Κύπελλο Ελλάδος χειροσφαίρισης ανδρών

Το Κύπελλο Ελλάδας χειροσφαίρισης ανδρών αποτελεί τον δεύτερο θεσμό στο ελληνικό χάντμπολ, μετά το πρωτάθλημα Α1 εθνικής. Διοργανώθηκε για πρώτη φορά την περίοδο 1982–83 από την Ομοσπονδία Χειροσφαιρίσεως Ελλάδος και από τότε διεξάγεται ανελλιπώς. Από την περίοδο 1998–99 έως το 2010–11 η τελική φάση της διοργάνωσης διεξήχθη σε μορφή Φάιναλ–4.

Η διοργάνωση του Φάιναλ–4 για την περίοδο 2009–10 σημαδεύτηκε από σοβαρά επεισόδια μεταξύ των οπαδών του Π.Α.Ο.Κ. και της ΑΕΚ εντός του «Χαλκιοπούλειου» κλειστού γηπέδου, αλλά και εκτός, στην πόλη της Λαμίας που είχε επιλεγεί ως διοργανώτρια πόλη, με αποτέλεσμα η διοργάνωση να ματαιωθεί. Οι δύο σύλλογοι (ΠΑΟΚ και ΑΕΚ) που αποτελούσαν το ζευγάρι του πρώτου ημιτελικού μηδενίστηκαν κι έτσι το ζευγάρι του δεύτερου ημιτελικού (Δούκας και Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων) αυτομάτως προέκυψε ως το ζευγάρι του τελικού.

Λόγω υποχρεώσεων της Εθνικής ομάδας ο τελικός ορίστηκε να διεξαχθεί πριν το ξεκίνημα της επόμενης αγωνιστικής περιόδου. Τελικά με καθυστέρηση τεσσάρων μηνών ο Δούκας κατέκτησε το κύπελλο στις 11 Σεπτεμβρίου 2010. Από την περίοδο 2011–12, καταργήθηκε η διεξαγωγή Φάιναλ–4 στην τελική φάση της διοργάνωσης και επανήλθε από την περίοδο 2015–16 μέχρι την περίοδο 2017–18. Την περίοδο 2018–19 διεξήχθησαν ημιτελικοί σε διπλούς αγώνες και μονός τελικός. Την περίοδο 2019–20 η διοργάνωση δεν ολοκληρώθηκε εξαιτίας της Πανδημίας COVID-19. Από την περίοδο 2020–21 η τελική φάση του Κυπέλλου διεξάγεται ξανά σε μορφή Φάιναλ–4.

Πολυνίκης της διοργάνωσης είναι ο Φίλιππος Βέροιας έχοντας 6 κατακτήσεις.

 Οι τελικοί 
{| class="wikitable" style="text-align: left; font-size:100%" 
!style="text-align:center"|Περίοδος
!style="text-align:center"|Ημερομ.
!width="250" !style="text-align:center"|Νικητής
! style="text-align:center" |Σκορ
!width="250" !style="text-align:center"|Ηττημένος
!style="text-align:center"|Γήπεδο τελικού
|-
|style="text-align:center"| 1982–83||17/06/1983||22px Β.Α.Ο.||style="text-align:center"|19–16||22px Αθηναϊκός||Κλειστό Κυψέλης
|-
|<center>1983–84||23/06/1984||22px Β.Α.Ο.||<center>21–19||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||Κλ. Ν. Σμύρνης
|-
|<center>1984–85||20/07/1985||22px Φίλιππος Βέροιας||<center>20–19||22px Νέα Ελβετία||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1985–86||20/07/1986||22px Ιωνικός Ν.Φ.||<center>23–21||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1986–87||24/06/1987||22px Ιωνικός Ν.Φ.||<center>31–20||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1987–88||01/06/1988||22px Ιωνικός Ν.Φ.||<center>23–19||22px Αθηναϊκός||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1988–89||28/05/1989||22px Ιωνικός Ν.Φ.||<center>20–19||22px Φίλιππος Βέροιας||Κλ. γήπεδο Μετς
|-
|<center>1989–90||02/06/1990||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||<center>27–21||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||Κλ. γήπεδο Μετς
|-
|<center>1990–91||20/04/1991||22px Φίλιππος Βέροιας||<center>30–23||22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων||Κλ. γήπεδο Μετς
|-
|<center>1991–92||20/06/1992||22px Φίλιππος Βέροιας||<center>28–24||22px Γ.Ε. Βέροιας||Κλ. γήπ. Βέροιας
|-
|<center>1992–93||05/04/1993||22px Ιωνικός Ν.Φ.||<center>34–33 <small>(π. - κ.α. 30–30)
||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||Κλειστό Βύρωνα
|-
|<center>1993–94||08/06/1994||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||<center>27–25||22px Ιωνικός Ν.Φ.||Κλ. γήπ. Μίκρας
|-
|<center>1994–95||03/06/1995||σύνδεσμος=|22x22εσ ΑΣ Σχολών ΞΥΝΗ||<center>30–29<small>(β' π. - α' π. 26–26, κ.α. 22–22)
||22px Φίλιππος Βέροιας||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1995–96||22/05/1996||22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων||<center>22–21||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||Κλειστό Νεάπολης
|-
|<center>1996–97||04/06/1997||22px Αθηναϊκός||<center>26–24||σύνδεσμος=|22x22εσ ΑΣ Σχολών ΞΥΝΗ||Κλ. γήπεδο Μετς
|-
|<center>1997–98||20/05/1998||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||<center>29–25<small>(π. - κ.α. 23–23)
||22px Αθηναϊκός
||Κλειστό Ιλισίων
|-
|<center>1998–99||25/04/1999||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||<center>21–18||22px Κιλκίς||Κλ. γήπ. Κιλκίς
|-
|<center>1999–00||04/06/2000||22px Πανελλήνιος||<center>24–18||22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης||Κλ. Αγ. Βαρβάρας
|-
|<center>2000–01||22/04/2001||22px Πανελλήνιος||<center>20–16||22px Ιωνικός Ν.Φ.||Κλ. Λουτρακίου
|-
|<center>2001–02||28/04/2002||22px Πανελλήνιος||<center>20–17||22px Ιωνικός Ν.Φ.||Κλειστό Κέρκυρας
|-
|<center>2002–03||25/05/2003||22px Φίλιππος Βέροιας||<center>32–31<small>(β' π. - α' π. 29–29, κ.α. 25–25)
||22px Ιωνικός Ν.Φ.||Κλ. Ηλιούπολης
|-
|<center>2003–04||29/02/2004||22px Κιλκίς||<center>29–27||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||«Δ. Τόφαλος» Πάτρας
|-
|<center>2004–05||22/05/2005||22px Αθηναϊκός||<center>25–19||22px Κιλκίς||Κλειστό Κατερίνης
|-
|<center>2005–06||14/05/2006||22px Αθηναϊκός||<center>26–24||22px Πανελλήνιος||Κλειστό Κέρκυρας
|-
|<center>2006–07||29/04/2007||22px Φίλιππος Βέροιας||<center>29–26||22px Πανελλήνιος||Κλ. γήπ. Μετς
|-
|<center>2007–08||02/03/2008||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||<center>25–24||22px Πανελλήνιος||Κλ. γήπ. Βέροιας
|-
|<center>2008–09||31/05/2009||22px Α.Ε.Κ.||<center>33–31<small>(β' π. - α' π. 30–30, κ.α. 27–27)
||22px Φίλιππος Βέροιας||Κλ. γήπ. Σερρών
|-
|<center>2009–10||11/09/2010||22px Α.Σ.Ε. Δούκα||<center> 26–23||22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων||Κλ. γήπ. Βύρωνα
|-
|<center>2010–11||15/05/2011||22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων||<center> 19–18||22px Α.Ε.Κ.||Κλ. Κλαδισού Χανίων
|-
|<center>2011–12||17/03/2012||22px Π.Α.Ο.Κ.||<center> 25–24||22px Α.Ε.Κ.||«Δ. Τόφαλος» Πάτρας
|-
|<center>2012–13||03/03/2013||22px Α.Ε.Κ.||<center>27–23 ||22px Π.Α.Ο.Κ.||Κλειστό Κέρκυρας
|-
|<center>2013–14||19/03/2014||22px Α.Ε.Κ.||<center>18–16 ||22px Διομήδης Άργους ||Κλ. Άνω Λιοσίων
|-
|<center>2014–15||29/03/2015||22px Π.Α.Ο.Κ.||<center> 29–27||22px Α.Ε.Κ.||Κλειστό ΠΑΟΚ
|-
|<center>2015–16||28/02/2016|22px Φίλιππος Βέροιας|<center>21–19|22px Α.Σ.Ε. Δούκα
|Κλ. Λουτρακίου
|-
|<center>2016–17||26/03/2017|22px Π.Α.Ο.Κ.||<center>25–23||22px Πανελλήνιος||Κλειστό Γυμναστήριο Λευκόβρυσης Κοζάνης
|-
|<center>2017–18||11/03/2018
|
|<center>26–22
|22px Α.Σ.Ε. Δούκα
|Κλειστό Γλυφάδας
|-
|<center>2018–19||16/03/2019
|
|<center>23–13
|22px Α.Ε.Κ.
|Κλειστό Πάτρας "Κώστας Πετρόπουλος"
|-
|<center>2019–20||15/03/2020||colspan=4|<center>Δεν έγινε ο τελικός εξαιτίας της πανδημίας COVID-19

|-
|<center>2020–21||23/05/2021||22px Α.Ε.Κ.
|<center> 24–22||22px Π.Α.Ο.Κ.
|Κλειστό Γυμναστήριο Λευκόβρυσης Κοζάνης
|-
|<center>2021–22||30/04/2022
|22px Α.Ε.Σ.Χ. Πυλαίας
|<center> 21–20 
|22px Α.Ε.Κ.
|Κλειστό Γυμναστήριο Λευκόβρυσης Κοζάνης
|-
|<center>2022–23||09/05/2023||<center> 28–27 <small>(π. - κ.α. 22–22)
|22px Α.Σ.Ε. Δούκα
|ΔAK Αγίας Τριάδας Ναυπλίου
|-
|<center>2023–24
|07/04/2024|22px Π.Α.Ο.Κ.|<center> 21–20 
|22x22εσ Δράμα 1986 
|Κλειστό Γυμναστήριο Κανήθου «Τάσος Καμπούρης»
|-
|<center>2024-25
|12/04/2025|22px Α.Ε.Κ.|<center> 43–21  Κυπελλούχος Ελλάδος για 5η φορά η ΑΕΚ  handball.org.gr
|22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων
|Ολυμπιακό Γυμναστήριο Άνω Λιοσίων
|-
|<center>2025-26
|09/02/2026||<center>33-29  Κυπελλούχος Ελλάδας για 4η φορά ο Ολυμπιακός/Όμιλος Ξυνή  handball.org.gr
|22px Α.Ε.Κ.
|Κλειστό Γυμναστήριο Καματερού
|}

 Σύνολο τίτλων 
 Ανά σύλλογο 
 Σύλλογος Κυπ.Χρονολογίες<span style="color:red;">Φιν.Χρονολογίες22px Φίλιππος Βέροιας<center>61985, 1991, 1992, 2003, 2007, 2016<center resource="Αρχείο:600px Bianco e Blu Bordato Doukas.png" height width>3</center>1989, 1995,  200922px Α.Ε.Κ.<center>52009, 2013, 2014, 2021, 2025 <span style="color:red;">72011, 2012, <span style="color:red;" resource="Αρχείο:Flag of Panellinios-Greek Sports Club.svg" height width>2015, 2019, 2020</span>, 2022, 2026</span>22px Ιωνικός Ν.Φ. <center>5
|1986, 1987, 1988, 1989, 1993
|<span style="color:red;">4
|<span style="color:red;" resource="Αρχείο:Flag of Panellinios-Greek Sports Club.svg" data-ve-attributes="{"style":"color:red;","resource":"Αρχείο:Flag of Panellinios-Greek Sports Club.svg"}">1994, 2001, 2002, 2003
|-
| 22px Α.Σ.Ε. Δούκα
| 4
|1998, 1999, 2008, 2010
|<span style="color:red;">7
| 1986, 1987, 1990, 2004, 2016, 2018, 2023
|-
| 22px Π.Α.Ο.Κ.
| <center>4
|2012,  2015, 2017, 2024
|<center href="28 Απριλίου">2
|2013, 2021
|-
|
|<center>4|2018, 2019, 2023, 2026
|
|-
| 22px Πανελλήνιος
| <center>3|2000, 2001, 2002
|<center resource="Αρχείο:600px Bianco e Blu Bordato Doukas.png" height width>4</center>
|2006, 2007, 2008, 2017
|-
| 22px Αθηναϊκός
| <center>3|1997, 2005, 2006
|<center resource="Αρχείο:600px Bianco e Blu Bordato Doukas.png" height width>3</center>
| 1983, 1988, 1998
|-
| 22x22εσ Αρχέλαος Κατερίνης
| 2
|1990, 1994
|<span style="color:red;">4
| 1984, 1993, 1996, 2000
|-
| 22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων
| <center>2
|1996, 2011
|<center href>3
| 1991, 2010, 2025
|-
| 22px Β.Α.Ο.
| <center>2|1983, 1984
| colspan="2" |
|-
| 22px Κιλκίς
| <center>1|2004
|<center href>2</center>
| 1999, 2005
|-
| 22px ΑΣ Σχολών ΞΥΝΗ
| <center>1|1995
|<center href="28 Απριλίου">1</center>
|1997
|-
|22px Α.Ε.Σ.Χ. Πυλαίας
|<center>1|2022
|
|
|-
|22px Διομήδης Άργους
| colspan="2" rowspan="4" |
|<center href="28 Απριλίου">2</center>
|<span style="color:red;" href="παράταση">2014, 2020</span>
|-
|22px Νέα Ελβετία
|<center href="28 Απριλίου">1</center>
|1985
|-
| 22px Γ.Ε. Βέροιας
|<center href="28 Απριλίου">1</center>
|1992
|-
|22x22εσ Δράμα 1986 
|<center href="28 Απριλίου">1</center>
|2024
|-
|}

 Ανά πόλη 
{| class="wikitable"
|-
! Πόλη
! Τίτλοι
! Νικητές σύλλογοι
|-
| Αθήνα
| <center>23| ΑΕΚ 5, Ιωνικός Νέας Φιλαδ. 5, Δούκας 4, Αθηναϊκός 3, Πανελλήνιος 3, Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων 2, Σχολές Ξυνή 1
|-
| Θεσσαλονίκη
| <center>7| Π.Α.Ο.Κ. 4, ΒΑΟ 2, Α.Ε.Σ.Χ. Πυλαίας 1
|-
| Βέροια 
| <center>6 Φίλιππος Βέροιας 6Πειραιάς<center>4Ολυμπιακός 4 Κατερίνη <center>2
| Αρχέλαος Κατερίνης 2
|-
| Κιλκίς
| <center>1 Κιλκίς 1

 Φάιναλ – Φορ 
Έχουν διεξαχθεί 22 Φάιναλ–4 (1999–2011, 2016–2018, 2021-2026) στα οποία έχουν συμμετάσχει 19 διαφορετικές ομάδες.

 Ανά πόλη 
 Διοργανώτρια πόλη Χρονολογίες Κοζάνη <center> 2017, 2021, 2022 Λουτράκι <center>  2001, 2016 Κέρκυρα  <center>  2002, 2006 Κιλκίς <center> 1999 Αγία Βαρβάρα<center> 2000 Ηλιούπολη <center> 2003 Πάτρα <center> 2004 Κατερίνη <center> 2005 Αθήνα <center> 2007 Βέροια <center> 2008 Σέρρες <center> 2009 Λαμία <center> 2010 Χανιά <center> 2011 Γλυφάδα <center> 2018 Ναύπλιο <center> 2023Χαλκίδα<center> 2024Άνω Λιόσια<center> 2025Καματερό<center> 2026

+
Συμμετοχές και Διακρίσεις ΟμάδαΣυμμετοχές - ΧρονολογίεςΚατακτήσεις - ΧρονολογίεςΦιναλίστ - Χρονολογίες22px  Α.Σ.Ε. Δούκα11 - (99, 02, 03, 04, 05, 08, 10, 16, 18, 23, 24)3 - (99, 08, 10)4 - (04, 16, 18, 23)22px Πανελλήνιος10 - (99, 00, 01, 02, 05, 06, 07, 08,17, 24)3 - (00, 01, 02)4 - (06, 07, 08, 17)22px Φίλιππος Βέροιας9 - (00, 02, 03, 07, 09, 11, 16, 17, 21)3 - (03, 07, 16)1 - (09)22px Π.Α.Ο.Κ.9 - (04, 06, 07, 10, 17, 18, 21, 22, 24)2 - (17, 24)1 - (21)22px ΓΑΣ Κιλκίς8 - (99, 01, 04, 05, 06, 08, 09, 26)1 - (04)2 - (99, 05)22px Διομήδης Άργους7 - (07, 08, 09, 11, 16, 21, 23) 22px Α.Ε.Κ.7 - (09, 10, 11, 21, 22, 23, 26)2 - (09, 21)3 - (11, 22, 26)22px Ιωνικός Ν.Φ.5 - (00, 01, 02, 03, 26)3 - (01, 02, 03)4 - (18, 22, 23, 26)3 - (18, 23, 26)22x22εσ Γ.Α.Σ. Αρχέλαος Κατερίνης3 - (99, 00, 01)1 - (00)22px Αθηναϊκός2 - (05, 06)2 - (05, 06)22px Ε.Σ.Ν. Βριλησσίων2 - (10, 11)1 - (11)1 - (10)22px  Α.Ε.Σ.Χ. Πυλαίας1 - (22)1- (22)22px Δράμα 1986 1 - (24)1 - (24)22x22εσ Σ.Α. Κολλεγίου Αθηνών1 - (03) 22x22εσ Μ.Γ.Σ. Απόλλων Καλαμαριάς1 - (04)22x22εσ Ι.Ε.Κ. ΞΥΝΗ ΔΙΚΕ.ΑΣ.1 - (16)22x22εσ Χ.Α.Ν.Θ. (Χ.Α.Ν. Καλαμαριάς)1 - (17)22x22εσ Π.Α.Σ. Αερωπός Έδεσσας1 - (18)

 Διακρίσεις ομάδων 
 Ο Δούκας έχει τις περισσότερες παρουσίες σε τελικούς 11, ακολουθούν ο Ιωνικός Ν.Φ. και ο Φίλιππος Βέροιας με 9.
Ο Φίλιππος Βέροιας έχει τις περισσότερες κατακτήσεις 6, ακολουθεί ο Ιωνικός Ν.Φ. με 5.
Η ΑΕΚ έχει το ρεκόρ συνεχόμενων συμμετοχών σε τελικούς 5 (2011–15), ακολουθεί ο Ιωνικός Ν.Φ. με 4 (1986–89).
 Ο Ιωνικός Ν.Φ. έχει το ρεκόρ συνεχόμενων κατακτήσεων 4 (1986–89), ακολουθεί ο Πανελλήνιος με 3 (2000–02).
Ο Β.Α.Ο. έχει το απόλυτο με δύο στα δύο στις πρώτες δύο περιόδους του θεσμού (1983, 84).
Ο Ολυμπιακός Σ.Φ.Π. / Όμιλος Ξυνή δεν έχει ηττηθεί ποτέ σε τελικό.

 Διακρίσεις αθλητών 

 Ο Αλέξης Αλβανός είναι ο πολυνίκης παίκτης με 7 τίτλους (2000, 2001, 2002, 2013, 2014, 2015, 2018) με 4 διαφορετικές ομάδες (Πανελλήνιο 3, ΑΕΚ 2, Π.Α.Ο.Κ. 1, Ολυμπιακό/Όμιλος Ξυνή 1).
 Ο Κώστας Τσιλιμπάρης έχει 6 κατακτήσεις με 5 διαφορετικές ομάδες (Δούκα, Αθηναϊκό, ΑΕΚ, Φίλιππο Βέροιας, Ολυμπιακό/Όμιλο Ξυνή)

 Πολυνίκες προπονητές 
ΠροπονητήςΚύπελλαΟμάδεςΓ. Κρανάκης<center>7Πανελλήνιος (00,01,02), Δούκας (98,10), Αθηναϊκός (05,06)Τ. Δανήλος<center>5Ιωνικός Ν.Φ. (86,87,88,89), ΙΕΚ Ξυνή (95)Ν. Μάντζος<center>3Φίλιππος Βέροιας (91,03,07)Ν. Γεωργιάδης<center>3ΓΑΣ Κιλκίς (04), Π.Α.Ο.Κ. (15,17)Γ. Αρβανίτης<center>3ΑΕΚ (09,13,14)Χ. Κοτζαμανίδης<center>2Β.Α.Ο. (83,84)

Ο Τάσος Δανήλος (προπονητής) έχει καταφέρει την κατάκτηση 4 συνεχόμενων κυπέλλων με τον Ιωνικό Ν.Φ. (1986-89), ακολουθεί με 3 συνεχόμενες κατακτήσεις ο Γιώργος Κρανάκης με τον Πανέλληνιο (00-02)
 Ο Γ. Κρανάκης είναι ο πολυνίκης προπονητής, με 3 διαφορετικούς συλλόγους και 7 κατακτήσεις (Πανελλήνιος 3, Δούκας 2, Αθηναϊκός 2)
 Ο Γ. Αρβανίτης''' είναι ο πολυνίκης παίκτης και προπονητής, με 8 τρόπαια, έχει 5 ως παίκτης με τον Ιωνικό Ν.Φ. (1986, 87, 88, 89, 93) και 3 ως προπονητής με την ΑΕΚ (2009, 13, 14)

 Δείτε επίσης 

 Πρωτάθλημα Ελλάδας χειροσφαίρισης ανδρών
 Πρωτάθλημα Ελλάδας χειροσφαίρισης γυναικών
 Κύπελλο Ελλάδος χειροσφαίρισης γυναικών

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η λίστα των τελικών κυπέλλου από την επίσημη ιστοσελίδα της ΟΧΕ
 Κυπελλούχοι Ελλάδας - ιστότοπος ΟΧΕ