Ο Εξορκιστής

Ο εξορκιστής () είναι αμερικανική κινηματογραφική υπερφυσική ταινία τρόμου του 1973. Έχει λάβει 2 βραβεία Όσκαρ. Ήταν η πιο επιτυχημένη και εμπορική ταινία τρόμου για πάνω από 40 χρόνια, έως το 2017 που εκθρονίστηκε από Το αυτό (χωρίς να λάβουμε υπόψιν τον πληθωρισμό που έχει μεσολαβήσει και την διαφορά των τιμών των εισιτηρίων από το 1973 έως το 2017. Ο Εξορκιστής παραμένει εισπρακτικά πρώτος με συνολικές εισπράξεις $998.710.500 μόνο στις ΗΠΑ και χωρίς να συμπεριλάβουμε και τις διεθνείς εισπράξεις, που είναι ισόποσες με τις αμερικανικές.
μικρογραφία|260x260εσ|Λίντα Μπλερ (αριστερά) και Έλεν Μπέρστιν σε σκηνή της ταινίας.

Το 2010 η ταινία χαρακτηρίστηκε από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου ως «πολιτιστικά, αισθητικά και ιστορικά σημαντική» και επιλέχθηκε να ενταχθεί στο Εθνικό Μητρώο Κινηματογράφου των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής.

 Υπόθεση 

Το σενάριο είναι εμπνευσμένο από το ομώνυμο μυθιστόρημα του Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτι (William Peter Blatty), και αφορά την κατάληψη ενός κοριτσιού από δαιμονικό πνεύμα και τις απεγνωσμένες προσπάθειες της μητέρας της για να τη σώσει μέσω εξορκισμών από διάφορους ιερείς.

Όπως παρατηρεί ο καθηγητής της ιστορίας στο Πανεπιστημίου του Παρισιού, Robert Muchembled, στην ταινία ο εξορκιστής, όπως και σε άλλες παρόμοιες, οι νέοι γίνονται οι ευνοούμενοι φορείς του κακού. Το γεγονός αυτό «φανέρωνε πως υπήρχε δυσκολία στη μεταβίβαση των ρόλων σε μια κοινωνία που βρισκόταν σε σύγχηση, καθώς και έντονη ενοχή στις γενιές των ενηλίκων, που θεωρούν ότι εγκαταλείπουν στις επερχόμενες γενιές μόνο ερείπια και ότι αυτό, αναπόφευκτα, θα προκαλέσει το μίσος των κληρονόμων ενός τέτοιου κόσμου».Robert Muchembled, Μια ιστορία του διαβόλου, 12ος-20ός αιώνας, μτφρ. Ευγενία Τσελέντη, εκδ. Μεταίχμιο, Αθήνα, 2003, σελ.400.

 Καστ 
 Βασιλική Μαλλιαρού - μητέρα Καρά«Βασιλική Μαλλιαρού 1883 – 1973» από sansimera.gr. Αρχειοθετήθηκε 05/03/2019. Ανακτήθηκε 05/03/2019.«Εις μνήμην Βασιλικής Μαλλιαρού. Ήταν η μητέρα του ''Εξορκιστή'' Father Karras» από lifo.gr. Δημοσιεύθηκε 28/08/2013. Αρχειοθετήθηκε 06/06/2018. Ανακτήθηκε 05/03/2019.
 Λίντα Μπλερ - Ρέγκαν Μακνέλ
 Έλεν Μπέρστιν - Κρις Μακνέλ
 Τζέισον Μίλερ - πατήρ Ντάμιεν Κάρρας
 Μαξ φον Σίντοφ - πατήρ Λάνκεστερ Μέριν
 Λι Τζέι Κομπ - Γουίλιαμ Κίντερμαν
 Μερσέντες Μακάμπριτζ - Παζούζου (φωνή)
 Κίτι Γουιν - Σάρον Σπένσερ
 Τζακ Μακγκόουραν - Μπρουκ Ντένιγκς
 Πάτερ Γουίλιαμ Ο' Μάλευ - πατήρ Τζόζεφ Ντάιερ
 Ρόμπερτ Σάιμονς - δρ Τάνεϊ
 Μπάρτον Χέιμαν - δρ Σάμουελ Κλεν
 Άρθουρ Στόρτς - ο ψυχίατρος
 Τίτος Βανδής - ο θείος του πατέρα Κάρρας
 Έιλεν Ντιτζ - Παζούζου
 Ο Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτι έχει μια μικρή ομιλία σε μια σκηνή με την Κρις

 Άλλες πληροφορίες 

Ο εξορκιστής έγινε η πιο κερδοφόρα ταινία τρόμου όλων των εποχών και είχε σημαντική επιρροή στο κοινό, εισπράττοντας 402.500.000 δολάρια παγκοσμίως. Στις ΗΠΑ ο θρίαμβός της υπήρξε μεγάλος: 30 εκατομμύρια θεατές.όπ.π. σελ. 377 Εισέπραξε απροσδόκητα καλές κριτικές και ήταν υποψήφιο για δέκα βραβεία Όσκαρ.
 Το βιβλίο, αλλά και η ταινία, είναι εμπνευσμένα από ένα καταγεγραμμένο περιστατικό εξορκισμού του 1949, σε ένα δεκατετράχρονο αγόρι.
 Το βιβλίο στο οποίο είχε βασιστεί η ταινία πούλησε στις ΗΠΑ 6 εκατομμύρια αντίτυπα.όπ.π.

 Εκδοχές 
Το 2000 ο σκηνοθέτης Γουίλιαμ Φρίντκιν και ο σεναριογράφος Γουίλιαμ Πήτερ Μπλάτι αποφάσισαν να προσθέσουν άλλα 11 λεπτά υλικό στην ταινία με επεξεργασμένο ήχο και εικόνα και να την προβάλλουν στον κινηματογράφο. Η εκδοχή αυτή ονομάστηκε ''Extended Director's Cut''.

 Ο εξορκισμός του 1949                                                                            
Το μυθιστόρημα του Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτι είναι εμπνευσμένο από πραγματικό εξορκισμό, ο οποίος πραγματοποιήθηκε στις ΗΠΑ το 1949. 

Στις 26 Ιανουαρίου 1949 πέθανε στο Κότατζ Σίτι κοντά στη Ουάσινγκτον η θεία του Ρόλαντ Ντόου (γεννηθείς το 1935), ο οποίος, προφανώς επηρεασμένος από τον θάνατό της άλλαξε συμπεριφορά με τέτοιο τρόπο ώστε να «διαπιστωθεί» ότι δαίμονες έχουν αναλάβει το έλεγχο του προσώπου του. 

Από την πλευρά της μητέρας του είχε δεχτεί αυστηρά θρησκευτική ανατροφή, ενώ η θεία του τον είχε μάθει περί αποκρυφισμού και χρήσης της πνευματιστικής δέλτου (Ouija board). Ψάχνοντας βοήθεια, η μητέρα του απευθύνθηκε αρχικά στον ρωμαιοκαθολικό ιερέα Άλμπερτ Χιουζ της εκκλησίας Σεντ Τζέιμς της γειτονικής πόλης Μάουντ Ράινερ. Στις 11 Μαρτίου ο Ρόλαντ Ντόου δέχτηκε πρώτη φορά την επίσκεψη του εξορκιστή Γουίλιαμ Σ. Μπόουντερν και των βοηθών του Ρέιμοντ Φ. Μπίσοπ και Γουόλτερ Χάλοραν. 

Στις 16 Μαρτίου ο αρχιεπίσκοπος Τζόζεφ Ε. Ρίτερ έδωσε την άδεια του να πραγματοποιηθεί εξορκισμός, ο οποίος διάρκεσε μέχρι την 18 Απριλίου.

 Ο πατήρ Γουόλτερ Χάλοραν παρατήρησε ο ίδιος το αγόρι κατά τη διάρκεια του εξορκισμού να μιλάει λατινικά. Οι φράσεις του όμως ήταν μέρος της ρωμαιοκαθολικής λειτουργίας η γλώσσα της οποίας ήταν μέχρι το 1965 τα λατινικά. 
 Επίσης κατά τη διάρκεια του εξορκισμού διαπιστώθηκε η αξιοσημείωτη ευστοχία του Ρόλαντ στο φτύσιμο. Την ικανότητα αυτή όμως, κατά το μεγαλύτερο του αδερφό, είχε αποκτήσει ήδη πριν. 
 Επίσης το κρεβάτι του Ρόλαντ κινήθηκε στο δωμάτιο του. Το γεγονός αυτό εξηγείται αφού το κρεβάτι είχε τροχούς και με κάθε απότομη κίνηση του δεκατετράχρονου επάνω του μετακινούνταν. 

Στις 20 Αυγούστου 1949 ο εξορκισμός δημοσιεύτηκε σε άρθρο της εφημερίδας Washington Post. Αυτό θα διαβάσει αργότερα ο τότε εικοσάχρονος Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτι, φοιτητής του πανεπιστημίου Τζώρτζταουν και θα του σταθεί έμπνευση για μυθιστόρημά του.

 Συνέχειες και πρίκουελ 
Την ταινία ακολούθησαν αρκετές συνέχειες και πρίκουελ, καμιά όμως από αυτές δεν είχε ανάλογη επιτυχία. Αυτές είναι:

 Συνέχειες 
 Ο αιρετικός: Εξορκιστής ΙΙ (Exorcist II: The Heretic, 1977) σκηνοθεσίας Τζον Μπούρμαν
 Εξορκιστής 3 (The Exorcist III, 1990) σκηνοθεσίας Γουίλιαμ Πίτερ Μπλάτι

 Πρίκουελ 
Και τα δύο πρίκουελ έχουν το ίδιο σενάριο.

 Εξορκιστής: Η αρχή του κακού (Exorcist: The Beginning, 2004) σκηνοθεσίας Ρένι Χάρλιν
 Η κυριαρχία του κακού (Dominion: Prequel to the Exorcist, 2005) σκηνοθεσίας Πολ Σρέιντερ

 Δείτε επίσης 
 Ο Εξορκισμός της Έμιλι Ρόουζ (The Exorcism of Emily Rose, 2005) σκηνοθεσίας Σκοτ Ντέρικσον
 Requiem (2006) σκηνοθεσίας Χανς Κρίστιαν Σμιντ
 Κατάλογος των καλύτερων ταινιών

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 
















 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 






 The Exorcist at filmsite.org
 Ο Εξορκιστής στο cine.gr

Κατηγορία:Ταινίες του 1973
Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες της δεκαετίας 1970
Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής Warner Bros.
Κατηγορία:Ταινίες των οποίων ο σεναριογράφος κέρδισε Όσκαρ Καλύτερου Διασκευασμένου Σεναρίου
Κατηγορία:Ταινίες που κέρδισαν Όσκαρ Καλύτερου Επεξεργασμένου Ήχου
Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε Χρυσή Σφαίρα Β΄ Γυναικείου Ρόλου
Κατηγορία:Αμερικανικές ψυχολογικές θρίλερ ταινίες
Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες
Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες ψυχολογικού τρόμου
Κατηγορία:Αμερικανικές υπερφυσικές ταινίες τρόμου
Κατηγορία:Ταινίες σχετικά με σχέσεις μητέρας–κόρης
Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στο Ιράκ
Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Ουάσινγκτον, Π.Κ.
Κατηγορία:Δραματικές ταινίες τρόμου
Κατηγορία:Ταινίες Εθνικού Μητρώου Κινηματογράφου Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής
Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στην Ουάσινγκτον, Π.Κ.
Κατηγορία:Εξορκισμός
Κατηγορία:Ο Εξορκιστής (ταινίες)
Κατηγορία:Χρυσή Σφαίρα Καλύτερης Ταινίας (Δράμα)
Κατηγορία:Χρυσή Σφαίρα Καλύτερης Σκηνοθεσίας