Λεκ

Το Λεκ (αλβ. lek, πληθυντικός lekë) είναι το νόμισμα της Δημοκρατίας της Αλβανίας. Ο Κωδικός ISO 4217 του Λεκ είναι ALL. Διαιρείται σε 100 τσιντάρκα (αλβ. qindarka, ενικός qindarkë), αν και αυτά δεν εκδίδονται πλέον.

Το όνομα τσιντάρκα προέρχεται από την αλβανική λέξη qind, που σημαίνει «εκατό».

Ιστορία
Μέχρι το 1912, η Αλβανία χρησιμοποιούσε την Λίρα, το νόμισμα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μετά την ανεξαρτησία της, ακολούθησε περίοδος πολιτικού χάους, η οποία δεν επέτρεψε την κοπή εθνικού νομίσματος, πράγμα που έγινε το 1926. Κατά την περίοδο αυτή, στην επικράτεια της Αλβανίας κυκλοφορούσαν διάφορα νομίσματα, ενώ είχε εκδοθεί και τοπικό νόμισμα, όπως το «Φράγκο Κορυτσάς», το «Σκεντέρ Κορυτσάς» και το «Φράγκο Αυλώνας».

Το πρώτο Λεκ (1926-1961)
Το πρώτο Λεκ ήταν σε χρήση στην Αλβανική Δημοκρατία (1926-1928), το Βασίλειο της Αλβανίας (1928-1939), το Ιταλικό Προτεκτοράτο της Αλβανίας (1939-1943), την Δημοκρατική Κυβέρνηση της Αλβανίας (1943-1946) και την Λαϊκή Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Αλβανίας (1946-1961).

Το Λεκ εισήχθη για πρώτη φορά το 1926, σε ισοτιμία 1:1 με την Ιταλική Λιρέτα. Όταν η Ιταλία κατέλαβε την Αλβανία το 1938, το λεκ υποτιμήθηκε στο 1:0,8 έναντι της λιρέτας. Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο εκδόθηκε εκ νέου το Λεκ, το οποίο την περίοδο 1946-1948 ήταν ανταλλάξιμο 1:1 με το Δηνάριο Γιουγκοσλαβίας, ενώ κατόπιν προσδέθηκε στο Ρούβλι της Σοβιετικής Ένωσης, σε αναλογία 12,5 λεκ προς ένα Ρούβλι.

Δεύτερο Λεκ (1961-1992)
Το Δεύτερο Λεκ ήταν σε χρήση στην Λαϊκή Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Αλβανίας. Εκδόθηκαν και κέρματα τσιντάρκα.

Μετά την αναπροσαρμογή της ισοτιμίας του ρουβλίου το 1961, το Λεκ αναπροσάρμοσε και αυτό την ισοτιμία του το 1965, ώστε να παραμείνει η ισοτιμία 12,5:1 με το ρούβλι. Έτσι, εισήχθη το νέο Λεκ, το οποίο αντιστοιχούσε σε 10 παλαιά. Αυτό το Λεκ κυκλοφορεί μέχρι σήμερα, αν και μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος υπέφερε από υπερπληθωρισμό.

Λεκ βαλούτα (1992-1995)
Το 1992 εκδόθηκε ένα νέο νόμισμα, το οποίο ονομάστηκε «λεκ βαλούτα» (lek valuta) και αντιστοιχούσε σε 50 Λεκ. Εκδόθηκαν χαρτονομίσματα των 10 και 50, αλλά τελικά δεν αντικατέστησε το Λεκ και δεν εκδόθηκαν περαιτέρω χαρτονομίσματα.

 Τρίτο Λεκ (1995 έως σήμερα) 
Το 1995 και το 1996, εισήχθησαν νέα κέρματα σε ονομαστικές αξίες των 1, 5, 10, 20 και 50 lekë, με ένα διμεταλλικό 100 lekë που προστέθηκε το 2000. Το νόμισμα 1 λεκ δεν χρησιμοποιείται πρακτικά, ενώ δεν υπάρχουν πλέον μετά την πτώση του σοσιαλισμού, κέρματα τσιντάρκα, ενώ τα κέρματα των 1, 5, 10, 20 και 50 Λεκ λόγω ακρίβειας και πληθωρισμού στην Αλβανία, τα τελευταία χρόνια δεν έχουν αξία και οι συναλλαγές γίνονται κυρίως με χαρτονομίσματα Λεκ ή άλλων νομισμάτων όπως του Ευρώ ή του Δολαρίου ΗΠΑ. 

Σειρά 1996-1997
Σειρά 1996ImageΑξίαΔιαστάσειςΚύριο ΧρώμαDescriptionObverseReverseΜπροστινή ΟψηΠίσω Οψηχωρίς-πλαίσιο|200εσχωρίς-πλαίσιο|200εσ100 lekë130 × 66 mmPurple/OrangeFan S. NoliFirst Albanian Parliament buildingχωρίς-πλαίσιο|210εσχωρίς-πλαίσιο|210εσ200 lekë138 × 69mmBrownNaim FrashëriHouse birthplace of Frashëriχωρίς-πλαίσιο|220εσχωρίς-πλαίσιο|220εσ500 lekë145 × 68 mmBlueIsmail QemaliVlorë independence buildingχωρίς-πλαίσιο|230εσχωρίς-πλαίσιο|230εσ1000 lekë151 × 72 mmGreenPjetër BogdaniGothic Church of Vauχωρίς-πλαίσιο|240εσχωρίς-πλαίσιο|240εσ2000 lekë160 x 72 mmPurpleKing Gent (Gentius); three ancient coinsAmphitheatre at Butrinto (near Saranda), yellow gentian (Gentiana lutea)χωρίς-πλαίσιο|250εσχωρίς-πλαίσιο|250εσ5000 lekë160 × 72 mmOlive GreenSkanderbegKrujë Castle
Σειρά 2019-2022.
Σειρά 2019–2022ImageValueDimensionsMain ColourDescriptionObverseReverseObverseReverseχωρίς-πλαίσιο|190εσχωρίς-πλαίσιο|190εσ200 lekë125 mm x 65 mmBrownNaim FrashëriHouse birthplace of Frashëriχωρίς-πλαίσιο|200εσχωρίς-πλαίσιο|200εσ500 lekë132 mm x 69 mmBlueIsmail QemaliVlorë independence buildingχωρίς-πλαίσιο|210εσχωρίς-πλαίσιο|210εσ1000 lekë139 mm x 69 mmGreenPjetër BogdaniGothic Church of Vauχωρίς-πλαίσιο|220εσχωρίς-πλαίσιο|220εσ2000 lekë146 mm x 72 mmPurpleKing Gent (Gentius); three ancient coinsAmphitheatre at Butrint (near Saranda), yellow gentian (Gentiana lutea)χωρίς-πλαίσιο|230εσχωρίς-πλαίσιο|230εσ5000 lekë153 mm x 72 mmYellowSkanderbegKrujë Castleχωρίς-πλαίσιο|240εσχωρίς-πλαίσιο|240εσ10,000 lekë160 mm x 72 mmOrangeAsdreniFigurative symbols of national flag, verse from the national anthem: “Rreth flamurit të përbashkuar me një dëshir’ e një qëllim”

 Βιβλιογραφία 
 Krause, Chester L. and Clifford Mishler (1991). Standard Catalog of World Coins: 1801-1991 (18th ed. ed.). Krause Publications. ISBN 0-87341-150-1.
 Pick, Albert (1994). Standard Catalog of World Paper Money: General Issues. Colin R. Bruce II and Neil Shafer (editors) (7th ed. ed.). Krause Publications. ISBN 0-87341-207-9.

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Ιστορικά και τρέχοντα χαρτονομίσματα της Αλβανίας  

Κατηγορία:Νομίσματα
Κατηγορία:Οικονομία της Αλβανίας
Κατηγορία:ISO 4217
Κατηγορία:Νομίσματα της Ευρώπης