Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών

Η Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών (, συντμ. LDS), της οποιάς οι πιστοί είναι επίσης γνωστοί ως Μορμόνοι, είναι μια αντιτριαδική, χριστιανοπρωτογονική Χριστιανική ομολογία και η μεγαλύτερη ομολογία στο κίνημα των Αγίων των Τελευταίων Ημερών. Ιδρύθηκε κατά τη διάρκεια της Δεύτερης Μεγάλης Αφύπνησης (Second Great Awakening) των ΗΠΑ, μια προτεσταντική χριστιανική αναγέννηση που συνέβη κατά τη διάρκεια του 18ου και του 19ου αίωνα. Η έδρα της εκκλησίας βρίσκεται στο Σολτ Λέικ Σίτι της πολιτείας Γιούτα και έχει οργανώσει ενορίες και οικοδομήσει ναούς σε όλο τον κόσμο. Σύμφωνα με την ίδια την εκκλησία, το 2024 αριθμούσε πάνω απο 17,5 εκατομμύρια μέλη, εκ των οποίων πάνω από 6,8 εκατομμύρια ζουν στις ΗΠΑ. Η εκκλησία αναφέρει επίσης ότι έχει περισσότερους από 109.000 εθελοντές ιεραπόστολουςκαι 207 αφιερωμένους ναούς.

Η θεολογία της Εκκλησίας είναι χριστιανοπρωτογονική και αντιτριαδικη· η Εκκλησία αυτοπροσδιορίζεται ως χριστιανική και περιλαμβάνει πίστη στη διδασκαλία της σωτηρίας μέσω του Ιησού Χριστού και της υποκατάστατης εξιλέωσής Του υπέρ της ανθρωπότητας. Συχνά περιλαμβάνεται σε λίστες μεγάλων χριστιανικών ομολογιών, αν και οι περισσότεροι καθολικοί, ορθόδοξοι, ευαγγελιστές και ορισμένοι προτεστάντες θεωρούν ότι είναι διακριτή και ξεχωριστή από τον κυρίως κορμό του χριστιανισμού. Η Εκκλησία έχει ένα ανοικτό κανόνα τεσσάρων ιερών κειμένων: την Αγία Γραφή, το Βιβλίο του Μόρμον, το Διδαχή και Διαθήκες και Το Πολύτιμο Μαργαριτάρι. Εκτός από τη Βίβλο, το μεγαλύτερο μέρος του κανόνα της Εκκλησίας αποτελείται από υλικό που οι πιστοί θεωρούν ότι αποκαλύφθηκε από τον Θεό στον Τζόζεφ Σμιθ, συμπεριλαμβανομένων κειμένων που περιγράφονται ως χαμένα μέρη της Βίβλου, καθώς και άλλων έργων που πιστεύεται ότι γράφτηκαν από αρχαίους προφήτες, όπως το Βιβλίο του Μόρμον. Τα μέλη τηρούν νόμους περί σεξουαλικής καθαρότητας, υγείας, νηστείας και τήρησης του Σαββάτου, και συνεισφέρουν το δέκα τοις εκατό του εισοδήματός τους στην Εκκλησία ως δεκάτη. Η Εκκλησία διδάσκει ιεροτελεστίες μέσω των οποίων οι πιστοί συνάπτουν διαθήκες με τον Θεό, όπως το βάπτισμα, το δώρο του ενδυναμισμού (endowment) και ο ουράνιος γάμος.

Η Εκκλησία ιδρύθηκε από τον Τζόζεφ Σμιθ το 1830, αρχικά με το όνομα Εκκλησία του Χριστού στo δυτικό μέρος της πολιτείας της Νεάς Υόρκης. Υπό την ηγεσία του Σμιθ, η έδρα της Εκκλησίας μεταφέρθηκε διαδοχικά στο Οχάιο, στο Μιζούρι και στο Ιλινόι. Μετά τον θάνατό του το 1844 και την επακόλουθη κρίση διαδοχής, η πλειοψηφία των οπαδών του ακολούθησε τον Μπρίγκαμ Γιανγκ, ο οποίος οδήγησε την Εκκλησία στην τρέχουσα έδρα της στο Σολτ Λέικ Σίτι. Ο Γιανγκ και οι διάδοχοί του συνέχισαν την ανάπτυξη της Εκκλησίας, πρώτα σε ολόκληρη τη δυτική περιοχή των ΗΠΑ μεταξύ των βουνών, και αργότερα σε εθνικό και διεθνές επίπεδο. Η Εκκλησία έχει δεχθεί κριτική σε όλη την ιστορία της· η σύγχρονη κριτική περιλαμβάνει διαμάχες για τις ιστορικές της αξιώσεις, τη μεταχείριση μειονοτήτων και τα οικονομικά της. Η πρακτική της πολυγαμίας αποτέλεσε πηγή αντιπαραθέσεων μέχρι που περιορίστηκε το 1890 και καταργήθηκε επίσημα το 1904.

Τα μέλη της Εκκλησίας είναι γνωστοί ως Άγιοι των Τελευταίων Ημερών ή ανεπίσημα ως Μορμόνοι, και πιστεύουν ότι ο πρόεδρος της Εκκλησίας είναι ένας σύγχρονος «προφήτης, βλέπων και αποκαλύπτων» και ότι ο Ιησούς Χριστός, υπό την καθοδήγηση του Θεού Πατέρα, ηγείται της Εκκλησίας αποκαλύπτοντας το θέλημά Του και μεταβιβάζοντας την ιεροσύνη Του στον πρόεδρο. Ο πρόεδρος ηγείται μιας ιεραρχικής δομής που κατέρχεται από τις ευρύτερες περιοχές στις επισκοπές και τις ενορίες. Σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο, η Εκκλησία έχει εθελοντικό κλήρο, και οι ενορίες διοικούνται από επισκόπους. Οι άνδρες μπορούν να χειροτονηθούν στην ιεροσύνη, εφόσον ζουν σύμφωνα με τα πρότυπα της Εκκλησίας. Οι γυναίκες δεν χειροτονούνται στην ιεροσύνη, αλλά κατέχουν ηγετικούς ρόλους σε ορισμένους οργανισμούς της Εκκλησίας. Η Εκκλησία διατηρεί ένα μεγάλο ιεραποστολικό πρόγραμμα που συνδυάζει προσηλυτισμό και ανθρωπιστικές υπηρεσίες παγκοσμίως· και άνδρες και γυναίκες μπορούν να υπηρετήσουν ως ιεραπόστολοι. Η Εκκλησία χρηματοδοτεί επίσης και συμμετέχει σε ανθρωπιστικά έργα που είναι ανεξάρτητα από τις ιεραποστολικές της δραστηριότητες.

 Ιστορία 
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Joseph_Smith,_Jr._portrait_owned_by_Joseph_Smith_III.jpg|μικρογραφία|Ο Τζόζεφ Σμιθ, ο πρώτος Πρόεδρος της Εκκλησίας του Χριστού

 Αρχές 
Ο Τζόζεφ Σμιθ οργάνωσε επίσημα την εκκλησία με την ονομασία «Εκκλησία του Χριστού» στις 6 Απριλίου 1830, στη δυτική Νέα Υόρκη. Το όνομα αργότερα άλλαξε σε Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών. Οι πρώτοι προσηλυτισμένοι προσήλθαν εν μέρει εξαιτίας του νεοεκδοθέντος Βιβλίου του Μόρμον, το οποίο παρουσιάζεται ως χρονικό ιθαγενών Αμερικανών προφητών που, σύμφωνα με τον Σμιθ, μετέφρασε από χρυσές πλάκες.

Ο Σμιθ σκόπευε να ιδρύσει τη Νέα Ιερουσαλήμ στη Βόρεια Αμερική, την αποκαλούμενη Σιών. Το 1831 η εκκλησία μεταφέρθηκε στο Κίρτλαντ του Οχάιο και άρχισε να εγκαθιδρύει προπύργιο στην κομητεία Τζάκσον του Μιζούρι, όπου ο Σμιθ σχεδίαζε να μεταφέρει αργότερα την έδρα της εκκλησίας. Ωστόσο, το 1833, άποικοι του Μιζούρι απέβαλαν βίαια τους Αγίους των Τελευταίων Ημερών από την κομητεία Τζάκσον. Η εκκλησία προσπάθησε ανεπιτυχώς να ανακτήσει τη γη μέσω παραστρατιωτικής εκστρατείας. Παρά τις δυσκολίες, η εκκλησία άνθισε στο Κίρτλαντ: ο Σμιθ δημοσίευσε νέες αποκαλύψεις και χτίστηκε ο Ναός του Κίρτλαντ (Kirtland Temple), του οποίου τα εγκαίνια συγκρίθηκαν με την ημέρα της Πεντηκοστής. Η περίοδος του Κίρτλαντ έληξε το 1838, όταν οικονομικό σκάνδαλο συγκλόνισε την εκκλησία και προκάλεσε μαζικές αποστασίες. Ο Σμιθ ανασυγκρότησε την εκκλησία στο Φαρ Ουέστ του Μιζούρι, αλλά οι εντάσεις κλιμακώθηκαν σε βίαιες συγκρούσεις με τους αποίκους. Ο κυβερνήτης του Μιζούρι διέταξε τότε οι Μορμόνοι να «εξολοθρευτούν ή να εκδιωχθούν από την Πολιτεία». Το 1839 οι Άγιοι των Τελευταίων Ημερών μετέτρεψαν έναν βάλτο στις όχθες του Μισισιπή σε πόλη, τη Ναβού (Nauvoo) του Ιλινόις, η οποία έγινε η νέα έδρα της εκκλησίας.
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Carthage_Jail_from_southwest.jpg|αριστερά|μικρογραφία|Η Φυλακή Κάρθαντζ (Carthage), το μέρος που ο Τζόζεφ Σμιθ δολοφονήθηκε το 1844
Η Ναβού αναπτύχθηκε ραγδαία καθώς ιεραπόστολοι στην Ευρώπη και αλλού προσήλκυαν νέους πιστούς που συνέρρεαν στην πόλη. Στο μεταξύ, ο Σμιθ εισήγαγε την πολυγαμία στους στενότερους συνεργάτες του. Καθιέρωσε επίσης τελετές που, όπως ισχυρίστηκε, του αποκαλύφθηκαν από τον Κύριο, ώστε οι δίκαιοι να γίνουν θεοί στη μετά θάνατον ζωή, και ίδρυσε κοσμικό θεσμό για τη διακυβέρνηση της Χιλιετούς Βασιλείας. Την ίδια περίοδο, παρουσίασε πλήρη εκδοχή της Πρώτης Οράσεώς του, όπου ισχυρίστηκε ότι δύο ουράνια «πρόσωπα» εμφανίστηκαν σ’ εκείνον σε ηλικία 14 ετών. Η όραση αυτή θεωρείται από την Εκκλησία ως το σημαντικότερο γεγονός στην ιστορία της ανθρωπότητας μετά την ανάσταση του Ιησού.
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Earliest_Depiction_of_Joseph_Smith_First_Vision_by_J_Hoey.JPG|μικρογραφία|Ξυλογραφία του J. Hoey που απεικονίζει την Πρώτη Όραση του Τζόζεφ Σμιθ, δημοσιευμένη για πρώτη φορά το 1873 στο βιβλίο του T. B. H. Stenhouse Rocky Mountain Saints.Palfreyman, "Mormon Roots in the American Forest," 15–16. Palfreyman identifies the woodcut in Rocky Mountain Saints as the earliest surviving First Vision image; Stenhouse, Rocky Mountain Saints 1873 Πρόκειται για την παλαιότερη γνωστή απεικόνιση της Πρώτης Οράσεως.Elise Petersen and Steven C. Harper, "Using Art and Film to Form and Reform a Collective Memory of the First Vision," in An Eye of Faith: Essays in Honor of Richard O. Cowan, ed. Kenneth L. Alford and Richard E. Bennett (Provo, UT: Religious Studies Center; Salt Lake City, 2015), 257–75.
Στις 27 Ιουνίου 1844, ο Σμιθ και ο αδελφός του, Χάιραμ, σκοτώθηκαν από όχλο στην πόλη Κάρθιτζ του Ιλινόις, ενώ κρατούνταν με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας. Καθώς ο Χάιραμ ήταν ο ορισμένος διάδοχος, οι θάνατοί τους προκάλεσαν κρίση διαδοχής. Τελικά, η πλειονότητα των μελών ακολούθησε τον Μπρίγκαμ Γιανγκ (Brigham Young), ο οποίος ανέλαβε την ηγεσία.

Άλλες ομάδες ακολούθησαν διαφορετικούς ηγέτες· συλλογικά ονομάζονται «κίνημα των Αγίων των Τελευταίων Ημερών». Η μεγαλύτερη από αυτές είναι η Κοινότητα του Χριστού (Community of Christ) με έδρα το Ιντεπέντενς του Μιζούρι, ενώ δεύτερη μεγαλύτερη είναι η Εκκλησία του Ιησού Χριστού (Church of Jesus Christ) με έδρα την Πενσιλβάνια. Μοιράζονται την πίστη στον Σμιθ ως προφήτη και στο Βιβλίο του Μόρμον, αλλά διαφέρουν σε δογματικά και οργανωτικά θέματα από την κύρια Εκκλησία.

 Εποχή των Πρωτοπόρων 
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:BrighamYoung1.jpg|αριστερά|μικρογραφία|Ο Μπρίγκαμ Γιανγκ ηγήθηκε την Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών από το 1844 μέχρι τον θάνατο του το  1877.
Μετά τον θάνατο του Σμιθ, οι συγκρούσεις με τους κατοίκους του Ιλινόι συνεχίστηκαν. Ο Μπρίγκαμ Γιανγκ οδήγησε τους οπαδούς του –τους λεγόμενους Μορμόνους πρωτοπόρους (Mormon Pioneers)– προς δυσμάς, αρχικά στη Νεμπράσκα και το 1847 στην περιοχή που αργότερα έγινε η Επικράτεια της Γιούτα (Utah Territory), τότε γη των εθνών Γιούτε, Γκοσούτ και Σοσόνι (Ute, Goshute and Shoshone) και υπό διεκδίκηση από το Μεξικό μέχρι το 1848. Περίπου 80.000 άποικοι κατέφθασαν μεταξύ 1847 και 1869 και αποίκισαν την περιοχή που σήμερα είναι γνωστή ως «Διάδρομος των Μορμόνων». Την ίδια περίοδο υπήρξαν προσπάθειες να παγκοσμοιοποιηθεί η εκκλησία άρχισαν, με ιεραπόστολους να έχουν σταλθεί στους Νήσους Σάντουϊτς (σημερινή Χαβάη), στην Ινδία, στη Κίνα, στην Αυστραλία, στη Νότια Αφρική και σε όλη την Ευρώπη.

Ο Γιανγκ ενσωμάτωσε νομικά την εκκλησία και κυβέρνησε αρχικά θεοκρατικά τόσο την εκκλησία όσο και την επικράτεια. Το 1852 δημοσιοποίησε την πρακτική της πολυγαμίας (plural marriage), στην οποία σύμφωνα με τις σύγχρονες έρευνες συμμετείχε περίπου το 20% των οικογενειών.

Το 1857, η ένταση με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση και τους γείτονες κορυφώθηκε, κυρίως λόγω κατηγοριών που αφορούσαν την πολυγαμία και την θεοκρατική διακυβέρνηση της Επικράτειας της Γιούτα από τον Γιανγκ. Ως αποτέλεσμα, προέκυψε ο «Μορμονικός Πόλεμος της Γιούτα» (1857–1858), που κατέληξε σε ειρηνική σχετικά εισβολή του στρατού των ΗΠΑ. Το πιο αξιοσημείωτο περιστατικό μορμονικής βίας κατά τη διάρκεια αυτής της σύγκρουσης ήταν η σφαγή του Μάουντεν Μέντοους (Mountain Meadows), κατά την οποία οι ηγέτες μιας τοπικής παραστρατιωτικής οργάνωσης Μορμόνων διέταξαν τη σφαγή ενός άμαχου μεταναστευτικού καραβανιού που ταξίδευε διαμέσου της Γιούτα κατά την περίοδο της κλιμακούμενης στρατιωτικής έντασης.  Μετά την αποκάλυψη της σφαγής, η εκκλησία έγινε στόχος σημαντικής κριτικής από τα μέσα ενημέρωσης.
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Pioneers_Crossing_the_Plains_of_Nebraska_by_C.C.A._Christensen.png|αριστερά|μικρογραφία|Πίνακας του 19ου αιώνα των Μορμόνων Πρωτοπόρων να περνάνε τις πεδιάδες της Νεμπράσκα 
Μετά την αποχώρηση του Στρατού, ο Γιανγκ συμφώνησε να παραιτηθεί από την εξουσία και να αντικατασταθεί από έναν μη Μορμόνο εδαφικό κυβερνήτη, τον Άλφρεντ Κάμινγκ (Alfred Cumming). Παρ’ όλα αυτά, η Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών εξακολουθούσε να ασκεί σημαντική πολιτική επιρροή στην Επικράτεια της Γιούτα. Ταυτόχρονα, οι εντάσεις ανάμεσα στους Μορμόνους εποίκους και τους ιθαγενείς συνέχισαν να κλιμακώνονται, καθώς οι άποικοι άρχισαν να εγκαθίστανται σε ολοένα και μεγαλύτερη περιοχή γης των ιθαγενών φυλών. Παρόλο που έγιναν προσπάθειες για ειρηνική συνύπαρξη ανάμεσα σε Μορμόνους και ιθαγενείς, ξέσπασαν συγκρούσεις περίπου από το 1849 έως το 1873, που κορυφώθηκαν σε ένοπλες συρράξεις όπως ο Πόλεμος του Γουακάρα (Wakara’s War), (PDF.) η Σφαγή στον Ποταμό Μπέαρ (Bear River Massacre) και ο Πόλεμος του Μαύρου Γερακιού (Black Hawk War).

Μετά τον θάνατο του Γιανγκ το 1877, τον διαδέχθηκαν διαδοχικά στην προεδρία της Εκκλησίας ο Τζον Τέιλορ (John Taylor) και ο Γουίλφορντ Γούντραφ (Wilford Woodruff), οι οποίοι αντιστάθηκαν στις προσπάθειες του Κογκρέσου των Ηνωμένων Πολιτειών να απαγορεύσει τους πολυγαμικούς γάμους των Μορμόνων. Το 1878, το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών, στην υπόθεση Ρέινολτς εναντίων Ηνωμένων Πολιτείων (Reynolds v. United States), αποφάνθηκε ότι το «θρησκευτικό καθήκον» για την τέλεση πολυγαμίας δεν αποτελούσε έγκυρη υπεράσπιση για διώξεις που σχετίζονταν με την παραβίαση των πολιτειακών νόμων κατά της πολυγαμίας. Η σύγκρουση ανάμεσα στους Μορμόνους και την ομοσπονδιακή κυβέρνηση κλιμακώθηκε σε τέτοιο βαθμό ώστε, το 1890, το Κογκρέσο διέλυσε νομικά την Εκκλησία και κατέσχεσε το μεγαλύτερο μέρος της περιουσίας της. Λίγο αργότερα, ο Γούντραφ εξέδωσε μανιφέστο με το οποίο ανέστειλε επίσημα την τέλεση νέων πολυγαμικών γάμων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες βελτιώθηκαν αισθητά μετά το 1890, σε σημείο που η Γιούτα έγινε δεκτή ως πολιτεία των Η.Π.Α. το 1896. Οι σχέσεις βελτιώθηκαν περαιτέρω μετά το 1904, όταν ο πρόεδρος της Εκκλησίας Τζόζεφ Φ. Σμιθ αποκήρυξε εκ νέου την πολυγαμία ενώπιον του Κογκρέσου των Ηνωμένων Πολιτειών και εξέδωσε ένα «Δεύτερο Μανιφέστο», το οποίο ζητούσε την πλήρη παύση όλων των πολυγαμικών γάμων στην Εκκλησία. Τελικά, η Εκκλησία υιοθέτησε πολιτική αφορισμού των μελών της που εξακολουθούσαν να ασκούν την πολυγαμία. Ορισμένες φονταμενταλιστικές ομάδες, με σχετικά μικρό αριθμό μελών, αποσχίστηκαν και συνεχίζουν να ασκούν την πολυγαμία, ωστόσο η Εκκλησία αποστασιοποιείται από αυτές.
σύνδεσμος=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Washington_D.C._Temple_At_Dusk.jpg|μικρογραφία|Ολοκληρωμένη το 1846, ο ναός της Ουάσινγκτον ήταν ο πρώτος που χτίστηκε στις Ανατολικές ΗΠΑ

 Σύγχρονη εποχή 
Κατά τον 20ό αιώνα, η Εκκλησία αναπτύχθηκε σημαντικά και έγινε διεθνής οργανισμός. Το 2000, η Εκκλησία ανέφερε περισσότερους από 60.000 ιεραποστόλους και η παγκόσμια ιδιότητα μέλους ανερχόταν σε λίγο πάνω από 11 εκατομμύρια. Ονομαστικά, η παγκόσμια ιδιότητα μέλους ξεπέρασε τα 16 εκατομμύρια το 2018. Λιγότερο από το ήμισυ των μελών ζει στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ακαδημαϊκοί έχουν χαρακτηρίσει την εκκλησία ως αποκαταστατική (Restorationist), νέο θρησκευτικό κίνημα, και πιθανή παγκόσμια θρησκεία.

Η Εκκλησία έχει καταστεί ένθερμος υποστηρικτής της πυρηνικής οικογένειας και κατά καιρούς έχει παίξει εξέχοντα ρόλο σε πολιτικά ζητήματα, μεταξύ των οποίων η αντίθεση στην εγκατάσταση βάσεων πυραύλων MX Peacekeeper στην Γιούτα και τη Νεβάδα, στην Τροπολογία Ίσων Δικαιωμάτων (Equal Rights Amendment), στη νομιμοποίηση του τζόγου, στον γάμο ομοφυλόφιλων,και στην ιατρικώς υποβοηθούμενη ευθανασία.

Ένας αριθμός επίσημων αλλαγών έλαβε χώρα στον οργανισμό κατά τη σύγχρονη εποχή. Το 1978, η Εκκλησία ανέτρεψε την προηγούμενη πολιτική της να αποκλείει μαύρους άνδρες αφρικανικής καταγωγής από την ιεροσύνη, πολιτική που ίσχυε από το 1852 πλέον μέλη όλων των φυλών μπορούν να χειροτονηθούν στην ιεροσύνη. Επίσης, από τις αρχές του 1900, η Εκκλησία θέσπισε το Πρόγραμμα Ιερατικής Συσχέτισης (Priesthood Correlation Program), ώστε να κεντρικοποιήσει τις λειτουργίες της και να τις υπαγάγει σε ιεραρχία ιερατικών ηγετών. Κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης, η Εκκλησία άρχισε επίσης να λειτουργεί σύστημα πρόνοιας, ενώ έχει διεξάγει ανθρωπιστικές προσπάθειες σε συνεργασία με άλλες θρησκευτικές οργανώσεις όπως η Catholic Relief Services, καθώς και με κοσμικές οργανώσεις όπως η Care International. Από το 1913 έως το 2020, η Εκκλησία υπήρξε ο κύριος χορηγός προσκοπικών προγραμμάτων για αγόρια, ιδίως στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Εκκλησία ήταν η μεγαλύτερη χορηγούσα οργάνωση στην Boy Scouts of America, (LDS Scouts made up nearly 20 percent of all enrolled Boy Scouts) αλλά το 2020, η Εκκλησία τερμάτισε τη συνεργασία της με την BSA και ξεκίνησε ένα εναλλακτικό, θρησκευτικά επικεντρωμένο πρόγραμμα νεολαίας, το οποίο αντικατέστησε όλα τα άλλα προγράμματα νεολαίας.

Κατά το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα και στις αρχές του 21ου, η Εκκλησία έχει απαντήσει σε διάφορες προκλήσεις για το δόγμα και την αυθεντία της. Οι προκλήσεις αυτές περιλάμβαναν την αυξανόμενη εκκοσμίκευση, αμφισβητήσεις σχετικά με την ορθότητα της μετάφρασης του Βιβλίου του Αβραάμ από το Πολύτιμο Μαργαριτάρι, καθώς και πρωτογενή έγγραφα που παραχαράχθηκαν από τον καταδισκαμένο δολοφόνο Μαρκ Χόφμαν (Mark Hoffman) και τα οποία φαινόταν να αντικρούουν σημαντικές πτυχές της πρώιμης επίσημης εκκλησιαστικής ιστορίας.

 Παραπομπές 

 Σημειώσεις 

Κατηγορία:Αντιτριαδισμός