Πολ Όστερ

Ο Πολ Μπέντζαμιν Όστερ (αγγλικά: Paul Benjamin Auster, Νιούαρκ, 3 Φεβρουαρίου 1947 - Νέα Υόρκη, 30 Απριλίου 2024) ήταν Αμερικανός συγγραφέας και θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους συγγραφείς παγκοσμίως. Ήταν µέλος της Αµερικανικής Ακαδηµίας Τεχνών και Γραµµάτων και τα βιβλία του έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από σαράντα γλώσσεςΒιβλιονέτ, Πολ Όστερ. 

Ανάμεσα στα μυθιστορήματά του είναι Η Τριλογία της Νέας Υόρκης (1987), Το Παλάτι του Φεγγαριού (1989), Ο Ίλιγγος (1994), Το Βιβλίο των Ψευδαισθήσεων (2002), Αόρατος (2009) και 4 3 2 1 (2017). Ήταν επίσης ποιητής, δοκιμιογράφος, μεταφραστής, σεναριογράφος και σκηνοθέτης.

Βιογραφία
Ο Πολ Όστερ γεννήθηκε από εβραίους γονείς πολωνικής καταγωγής, τον Σάμουελ και την Κουίνι. Πήγε σχολείο στο Μέιπλγουντ (Maplewood) και αποφοίτησε από το Λύκειο Columbia High. Σπούδασε φιλολογία στο Πανεπιστήμιο της Κολούμπια. Μετά το τέλος των σπουδών του, και αφού μπάρκαρε για κάποιο χρονικό διάστημα με ένα δεξαμενόπλοιο, πήγε στη Γαλλία, όπου αφοσιώθηκε στη μελέτη σύγχρονων Γάλλων ποιητών. Όλο αυτό το διάστημα έγραφε κυρίως ποιήματα, που όμως δεν κατάφερε να δημοσιεύσει. Το 1974 επιστρέφει στη Νέα Υόρκη και πιάνει δουλειά σ' έναν μεγάλο εκδοτικό οίκο, ως υπεύθυνος των μεταφράσεων από τα γαλλικά. Αυτή την εποχή δημοσιεύει ορισμένα από τα ποιήματά του και μεταφράσεις Γάλλων συγγραφέων, όπως των Στεφάν Μαλαρμέ και Τζόζεφ Ζουμπέρ.

Ήταν παντρεμένος με τη συγγραφέα Σίρι Χούστβεντ, από το 1981 έως τον θάνατό του. Η πρώτη του γυναίκα ήταν η αναγνωρισμένη συγγραφέας Λίντια Ντέιβις. Ήταν πατέρας δύο παιδιών, του Ντάνιελ (με την Ντέιβις) και της Σόφι (με τη Χούστβεντ).

Του είχε απονεμηθεί ο τίτλος του Εταίρου από το Εθνικό Κληροδότημα των Η.Π.Α. για τις Τέχνες, τόσο για τον πεζό λόγο όσο και για την ποίηση. Το 1990 του απονεμήθηκε το βραβείο Μόρτον Ντάπουν Ζέιμπελ από την Αμερικανική Ακαδημία και το Ινστιτούτο Τεχνών και Γραμμάτων. Το 2006 του απονεμήθηκε το βραβείο του Πρίγκιπα των Αστουριών για τη λογοτεχνία.

Ήταν επίσης αντιπρόεδρος του Αμερικάνικου Κέντρου PEN (Pen American Centre).

Συγγραφή
Το πρώτο μυθιστόρημα του Όστερ λεγόταν Squeeze Play και κυκλοφόρησε το 1976  με το ψευδώνυμο Πολ Μπέντζαμιν. Όπως αναφέρει ο ίδιος ο Όστερ στο αυτοβιογραφικό Hand to Mouth, όπου περιλαμβάνεται -σαν υποσημείωση- το μυθιστόρημα, το Squeeze Play γράφτηκε με την ελπίδα να του αποφέρει χρήματα, αφού εκείνο τον καιρό ο συγγραφέας αντιμετώπιζε σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Ωστόσο, ο στόχος δεν επιτεύχθηκε. 

Το πρώτο του πεζογραφικό βιβλίο ως Πολ Όστερ δημοσιεύτηκε το 1979 (είχαν προηγηθεί κάποιες ποιητικές συλλογές που όμως πέρασαν σχεδόν απαρατήρητες). Έχει τίτλο Η επινόηση της μοναξιάς και είναι γραμμένο σε πρόζα. Σημειώνει αξιόλογη επιτυχία και τ' όνομά του αρχίζει να γίνεται γνωστό. Ωστόσο, όταν, έχοντας πια αποφασίσει οριστικά να εγκαταλείψει την ποίηση για χάρη της πεζογραφίας, προσπαθήσει να εκδώσει ένα μυθιστόρημα, τη Γυάλινη Πόλη, το βιβλίο θα απορριφθεί από δεκάδες εκδοτικούς οίκους πριν τελικά ένας μικρός εκδοτικός οίκος της Καλιφόρνιας το αναλάβει. Η επιτυχία είναι ακαριαία. Οι κριτικές τον εγκωμιάζουν και το βιβλίο έχει θεαματικές πωλήσεις.

Ακολούθησαν τα βιβλία Φαντάσματα και Κλειδωμένο Δωμάτιο, που μαζί με τη Γυάλινη Πόλη συνθέτουν την Τριλογία της Νέας Υόρκης. Και τα τρία βιβλία, όπως και άλλα του Όστερ, έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά.

Οι ιστορίες του φαίνονται ιστορίες μυστηρίου, αλλά δεν είναι απλές, αστυνομικές ιστορίες. Ο Όστερ χρησιμοποιεί την αστυνομική ιστορία για να αναζητήσει υπαρξιακά θέματα και ερωτήσεις γύρω από την ταυτότητα, δημιουργώντας έτσι το δικό του μεταμοντέρνο στιλ γραφής. Η αναζήτηση της ταυτότητας απασχόλησε τον Όστερ και στα μετέπειτα μυθιστορήματά του. Στα επόμενα βιβλία του βλέπουμε επίσης να επικεντρώνει το βάρος του στο ρόλο των συμπτώσεων και των τυχαίων γεγονότων στη ζωή και επίσης σε ανθρώπους που βρίσκονται αναγκασμένοι να δουλέψουν για κάποιο μεγαλύτερο σχέδιο κάποιου αγνώστου, το οποίο σχέδιο δεν μπορούν να καταλάβουν επακριβώς.

 Θάνατος 
Απεβίωσε από καρκίνο του πνεύμονα στις 30 Απριλίου 2024 σε ηλικία 77 ετών, στη Νέα Υόρκη.

Βιβλιογραφία
Μυθιστορήματα
Squeeze Play (με το ψευδώνυμο Πολ Μπέντζαμιν)- 1976
The New York Trilogy - Η Τριλογία της Νέας Υόρκης
City of Glass (Γυάλινη Πόλη) - 1985
Ghosts (Φαντάσματα) - 1986
The Locked Room (Το Κλειδωμένο Δωμάτιο) - 1986
In the Country of Last Things (Στη χώρα των Έσχατων Πραγμάτων) - 1987
Moon Palace (Το Παλάτι του Φεγγαριού) - 1989
The Music of Chance (Η Μουσική του Πεπρωμένου) - 1990
Leviathan (Λεβιάθαν) - 1992
Mr. Vertigo (Ίλιγγος) - 1994
Timbuktu (Τιμπουκτού) - 1999
The Book of Illusions (Το Βιβλίο των Ψευδαισθήσεων) - 2002
Oracle Night (Η Νύχτα των Χρησμών) - 2004
The Brooklyn Follies (Τρέλες στο Μπρούκλιν) - 2005
Travels in the Scriptorium (Ενοχές δίχως Τύψεις) - 2006
Man in the Dark, 2008
Invisible, 2009
Sunset Park, 2010 (ελλην.μετάφραση: Σάνσετ Παρκ, μετάφ. Σπύρος Γιανναράς, εκδ. «Μεταίχμιο», Αθήνα 2014

Ποίηση
Dissapearances: Selected Poems (Εξαφανίσεις: επιλεγμένα ποιήματα) - 1988
Ground Work (Θεμέλεια) - 1990
Selected Poems - 1998
Collected Poems - 2004

Σενάρια
Smoke (Καπνός) - 1995, σε σκηνοθεσία του Γουέιν Γουάνγκ
Blue in the Face (Λίγος Καπνός Ακόμη) - 1995 σε σκηνοθεσία του Γουέιν Γουάνγκ και του Πολ Όστερ
Lulu on the Bridge (Ερωτευμένοι ως την Αιωνιότητα) - 1998, σε σκηνοθεσία του ιδίου
The Centre of the World (Το Κέντρο του Κόσμου) [Η ταινία είναι του Γουέιν Γουάνγκ - ο Όστερ, μαζί με τη γυναίκα του, Σίρι Χούστβεντ, είχε συνεργαστεί στο σενάριο αρχικά, στη συνέχεια όμως και οι δύο διαφώνησαν με τον Γουάνγκ και διαχώρισαν τη θέση τους] - 2001
The Inner Life of Martin Frost - 2007, σε σκηνοθεσία του ιδίου
In the Country of Last Things - 2007

Δοκίμια
The Invention of Solitude (Η Επινόηση της Μοναξιάς) - 1982
The Art of Hunger - 1982
The Red Notebook (Το Κόκκινο Σημειωματάριο) - 1995
Why Write (Γιατί γράφω;) - 1996
Hand to Mouth (κυκλοφορεί στα ελληνικά με τον τίτλο "Το Χρονικό Μιας Πρώιμης Αποτυχίας") - 1997Φεγγαρόφωτο στο Μουσείο του ΜπρούκλινWinter Journal - 2012

ΘεατρικάΟ Λόρελ και ο Χάρντι Πηγαίνουν στον ΠαράδεισοΣυσκότισηΚρυφτούλιΔιάφορα Στοιχεία
Ο Όστερ έγραψε τους στίχους στο τραγούδι "Natty Man Blues" για το άλμπουμ As Smart As We Are του νεοϋρκέζικου συγκροτήματος One Ring Zero.

Η μόνη κινηματογραφική ταινία που έχει βασιστεί στα βιβλία του, μέχρι στιγμής, είναι η Music of  Chance, παραγωγής 1993. Εντός του 2009 ολοκληρώθηκε και η παραγωγή μιας ακόμα ταινίας, In The Country of Last Things (βασίζεται στο ομότιτλο βιβλίο του Όστερ).

Το 2006 ο Όστερ σκηνοθέτησε την ταινία The Inner Life of Martin Frost. Γυρίστηκε στη Λισαβόνα της Πορτογαλίας και πρωταγωνιστούσε η κόρη του, η Σόφι.

Το άλμπουμ του Michael Mantler με τίτλο Hide and Seek χρησιμοποιεί φράσεις του Όστερ, από το ομώνυμο θεατρικό του.

Ο Jeff Gardner έχει κυκλοφορήσει ένα άλμπουμ με τίτλο The Music of Chance, με μουσική εμπνευσμένη από το έργο του συγγραφέα.

Το τραγούδι του Fionn Regan με τίτλο Put a Penny in the Slot κάνει αναφορά στον Όστερ και το βιβλίο του Τιμπουκτού''.

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
Ιστοσελίδα του Stuart Pilkington αφιερωμένη στον Πολ Όστερ
Ιστολόγιον (weblog) για τον Όστερ, νέα και λοιπά 
Συνέντευξη του συγγραφέα στο failbetter.com
Συνέντευξη του συγγραφέα στο περιοδικό 3:AM
Ακουστική συνέντευξη στον Don Swaim του CBS Radio από το 1987 (realAudio)
Τα κείμενα του αφιερώματος στον Πολ Όστερ που δημοσιεύτηκε στο Διαβάζω (Σεπτέμβρης 2008) 
Συνέντευξη του συγγραφέα στην Κατερίνα Οικονομάκου για τη Βιβλιοθήκη της Ελευθεροτυπίας
Πολ Όστερ (1947-2024): Ο Mr. Vertigo των ονειρικών μας κόσμων, Τίνα Μανδηλαρά, LiFO,1.5.2024

Κατηγορία:Αμερικανοί ποιητές
Κατηγορία:Αμερικανοί μυθιστοριογράφοι
Κατηγορία:Αμερικανοί θεατρικοί συγγραφείς
Κατηγορία:Αμερικανοί σεναριογράφοι
Κατηγορία:Αμερικανοί σκηνοθέτες
Κατηγορία:Αμερικανοί μεταφραστές
Κατηγορία:Αμερικανοί λαογράφοι
Κατηγορία:Αμερικανοί δοκιμιογράφοι