Πέλαγος

Το παρόν άρθρο εξετάζει τον  θαλασσογραφικό όρο. Ιδιαίτερη χρήση γίνεται στον όρο Πέλαγος στην Βιολογία και Ωκεανογραφία.

Ως πέλαγος (κοινώς και «πέλαγο» ή «πέλαο») χαρακτηρίζεται η πέραν της όποιας ακτής απλωμένη θαλάσσια έκταση μικρότερη όμως εκείνης της Θάλασσας και της οποίας όμως  αποτελεί μέρος (π.χ. Μεσόγειος Θάλασσα – Αιγαίο Πέλαγος – Σαρωνικός Κόλπος).

Έτσι η θάλασσα περιλαμβάνει εκτός τις επιμέρους θάλασσες και Πελάγη. Κάθε δε Πέλαγος περιλαμβάνει Κόλπους και κατώτερες ακτογραφικές διαβαθμίσεις. Υπάρχουν όμως, όπως σε κάθε κανόνα, και οι εξαιρέσεις π.χ. «της κατά Θάσον θαλάσσης» των αρχαίων Ελλήνων που αφορά μέρος του Αιγαίου πελάγους ή της «Αλκυονίδος Θαλάσσης» που αφορά μέρος του Κορινθιακού κόλπου, ή της «Τηλεβοΐδος Θαλάσσης» που αφορά μέρος του Ιονίου πελάγους.

Γενικά το πέλαγος λαμβάνει ονομασία εκείνη της κύριας ακτής που  περιβρέχει ή από ιστορικού γεγονότος που συνέβη σ΄ αυτό. Έτσι κατά την εποχή του Πτολεμαίου τα πελάγη της Μεσογείου ήταν, κατ΄ αλφαβητική σειρά, τα ακόλουθα: 
 Αιγαίο πέλαγος, 
 Αιγύπτιο πέλαγος, 
 Αυσώνιο πέλαγος, 
 Αχαϊκό πέλαγος, 
 Βαλερικό πέλαγος
 Βεβρύκιο πέλαγος
 Γαλατικό πέλαγος
 Δαλματικό πέλαγος Ηπειρωτικό πέλαγος
 Θεσπρωτικό πέλαγος
 Θρακικό πέλαγος
 Ιβηρικό πέλαγος
 Ικάριο πέλαγος
 Ιλλυρικό πέλαγος
 Ισικό πέλαγος
 Ιόνιο πέλαγος Καρπάθιο πέλαγος
 Κελτικό πέλαγος
 Κιλίκιο πέλαγος
 Κρόνιο πέλαγος
 Κύπριο πέλαγος
 Κυφάριο πέλαγος
 Λιβυκό πέλαγος Μυρτώο πέλαγος
 Παμφύλιο πέλαγος
 Παρθένιο πέλαγος 
 Ρόδιο πέλαγος
 Σαρδώο πέλαγος
 Σικελικό πέλαγος
 Τυρσηνικό πέλαγος και
 Φοινίκιο πέλαγος 

Επίσης από την αρχαιότητα ήταν γνωστό και το Πέλαγος Αρκαδίας που αφορά ορεινή περιοχή την οποία και μνημονεύει ο Παυσανίας.


Κατηγορία:Φράσεις