Πιτροφός Άνδρου

Ο Πιτροφός είναι οικισμός της Άνδρου στις Κυκλάδες.

 Γενικά στοιχεία 
Ο Πιτροφός βρίσκεται στο κεντρικό τμήμα του νησιού, σε πλαγιά του βουνού Πέταλο και σε υψόμετρο 400 μέτρα. Στη νότια άκρη περνάει η επαρχιακή οδός Λιμάνι Γαυρίου (26 χλμ. Ν.-ΝΑ. της) - Χώρα Άνδρου (8 χλμ. ΝΔ. της). Με το πέρασμα από την περιοχή της Σταυροπέδας εμφανίζεται απλωμένο στη νότια πλαγιά του βουνού σε μεγάλη έκταση.

Πρόκειται για μεσόγειο χωριό με μεγάλες για τα δεδομένα της Άνδρου επίπεδες οροπεδιακές εκτάσεις, αλλά και πολλές απόκρημνες πλαγιές. Η πλούσια βλάστηση είναι από τα κύρια χαρακτηριστικά του, καθώς επίσης και οι πολλές διάσπαρτες πηγές του, που αναβλύζουν καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Κύρια προϊόντα του χωριού είναι λάδι, σταφύλια, κρασί και δημητριακά.

Το χωριό του Πιτροφού διαθέτει επίσης (στα νοτιοδυτικά του - περίπου 6 χλμ.) και δύο αμμώδεις παραλίες, στις οποίες ο αμαξωτός δρόμος φτάνει μέχρι το κύμα: τον Χαλκολιμιώνα και τις Αποθήκες.

Σε πολύ παλαιά έγγραφα, ο Πιτροφός αναφερόταν ως «Επιστροφός», καθώς και «Πίστροφος».

 Αξιοθέατα 
Σημαντικά αξιοθέατα της ευρύτερης περιοχής είναι:

 Ο αρχαϊκός οικισμός της Ζαγοράς. Χρονολογείται στη γεωμετρική εποχή (10ος - 8ος αιώνας π.Χ.).  Βρίσκεται νοτιοδυτικά του χωριού, κοντά στην θάλασσα και σε οροπέδιο μιας ιδιόμορφης και αρκετά απόκρημνης χερσονήσου, σε υψόμετρο 160 μέτρα.
 Ο νεολιθικός οικισμός ηλικίας 7.000 ετών στην περιοχή του Στρόφιλα. 
 Η βυζαντινή εκκλησία του Ταξιάρχη της Μελίδας στα δυτικά του Πιτροφού. Πρόκειται για χριστιανικό ναό, σταυροειδής με τρούλο του 12ου αιώνα. 

 Το Μουσείο Ελιάς στον Άνω Πιτροφό. Ένα από τα καλύτερα σωζόμενα προβιομηχανικά λιοτρίβια στις Κυκλάδες, το οποίο έχει επισκευαστεί σύμφωνα με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική. Χρονολογείται πριν το 1823, είναι ζωοκίνητο, διατηρεί όλον τον αυθεντικό εξοπλισμό του και λειτουργεί ως επισκέψιμος μουσειακός χώρος.

 Δημογραφική εξέλιξη 
Η δημογραφική εξέλιξη του οικισμού κατά τα τελευταία έτη, είναι η εξής:
 Έτος  Πληθυσμός 1991  288 2001  305 2011  330«ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10835 (σελ. 361 του pdf) 2021  307

 Διοικητικά στοιχεία 
Αναφέρεται επίσημα, μετά την Τουρκοκρατία, το 1835 να προσαρτάται στον τότε δήμο Άνδρου και το 1912 να ορίζεται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Μελίδα αποτελούν την κοινότητα Πιτροφού που υπάγεται στην Δημοτική Ενότητα Άνδρου του Δήμου Άνδρου ενώ σύμφωνα με την απογραφή 2021 έχει 307 κατοίκους. 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 "Στρόφιλας Άνδρου" - Ο μεγαλύτερος αρχαίος οικισμός στο νησί από τον ιστότοπο https://andros-guide.gr/.
 Φωτογραφίες στον Πιτροφό από τον ιστότοπο https://www.greece.com/.

 Παραπομπές 

 Πηγές 
 Πολιτιστικός Επιμορφωτικός Σύλλογος Πιτροφού
 Ιστορία της Άνδρου

Κατηγορία:Χωριά της περιφερειακής ενότητας Άνδρου