Παγκύπριο Γυμνάσιο

Το Παγκύπριον Γυμνάσιον είναι το παλαιότερο λύκειο στην Κύπρο, το οποίο ιδρύθηκε το 1821.  

 Ιστορικό 
Αρχικά είχε ιδρυθεί το 1769, το Ελληνομουσείον Λευκωσίας. 

Το 1821, ο Αρχιεπίσκοπος Κυπριανός ίδρυσε την Ελληνική Σχολή Λευκωσίας όταν η Κύπρος ήταν υπο Οθωμανική κατοχή. Είναι το αρχαιότερο σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σε λειτουργία στο νησί. Ο πρώτος διευθυντής ήταν ο Ιωάννης Δέλλιος και λειτουργούσε ως τετρατάξιο γυμνάσιο.

μικρογραφία|Τιμητικό άγαλμα προς τους μαθητές-αγωνιστές του Γυμνασίου στην Ελληνική Επανάσταση
Το 1893 το σχολείο αναβαθμίστηκε σε εξατάξιο γυμνάσιο και άλλαξε το όνομά του το 1896 σε Παγκύπριον Γυμνάσιον, κάνοντας το ισάξιο με τα υπόλοιπα λύκεια της Ελλάδος, και τους μαθητές του, ικανούς να φοιτήσουν στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. 

Μαθητές του σχολείου έχουν πολεμήσει στην Ελληνική Επανάσταση του 1821, στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, στους Βαλκανικούς Πόλεμους και στον Απελευθερωτικό Αγώνα της Κύπρου. 

μικρογραφία|245x245εσ
δεξιά|χωρίς-πλαίσιο
Η νέα βιβλιοθήκη του Γυμνασίου χτίστηκε μετά τον Σεπτέμβριο του 1947, πάνω σε σχέδιο του αρχιτεκτονικού γραφείου Αδελφών Μ. Μιχαηλίδη. Τη χρηματοδότηση της κατασκευής ανέλαβε  ο ευεργέτης Δημοσθένης Σεβέρης.

Μετά την έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ, το 1955, οι αγγλικές αρχές διέκοψαν τη λειτουργία του σχολείου, λόγω της συμμετοχής των μαθητών που φοιτούσαν του Παγκυπρίου Γυμνασίου, στον αγώνα του λαού εθνική απελευθέρωση και κυρίως λόγω των μαχητικών διαδηλώσεων και των σφοδρών συγκρούσεων των μαθητών με την αγγλική αστυνομία τις τελευταίες μέρες του Ιανουαρίου του 1956, που ονομάστηκαν μάχη της Σεβερείου.https://www.alphanews.live/cyprus/mathitis-toy-pagkyprioy-thymatai-tin-istoriki-mahi-tis-sebereioy-binteo

Τιμώντας την συμβολή του σχολείου στην εκπαίδευση, τα Κυπριακά Ταχυδρομεία εξέδωσαν αναμνηστικό γραμματόσημο το 1993. 

 Κτίριο 
Βρίσκεται απέναντι από την αρχιεπίσκοπη, μέσα τα τείχη της παλαιάς πόλης της Λευκωσίας. Το πρωτότυπο κτήριο καταστράφηκε σε φωτιά το 1920 και μέρη του σχολείου ξανακτίστηκαν εντελώς σε νεοκλασικό στυλ.

Ιδιαίτερο ιστορικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η κρύπτη του σχολείου που βρίσκεται κάτω από την κεντρική είσοδο. Εκεί λέγεται ότι ο Αρχιεπίσκοπος Κυπριανός είχε μυστικές συναντήσεις με εκπροσώπους της Φιλική Εταιρεία στις αρχές του 19ου αιώνα.
μικρογραφία|Η είσοδος της Σεβέρειος Βιβλιοθήκη
Το σχολείο ενσωματώνει επίσης μια σημαντική συλλογή από αντικείμενα, έργα τέχνης και βιβλία. Η Σεβέρειος Βιβλιοθήκη που άνοιξε το 1949 περιέχει πάνω από 50.000 χειρόγραφα.American Library Association - Report on activities in Cyprus  

Γνωστοί απόφοιτοι
μικρογραφία|Τιμητική πλάκα απόφοιτου, Χριστόφορου Πισσαρίδη

 Χριστόφορος Πισσαρίδης, Οικονομολόγος - νικητής Νόμπελ Οικονομίας

 Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Μακάριος Γ΄, πρώην Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας
 Γλαύκος Κληρίδης, πρώην Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας
 Τάσσος Παπαδόπουλος, πρώην Πρόεδρος της Κυπριακής ΔημοκρατίαςComment - Our president cannot distinguish myth from reality. (Cyprus Mail archive article - Sunday, July 10, 2005) 
 Γεώργιος Γρίβας, αρχηγός Απελευθερωτικού Αγώνα της Κύπρου 1955-59
 Βάσος Λυσσαρίδης, Πολιτικός και Αρχηγός Σοσιαλιστικού Κόμματος
 Κώστας Κληρίδης, πρώην Γενικός Εισαγγελέας Κύπρου
 Πέτρος Κληρίδης, πρώην Γενικός Εισαγγελέας Κύπρου
 Κύπρος Χρυσάνθης, Συγγραφέας και Ιατρός
 Αθανάσιος Παπαγεωργίου, Αρχαιολόγος Βυζαντίου, Διευθυντής Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου
 Βάσος Καραγιώργης,  Διευθυντής Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου

 Γνωστοί καθηγητές 

 Λώρενς Ντάρελ, 1953 με 1956, Καθηγητής Αγγλικών
μικρογραφία|Τιμητικό άγαλμα καθηγητή, Κωνσταντίνου Σπυριδάκι
 Κωνσταντίνος Σπυριδάκις, Καθηγητής,  Συγγραφέας, Υπουργός Παιδείας Κύπρου
 Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος Α΄, 1961 με 1966, Θεολόγος
 Δημήτρης Λιπέρτης, 1910 με 1912, Ποιητής, Καθηγητής Γαλλικών
 Μενέλαος Μαρκίδης, Πρώτος Έφορος Κυπριακού Μουσείου
 Κύπρος Χρυσοστομίδης, Συγγραφέας και Ιατρός
 Αδαμάντιος Διαμαντής, Ζωγράγος
 Τηλέμαχος Κάνθος, Ζωγράφος

 Δείτε επίσης 

 Λευκωσία
 Πανεπιστήμιο Αθηνών

 Παραπόμπες 
Κατηγορία:Σχολεία της Κύπρου
Κατηγορία:Λευκωσία

Διαδικτυακοί τόποι
 Επίσημη Ιστοσελίδα