Ζακ Τατί

Ο Ζακ Τατί (γαλλικά: Jacques Tati, 9 Οκτωβρίου 1907 - 4 Νοεμβρίου 1982) ήταν Γάλλος σκηνοθέτης και κωμικός ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου. Γεννήθηκε ως Ζακ Τάτισεφ από Ρώσο πατέρα και Ολλανδέζα μητέρα στο Παρίσι. Σήμερα θεωρείται από τους πρωτοπόρους του σύγχρονου κινηματογράφου.

 Έργο 
Ο Τατί γύρισε συνολικά μόνο έξι μεγάλες ταινίες, σε πέντε από τις οποίες παίζει το ρόλο του Κυρίου Ιλό (Monsieur Hulot). Η μεγαλύτερη επιτυχία του θεωρείται η ταινία Ο θείος μου στη οποία ο Κύριος Ιλό είναι ο αγαθός συμπέθερος σε μια οικογένεια βιομηχάνων. Σε μια κοινωνία παριστάνει το άτομο μιας παλαιάς εποχής και η άγνοιά του των νέων συνθηκών κρίνει με πολύ χιούμορ τις νέες καταστάσεις. Η ταινία ενεργεί ως συμπαραδηλούμενη κριτική προς την αναπτυσσόμενη μοντερνιστική αρχιτεκτονική που στα τέλη τις δεκαετίας του 1950 αποτελούσε την προδιαγεγραμμένη δομική σύνθεση των προαστίων του Παρισιού. Έχει συνεπώς υποτεθεί ότι η ταινία είναι και μια μεταφορική αντίδραση στη σχολή του γλωσσολογικού δομισμού, που εκείνη την εποχή γνώριζε μεγάλη άνθηση χωρίς να διασπά του σημαινόμενο του γέλιου, όσο θα ήθελε ο Τατί.  

Η μεγάλη επιτυχία τον παροτρύνει στην ταινία Playtime που περιγράφει τη ζωή στο Παρίσι του μέλλοντος. Όλα είναι πλέον σύγχρονα και ανώνυμα. Η κοινωνική κριτική υπερτερεί και τα αστεία είναι ελάχιστα. Σήμερα αυτή η ταινία θεωρείται από ειδικούς η καλύτερη ταινία του Τατί, αν και μνημονεύεται συνήθως μόνο για την άριστη σκηνοθεσία της (και όχι για κοινωνικούς λόγους). Η κοινωνική  κριτική άλλωστε διέφευγε από το μεταστρουκτουραλιστικό μοντέλο του 1960, το οποίο καταστρατηγούσε την κλασσική μαρξιστική θεωρία του κοινωνικού προτσές (Prozess) και συνήγαγε στην εξωιστορική αποκείμενη συνείδηση του προαλλοτριωμένου υποκειμένου. Κατά τον γνωστό κριτικό Ντίκι, αυτό το σημείο αποτελεί και την αφομοίωση του νιτσεϊκού στοιχείου από τον Τατί δίνοντας μια ξεχωριστή οντότητα στο μη-είναι της "αποδομημένης επαρχίας". Είναι λοιπόν ξεκάθαρο ότι πρόκειται για ένα έργο που κηρύσσει όχι μόνο την προνεοτερικότητα αλλά και αυτό που η σύγχρονη αποδόμηση στην αρχιτεκτονική ερμηνεύει ως αστική έξοδο.   

Το τελευταίο του μεγάλο έργο ήταν η πολύ κωμική ταινία Ο κύριος Ιλό στο χάος της κυκλοφορίας. Ο πρωταγωνιστής Ιλό είναι ένας βιομηχανικός σχεδιαστής που δουλεύει για μια εταιρία οχημάτων, και κατά την διάρκεια της οργάνωσης μιας έκθεσης κάποια πράγματα πάνε στραβά. Η μεγάλη επιτυχία όμως δεν κάλυψε τα χρέη της προηγούμενης.

Ταινίες
ΈτοςΠρωτότυπος τίτλοςΤίτλος στα ελληνικάΣημειώσειςΡόλος 1932  Oscar, champion de tennis  Ταινία μικρού μήκους  Σκηνοθεσία και πρωταγωνιστής 1934  On demande une brute  Ταινία  1935  Gai dimanche  Ταινία μικρού μήκους  1936  Soigne ton gauche 1938  Retour à la terre  Ταινία μικρού μήκους  1945  Sylvie et le fantômeΗ Σιλβί και το φάντασμα Ταινία  Σκηνοθεσία  1946  Le Diable au corps 1947  L'École des facteursΣχολή για ταχυδρόμους Ταινία μικρού μήκους  Σκηνοθεσία και πρωταγωνιστής 1949  Jour de fêteΜέρα γιορτής Ταινία  1953  Les Vacances de Monsieur Hulot  Οι διακοπές του κυρίου Ιλό 1958  Mon oncleΟ θείος μου 1967  Playtime Cours du soir  Ταινία μικρού μήκους  1968  Baisers volésΚλεμμένα φιλιά Απόσπασμα ταινίας  Σκηνοθεσία  1971  TraficΟ κύριος Ιλό στο χάος της κυκλοφορίαςΤαινία Σκηνοθεσία και πρωταγωνιστής 1974  Parade  Τηλεταινία  Σκηνοθεσία και πρωταγωνιστής 1978  Forza Bastia 78 ou l'île en fête  Ντοκιμαντέρ 2010L'illusionnisteΟ θαυματοποιόςΚινούμενα σχέδιαΣενάριο

Παραπομπές

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


 Playtime.com.gr 
Kathimerini.gr "Ο γελοιογράφος των μοντέρνων καιρών, Ζακ Τατί"
Tovima.gr "Το φαινόμενο Ζακ Τατί"
Naftemporiki.gr για την ταινια "Playtime"

Κατηγορία:Γάλλοι κωμικοί
Κατηγορία:Γάλλοι ηθοποιοί κινηματογράφου
Κατηγορία:Γάλλοι ηθοποιοί τηλεόρασης
Κατηγορία:Γάλλοι σκηνοθέτες κινηματογράφου