Σέλευκος Ε΄ Φιλομήτωρ

Ο Σέλευκος Ε' Φιλομήτωρ ήταν ηγεμόνας της Δυναστειας των Σελευκιδών, βασιλέων της Συρίας κατά την ελληνιστική περίοδο. Ήταν ο μεγαλύτερος σε ηλικία γιος του Δημητρίου Β' Νικάτορος και της Κλεοπάτρας Θεάς, και κυβέρνησε ένα εξαιρετικά περιορισμένο εδαφικά βασίλειο το 125 π.Χ. Το επώνυμο «Φιλομήτωρ» σημαίνει «αυτός που αγαπά τη μητέρα του».Αππιανός, "Συριακά", 68

Βιογραφία

Ο θείος του Αντίοχος Ζ΄ Σιδήτης έπεσε πολεμώντας απέναντι στην Αυτοκρατορία των Πάρθων (129 π.Χ.), ο βασιλεύς Φραάτης Β΄ της Παρθίας απελευθέρωσε τον πατέρα του με τον οποίο είχε καλές σχέσεις, επανήλθε στην Συρία και ανέβηκε στον θρόνο. Ο γιος του Αντίοχου Ζ΄ και ετεροθαλής από μητέρα αδελφός του Αντίοχος Θ΄ Κυζικηνός εξαναγκάστηκε να δραπετεύσει στην Κύζικο. Οι γονείς του παντρεύτηκαν ξανά και ενώθηκαν με τους δύο γιους τους οι οποίοι ήταν ο ίδιος ο Σέλευκος Ε΄ και ο μικρότερος αδελφός του μελλοντικός Αντίοχος Η΄ Γρυπός.Jos. Ant. 13.253, 268, 271; Justin 38.10.11; id. Prol. 39; Eus. Chron. (Smith ed.): 257; Hieron. Chron. 163.1; Livy Epit. 60.11 Ο Πάρθοι συνέλαβαν επίσης τον Σέλευκο έναν από τους γιους του Αντίοχου Ζ΄ και την αδελφή του Σελεύκου Ε΄ Λαοδίκη, είχαν συνοδεύσει στην εκστρατεία τον έκπτωτο Αντίοχο Ζ΄.Ιουστίνος, 38.10.10 Ο Φραάτης Ε΄ παντρεύτηκε την Λαοδίκη και έδειξε καλή συμπεριφορά απέναντι στον ξάδελφο της Σέλευκο.Ogden, Daniel (1999). Polygamy Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties. London: Gerald Duckworth & Co. Ltd, σ. 150Eus. Chron. (Smith ed.): 257; Athen. 4.38a-b; Ιουστίνος, 38.10.10 

Ο πατέρας του συγκρούστηκε για την διαδοχή του θρόνου με τον σφετεριστή Αλέξανδρο Β΄ Ζαβίνα που ήταν πιόνι του Φαραώ της Αιγύπτου, Πτολεμαίου Η' Φύσκονα. Οι Πάρθοι έστειλαν τον αιχμάλωτο ξάδελφο του Σέλευκο να διεκδικήσει τον θρόνο των Σελευκιδών ως υποτελή τους βασιλιά, οι προσπάθειες απέτυχαν, ο Σέλευκος επέστρεψε στην Παρθία όπου έζησε μέχρι το τέλος της ζωής του.R. Shayegan. Arsacids and Sasanians: Political Ideology in Post-Hellenistic and Late Antique Persia. Cambridge, 2011, σσ. 146-148 Ο Δημήτριος Β΄ δολοφονήθηκε πιθανώς υπό την ανοχή της συζύγου του, Κλεοπάτρας Θεάς, με την οποία οι σχέσεις του ήταν κάκιστες. Αμέσως ο Σέλευκος, όντας ο μεγαλύτερος ηλικιακά γιος του κάπου μεταξύ 15 και 20 ετών, διεκδίκησε το στέμμα των Σελευκιδών. Ωστόσο αυτό ήταν ολέθριο λάθος καθώς δεν συμβουλεύτηκε πρώτα τη μητέρα του και ακλόνητη βασίλισσα της Συρίας εδώ και πάρα πολλά χρόνια (και βασιλείς), Κλεοπάτρα Θεά. Η τελευταία δεν τον συγχώρησε και υποκινούμενη είτε από μίσος είτε από φόβο μήπως την εκδικηθεί για το θάνατο του πατέρα του, διέταξε τη δολοφονία του Σέλευκου το 125 π.Χ., ώστε να ανεβάσει στο θρόνο το δεύτερο γιο της με το Δημήτριο, τον Αντίοχο Η' Γρυπό.Jos. Ant. 13.268-9; Ιουστίνος 39.1.7-9; id. Prol. 39; Eus. Chron. (Smith ed.): 257; Τίτος Λίβιος, "Επιτομή", 60.11Αππιανός, "Συριακά", 68-69

 Χρονολόγιο 
{| class="wikitable"
|-
! Έτος (π.Χ.)  !! Γεγονός 
|-
| colspan="4" bgcolor="#000000"|
|-
!
| Γέννηση του Σέλευκου Ε' Φιλομήτορος, γιου του Δημητρίου Β' Νικάτορος και της Κλεοπάτρας Θεάς.
|-
! 129 π.Χ.
| Ο Δημήτριος Β' ανακτά το θρόνο και τη σύζυγό του. Το βασίλειό του όμως έχει περιοριστεί σημαντικά εδαφικά και πλέον περιλαμβάνει μονάχα τη Συρία και την Κιλικία.
|-
! 128 π.Χ.
| Η Βασίλισσα της Αιγύπτου Κλεοπάτρα Β', μητέρα της συζύγου του Δημητρίου, παρέδωσε ολόκληρο στρατό στο Δημήτριο ελπίζοντας να τον εμπλέξει στον εμφύλιο πόλεμο που είχε ξεσπάσει στην πτολεμαϊκή Αίγυπτο, ανάμεσα σε εκείνη και τον αδερφό της και φαραώ Πτολεμαίο Η' Φύσκονα. Σαν αποτέλεσμα ο Πτολεμαίος υποστήριξε έναν νέο σφετεριστή του θρόνου, τον Αλέξανδρο Β' Ζαβίνα. 
|-
! 125 π.Χ.
| Ο Δημήτριος ηττήθηκε σε μια μάχη και έχασε τη ζωή του. Ο γιος του, Σέλευκος, διεκδικεί το στέμμα, αλλά θανατώνεται από τη μητέρα του, ώστε να ανεβάσει στο θρόνο το δεύτερο γιο της με το Δημήτριο, τον Αντίοχο Η' Γρυπό.
|}

Δείτε επίσης

Δυναστεία των Σελευκιδών
Δημήτριος Β' Νικάτωρ
Αντίοχος Η' Γρυπός
Αυτοκρατορία των Σελευκιδών
Ελληνιστική περίοδος

Παραπομπές

Πηγές

Σέλευκος Ε' Φιλομήτωρ στο www.livius.com
Αππιανός, Συριακά, §69 
R. Shayegan. Arsacids and Sasanians: Political Ideology in Post-Hellenistic and Late Antique Persia. Cambridge, 2011
Ogden, Daniel (1999). Polygamy Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties. London: Gerald Duckworth & Co. Ltd

Κατηγορία:Ηγεμόνες των Σελευκιδών
Κατηγορία:Ελληνιστική περίοδος