Πτολεμαΐδα (αποσαφήνιση)

Πτολεμαΐδα  είναι αρχαίο ελληνικό γυναικείο όνομα (Πτολεμαΐς/Πτωλεμαΐς) εκ του Πτόλεμος/Πτώλεμος.

Με το όνομα Πτολεμαΐδα είναι γνωστές μια σειρά από πόλεις των ελληνιστικών χρόνων:
 Πτολεμαΐδα, πόλη που υπάρχει και σήμερα.
 Πτολεμαΐδα φυλή, αρχαία φυλή της Αθήνας
 Άκρα, πόλη του Ισραήλ, που ονομάστηκε Πτολεμαΐδα από τον Πτολεμαίο Α’ το Σωτήρα.
 Πτολεμαΐδα Ερμίου, ελληνική αποικία που ίδρυσε στην Αίγυπτο ο Πτολεμαίος Α’ ο Σωτήρας.
 Πτολεμαΐδα Θηρών, πόλη στην Ερυθρά θάλασσα που ίδρυσε ο Πτολεμαίος Β’ ο Φιλάδελφος.
 Πτολεμαΐδα Κυρηναϊκής, πόλη στη Λιβύη, που πιθανόν ονόμασε έτσι ο Πτολεμαίος Γ’ ο Ευεργέτης.
 Κροκοδείλων πόλις, πόλη της Αιγύπτου που ονομάστηκε “Πτολεμαΐδα Ευεργέτιδα” από τον Πτολεμαίο Γ’ τον Ευεργέτη.

Επίσης, με το όνομα Πτολεμαΐδα ήταν γνωστή:
  Πτολεμαΐδα, κόρη του Πτολεμαίου Α’ του Σωτήρος και της Ευρυδίκης.