχθη στην επαρχία Οιτύλου, ενώ το 1994 προσαρτήθηκε στο δήμο Διρού. Από το 1997 μέχρι το 2011 αποτέλεσε οικισμό του καποδιστριακού δήμου Οιτύλου, ενώ μετά τις νέες αλλαγές που επέφερε στην τοπική αυτοδιοίκηση το πρόγραμμα Καλλικράτης ενσωματώθηκε στον δήμο Ανατολικής Μάνης.

 Φωτοθήκη 

 Δημογραφία 
Απογραφή18791896192819401951196119711981199120012011Πληθυσμός37Υπουργείο Εσωτερικών, Στατιστική της Ελλάδος, Πληθυσμός 1879, Εν Αθήναις 1881, Γ΄μέρος, σ. 112.27Ιω. Εμμ. Νουχάκης, Eλληνική χωρογραφία. Γεωγραφία, ιστορία, στατιστική πληθυσμού και αποστάσεων, εκδότης Σπυρίδων Κουσουλίνος, Εν Αθήναις 1901, σ. 771.190Σύγχρονος Εγκυκλοπαιδεία Ελευθερουδάκη, τόμος 17ος, σελ. 256.159Υπουργείον Εθνικής Οικονομίας, Γενική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος,  Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 16 Οκτωβρίου 1940 , Εκ του Εθνικού Τυπογραφείου, Εν Αθήναις, 1950, σελ. 259.89Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 7ης Απριλίου 1951, Εκ του Εθνικού Τυπογραφείου, Εν Αθήναις, 1955, σελ. 12846Βασίλειον της Ελλάδος - Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, Αποτελέσματα της απογραφής πληθυσμού - κατοικιών της 19 Μαρτίου 1961, Αθήναι 1964, τόμος 1, σελ. 108.32Βασίλειον της Ελλάδος - Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 14ης Μαρτίου 1971 , Αθήναι 1972, σελ. 121.38Ελληνική Δημοκρατία - Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, Αποτελέσματα απογραφής πληθυσμού - κατοικιών της 5ης Απριλίου 1981 , Αθήνα 1994, τόμος I, σελ. 250.302431

 Σημειώσεις 

 Παραπομπές 

 Πηγές 


 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Λακωνίας
Κατηγορία:Μάνη
Κατηγορία:Δήμος Ανατολικής Μάνης