Ολυμπιακός Ύμνος

Ο Ολυμπιακός Ύμνος είναι μια μουσική σύνθεση που συντέθηκε για τους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 1896 από τον Κερκυραίο συνθέτη Σπύρο Σαμάρα, σε ποίηση και στίχους του Κωστή Παλαμά. 

Γράφτηκε ένα χρόνο νωρίτερα και ακούστηκε για πρώτη φορά τον Ιανουάριο του 1896 στο Φιλολογικό Σύλλογο "Παρνασσός". Στις 25 Μαρτίου 1896, ο Βασιλιάς Γεώργιος από το Παναθηναϊκό Στάδιο κήρυξε την τελετή έναρξης των Α' Σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. 

Κατά τις επόμενες Ολυμπιάδες και μέχρι το 1956, η εκάστοτε διοργανώτρια χώρα ήταν υποχρεωμένη να διοργανώνει τον δικό της Ολυμπιακό Ύμνο, κάτι που δεν αποδείχθηκε εύλογο. Έτσι το 1936 ο Ύμνος των Αγώνων του Βερολίνου, τον οποίο ειχε συνθέσει ο Ρίχαρντ Στράους, αποφασίστηκε να είναι ο μόνιμος Ύμνος των Ολυμπιακών Αγώνων. Απόφαση που λίγο αργότερα ανακλήθηκε και από το 1954 έως το 1956 επικράτησε ο Ύμνος του Πολωνού Μίχα Σπίσακ. Όλα αυτά μέχρι το 1958 όταν ο ύμνος των Σαμάρα / Παλαμά επελέγη από την Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή ως ο επίσημος ύμνος του Ολυμπιακού Κινήματος και από την Ολυμπιάδα της Ρώμης το 1960 ανακρούεται στις τελετές έναρξης και λήξης κάθε Ολυμπιάδας, συνήθως μεταγλωττισμένος στη γλώσσα της διοργανώτριας χώρας. Ο Ολυμπιακός Ύμνος έχει μεταφραστεί σχεδόν σε όλες τις γλώσσες, ωστόσο είναι αρκετές οι διοργανώτριες χώρες που προτιμούν να ακουστεί στην ελληνική.

Η αρχική παρτιτούρα βρίσκεται στην έδρα της ΔΟΕ στη Λωζάνη.

Οι στίχοι του παλαμικού ποιήματος 

Αρχαίο πνεύμ' αθάνατον, αγνέ πατέρα
Του ωραίου, του μεγάλου και του αληθινού
Κατέβα φανερώσου κι άστραψε εδώ πέρα
Στην δόξα της δικής σου γης και του ουρανού.

Στον δρόμο και στο μάλεμα και στο λιθάρι
Στων ευγενών αγώνων, λάμψε την ορμή
Και με το αμάραντο στεφάνωσε κλωνάρι
Και σιδερένιο πλάσε και άξιο το κορμί.

Κάμποι βουνά και θάλασσες φέγγουνε μαζί σου
Σαν ένας λευκοπόρφυρός μέγας ναός
Και τρέχει στον ναό εδώ προσκυνητής σου
Αρχαίο πνεύμ' αθάνατο κάθε λαός!

Σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν τραγουδιέται ο Ύμνος, η λέξη «θάλασσες» (πρώτος στίχος τρίτης στροφής) αντικαθίσταται από τη λέξη «πέλαγα».

Ο ύμνος στις τελετές έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων
Από την καθιέρωση της ανάκρουσης του ύμνου στις τελετές έναρξης, κατά την έπαρση της Ολυμπιακής σημαίας ο ύμνος αποδόθηκε στις εξής γλώσσες: 
+ Θερινοί Ολυμπιακοί ΑγώνεςΧειμερινοί Ολυμπιακοί ΑγώνεςΡώμη 1960: Στα ιταλικά
Τόκιο 1964: Στα ιαπωνικά
Μεξικό 1968: Στα ισπανικά
Μόναχο 1972: Αποδόθηκε μόνο από ορχήστρα, χωρίς ύπαρξη φωνητικών
Μόντρεαλ 1976: Στα ελληνικά από την ελληνική χορωδία Ορφέας
Μόσχα 1980: Στα ρωσικά
Λος Άντζελες 1984: Στα αγγλικά
Σεούλ 1988: Στα κορεατικά
Βαρκελώνη 1992: Σε μικτά καταλανικά, ισπανικά και γαλλικά
Ατλάντα 1996: Στα αγγλικά
Σίδνεϊ 2000: Στα ελληνικά από ελληνική χορωδία
Αθήνα 2004: Στα ελληνικά
Πεκίνο 2008: Στα ελληνικά από κινεζική παιδική χορωδία
Λονδίνο 2012: Αποδόθηκε μόνο από ορχήστρα, χωρίς ύπαρξη φωνητικών
Ρίο ντε Τζανέιρο 2016: Στα αγγλικά 
Τόκιο 2020: Στα αγγλικά
Παρίσι 2024:Στα ελληνικά Κοιλάδα Σκουάου 1960: Στα αγγλικά
Ίνσμπρουκ 1964: Στα γερμανικά
Γκρενόμπλ 1968: Στα γαλλικά
Σαπόρο 1972: Στα ιαπωνικά
Ίνσμπρουκ 1976: Στα γερμανικά
Λέικ Πλάσιντ 1980: Στα αγγλικά
Σαράγεβο 1984: Στα σερβοκροατικά
Κάλγκαρι 1988: Στα ελληνικά από καναδική χορωδία
Αλμπερβίλ 1992: Στα γαλλικά
Λιλεχάμερ 1994: Στα νορβηγικά
Ναγκάνο 1998: Στα ιαπωνικά
Σολτ Λέικ Σίτυ 2002: Στα αγγλικά
Τορίνο 2006: Αποδόθηκε μόνο από ορχήστρα, χωρίς ύπαρξη φωνητικών
Βανκούβερ 2010: Στα αγγλικά και γαλλικά εξ ημισείας
Σότσι 2014: Στα ρωσικά
Πιόνγκτσανγκ 2018: Ελληνικά (έναρξη), Αγγλικά (λήξη)
Πεκίνο 2022: Στα ελληνικά από κινεζική παιδική χορωδία
Μιλάνο-Κορτίνα 2026: Στα αγγλικά από τη κολορατούρα μεσόφωνο Τσετσίλια Μπάρτολι  Ελληνικά (λήξη),

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Μουσική και Μουσικοί στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 1896

Κατηγορία:Ολυμπιακά σύμβολα
Κατηγορία:Ύμνοι αθλητικών διοργανώσεων