Λάο Τσε

Ο Λάο Τσε (κινεζικά: 老子, πινγίν: Lǎozǐ, επίσης Lao Tzŭ, Lao Tse ή Laotze) είναι ένα από τα σημαντικότερα πρόσωπα της κινέζικης φιλοσοφίας. Το όνομα Λάο Τσε σημαίνει «γέροντας διδάσκαλος». Εικάζεται ότι το πραγματικό του όνομα ήταν Λι Ερ (李耳 lǐ ěr) ή Λι Νταν (李聃 lǐ dān). Σύμφωνα με την κινέζικη παράδοση, έζησε κατά τον 6ο αιώνα π.Χ. Πολλοί ιστορικοί τοποθετούν τη ζωή του στον 4ο αιώνα π.Χ. την περίοδο δηλαδή των “εκατό σχολών σκέψης” ενώ άλλοι αμφισβητούν την ιστορική του ύπαρξη.Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος, Λαρούς, Μπριτάννικα, Εκδόσεις: Πάπυρος Γραφικές Τέχνες ΑΕ, Αθήνα 1989, 1996, τόμος 37, σελ.321 Στον Λάο Τσε αποδίδεται η συγγραφή του Ταοϊστικού έργου Τάο Τε Τζινγκ, κάτι που τον καθιέρωσε ως τον ιδρυτή του Ταοϊσμού.

 Η ζωή του 

Λίγα είναι γνωστά για τη ζωή του. Θεωρείται ότι γεννήθηκε στο Τσυ-Γιέν, ένα χωριό της επαρχίας Χου, της πολιτείας Τσου, που αντιστοιχεί στο σημερινό Λου-γί της επαρχίας Χονάν. Ήταν μάλλον ένας ερημίτης ευγενής, ο οποίος δίδασκε την αδράνεια, την εσωτερική γαλήνη και αδιαφορούσε για τα εγκόσμια. Ο Λάο Τσε έγινε ένα σημαίνον πρόσωπο για τον κινέζικο πολιτισμό. Σύμφωνα με το μύθο, η μητέρα του τον εγκυμονούσε για 8 ή 80 χρόνια, και όταν γεννήθηκε είχε λευκά μαλλιά. Οι συνομήλικοί του τον φωναζαν Θείο - Ήλιο 
. Σύμφωνα με την παράδοση, ο Λάο Τσε ήταν γηραιότερος σύγχρονος του Κομφούκιου και εργαζόταν στην αυτοκρατορική βιβλιοθήκη της δυναστείας των Ζου. Εκεί και τον συνάντησε τυχαία ή εκ προθέσεως ο Κομφούκιος. Η συνάντηση αυτή περιγράφεται από τον ιστορικό Σίμα Τσιεν. Ωστόσο, η ιστορικότητά της έχει αμφισβητηθεί από επιστήμονες, επειδή υπάρχουν πολλές αντιφάσεις. Σύμφωνα με την ίδια ιστορία, τους επόμενους μήνες, οι δύο άντρες συζητούσαν περί τύπων και ευπρέπειας, βασικών στοιχείων του Κομφουκιανισμού. Ο Λάο Τσε ερχόταν σε αντίθεση με αυτά καθώς τα θεωρούσε πρακτικές χωρίς ουσία. Τα διδάγματα των Ταοϊστών αναφέρουν ότι οι συζητήσεις αυτές αποδείχθηκαν πιο εποικοδομητικές για τον Κομφούκιο, παρά το περιεχόμενο της βιβλιοθήκης.

 Ταοϊσμός 

Το έργο του Λάο Τσε,  Τάο Τε Τζινγκ, είναι μια από τις σημαντικότερες πραγματείες της κινέζικης φιλοσοφίας. Καλύπτει πολλές πτυχές της φιλοσοφίας, από την εξατομικευμένη πνευματικότητα, μέχρι διαπροσωπικές δυναμικές και πολιτικές τεχνικές. Κάποιοι έχουν αμφισβητήσει ότι ο Λάο Τσε έγραψε το Τάο Τε Τζινγκ.  Το Τάο Τε Τζινγκ, προφανώς είναι δημιούργημα πολλών ανθρώπων. Κάποια μέρη του ανάγονται στην εποχή του Κομφούκιου, ενώ κάποια άλλα στοιχεία προστέθηκαν μεταγενέστερα. 

Ο Λάο Τσε ανέπτυξε την έννοια του “Τάο” που συχνά μεταφράζεται ως “ο δρόμος”, και διεύρυνε τον ορισμό του σε μια αυθύπαρκτη τάξη και κατάσταση του σύμπαντος: ”Ο δρόμος, που είναι η φύση”.  Το Τάο για το οποίο μπορούμε να μιλήσουμε δεν είναι το αιώνιο Τάο. Το Τάο είναι αόρατο, άμορφο, άφατο, αλλά υφίσταται. Σύμφωνα με τον Λάο Τσε ο άνθρωπος δεν πρέπει να προβληματίζεται για την προέλευση του Τάο, αλλά απλώς να προσπαθεί να ενωθεί με το Τάο. Το Τάο είναι αθάνατο, αιώνιο, ασύλληπτο από τον ανθρώπινο νου και αποκαλείται ως «πνεύμα της κοιλάδας». Το Τάο υπερβαίνει και περιβάλλει τα πάντα. Είναι ο νόμος των πραγμάτων και η παγκόσμια πηγή δημιουργίας. Ο Λάο Τσε υπογράμμισε τη σημασία της “πράξης χωρίς πράξη” (wu-wei). Το Τάο δεν κάνει τίποτα, κι όμως όλα γίνονται. Η μη Δράση εμφανίζεται ως δράση. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιος πρέπει να στέκεται απαθής και να μην κάνει τίποτα, αλλά ότι πρέπει να αποφεύγει τις προσβλητικές ή επιθετικές πράξεις. Ο Λάο Τσε πίστευε ότι η βία πρέπει να αποφεύγεται όποτε είναι δυνατό, και ότι η στρατιωτική νίκη δεν πρέπει να είναι γιορτή αλλά πένθος για την αναγκαιότητα της βίας απέναντι σε ανθρώπινες υπάρξεις.

Η εξαφάνισή του
Οι συνθήκες υπό τις οποίες φεύγει από την ιστορία είναι μυθικές. Ο ιστορικός Σίμα Τσιεν αναφέρει ότι ξεκίνησε για ένα ταξίδι στα δυτικά καβαλώντας ένα βόδι. Όταν έφτασε σε μία δυτική φρυκτωρία, ο διοικητής τον παρακάλεσε να τού γράψει κάτι. Τότε ο Λάο Τσε λέγεται ότι συνέγραψε το Τάο Τε Τζινγκ, και ύστερα έφυγε. Τυλίχθηκε μέσα σε ένα μωβ σύννεφο. Ο Κωνσταντίνος Γ. Πολύμερος διατύπωσε την άποψη ότι η αφήγηση περί μωβ συννέφου είναι σύμβολο του θανάτου, καθώς αυτά τα χρώματα επικρατούν κατά το ηλιοβασίλεμμα.

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 
 Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος, Λαρούς, Μπριτάννικα, Εκδόσεις: Πάπυρος Γραφικές Τέχνες ΑΕ, Αθήνα 1989, 1996, τόμος 37, σελ.321.
 Γιαννουλάτος, Αναστάσιος, Ιστορία επιζώντων θρησκευμάτων, σημαντικά κεφάλαια. Αθήνα: Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη ΑΕ, Αθήνα 2016, σελ. 79-83,  ISBN 9789605037093.
 Παπαγιάννης, Λάμπρος, Ηράκλειτος και Λάο Τσε, συγκριτική προσέγγιση της σκέψης τους υπό το πρίσμα μιας φιλοσοφίας του γίγνεσθαι και της αρμονίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ). Σχολή Φιλοσοφική. Τμήμα Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής. Τομέας Φιλοσοφίας, Θεσσαλονίκη 2014, (διδακτορική διατριβή).
Κωνσταντίνος Γ. Πολύμερος. Πλάτων, Λάο Τσε και άλλες μορφές. Από το σκοτάδι προς το φως. Εκδ. Λίγγα Γαία. Λαμία. 2020. ISBN 9786188502703.
Κωνσταντίνος Γ. Πολύμερος. Τάο Τε Τζινγκ. Το ποίημα του γηραιού. Εκδ. Λίγγα Γαία. Λαμία. 2021. ISBN 9786185802710.

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Σοφές ρήσεις του Λάο Τσε
 Λάο Τσε  βιογραφία στην εγκυκλοπαίδεια Britannica.

Κατηγορία:Κινέζοι φιλόσοφοι
Κατηγορία:Ταοϊσμός