Περιφέρεια Πελοποννήσου

Η Περιφέρεια Πελοποννήσου είναι μία από τις δεκατρείς Περιφέρειες της Ελλάδας. Περιλαμβάνει τους νομούς Αρκαδίας, Αργολίδας, Κορινθίας, Λακωνίας και Μεσσηνίας.

Η Πελοπόννησος έχει σχήμα πλατανόφυλλου και πήρε το όνομά της από το μυθικό βασιλιά της Ολυμπίας, τον Πέλοπα που αλλιώς λέγεται και Μοριάς. Οι νομοί Αχαΐας και Ηλείας παρ' όλο που βρίσκονται στην Πελοπόννησο ανήκουν διοικητικά στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, και όχι στην Περιφέρεια Πελοποννήσου όπως και οι περιοχές της Τροιζηνίας και κάποια από τα νησιά Πόρος Σπέτσες, Ύδρα που υπάγονται στην Περιφέρεια Αττικής και όχι στην Περιφέρεια Πελοποννήσου και στον  Νομό Αργολίδας.  Έδρα της περιφέρειας είναι η Τρίπολη, ενώ μεγαλύτερη πόλη είναι η Καλαμάτα. Καλύπτει έκταση 15.490 τ.χλμ. και ο μόνιμος πληθυσμός της ανέρχεται σε 539.535 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2021 από την ΕΛ.ΣΤΑΤ.. Η Πελοπόννησος ως περιφέρεια έχει δείκτη ανθρώπινης ανάπτυξης 0.849 μονάδων και είναι ο ένατος υψηλότερος στην ελληνική επικράτεια.

 Διοικητική διαίρεση 

Η περιφέρεια διαιρείται σε πέντε περιφερειακές ενότητες (Π.Ε.), στις οποίες υπάγονται οι 26 δήμοι της. Οι Π.Ε. ταυτίζονται γεωγραφικά με τους αντίστοιχους νομούς.

 Περιοχές 
Περιφερειακή ενότηταΔήμοςΈκτ. (χμ2)Πληθ. (2021)Έδρα ΑργολίδαςΆργους-Μυκηνών1.002,639.994ΆργοςΕπιδαύρου 338,067.030ΛιγουριόΕρμιονίδας417,613.567ΚρανίδιΝαυπλιέων 387,832.625Ναύπλιο ΑρκαδίαςΒόρειας Κυνουρίας575,79.483ΆστροςΓορτυνίας 1.054,37.915ΔημητσάναΜεγαλόπολης727,38.784ΜεγαλόποληΝότιας Κυνουρίας583,27.245ΛεωνίδιοΤρίπολης1.48144.165Τρίπολη ΚορινθίαςΒέλου-Βόχας164,917.883ΖευγολατιόΚορινθίων611,955.941ΚόρινθοςΛουτρακίου - Αγίων Θεοδώρων293,222.016ΛουτράκιΝεμέας192,55.713ΝεμέαΞυλοκάστρου - Ευρωστίνης411,515.570ΞυλόκαστροΣικυωνίων59921.187Κιάτο ΛακωνίαςΑνατολικής Μάνης510,512.779ΓύθειοΕλαφονήσου 18898ΕλαφόνησοςΕυρώτα654,316.058ΣκάλαΜονεμβασίας908,221.816ΜολάοιΣπάρτης 1.181,932.786ΣπάρτηΜεσσηνίαςΔυτικής Μάνης402,85.875ΚαρδαμύληΚαλαμάτας 440,372.906ΚαλαμάταΜεσσήνης563,719.170ΜεσσήνηΟιχαλίας411,48.504ΜελιγαλάςΠύλου-Νέστορος 554,317.194ΠύλοςΤριφυλίας 612,122.431Κυπαρισσία

 Γεωγραφία 
Η Περιφέρεια Πελοποννήσου καλύπτει περίπου τα 2/3 της γεωγραφικής περιοχής της Πελοποννήσου (οι νομοί Αχαΐας και Ηλείας ανήκουν στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας). Πρόκειται για έναν κυρίως ορεινό και ημιορεινό γεωγραφικό χώρο με σημαντικές ωστόσο πεδινές εκτάσεις. Εξαιτίας της διώρυγας της Κορίνθου η Πελοπόννησος έχει αποκοπεί από την ηπειρωτικη Ελλάδα και ουσιαστικά θεωρείται τεχνητό νησί.

Ο Ταΰγετος (2.405 μ) είναι το ψηλότερο βουνό στην επικράτεια της Περιφέρειας Πελοποννήσου. Εκτείνεται από την περιοχή της Μεγαλόπολης και της Φαλαισίας στον βορρά και τελειώνει στην χερσόνησο της Μάνης στον νότο. Η Κυλλήνη (Ζήρεια) (2.374 μ) είναι το δεύτερο ψηλότερο βουνό και βρίσκεται στην δυτική Κορινθία κοντά στα σύνορα με την Αχαΐα και με την Αρκαδία. Άλλα σημαντικά βουνά αποτελούν το Μαίναλο (1.981 μ), ο Πάρνωνας (1.934 μ), το Αρτεμίσιο (1.771 μ), ο Κτενιάς (1.634 μ), το Αραχναίο (1.199 μ), ο Φαρμακάς (1.616 μ), ο Ολίγυρτος (1.935 μ), το Αφροδίσιο (1.445 μ.), το Λύκαιο (1.421 μ.) και οι Αδέρες (721 μ).

Σημαντικές πεδιάδες αποτελούν ο Αργολικός κάμπος, ο Μεσσηνιακός κάμπος, ο Λακωνικός κάμπος και ο Κορινθιακός κάμπος. Επιπλέον η περιφέρεια διαθέτει πολλά καρστικά οροπέδια με κυριότερα αυτό της Μαντινείας-Τεγέας, της Μεγαλόπολης, την κοιλάδα του Φενεού, το οροπέδιο της Στυμφαλίας και το οροπέδιο της Αλέας.

Στην Περιφέρεια πηγάζουν μερικοί από τους πιο σημαντικούς ποταμούς ολόκληρης της Πελοποννήσου, αν και είναι λίγοι οι ποταμοί που ρέουν με αξιοσημείωτη ποσότητα νερού όλον τον χρόνο. Ο Αλφειός πηγάζει από την περιοχή της Μεγαλόπολης, ο Λάδων στα σύνορα με την Αχαΐα με πηγές σε Αροανία, Ερύμανθο και Αφροδίσιο, ο Ευρώτας από την περιοχή της   Σκυρίτιδας, ο Τάνος  που πηγάζει από το όρος Πάρνωνας διασχίζει αρκετά χωριά της Αρκαδίας, μεταξύ των οποίων το Άστρος Κυνουρίας και εκβάλλει βόρεια από το Παράλιο Άστρος στον Θυρεατικό κόλπο, ο Πάμισος και ο Ίναχος από το Λύκαιο όρος και ο Ασωπός από τα όρη Ολίγυρτος και Φαρμακά.

Η Περιφέρεια διαθέτει μόνο δύο μόνιμες φυσικές λίμνες: την Τάκα και την Στυμφαλία. Παλαιότερα υπήρχαν περισσότερες λίμνες που ωστόσο εξαφανίστηκαν λόγο αποστραγγιστικών έργων. Η πιο σημαντική τεχνητή λίμνη είναι αυτή του Λάδωνα στην Γορτυνία. Άλλες τεχνητές λίμνες είναι είναι της Δόξας και της Χριστιανούπολης.

 Οικονομία 
Το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν της Πελοποννήσου ήταν 8.2 δισεκατομμύρια € το 2018, αποτελώντας το 4.5% της ελληνικής οικονομίας. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ προσαρμοσμένο ως προς την αγοραστική δύναμη ήταν 17.400€ ήτοι το 57% του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης των 27 κρατών μελών την χρονιά εκείνη. Το ΑΕΠ ανά εργαζόμενο ήταν το 68% του μέσου όρου της ΕΕ.

Το 2003 το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της Πελοποννήσου ήταν το 77.5% του ΑΕΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης των 25 κρατών μελώνEurostat News Release 63/2006: Regional GDP per inhabitant in the EU 25 (). Το 2017 το ποσοστό ανεργίας στην Περιφέρεια Πελοποννήσου ανερχόταν σε 16.8%.

 Περιφερειακές εκλογές 

 2023 
Ο στηριζόμενος από το κυβερνών κόμμα της Νέας Δημοκρατίας, Δημήτρης Πτωχός, αναδείχθηκε νικητής στις περιφερειακές εκλογές του 2023, επικρατώντας τόσο στον πρώτο όσο και στον δεύτερο γύρο, έναντι του ανεξάρτητου και χωρίς κομματική στήριξη της υποψηφιότητάς του, ανθυποψηφίου του, Πέτρου Τατούλη, ο οποίος κατέλαβε τη δεύτερη θέση. Στον πρώτο γύρο των περιφερειακών εκλογών του 2023, στις 8 Οκτωβρίου, από τους 665.404 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους ψήφισαν 356.516 (συμμετοχή 53,58%), ενώ στον δεύτερο γύρο, στις 15 Οκτωβρίου, ψήφισαν 219.298 (συμμετοχή 32,96%).
Υποψήφιος ΠεριφερειάρχηςΣυνδυασμόςΚόμμα Στήριξης%
1ου γύρουΨήφοι 1ου γύρου%
2ου γύρουΨήφοι 2ου γύρουΣύνολο εδρώνΔημήτρης ΠτωχόςΗ Πελοπόννησος Μπροστά Δημήτρης ΠτωχόςΝέα Δημοκρατία42,63143.36852,76109.33827Πέτρος ΤατούληςΝέα Πελοπόννησος Πέτρος Τατούλης -31,85107.13547,2497.93011Μανώλης ΜάκαρηςΠρώτα η ΠελοπόννησοςΣΥΡΙΖΑ8,0527.0673Δημήτρης ΚουτσούληςΠελοπόννησος Αφετηρία ΖωήςΠΑΣΟΚ - Κίνημα Αλλαγής7,9926.8862Νίκος ΚουτουμάνοςΛαϊκή Συσπείρωση ΠελοποννήσουΚΚΕ6,3621.3822Δήμητρα ΛυμπεροπούλουΠράσινη κοινωνική Πελοπόννησος -1,565.2600Γιάννης ΜιχαλόπουλοςΑγωνιστική Συνεργασία ΠελοποννήσουΛΑΪΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ1,555.2230

 2019 

Ο Παναγιώτης Νίκας από την Νέα Δημοκρατία εξελέγη με ποσοστό 53,5% νέος Περιφερειάρχης στις Εκλογές του 2019.

+ Υποψήφιος ΠεριφερειάρχηςΣυνδυασμόςΚόμμα Στήριξης%1ου γύρουΨήφοι 1ου γύρου%2ου γύρουΨήφοι 2ου γύρουΣύνολο εδρώνΠαναγιώτης ΝίκαςΠρωτοβουλία για την ΠελοπόννησοΝέα Δημοκρατία33,60118.08053,59137.57617Πέτρος ΤατούληςΝέα Πελοπόννησος Νέα Ελληνική Ορμή34,09119.83346,41119.13317Γιώργος ΔέδεςΝέοι ΔρόμοιΣΥΡΙΖΑ14,6351.4368Γιάννης ΜπουντρούκαςΠελοποννησιακή ΣυμμαχίαΚίνημα Αλλαγής4,6416.3032Νίκος ΓόντικαςΛαϊκή Συσπείρωση ΠελοποννήσουΚΚΕ4,6416.2982Θανάσης ΠετράκοςΑγωνιστική Συνεργασία ΠελοποννήσουΛαϊκή Ενότητα2,819.8742Δημήτρης ΤζεμπετζήςΕλληνική Αυγή για την ΠελοπόννησοΧρυσή Αυγή2,729.5481Λυμπεροπούλου ΔήμητραΠράσινη ΠελοπόννησοςΟικολόγοι Πράσινοι1,495.2381 Παναγιώτης ΚάτσαρηςΑνταρσία στο Μωριά - Συμπόρευση για την Ανατροπή ΑΝΤΑΡΣΥΑ1,384.8641

 2014 

Στις Εκλογές του 2014 εξελέγη ξανά (με ποσοστό 59,3%) περιφερειάρχης ο Πέτρος Τατούλης, υποστηριζόμενος από τη ΝΔ.

+ Υποψήφιος / Συνδυασμός / Κόμμα%1ου γύρουΨήφοι 1ου γύρου%2ου γύρουΨήφοι 2ου γύρουΣύνολο εδρώνΠέτρος Τατούλης / ΝΕΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ / ΝΔ43,17%157.67259,35%182.45631Οδυσσέας Βουδούρης / ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΠΡΩΤΑ / ΣΥΡΙΖΑ15,72%57.41740,65%124.9539Γιώργος Δέδες / ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ - ΠΡΑΞΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ / ΔΗΜΑΡ, Κοινωνία Αξιών15,38%56.1814Δημήτρης Δολτσινιάδης / ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΥΓΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ / Χρυσή Αυγή9,01%32.8942Νίκος Γόντικας / ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ / ΚΚΕ6,49%23.6962Γιάννης Μανώλης / ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΗ ΈΝΩΣΗ / ΕΠΑΛ5,15%18.7971Παναγιώτης Κάτσαρης/ ΑΝΤΑΡΣΙΑ ΣΤΟ ΜΩΡΙΑ / ΑΝΤΑΡΣΥΑ2,92%10.6531Δήμητρα Λυμπεροπούλου / ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ - ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ / Οικολόγοι Πράσινοι2,18%7.9461

 2010 

Στις Περιφερειακές Εκλογές του 2010, που διεξήχθησαν στις 7 Νοεμβρίου, προηγήθηκε στον πρώτο γύρο ο υποψήφιος που στηρίχτηκε από το ΠΑΣΟΚ και τον ΛΑ.Ο.Σ. Πέτρος Τατούλης, με ποσοστό 41,71%, ακολουθούμενος από τον υποψήφιο που στηριζόταν από την Νέα Δημοκρατία Δημήτριο Δράκο, που συγκέντρωσε ποσοστό 40,94%. Στις επαναληπτικές εκλογές που διεξήχθησαν στις 14 Νοεμβρίου 2010, περιφερειάρχης Πελοποννήσου εξελέγη ο Πέτρος Τατούλης που συγκέντρωσε ποσοστό 52,53% έναντι 47,47% του αντιπάλου του Δημητρίου Δράκου. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων στον πρώτο γύρο ήταν 57,48% ενώ στον δεύτερο 45,43%Υπουργείο Εσωτερικών, εκλογικά αποτελέσματα

+  Περιφερειακές εκλογές Πελοποννήσου, 7 Νοεμβρίου 2010Υποψήφιος - Συνδυασμός (κόμμα)%1ου γύρουΨήφοι 1ου γύρου%2ου γύρουΨήφοι 2ου γύρουΣύνολο εδρώνΠέτρος Τατούλης / ΝΕΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ (ΠΑΣΟΚ/ΛΑ.Ο.Σ.)41,71157.59752,53156.96031Δημήτρης Δράκος / ΔΥΝΑΤΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ (ΝΔ)40,94154.69147,47141.86316Νίκος Γόντικας / ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ (ΚΚΕ)6,7925.6692 Αθανάσιος Πετράκος / ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ (ΣΥΡΙΖΑ)3,9314.8351Λάμπρος Μπούκλης / ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΡΙΑ (Οικολόγοι Πράσινοι)1,917.2121Παναγιώτης Κάτσαρης / ΑΡΙΣΤΕΡΗ ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΟ ΜΟΡΙΑ (ΑΝΤΑΡΣΥΑ)1,716.443Γεώργιος Τσόγκας / ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ (Δ.Α.)1,575.920Νικήτας Σαμπαζιώτης / ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ1,455.468

 Παραπομπές 

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 


*