Λούκα Κατσέλη

Η Λούκα (Λουκία Ταρσίτσα) Κατσέλη (Αθήνα, 20 Απριλίου 1952) είναι Ελληνίδα οικονομολόγος και πολιτικός.

Σπούδασε οικονομικά σε πανεπιστήμια των ΗΠΑ. Εργάστηκε ως πανεπιστημιακός στις ΗΠΑ, στη Μεγάλη Βρετανία και στο ΕΚΠΑ. Διετέλεσε σύμβουλος κρατικών οργανισμών, ελληνικών, ευρωπαϊκών και διεθνών. Από το 2007 ως το 2012 ήταν βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, ενώ χρημάτισε υπουργός της κυβέρνησης Παπανδρέου, θέση από την οποία υποστήριξε μεταξύ άλλων ένα νόμο για τη ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων, γνωστό με το όνομά της. Από το 2015 ήταν τραπεζικό στέλεχος και μέλος διεθνών οργανισμών. Το 2025 προτάθηκε για τη θέση του Προέδρου της Δημοκρατίας από το ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία.

 Βιογραφικό 
Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 20 Απριλίου 1952. Γονείς της ήταν δύο κορυφαία πρόσωπα του θεάτρου, η ηθοποιός Αλέκα Κατσέλη και ο σκηνοθέτης Πέλος Κατσέλης και αδελφή της η πρώην βουλευτής του ΠΑ.ΣΟ.Κ. και ηθοποιός Νόρα Κατσέλη. Ήταν παντρεμένη με τον Γεράσιμο Αρσένη και έχει 2 παιδιά.

Σήμερα είναι Ομότιμη Καθηγήτρια Οικονομικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γενική Διευθύντρια της Ένωσης Δικαιούχων Έργων Μουσικής (ΕΔΕΜ) και σύμβουλος επιχειρήσεων και οργανισμών στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. 

Είναι κάτοχος διδακτορικού διπλώματος Διεθνούς Οικονομικής και Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Πρίνστον (1978, με διάκριση) και κάτοχος δύο Μεταπτυχιακών διπλωμάτων ειδίκευσης του ιδίου Πανεπιστημίου στη Διεθνή Οικονομική (MA, 1976) και στην Οικονομική Πολιτική (MPA, 1974). Έλαβε το πτυχίο της στις Οικονομικές Επιστήμες από το Πανεπιστήμιο Σμιθ των ΗΠΑ με διάκριση το 1972. Στη συνέχεια εξελέγη επίκουρη και αναπληρώτρια καθηγήτρια Οικονομικών στο Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης και στη Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης του Πανεπιστημίου Γέιλ των ΗΠΑ τη περίοδο 1977-1985. Το 2017 ανακηρύχθηκε Επίτιμη Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Πατρών. Υπηρέτησε  ως επισκέπτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Μπίρκμπεκ του Λονδίνου το 1986 και στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών μεταξύ 1986 και 1987. Το 1987 εξελέγη καθηγήτρια του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Με την επιστροφή της στην Ελλάδα, διετέλεσε Επιστημονική Διευθύντρια του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ) από το 1982 έως το 1986, Ειδική Οικονομική Σύμβουλος του Πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου, Ειδική Σύμβουλος του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων μεταξύ 1996 και 1997 και μέλος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων κατά τις περιόδους 1993-1996 και 1982-1984.

Στις εκλογές του 2007, εξελέγη βουλευτής Επικρατείας με το ΠΑΣΟΚ, ενώ το 2009 εξελέγη βουλευτής Β' Αθηνών, θέση την οποία διατήρησε μέχρι το 2012. Στην κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου που σχηματίσθηκε στις 7 Οκτωβρίου 2009 ανέλαβε καθήκοντα Υπουργού Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας έως τις 7 Σεπτεμβρίου 2010, οπότε μετακινείται ως Υπουργός στο Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Στο Υπουργείο Εργασίας παραμένει έως τις 17 Ιουνίου 2011.

Σε διεθνές επίπεδο, έχει διατελέσει Διευθύντρια του Κέντρου Ανάπτυξης του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ, 2003-2007), μέλος και Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Αναπτυξιακής Πολιτικής (CDP) του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (1996-1999) και σύμβουλος σε πολλούς έγκριτους διεθνείς οργανισμούς όπως η Διεθνής Τράπεζα, o Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (IOM) και ο ΟΗΕ.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, υπήρξε μέλος της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (1983-1986), μέλος της επταμελούς «Επιτροπής Σοφών» για την Αναθεώρηση της Κοινωνικής Χάρτας της Ευρώπης (1995-1997), μέλος του Συμβουλευτικού Σώματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για «την Επιστήμη, Τεχνολογία, Κοινωνική Συνοχή στην Ευρύτερη Ηπειρωτική Ευρώπη» (1991-1992) και Σύμβουλος σε διάφορες Διευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Επίσης, έχει υπηρετήσει στη Μολδαβία ως Ειδική Οικονομική Εμπειρογνώμων του Προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης "Support to the DCFTA Process in the Republic of Moldova"  και υπήρξε μέλος της Συντακτικής Ομάδας της 5ης Ευρωπαϊκής Έκθεσης για την Ανάπτυξη (ERD) με θέμα τις προοπτικές  χρηματοδότησης της αναπτυξιακής διαδικασίας μετά το 2015.

Έχει συγγράψει 3 βιβλία και δημοσιεύσει περισσότερα από 40 άρθρα σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά στα γνωστικά αντικείμενα της διεθνούς και μακροοικονομικής πολιτικής, επενδυτικής και εμπορικής πολιτικής, αναπτυξιακής συνεργασίας και μεταναστευτικής πολιτικής.

Έχει λάβει αρκετές διακρίσεις και βραβεία, όπως το Sidney Cohen Prize for Economics (1971), Phi Beta Kappa (1972), Princeton University Fellowship (1972-1974 και 1976-1977), Alexander Onassis Fellowship (1974-1976), Outstanding PhD Dissertation Award (1979), Junior Faculty Fellowship Yale University (1979-1980), Concilium Faculty Research Award (1979), German Marshall Fund Fellowship (1982-1984), Research Support by the Ford Foundation, the A.P. Sloan Foundation and CEPR (1986-1988).

Πολιτική σταδιοδρομία
Μέλος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. από το 1976, εκλέχθηκε βουλευτής Επικρατείας με το κόμμα αυτό στις εκλογές της 16ης Σεπτεμβρίου 2007. Στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου 2009 εκλέχθηκε βουλευτής στην Β΄ περιφέρεια της Αθήνας και στις 7 Οκτωβρίου 2009 ορκίστηκε Υπουργός Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας στην κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου.

Ως υπουργός, προώθησε σημαντικά νομοσχέδια και πρωτοβουλίες, όπως ο νόμος 3869/2010 για τη ρύθμιση οφειλών  υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων (Νόμος Κατσέλη), ο νόμος 3816/2010 για τη ρύθμιση επιχειρηματικών και επαγγελματικών οφειλών προς πιστωτικά ιδρύματα, την άρση του καμποτάζ, την ανατιμολόγηση φαρμάκων, την δημιουργία του ΓΕΜΗ και την απλούστευση των διαδικασιών ίδρυσης επιχειρήσεων, ενώ επί υπουργίας της ιδρύθηκε το  Εθνικό Ταμείο Ανάπτυξης Α.Ε. (ΕΤΕΑΝ Α.Ε.) και τρία άλλα Ταμεία ανακυκλούμενων δανείων για την στήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης (Jeremie, Jessica, Εξοικονομώ κατ’ Οίκον) .

Με τον ανασχηματισμό της 7 Σεπτεμβρίου 2010 τοποθετήθηκε Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, θέση που διατήρησε έως τον Ιούνιο 2011. Στο διάστημα αυτό, προώθησε τον θεσμό των ειδικών επιχειρησιακών συλλογικών συμβάσεων (νόμος 3899/2010) και το θεσμικό πλαίσιο για την κοινωνική οικονομία και επιχειρηματικότητα. Στις 20 Οκτωβρίου 2011 διεγράφη από την κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ επειδή αρνήθηκε να ψηφίσει το άρθρο 37 για την κατάργηση των συλλογικών συμβάσεων και διαπραγματεύσεων. Στις 4 Νοεμβρίου 2011, κατά την διαδικασία παροχής ψήφου εμπιστοσύνης ψήφισε υπέρ της ανανέωσης της εντολής της κυβέρνησης και επανεντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ.«Με 153 βουλευτές η ψήφος εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση Παπανδρέου». Τα Νέα. 5 Νοεμβρίου 2011.

Η άρνησή της να υπογράψει τους όρους της δανειακής σύμβασης και του δεύτερου μνημονίου τον Φεβρουάριο του 2012 οδήγησε στη δεύτερη διαγραφή της και οριστική  απομάκρυνσή της από το ΠΑ.ΣΟ.Κ. Στις 14 Μαρτίου 2012 μαζί με τον Χάρη Καστανίδη και άλλους πέντε διαγραφέντες βουλευτές δημιούργησε το κόμμα Κοινωνική Συμφωνία, το οποίο έλαβε μέρος στις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου του 2012 λαμβάνοντας 0,96% των εγκύρων ψηφοδελτίων.

Το Μάρτιο του 2015 εξελέγη Πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος, και λίγο αργότερα Πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, θέσεις στις οποίες παρέμεινε έως τον Νοέμβριο 2016. Από τον Νοέμβριο 2015 έως τον Ιανουάριο 2022  διετέλεσε Πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας στην Κύπρο, και μετέπειτα μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου έως τον Νοέμβριο 2024.

To 2018 – 2020 υπήρξε Συμπρόεδρος με τον πρώην Πρωθυπουργό της Δανίας Poul Nyrup Rasmussen της Ανεξάρτητης Επιτροπής Ανισοτήτων που συνέστησε η Προοδευτική Συμμαχία του Ευρωπαϊκού Κόμματος Σοσιαλιστών και Δημοκρατών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και η οποία συνέγραψε την Έκθεση με τίτλο «Ευημερία για όλους σε μια Βιώσιμη Ευρώπη». 

Επίσης διετέλεσε Αντιπρόεδρος της Εκτελεστικής Επιτροπής του διεθνούς Οργανισμού African Capacity Building Foundation (ACBF) (2016-2024). Από τον Δεκέμβριο του 2020 έχει αναλάβει την γενική διεύθυνση και διοίκηση της Ένωσης Δικαιούχων Έργων Μουσικής (ΕΔΕΜ).

Στις 13 Ιανουαρίου 2025, η Λούκα Κατσέλη προτάθηκε ως υποψήφια πρόεδρος της Δημοκρατίας από τον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., Σωκράτη Φάμελλο, ως «μία προσωπικότητα, που μπορεί να ενώσει τις Ελληνίδες και τους Έλληνες ως μία κοινή υποψηφιότητα των προοδευτικών κομμάτων της χώρας μας».

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Κατηγορία:Έλληνες οικονομολόγοι
Κατηγορία:Έλληνες υπουργοί Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας
Κατηγορία:Έλληνες υπουργοί Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
Κατηγορία:Έλληνες βουλευτές επικρατείας
Κατηγορία:Βουλευτές Β΄ Αθηνών
Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με το ΠΑΣΟΚ
Κατηγορία:Καθηγητές Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Κατηγορία:Έλληνες πανεπιστημιακοί του 20ού αιώνα