Ντινάρ

Το δηνάριο είναι η κύρια νομισματική μονάδα σε αρκετές χώρες και χρησιμοποιήθηκε ιστορικά σε πολλές περισσότερες.

Το ιστορικό προηγούμενο του σύγχρονου δηναρίου είναι το χρυσό δηνάριο, το κύριο νόμισμα της μεσαιωνικής Ισλαμικής αυτοκρατορίες, που εκδόθηκε για πρώτη φορά στο έτος Ε.Ε. 77 (696-697 μ.Χ.) από τον Χαλίφη Αμπντ αλ-Μαλίκ ιμπν Μαρουάν. Η λέξη προέρχεται από το ασημένιο δηνάριο, νόμισμα της αρχαίας Ρώμης, που κόπηκε για πρώτη φορά το 211 π.Χ.
δεξιά|μικρογραφία|154x154εσ|Ασημένιο δηνάριο από την εποχή του Σέρβου βασιλιά Στεφάνου Ούρου Α΄ (1243-1276).
Η ελληνική λέξη «δηνάριο» είναι η προσαρμογή της αρχαίας ελληνικής δηνάριον (dēnárion), από τη λατινική dēnārius.

Ένα χρυσό νόμισμα, γνωστό ως ντινάρα εισήχθη επίσης στην Ινδία από την Αυτοκρατορία των Κοσσανών κατά τον 1ο αιώνα μ.Χ., και υιοθετήθηκε από την Αυτοκρατορία Γκούπτα και τους διαδόχους της μέχρι τον 6ο αιώνα. Το σύγχρονο χρυσό δηνάριο είναι ένα αναμενόμενο χρυσό νόμισμα, το οποίο μέχρι στιγμής δεν έχει εκδοθεί ως επίσημο νόμισμα από οποιοδήποτε κράτος.

 Χρήση 
 Χώρες που χρησιμοποιούν νόμισμα ονομασμένο ως δηνάριο ή κάτι παρόμοιο 
μικρογραφία|240x240εσ|Χρυσό δηνάριο του χαλιφάτου των Ομεϋαδών.
ΧώραΝόμισμαΚωδικός ISO 4217 ΑλγερίαΔηνάριο ΑλγερίαςDZD Βόρεια ΜακεδονίαΔηνάριο Βόρειας ΜακεδονίαςMKN (1992-1993)MKD (1993−σήμερα)Με την Συμφωνία των Πρεσπών, ο κωδικός MKD διατηρήθηκε, ενώ άλλαξε η ονομασία Εθνική Τράπεζα της Μακεδονίας σε Εθνική Τράπεζα της Βόρειας Μακεδονίας, στα χαρτονομίσματα από το 2020 και μετά, ενώ γίνονται αλλαγές και στα κέρματα. ΙράκΙρακινό δηνάριοIQD ΙορδανίαΙορδανικό δηνάριοJOD ΚουβέιτΔηνάριο ΚουβέιτKWD ΛιβύηΔηνάριο ΛιβύηςLYD ΜπαχρέινΔηνάριο ΜπαχρέινBHD ΣερβίαΔηνάριο ΣερβίαςRSD ΤυνησίαΔηνάριο ΤυνησίαςTND

 Χώρες και περιοχές που έχουν προηγουμένως χρησιμοποιηθεί ένα νόμισμα που ονομάζεται "δηνάριο" τον 20ο αιώνα 
ΧώραΝόμισμαΚωδικός ISO 4217Περίοδος χρήσηςΑντικαταστάθηκε από ΙράνΤο ριάλ του Ιράν διαιρούταν πρώτα σε 1.250 δηνάρια και στη συνέχεια σε 100 δηνάρια ΚροατίαΔηνάριο ΚροατίαςHRD1991-1994Κούνα (1994-2023). Η Κροατία σήμερα ανήκει στην Ευρωζώνη.

 Χώρες που δεν υφίστανται πλέον 
μικρογραφία|207x207εσ|Ένα μάνκους ή χρυσό δηνάριο του Άγγλου βασιλιά Όφα της Μερκίας (757-796), ένα αντίγραφο του δηναρίου του Χαλιφάτου των Αββασιδών (774). Συνδυάζει λατινικούς θρύλους, ενώ αναφέρει το OFFA-REX με αραβικούς θρύλους. Το νόμισμα εκτίθεται στο Βρετανικό Μουσείο.
Χώρες/ΠεριοχέςΝόμισμαΚωδικός ISO 4217Περίοδος χρήσηςΑντικαταστάθηκε από Αμπού Ντάμπι  (σήμερα Εμιράτο των  ΗΑΕ)  Δηνάριο ΜπαχρέινBHD1966–1973Ντιρχάμ Ηνωμένων Αραβικών ΕμιράτωνΒασίλειο του Μαυροβουνίου  (σήμερα Μαυροβούνιο και μέρος της Σερβίας)Δηνάριο Μαυροβουνίου1910-1918Δηνάριο Γιουγκοσλαβίας Γιουγκοσλαβία  ( Βασίλειο της Γιουγκοσλαβίας Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας)Δηνάριο ΓιουγκοσλαβίαςYUD (1965-1989)YUN (1990-1992)YUR (1992-1993)YUO (1993)YUG (1994)YUM (1994-2003)1918-2003κανένα (νομικά) Μετά τη διάλυση της χώρας, οι 7 νέες χώρες που δημιουργήθηκαν στα εδάφη της Γιουγκοσλαβίας οι 5 από αυτές (Βόρεια Μακεδονία - αρχικά σαν ΠΓΔΜ, Βοσνία - Ερζεγοβίνη, Κροατία, Σερβία και Σλοβενία) δημιούργησαν το δικό τους ξεχωριστό νόμισμα - ανεξαρτήτου ονόματος - Δηνάρια ονομάστηκαν αντίστοιχα μόνο της Σερβίας και της ΠΓΔΜ, ενώ 2 από αυτές (Μαυροβούνιο και Κόσοβο) υιοθέτησαν το 1996 το Γερμανικό Μάρκο, χωρίς να είναι ανεξάρτητες χώρες, για να καταλήξουν το 2002, στο Ευρώ. Ωστόσο, το Μαυροβούνιο, το 2006, έγινε ανεξάρτητη χώρα, διαλύοντας την Ομοσπονδία με τη Σερβία, και κατευθείαν υιοθέτησε, ως επίσημο νόμισμα το Ευρώ, παρότι δεν ανήκει στην Ευρωζώνη.  Δηνάριο Σερβίας (διάδοχος) Δημοκρατία της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης  (σήμερα  Βοσνία και Ερζεγοβίνη)Δηνάριο Βοσνίας και ΕρζεγοβίνηςBAD1992-1998Μετατρέψιμο μάρκο Βοσνίας και Ερζεγοβίνης Νότια Υεμένη  (από το 1990 μέρος της Ενοποιημένης  Υεμένης)Δηνάριο της Νότιας ΥεμένηςYDD1965-1990Ριάλ Υεμένης Σερβία και Μαυροβούνιο  (το 2006 διασπάστηκε στην Σερβία και το Μαυροβούνιο)Δηνάριο ΣερβίαςCSD2003-2006Παρέμεινε σε χρήση μόνο στην Σερβία, ενώ στο Μαυροβούνιο και το Κοσσυφοπέδιο δεν χρησιμοποιήθηκε πότε και έκτοτέ στις συναλλαγές χρησιμοποιούσαν μονομερώς το Ευρώ. Σουδάν  (το 2011 χωρίστηκε στο Σουδάν και το Νότιο Σουδάν)Δηνάριο του ΣουδάνSDD1992-2007Λίρα του Σουδάν

 Χωρίς Διεθνή Αναγνώριση 
Χώρες/ΠεριοχέςΝόμισμαΚωδικός ISO 4217Περίοδος χρήσηςΑντικαταστάθηκε από Σερβική Δημοκρατία της Βοσνίας  (συνιστώσα Δημοκρατία στην  Βοσνία και Ερζεγοβίνη)Δηνάριο της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίαςκανένα (διεθνώς παράνομο νόμισμα)1992-1998Μετατρέψιμο μάρκο της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης Μαγκλίτς ή Μπούλκες  (σήμερα χωριό της Σερβίας)Δηνάριο του Μπούλκεςκανένα (διεθνώς παράνομο νόμισμα, σε χρήση μόνο από τους Έλληνες Πρόσφυγες του ελληνικού εμφυλίου πολέμου)1945-1949Δηνάριο Γιουγκοσλαβίας

Τον 8ο αιώνα ο Άγγλος βασιλιάς Όφα της Μερκίας έκοψε αντίγραφα των δηναρίων των Αββασιδών, που κόπηκαν το 774 από το Χαλίφη Αλ-Μανσούρ.Βρετανικό ΜουσείοΜεσαιωνική Ευρωπαϊκή Νομίσματα Από τον Philip Grierson σ.330 Το μηχάνημα εμφανώς δεν μπορούσε να καταλάβει τα αραβικά και το αραβικό κείμενο περιέχει πολλά λάθη. Τα κέρματα αυτά μπορεί να είχαν παραχθεί για εμπόριο με την Ισλαμική Ισπανία.

 Δείτε επίσης 
 Κατάλογος νομισμάτων των χωρών του κόσμου

 Παραπομπές 

Κατηγορία:Ιστορικά νομίσματα