Γκέρχαρτ Χάουπτμαν

Ο Γκέρχαρτ Γιόχαν Ρόμπερτ Χάουπτμαν (γερμανικά Gerhart Johann Robert Hauptmann, 15 Νοεμβρίου 1862 – 6 Ιουνίου 1946) ήταν Γερμανός δραματουργός στον οποίο απονεμήθηκε το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1912.

 Βιογραφία και έργο 
Ο Χάουπτμαν γεννήθηκε στο Ομπερσάλτσμπρουν, μικρή πόλη στη Σιλεσία, σήμερα μέρος της Πολωνίας γνωστό ως Στσάβνο-Ζντρούι.

Ήταν γιος Πρώσου ιδιοκτήτη ξενοδοχείου. Από το επαρχιακό σχολείο της περιοχής του πέρασε στο Realschule στο Μπρέσλαου και έπειτα εστάλη να μάθει γεωργία στην φάρμα του θείου του στο Γιάουερ (πολωνικό Jawor). Επέστρεψε ωστόσο σύντομα στο Μπρέσλαου, καθώς δεν είχε καμία κλίση στην αγροτική ζωή και μπήκε σε μια σχολή τέχνης, με στόχο να γίνει γλύπτης. Εδώ γνωρίστηκε με τον διά βίου φίλο του Γιόζεφ Μπλοκ. Έπειτα σπούδασε στην Ιένα και πέρασε το μεγαλύτερο μέρος των ετών 1883 και 1884 στην Ιταλία. Τον Μάιο του 1885 ο Χάουπτμαν παντρεύτηκε και εγκαταστάθηκε στο Βερολίνο, αφιερώνοντας τον χρόνο του πλέον στη λογοτεχνική δουλειά. Το 1888 γνώρισε την πρώτη του λογοτεχνική επιτυχία με τη νουβέλα Ο σιδηροδρομικός φύλακας Τιλ. Σύντομα κέρδισε μεγάλη φήμη ως ένας από τους επιφανέστερους εκπροσώπους της σύγχρονης δραματουργίας.

Το 1891 αποσύρθηκε στο Σράιμπερχαου στη Σιλεσία. Το πρώτο του θεατρικό έργο, Πριν από την ανατολή (1889), εγκαινίασε το νατουραλιστικό κίνημα στη σύγχρονη γερμανική λογοτεχνία. Ακολουθήθηκε από το Das Friedensfest (1890), το Einsame Menschen (1891) και το Οι υφαντές (1892), δυναμικό έργο που απεικονίζει την εξέγερση των Σιλεσιανών υφαντουργών το 1844.

Από τα επακόλουθα έργα του Χάουπτμαν οφείλει να γίνει αναφορά στις κωμωδίες Kollege Crampton (1892), Der Biberpelz (1893) και Der rote Hahn (1901), ένα "ονειρικό ποίημα", Hannele (1893), και το ιστορικό έργο Florian Geyer (1895). Έγραψε επίσης δύο τραγωδίες για τη σιλεσιανή αγροτική ζωή, τις Fuhrmann Henschel (1898) και Rose Bernd (1903), καθώς και τα δραματικά παραμύθια Die versunkene Glocke (1897) και Und Pippa tanzt (1905). Το ζενίθ ήρθε το 1911 όταν έγραψε το Die Ratten, για το οποίο έλαβε το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1912 "κυρίως σε αναγνώριση της καρποφόρας, ποικίλης και εξέχουσας παραγωγής του στο βασίλειο της δραματικής τέχνης".

Κατά τον Α΄ Παγκόσμιο πόλεμο ο Χάουπτμαν υπήρξε ειρηνιστής. Σε αυτή την περίοδο της καριέρας του έγραψε διάφορα πεσιμιστικά και ιστορικά-αλληγορικά έργα, όπως τα Der Bogen des Odysseus (1914), Der weisse Heiland (1912–17), Winterballade (1917). Μετά τον πόλεμο η ικανότητά του άρχισε φανερά να εξασθενεί.

Ο Χάουπτμαν πέθανε σε ηλικία 83 ετών στο σπίτι του στο Αγκνέτεντορφ στις 6 Ιουνίου του 1946.

 Επιλεγμένη εργογραφία 
 1885 - Promethidenloos
 1888 - Bahnwärter Thiel (Ο σιδηροδρομικός φύλακας Τιλ)
 1889 - Vor Sonnenaufgang (Πριν από την ανατολή)
 1890 - Das Friedensfest
 1891 - De Waber
 1892 - Die Weber (Οι υφαντές)
 1893 - Der Biberpelz
 1893 - Hanneles Himmelfahrt (Η Χάνελλε πάει στον παράδεισο)
 1897 - Die versunkene Glocke
 1898 - Fuhrmann Henschel
 1900 - Michael Kramer
 1901 - Der rote Hahn
 1902 - Der arme Heinrich
 1903 - Rose Bernd (Ρόζα Μπερντ)
 1909 - Griselda
 1910 - Der Narr in Christo Emanuel Quint
 1911 - Die Ratten
 1912 - Atlantis
 1912 - Gabriel Schillings Flucht
 1917 - Winterballade
 1918 - Der Ketzer von Soana (Ο αιρετικός από την Σοάνα)
 1921 - Anna
 1925 - Die Insel der großen Mutter oder Das Wunder von Île des Dames
 1928 - Des großen Kampffliegers, Landfahrers, Gauklers und Magiers Till Eulenspiegel Abenteuer
 1928 - Wanda
 1939 - Ährenlese
 1932 - Vor Sonnenuntergang (Πριν από το ηλιοβασίλεμα)
 1937 - Die Abenteuer meiner Jugend (αυτοβιογραφία)
 1941 - Die Atriden-Tetralogie
 1941 - Das Märchen
 1946 - Neue Gedichte

 Ελληνικές μεταφράσεις 
 Οι υφαντές, θεατρικό: Γιώργος Μούστρης ("Δωδώνη")
 Ατλαντίς, μυθιστόρημα: Κ. Δαυλάκος (Ελευθερουδάκης, 1930)
 Η Χάνελε πάει στον παράδεισο, δράμα: Βασίλης Ρώτας ("Γ. Παπαδημητρίου", 1943)
 Ρόζα Μπερντ, δράμα: Βασίλης Ρώτας ("Γ. Παπαδημητρίου", 1953)
 Ο αιρετικός από την Σοάνα, νουβέλα: Δ. Θεοδωρίδης ("Παρατηρητής", 1984)
 Πριν από το ηλιοβασίλεμα, δράμα: Νίκος Καζαντζάκης (Εκδόσεις Καζαντζάκη, προβλήθηκε στις 11/6/1979 στο Θέατρο της Δευτέρας)

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Βιογραφία του Χάουπτμαν στο The Nobel Prize 

 Βιογραφία του Gerhart Hauptmann από το meinebibliothek.de

Κατηγορία:Γερμανοί ποιητές
Κατηγορία:Γερμανοί θεατρικοί συγγραφείς
Κατηγορία:Γερμανοί μυθιστοριογράφοι
Κατηγορία:Βραβευμένοι με Νόμπελ Λογοτεχνίας
Κατηγορία:Γερμανοί νομπελίστες
Κατηγορία:Γερμανοί αυτοβιογράφοι