Κατακλυσμός του Νώε

Με τον όρο κατακλυσμός του Νώε αναφερόμαστε σε ένα γεγονός μιας παγκόσμιας πλημμύρας, όπως αυτή περιγράφεται στο βιβλίο της Γένεσης (κεφ. 6-9) της Αγίας Γραφής, καθώς επίσης και στο Κοράνι.

Η βιβλική αφήγηση περιγράφει πώς ο Θεός προειδοποίησε τον Νώε για έναν επερχόμενο κατακλυσμό και τον καθοδήγησε να κατασκευάσει μια κιβωτό για να σωθεί αυτός και τα ζώα που πήρε μαζί του σε αυτή. Πήρε ένα ζευγάρι από κάθε είδος ζώου. Ένα αρσενικό και ένα θηλυκό για να ζευγαρώσουν και να αναπαραχθεί η ζωή μετά τον κατακλυσμό. Στην κιβωτό μαζί με τον Νώε υπήρχε και η γυναίκα του με τους τρεις γιους του και τις γυναίκες τους. Η αφήγηση αναφέρει ότι ο κατακλυσμός αυτός, που διήρκεσε 40 ημέρες4 ετι γαρ ημερων επτα εγω επαγω υετον επι την γην τεσσαρακοντα ημερας και τεσσαρακοντα νυκτας και εξαλειψω πασαν την εξαναστασιν ην εποιησα απο προσωπου της γης Genesis 7:4 (Septuagint, Morphologically Tagged Rahlfs'), έγινε ως τιμωρία μερικού αφανισμού ανθρώπων και ζώων, εξ' αιτίας της ηθικής κατάπτωσης του αρχαίου βιβλικού κόσμουΓένεσις, 6:5-7, 12, όπου ο Νώε διασώθηκε, ως άνθρωπος δίκαιος σε σύγκριση με τους σύγχρονούς τουΓένεσις, 6:8-9. Σύμφωνα με την ίδια αφήγηση, μετά από 150 ημέρες τα νερά υποχώρησαν και η κιβωτός βρέθηκε στο όρος Ουραρτού3 και ενεδιδου το υδωρ πορευομενον απο της γης ενεδιδου και ηλαττονουτο το υδωρ μετα πεντηκοντα και εκατον ημερας 4 και εκαθισεν η κιβωτος εν μηνι τω εβδομω εβδομη και εικαδι του μηνος επι τα ορη τα αραρατ Genesis 8:3-4 (Septuagint, Morphologically Tagged Rahlfs'). Τα νερά συνέχισαν να υποχωρούν και τον δέκατο μήνα οι κορυφές των βουνών άρχισαν να γίνονται ορατές.

Παρόμοιοι κατακλυσμικοί μύθοι συναντώνται σε αρκετούς πολιτισμούς και θρησκευτικές παραδόσεις, με χαρακτηριστικές εκδοχές αυτές του Ωγύγιου κατακλυσμού και του κατακλυσμού του Δευκαλίωνα στην ελληνική μυθολογία ή του κατακλυσμού που περιγράφεται στο έπος του Γκιλγκαμές κ.ά.

 Χρονολόγιο πλημμύρας 

Οι αριθμοί στη Βίβλο έχουν συχνά συμβολική ή ιδιωματική σημασία, και οι 40 ημέρες και νύχτες για τις οποίες έπεσε βροχή στη Γη δείχνουν έναν πλήρη κύκλο. [24]

Ο κατακλυσμός αρχίζει την 17η ημέρα του δεύτερου μήνα, του Μαρκεσβάν,[25] όταν «οι πηγές του μεγάλου βάθους αναβλύζουν, και οι πύλες των ουρανών άνοιξαν», και μετά από 40 ημέρες η κιβωτός επιπλέει (Γένεση 7:11–12). Τα νερά ανεβαίνουν και στη συνέχεια υποχωρούν, και την 17η ημέρα του έβδομου μήνα (ή την 27η ημέρα στην ελληνική έκδοση) η κιβωτός στηρίζεται στα βουνά (Γένεση 8:4). Τα νερά συνεχίζουν να πέφτουν, η κιβωτός αποκαλύπτεται την 1η ημέρα του 1ου μήνα του 601ου έτους του Νώε και ανοίγει την 27η ημέρα του 601ου έτους του (Γένεση 8:13–14). [26]

Η περίοδος από την αρχή του κατακλυσμού μέχρι την προσγείωση στο βουνό είναι πέντε μήνες (ο δεύτερος μήνας έως τον έβδομο, Γένεση 7:11 και 8:4) και 150 ημέρες (8:3), καθιστώντας αδύνατο πέντε μήνες 30 ημερών ο καθένας. Ο αριθμός είναι σχηματικός και βασίζεται στο βαβυλωνιακό αστρονομικό ημερολόγιο των 360 ημερών (12 μήνες των 30 ημερών ο καθένας). [27] Αυτό σημαίνει ότι η πλημμύρα διαρκεί 36 εβδομάδες σύμφωνα με το ημερολόγιο πλημμύρας, κατά την οποία προστίθεται μια επιπλέον ημέρα σε κάθε τρίτο μήνα. [28] Ο αριθμός των εβδομάδων είναι συμβολικά σημαντικός, αντιπροσωπεύοντας τον βιβλικό κύθηρα για καταστροφή (ο αριθμός 6, που εκφράζεται ως 6x6=36), ενώ ο αριθμός 7 (ο αριθμός των ημερών σε μια εβδομάδα) αντιπροσωπεύει την επιμονή της δημιουργίας κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου καταστροφής. [28]

Οι μελετητές έχουν από καιρό προβληματιστεί σχετικά με τη σημασία του κατακλυσμού που διαρκεί ένα έτος και έντεκα ημέρες (ημέρα 17 του έτους 600 έως ημέρα 27 του έτους 601). Μια λύση είναι ότι το βασικό ημερολόγιο είναι ένα σεληνιακό 354 ημερών, στο οποίο έχουν προστεθεί έντεκα ημέρες για να ταιριάζουν με ένα ηλιακό έτος 365 ημερών. [29]

Η «αρχική», ιαχβιστική αφήγηση του Μεγάλου Κατακλυσμού ήταν μέτρια. Μια εβδομάδα φαινομενικά μη ουράνιας βροχής ακολουθείται από έναν κατακλυσμό σαράντα ημερών, ο οποίος χρειάζεται μόνο μια εβδομάδα για να υποχωρήσει προκειμένου να παράσχει στον Νώε τη σκηνή του για τη διαθήκη του Θεού. Είναι η Ιερατική πηγή που προσθέτει πιο φανταστικές μορφές ενός κατακλυσμού 150 ημερών, ο οποίος αναδύθηκε από θεϊκό χέρι από τον ουρανό και τη γη και χρειάστηκε δέκα μήνες για να σταματήσει τελικά. Ότι η ιδιότροπη και κάπως απλοϊκή απεικόνιση του Γιαχβέ από την πηγή του Γιαχβέ διακρίνεται σαφώς από τον χαρακτηριστικά μεγαλοπρεπή, υπερβατικό και αυστηρό ενάρετο Γιαχβέ της Ιερατικής πηγής. [30]

Η αφήγηση του ιερατικού κατακλυσμού είναι το μόνο ιερατικό κείμενο που καλύπτει ημερομηνίες με πολλές λεπτομέρειες πριν από την αφήγηση της Εξόδου. Αυτό ίσως οφείλεται σε μια εκδοχή του μύθου της πλημμύρας που ήταν διαθέσιμη εκείνη την εποχή. Υπάρχει ένα κείμενο που ανακαλύφθηκε από την Ugarit γνωστό ως RS 94.2953, αποτελούμενο από δεκατέσσερις γραμμές που λένε μια αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο για το πώς εμφανίστηκε η Ea στον πρωταγωνιστή της ιστορίας και τον διέταξε να χρησιμοποιήσει εργαλεία για να φτιάξει ένα παράθυρο (aptu) στην κορυφή της κατασκευής που έχτιζε και πώς εφάρμοσε αυτήν την οδηγία και απελευθέρωσε ένα πουλί. Η μετάφραση αυτού του κειμένου από τον Antoine Cavigneaux τον έκανε να προτείνει ότι αυτό το κομμάτι ανήκει σε έναν μύθο πλημμύρας της Μεσοποταμίας, ίσως Atrahasis ή Πινακίδα IX του Γκιλγκαμές, η οποία έχει μια έκδοση που βρέθηκε στην Ugarit (RS 22.421) που περιέχει μια αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο για τον κατακλυσμό. Εάν αυτή η πρόταση είναι σωστή, τότε ο RS 94.2953 αντιπροσωπεύει μια μοναδική εκδοχή της ιστορίας των πλημμυρών της Μεσοποταμίας. Η γραμμή 1 του κειμένου λέει "Στην αρχή του χρόνου εξαφάνισης του φεγγαριού, στις αρχές του μήνα". Αυτή η αναφορά στη σεληνιακή ημερομηνία που δίνει τη συγκεκριμένη ημερομηνία που ο πρωταγωνιστής απελευθέρωσε το πουλί είναι σημαντική καθώς είναι η μόνη παραλλαγή της ιστορίας της πλημμύρας που δίνει συγκεκριμένη ημερομηνία και οι υπόλοιπες δεν αποδίδουν συγκεκριμένες ημερομηνίες ή ημερολογιακές λεπτομέρειες στα διάφορα στάδια της πλημμύρας. Τόσο το RS 94.2953 όσο και το Genesis 8 αφορούν τον πρωταγωνιστή της πλημμύρας που απελευθερώνει ένα πουλί σε μια συγκεκριμένη ημερολογιακή ημερομηνία για να βρει γη στη μέση της πλημμύρας. [31]

 Σημερινά ευρήματα 

Μερικοί ερευνητές πιστεύουν ότι ένα πραγματικό (αν και εντοπισμένο) γεγονός πλημμύρας στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε ενδεχομένως να ενέπνευσε τις προφορικές και μεταγενέστερες γραπτές αφηγήσεις. Μια πλημμύρα στον Περσικό Κόλπο ή στη Μαύρη Θάλασσα πριν από 7.500 χρόνια έχει προταθεί ως τέτοια ιστορική υποψήφια.

Το 2020, αρχαιολόγοι βρήκαν αποδεικτικά στοιχεία για τσουνάμι που κατέστρεψε παράκτιους οικισμούς της μέσης Προ-Κεραμικής Νεολιθικής Β στο Τελ Ντορ του Ισραήλ καθώς προχώρησε μεταξύ 3,5 και 1,5 χιλιομέτρων στην ενδοχώρα. Υπολογίζεται πως είχε 16 μέτρα ύψος. Η ανάκαμψη στις πληγείσες περιοχές ήταν αργή, αλλά συνολικά, δεν επηρέασε σημαντικά την κοινωνική ανάπτυξη του νότιου Λεβάντε. Ενώ το τσουνάμι δεν ταυτίζεται με τη Βιβλική πλημμύρα, πιστεύεται ότι αποτέλεσε την πηγή των συγκεκριμένων ιστοριών.

 Παραπομπές 

 Βιβλιογραφία 












































 Περαιτέρω ανάγνωση 















 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 «Ο κατακλυσμός του Νώε «διέσπειρε» τη γεωργία στην Ευρώπη», Το Βήμα, 20/11/2007

Κατηγορία:Παλαιά Διαθήκη
Κατηγορία:Συγκριτική μυθολογία
Νωε
Κατηγορία:Νώε