Δήμος Κρουσσών

Ο Δήμος Κρουσσών ή Κρουσσίων, ήταν δήμος του νομού Κιλκίς που συστάθηκε με το πρόγραμμα Καποδίστριας από τη συνένωση παλαιότερων κοινοτήτων της περιοχής, που αποτέλεσαν στη συνέχεια τα δημοτικά διαμερίσματα του δήμου. Λειτούργησε την περίοδο 1999 -2010 οπότε και καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης και εντάχθηκε στον νέο δήμο Κιλκίς. Βρισκόταν στη βορειοανατολική πλευρά του νομού, συνορεύοντας ανατολικά με το νομό Σερρών και νότια με το νομό Θεσσαλονίκης. 

Γεωγραφική περιγραφή
Ήταν ο πέμπτος μεγαλύτερος δήμος του σχεδίου Καποδίστριας, με έκταση 588,877 τ.χ. και καταλάμβανε το δυτικό τμήμα των Κρουσσίων. Ο πληθυσμός του ήταν 6.770 (απογραφή 2001). Η έδρα του ήταν η Τέρπυλλος (πληθυσμός 600).

Άλλα χωριά που ανήκαν στον δήμο ήταν το Μελισσουργείο και ο Άγιος Αντώνιος. Τα μεγαλύτερα χωριά ήταν η Ευκαρπία (πληθυσμός 618), η Επτάλοφος (πληθυσμός 521) και η Βάθη (πληθυσμός 433).  Στο Παλατιανό βρίσκεται ένας σημαντικός αρχαιολογικός χώρος της Βόρειας Ελλάδας. Είναι η αρχαία πόλη Ίωρον. Το αρχαίο Ίωρον αποτελεί το βορειότερο οργανωμένο αρχαιολογικό χώρο στη Μακεδονία, με συνεχή κατοίκηση από την εποχή Σιδήρου (10ος αιών π.Χ.) μέχρι και τα ρωμαϊκά χρόνια (3ος αιών μ.Χ.).

Ιστορικά στοιχεία
Κατά το Μακεδονικό Αγώνα, οι κάτοικοι των Κρουσσίων διακρίθηκαν στη μάχη για την ελευθερία, κατά των Οθωμανών και Βουλγάρων. Οι σημαντικότεροι Μακεδονομάχοι των Κρουσσίων είναι ο Ιωάννης Βίλιογλου, γνωστός ως "Καπετάν Ράμναλης"  από το Ίσωμα, (1885 - 1923), ο πατήρ Δημήτριος Παπαδημητρίου, επίσης από το Ίσωμα και ο Νικόλαος Καπούλας από την Κορωνούδα.

 Διαίρεση 
Ο δήμος περιλάμβανε τα εξής 19 δημοτικά διαμερίσματα:
  Δ.δ. Τερπύλλου   
 η Τέρπυλλος
 ο Διπόταμος  
 το Μεταξοχώρι
  Δ.δ. Αγίου Μάρκου  
 ο Άγιος Μάρκος
 ο Άγιος Αντώνιος 
  Δ.δ. Αναβρυτού  
 το Αναβρυτό 
 το Πλαγιοχώρι 
  Δ.δ. Αντιγόνειας   
 η Αντιγόνεια 
 η Γάβρα 
 το Μονολίθι 
 το Μυλοχώρι  
  Δ.δ. Βάθης  -- η Βάθη
  Δ.δ. Γερακαρίου  
 το Γερακαριό 
 το Παλατιανό 
  Δ.δ. Ελληνικού  -- το Ελληνικό 
  Δ.δ. Επτάλοφου  -- ο Επτάλοφος 
  Δ.δ. Ευκαρπίας  -- η Ευκαρπία 
  Δ.δ. Θεοδοσίων  -- τα Θεοδόσια 
  Δ.δ. Ισώματος 
 το Ίσωμα  
 τα Ριζανά 
  Δ.δ. Κάτω Θεοδωρακίου    
 το Κάτω Θεοδωράκι
 το Άνω Θεοδωράκι  
  Δ.δ. Κεντρικού  
 το Κεντρικό  
 η Μαυροπλαγιά 
 οι Πετράδες 
  Δ.δ. Κοιλαδίου  
 το Κοιλάδι 
 το Καλολίβαδο 
 το Χειμαδιό 
  Δ.δ. Κοκκινιάς    
 η Κοκκινιά
 το Μελισσουργείο 
  Δ.δ. Κορωνούδας  -- η Κορωνούδα 
  Δ.δ. Ποντοκερασιάς  
 η Ποντοκερασιά 
 το Λαγκαδοχώρι 
 το Παρόχθιο  
  Δ.δ. Τριποτάμου   
 το Διβούνι
 ο Τριπόταμος  
  Δ.δ. Φύσκας 
 η Φύσκα
 οι Κατασκηνώσεις
 ο Σπουργίτης

 Διατελέσαντες δήμαρχοι 
1999- 2006 Γεώργιος Γαβριηλίδης (εξελέγη για πρώτη φορά το 2002, επανεξελέγη το 2006).
2007 - 31 Δεκεμβρίου 2010: Νεόφυτος Παπαδόπουλος (1954-2014) (εξελέγη το 2006, ήταν ο τελευταίος δήμαρχος πριν τη διάλυση του Δήμου- απεβίωσε στις 23 Φεβρουαρίου 2014).

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η επίσημη ιστοσελίδα του δήμου 
 Πληροφορίες για το δήμο Κρουσσών από το υπουργείο Εσωτερικών 
 Ιωάννης Βίλιογλου "Καπετάν Ράμναλης"