Βραβείο Νόμπελ Φυσικής

Το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής () απονέμεται κάθε χρόνο από τη Σουηδική Βασιλική Ακαδημία των Επιστημών σε επιστήμονες στους διάφορους τομείς της Φυσικής. Είναι το ένα από τα πέντε Βραβεία Νόμπελ τα οποία καθιερώθηκαν από τη βούληση (διαθήκη) του Άλφρεντ Νόμπελ. Χορηγούνται για την εξαιρετική συμβολή στη φυσική, τη χημεία, τη λογοτεχνία, την ειρήνη και την ιατρική. Όπως προβλέπεται στη διαθήκη του Νόμπελ, το βραβείο υφίσταται διαχείριση από το Ίδρυμα Νόμπελ και απονέμεται από μια επιτροπή που αποτελείται από πέντε μέλη που εκλέγονται από τη Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών. Το πρώτο Νόμπελ Φυσικής απονεμήθηκε το 1901 στον Γερμανό Βίλχελμ Κόνραντ Ρέντγκεν. Κάθε δικαιούχος λαμβάνει ένα μετάλλιο, ένα δίπλωμα και χρηματικό έπαθλο το οποίο παρουσιάζει διακυμάνσεις με τη πάροδο των χρόνων. Το 1901, ο Ρέντγκεν έλαβε 150.782 SEK, ποσό το οποίο ήταν ίσο με 7.731.004 SEK του Δεκεμβρίου του 2007. Το 2008 το βραβείο απονεμήθηκε στους Μακότο Κομπαγιάσι, Τοσιχίντε Μασκάουα και Γιοϊσίρο Νάμπου οι οποίοι μοιράστηκαν το ποσό των 10,000,000 SEK (Ελαφρώς περισσότερο από € 1 εκατ.)«The Nobel Prize Amounts» και ο κατάλογος. Ανακτήθηκε 2 Φεβρ. 2018. Το βραβείο απονέμεται στη Στοκχόλμη, σε ετήσια τελετή στις 10 Δεκεμβρίου, την επέτειο του θανάτου του Νόμπελ.«Nobel Prize Award Ceremonies»από nobelprize.org. Αρχειοθετήθηκε 18 Μαρτίου 2017. Ανακτήθηκε 2 Φεβρ 2018.

Ο Τζον Μπαρντίν είναι ο μόνος που κέρδισε το βραβείο δύο φορές, το 1956 και το 1972. Η Μαρία Κιουρί κέρδισε το βραβείο σε δύο θέματα στη φυσική το 1903 και στη χημεία το 1911. Ο Ουίλιαμ Λώρενς Μπραγκ είναι ο νεώτερος που πήρε το βραβείο το 1915 σε ηλικία 25 ετών.«Nobel Laureates by Age»από nobelprize.org. Αρχειοθέτηση 27 Ιαν. 2018. Ανάκτηση 2 Φεβρ. 2018. Δυο γυναίκες έχουν κερδίσει το βραβείο, η Μαρία Κιουρί (1903) και Μαρία Γκέπερτ-Μάγιερ (1963). Μέχρι το 2009, το βραβείο έχει απονεμηθεί σε 186 άτομα. Υπήρξαν έξι χρονιές, στις οποίες το βραβείο Νόμπελ Φυσικής δεν απονεμήθηκε (1916, 1931, 1934, 1940, 1941, 1942).

 Βραβευθέντες 

ΈτοςΌνομαΧώραΘέμα190175pxΒίλχελμ Κόνραντ Ρέντγκεν20px Πρωσία«για την ανακάλυψη των ακτίνων Χ»190275pxΧέντρικ Αντόον Λόρεντζ Ολλανδία«για τις έρευνές τους πάνω στην επιρροή του μαγνητισμού σε φαινόμενα ακτινοβολίας» (Φαινόμενο Ζέεμαν)75pxΠιέτερ Ζέεμαν190375pxΑνρί Μπεκερέλ Γαλλία«για την ανακάλυψη της αυθόρμητης ραδιενέργειας»75pxΠιερ Κιουρί  Γαλλία«για τις έρευνές τους πάνω στα φαινόμενα ακτινοβολίας που ανεκάλυψε ο Ανρί Μπεκερέλ»75pxΜαρία Κιουρί Πολωνία190475pxΤζον Ουίλιαμ Στρατ, 3ος Βαρώνος Ράλεϊ Αγγλία«για τις έρευνές του πάνω στις πυκνότητες των πιο σημαντικών αερίων και για την ανακάλυψη του αργού σε συσχέτιση με τις παραπάνω μελέτες»190575pxΦίλιπ Έντουαρντ Άντον φον Λέναρντ Γερμανία«για τις εργασίες του επί των καθοδικών ακτίνων»190675pxΣερ Τζόζεφ Τζον Τόμσον Αγγλία«ως αναγνώριση για τη συμβολή του στις θεωρητικές και πειραματικές εργασίες επί της ηλεκτρικής αγωγιμότητας των αερίων»190775pxΆλμπερτ Έιμπραχαμ Μάικελσον Η.Π.Α.«για τις οπτικές συσκευές ακριβείας (που κατασκεύασε) και τις εργασίες στη Φασματοσκοπία που ακολούθησαν με τη βοήθειά τους». Βλ. και Πείραμα Μάικελσον-Μόρλεϋ190875pxΓκάμπριελ Λίπμαν Λουξεμβούργο«για τη μέθοδο της αναπαραγωγής χρωμάτων φωτογραφικά, βασισμένη στο φαινόμενο της συμβολής»190975pxΓκουλιέλμο Μαρκόνι Ιταλία«για τη συμβολή τους στην ανάπτυξη της ασύρματης τηλεγραφίας»75pxΚαρλ Φέρντιναντ Μπράουν Γερμανία191075pxΓιοχάνες Ντίντερικ Βαν Ντερ Βάαλς Ολλανδία«για την εργασία του στην καταστατική εξίσωση για τα αέρια και τα υγρά» (βλ. Δύναμη Βαν Ντερ Βάαλς)191175pxΒίλχελμ Βιν Γερμανία«για τις ανακαλύψεις του πάνω στους νόμους που διέπουν τη θερμική ακτινοβολία» (βλ. Νόμος του Βίεν)191275pxΝιλς Γκούσταφ Νταλέν Σουηδία«για την εφεύρεση των αυτόματων ρυθμιστών για το φωτισμό σε φάρους και σημαδούρες»191375pxΧάικε Κάμερλιν Ολλανδία«για τις έρευνες στις ιδιότητες της ύλης σε χαμηλές θερμοκρασίες, οι οποίες οδήγησαν στην παραγωγή του υγρού ήλιου»191475pxΜαξ φον Λάουε Γερμανία«για την ανακάλυψη της σκεδάσεως των ακτίνων Χ από κρυστάλλους»1915εναλλ.=William Henry Bragg|αριστερά|χωρίς-πλαίσιο|118x118εσΣερ Γουίλιαμ Χένρι Μπραγκ Αγγλία «για τη συμβολή τους στην ανάλυση της κρυσταλλικής δομής με ακτίνες Χ»75pxΓουίλιαμ Λόρενς Μπραγκ1916Δεν δόθηκε191775pxΤσαρλς Γκλόβερ Μπάρκλα Αγγλία«για την ανακάλυψη της χαρακτηριστικής ακτινοβολίας Ρέντγκεν των στοιχείων»191875pxΜαξ Πλανκ Γερμανία«ως αναγνώριση για τη συμβολή του στην εξέλιξη της φυσικής με την ανακάλυψη των κβάντων ενέργειας»191975pxΓιοχάννες Σταρκ Γερμανία«για την ανακάλυψη του φαινομένου Ντόπλερ»192075pxΣαρλ Εντουάρ Γκιγιόμ Ελβετία«για τη συμβολή του σε πειράματα ακριβείας, μέσω της ανακαλύψεως ανωμαλιών στα κράματα νικελίου - ατσαλιού»192175pxΆλμπερτ Αινστάιν Γερμανία«για τη συμβολή του στη θεωρητική φυσική, και για την εξήγηση του φωτοηλεκτρικού φαινομένου»192275pxΝιλς Χένρικ Ντάβιντ Μπορ Δανία«για την έρευνά του επί της δομής των ατόμων και της ακτινοβολίας που προέρχεται από αυτά»192375pxΡόμπερτ Άντριους Μίλλικαν Η.Π.Α.«για την εργασία του πάνω στο στοιχειώδες φορτίο του ηλεκτρικού ρεύματος και στο φωτοηλεκτρικό φαινόμενο»192475pxΚαρλ Σίγκμπαν Σουηδία«για την εργασία του πάνω στη στερεοσκοπία ακτίνων Χ»192575pxΤζέημς Φρανκ Γερμανία«για την ανακάλυψη των νόμων που διέπουν την κρούση ενός ηλεκτρονίου με ένα άτομο»75pxΓκούσταφ Χερτς192675pxΖαν Μπατίστ Περέν Γαλλία«για την εργασία του επί της ασυνεχούς δομής της ύλης»192775pxΆρθουρ Χόλι Κόμπτον Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη του φαινομένου που πήρε το όνομά του, βλ. Φαινόμενο Κόμπτον»75pxΤσαρλς Τόμσον Ρις Γουίλσον Σκωτία«για τη μέθοδο που κάνει ορατές τις τροχιές φορτισμένων σωματιδίων, μέσω υγροποίησης σταγονιδίων»192875pxΌουεν Γουίλανς Ρίτσαρντσον Αγγλία«για την εργασία του στο θερμιονικό φαινόμενο και ειδικότερα για την ανακάλυψη του νόμου που πήρε το όνομά του»192975pxΠρίγκηπας Λουί-Βικτόρ Πιερ Ραϋμόν, Δούκας του Μπρολί Γαλλία«για την ανακάλυψη της κυματικής φύσης των ηλεκτρονίων»193075pxΤσαντρασεχάρα Βενκάτα Ραμάν Ινδία«για την εργασία του στη διάχυση του φωτός και την ανακάλυψη του φαινομένου που φέρει το όνομά του»1931Δεν απονεμήθηκε193275pxΒέρνερ Καρλ Χάιζενμπεργκ Γερμανία«για τη δημιουργία της Κβαντομηχανικής»1933χωρίς-πλαίσιο|108x108εσΈρβιν Σρέντιγκερ  Αυστρία«για την ανακάλυψη νέων, παραγωγικών μορφών της ατομικής θεωρίας»75pxΠολ Άντριεν Μορίς Ντιράκ  Αγγλία1934Δεν δόθηκε193575pxΤζέιμς Τσάντγουικ  Αγγλία«για την ανακάλυψη του νετρονίου»193675pxΒίκτορ Φραντς Ες Αυστρία«για την ανακάλυψη της κοσμικής ακτινοβολίας»75pxΚαρλ Ντέιβιντ Άντερσον  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη του ποζιτρονίου»193775pxΚλίντον Τζόζεφ Ντέιβισον  Η.Π.Α.«για την πειραματική ανακάλυψη της σκέδασης ηλεκτρονίων από κρυστάλλους»75pxΤζορτζ Τόμσον  Αγγλία193875pxΕνρίκο Φέρμι  Ιταλία«για την απόδειξη ύπαρξης καινούριων ραδιενεργών στοιχείων παραγόμενων με εκπομπή νετρονίου και για τη σχετική ανακάλυψη πυρηνικών αντιδράσεων προκαλούμενων από αργά νετρόνια»1939 75pxΈρνεστ Ορλάντο Λόρενς  Η.Π.Α.«για την εφεύρεση και την εξέλιξη του κυκλότρου και για τα αποτελέσματα που αποκτήθηκαν μέσω αυτού, κυρίως αυτά που αφορούν τεχνητά ραδιενεργά στοιχεία»1940Δεν δόθηκε1941Δεν δόθηκε1942Δεν δόθηκε194375pxΌττο Στερν  Γερμανία«για τη συμβολή του στην ανάπτυξη της μεθόδου των μοριακών ακτίνων».194475pxΊσιντορ Ισαάκ Ράμπι  Η.Π.Α.«για τη μέθοδο καταγραφής των μαγνητικών ιδιοτήτων του ατομικού πυρήνα».194575pxΒόλφγκανγκ Πάουλι  Αυστρία«για την ανακάλυψη της Απαγορευτικής Αρχής» που φέρει το όνομά του.194675pxΠέρσι Γουίλλιαμς Μπρίντγκμαν  Η.Π.Α.«για την εφεύρεση μιας συσκευής ικανής να παράγει εξαιρετικά υψηλές πιέσεις και για τις ανακαλύψεις που έκανε στο πεδίο της Φυσικής υψηλών πιέσεων»194775pxΈντουαρντ Βίκτορ Άπλετον  Αγγλία«για τις έρευνές του στη Φυσική της ατμόσφαιρας, και για την ανακάλυψη του λεγόμενου στρώματος Άπλετον»194875pxΠάτρικ Μέιναρντ Στιούαρτ Μπλάκετ  Αγγλία«για την εξέλιξη της μεθόδου του θαλάμου Γουίλσον (cloud chamber) και για τις ανακαλύψεις στην Πυρηνική Φυσική και την κοσμική ακτινοβολία»194975pxΧιντέκι Γιουκάουα  Ιαπωνία«για την πρόβλεψη της ύπαρξης των μεσονίων, βασισμένη σε θεωρητική εργασία επί των πυρηνικών δυνάμεων» (δείτε Δυναμικό Γιουκάβα)195075pxΣέσιλ Φρανκ Πάουελ  Αγγλία«για την ανάπτυξη της φωτογραφικής μεθόδου μελέτης πυρηνικών διεργασιών και για τις ανακαλύψεις σχετικά με μεσόνια που έγιναν με αυτή τη μέθοδο»1951Τζον Ντάγκλας Κόκροφτ  Αγγλία«για την πρωτότυπη εργασία τους πάνω στη μετατροπή του ατομικού πηρήνα, με τεχνητώς επιταχυνθέντα ατομικά σωματίδια»75pxΈρνεστ Τόμας Σάιντον Γουόλτον  Ιρλανδία195275pxΦέλιξ Μπλοχ  Η.Π.Α.«για την ανάπτυξη νέων μεθόδων στα πυρηνικά μαγνητικά πειράματα ακριβείας, και για τις ανακαλύψεις που έγιναν σχετικά με αυτά»75pxΈντουαρντ Μιλς Πάρσελλ  Η.Π.Α.195375pxΦριτς Φρέντερικ Ζερνίκε  Ολλανδία195475pxΜαξ Μπορν  Αγγλία«για τη θεμελιώδη έρευνα στην Κβαντική μηχανική, ειδικότερα για τη στατιστική ερμηνεία της κυματοσυνάρτησης»75pxΒάλτερ Μπότε  Δυτική Γερμανία«για τη συμπτωτική μέθοδο και τις ανακαλύψεις που έγιναν σχετικά με αυτή»195575pxΓουίλις Γιουτζίν Λαμπ  Η.Π.Α.«για τις ανακαλύψεις του σχετικά με τη λεπτή υφή του φάσματος του υδρογόνου»75pxΠόλυκαρπ Κους  Η.Π.Α.«για τον ακριβή προσδιορισμό της μαγνητικής ροπής του ηλεκτρονίου»195675pxΤζον Μπαρντίν  Η.Π.Α.«για τις έρευνές τους επί των ημιαγωγών και για την ανακάλυψη του τρανζίστορ»75pxΓουόλτερ Χάουζερ Μπράταιην  Η.Π.Α.75pxΓουίλλιαμ Μπράντφορντ Σόκλεϋ  Η.Π.Α.1957Τσουνγκ Ντάο Λι «για τη βαθιά έρευνα των λεγόμενων «νόμων ομοτιμίας» (parity laws), η οποία οδήγησε σε πολύ σημαντικές ανακαλύψεις σχετικά με τα στοιχειώδη σωματίδια»75pxΤσεν Νινγκ Γιανγκ  Δημοκρατία της Κίνας195875pxΠάβελ Αλεξέγιεβιτς Τσερενκόφ Σοβιετική Ένωση«για την ανακάλυψη και την ερμηνεία του φαινομένου Τσερενκόφ-Βαβίλοφ»75pxΊλια Φρανκ75pxΊγκορ Γιεβγκένιεβιτς Ταμ195975pxΌουεν Τσάμπερλεϊν  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη του αντιπρωτονίου»75pxΕμίλιο Τζίνο Σεγκρέ  Ιταλία196075pxΝτόναλτ Άρθουρ Γκλέιζερ  Η.Π.Α.«για την εφεύρεση του θαλάμου φυσαλίδων»196175pxΡόμπερτ Χόφσταντερ  Η.Π.Α.«για τις πρωτότυπες μελέτες της σκέδασης ηλεκτρονίου από ατομικό πυρήνα, και για τις σχετικές ανακαλύψεις σχετικά με τη δομή των νουκλεονίων»75pxΡούντολφ Λούντβιχ Μέσμπαουερ  Δυτική Γερμανία«για τις έρευνες σχετικά με την ακτινοβολία γάμμα και την ανακάλυψη του φαινομένου που πήρε το όνομά του». Δείτε: Φαινόμενο Μοσμπάουερ196275pxΛεβ Νταβίντοβιτς Λαντάου  Σοβιετική Ένωση«για τις πρωτότυπες θεωρίες του σχετικά με τη συμπυκνωμένη ύλη, και ειδικότερα για το υγρό ήλιο»196375pxΓιουτζίν Γουίγκνερ  Ουγγαρία«για τη συμβολή του στη θεωρία του ατομικού πυρήνα και των στοιχειωδών σωματιδίων, ειδικότερα μέσω της ανακάλυψης και εφαρμογής θεμελιωδών αρχών συμμετρίας»75pxΜαρία Γκέπερτ-Μάγιερ  Γερμανία«για τις ανακαλύψεις τους σχετικά με τη δομή των πυρηνικών φλοιών»75pxΤ. Χανς Ντ. Γιένσεν  Γερμανία196475pxΝικολάι Γκεννάντιεβιτς Μπάσοφ  Σοβιετική Ένωση«για τη θεμελιώδη εργασία τους στον τομέα της κβαντικής ηλεκτρονικής, η οποία οδήγησε στην κατασκευή ταλαντωτών και ενισχυτών βασισμένων στην αρχή Μέιζερ-λέιζερ»75pxΑλεξάντρ Πρόχοροφ  Σοβιετική Ένωση75pxΤσαρλς Χαρντ Τάουνς  Η.Π.Α.196575pxΡίτσαρντ Φίλλιπς Φάινμαν  Η.Π.Α.«για τη θεμελιώδη τους εργασία στον τομέα της κβαντικής ηλεκτροδυναμικής, με βαθιές συνέπειες στη Σωματιδιακή Φυσική»75pxΤζούλιαν Σβίνγκερ  Η.Π.Α.75pxΣιν-Ιτίρο Τομονάγκα  Ιαπωνία196675pxΑλφρέντ Καστλέρ  Γαλλία«για την ανακάλυψη και εξέλιξη οπτικών μεθόδων για τη μελέτη των ερτζιανών συντονισμών των ατόμων»196775pxΧανς Αλμπρεχτ Μπέτε  Η.Π.Α.«για τη συμβολή του επί των πυρηνικών διεργασιών, ειδικότερα για τις ανακαλύψεις σχετικά με την παραγωγή ενέργειας στα άστρα»196875pxΛούις Άλβαρεζ  Η.Π.Α.«για τη συμβολή του στη Σωματιδιακή Φυσική, ειδικότερα για την ανακάλυψη ενός μεγάλου αριθμού καταστάσεων συντονισμού»196975pxΜάρεϋ Γκελ-Μαν  Η.Π.Α.«για τη συμβολή του και τις ανακαλύψεις σχετικά με την κατηγοριοποίηση των στοιχειωδών σωματιδίων και τις αλληλεπιδράσεις τους»197075pxΧανς Όλοφ Γκόστα Αλφβέν  Σουηδία«για τη θεμελιώδη εργασία του και τις ανακαλύψεις του στη Μαγνητοϋδροδυναμική, με ποικίλες εφαρμογές σε διαφορετικά πεδία της Φυσικής Πλάσματος»75pxΛουί Νεέλ  Γαλλία«για τη θεμελιώδη εργασία του και τις ανακαλύψεις σχετικά με τον σιδηρομαγνητισμό και τον παραμαγνητισμό, οι οποίες οδήγησαν σε σημαντικές εφαρμογές στη Φυσική στερεάς κατάστασης»1971Ντένις Γκέιμπορ  Αγγλία«για την εφεύρεση και εξέλιξη της ολογραφικής μεθόδου»197275pxΤζον Μπαρντίν  Η.Π.Α.«για την από κοινού εξέλιξη της θεωρίας της υπεραγωγιμότητας, (Θεωρία BCS)».75pxΛέον Νιλ Κούπερ  Η.Π.Α.75pxΤζων Ρόμπερτ Σρίφερ  Η.Π.Α.1973 Λέο Εσάκι  Ιαπωνία«για τις πειραματικές ανακαλύψεις τους σχετικά με το Φαινόμενο Σήραγγας σε ημιαγωγούς και υπεραγωγούς»75pxΊβαρ Γιέβερ  Η.Π.Α. ΝορβηγίαΜπράιαν Τζόζεφσον  Ουαλία«για τις θεωρητικές προβλέψεις των ιδιοτήτων ενός υπεραγωγού, ειδικότερα για τα φαινόμενα που είναι γνωστά ως φαινόμενα Τζόζεφσον»1974Μάρτιν Ράιλ   Αγγλία«για την πρωτότυπη εργασία τους στη Ραδιοαστροφυσική: Ο Ράιλ για τις παρατηρήσεις και τις εφευρέσεις του, ο Χιούις για τον σημαντικό ρόλο στην ανακάλυψη των πάλσαρ»Άντονυ Χιούις  Αγγλία1975Όε Μπορ  Δανία«για την ανακάλυψη της συσχετίσεως μεταξύ της ολικής και της σωματιδιακής κινήσεως στον ατομικό πυρήνα, και για την εξέλιξη της θεωρίας της δομής των ατομικών πυρήνων βασισμένη στην παραπάνω συσχέτιση»Μπεν Ρόυ Μότελσον  ΔανίαΤζέιμς Ρέινγουοτερ  Η.Π.Α.197675pxΜπάρτον Ρίχτερ  Η.Π.Α.«για την πρωτότυπη εργασία τους στην ανακάλυψη ενός βαρέος στοιχειώδους σωματίου νέου είδους. Συγκεκριμένα, για την ανακάλυψη του J/Ψ σωματιδίου και για την επιβεβαίωση της ιδέας ότι η βαρυονική ύλη (όπως το πρωτόνιο και το νετρόνιο) είναι φταγμένη από κουάρκ» Σάμιουελ Τσάο Τσουνγκ Τινγκ  Η.Π.Α.197775pxΦίλιπ Γουόρεν Άντερσον  Η.Π.Α.«για τις θεμελιώδεις θεωρητικές έρευνες της ηλεκτρονιακής δομής μαγνητικών και διαταραγμένων συστημάτων»Νέβιλ Φράνσις Μοτ  ΑγγλίαΤζων Χάσμπρουκ βαν Βλεκ  Η.Π.Α.197875pxΠιοτρ Λεονίντοβιτς Καπίτσα  Σοβιετική Ένωση«για τις βασικές εφευρέσεις και ανακαλύψεις στον τομέα της Φυσικής χαμηλών θερμοκρασιών»75pxΆρνο Πενζίας  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη της ακτινοβολίας υποβάθρου στην περιοχή των μικροκυμάτων» Ρόμπερτ Γούντροου Γουίλσον  Η.Π.Α.197975pxΣέλντον Γκλάσοου  Η.Π.Α.«για τη συμβολή τους στη θεωρία των ενοποιημένων ηλεκτρασθενών αλληλεπιδράσεων των στοιχειωδών σωματιδίων, η οποία συμπεριλάμβανε μεταξύ άλλων και την πρόβλεψη των φορέων της ασθενούς αλληλεπιδράσεως, τα W και Ζ μποζόνια»Αμπντούς Σαλάμ   Πακιστάν75pxΣτίβεν Βάινμπεργκ  Η.Π.Α.198075pxΤζέιμς Γουότσον Κρόνιν  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη των παραβιάσεων θεμελιωδών αρχών συμμετρίας στην καταστροφή των ουδέτερωνΚ-μεσονίων»Βαλ Λόγκτσον Φιτς  Η.Π.Α.198175pxΝίκολας Μπλέμπεργκεν  Η.Π.Α.«για τη συμβολή τους στην εξέλιξη της Φασματοσκοπίας με λέιζερ»75pxΆρθουρ Λέοναρντ Σόουλοου  Η.Π.Α.Κάι Μαν Μπέργε Σίγκμπαν  Σουηδία«για τη συμβολή του στην εξέλιξη της υψηλής ανάλυσης ηλεκτρονικής φασματοσκοπίας»1982Κένεθ Τ. Γουίλσον  Η.Π.Α.«για τη θεωρία των κρίσιμων φαινομένων, σε συσχέτιση με τις μετατροπές φάσεων»1983Σουμπραμανιάν Τσαντρασεχάρ  Ινδία/ Η.Π.Α.«για τις θεωρητικές μελέτες των φυσικών διεργασιών της δομής και της εξέλιξης των άστρων. Δες Όριο Τσαντρασεκάρ»Γουίλιαμ Άλφρεντ Φάουλερ  Η.Π.Α.«για τις θεωρητικές και πειραματικές μελέτες των πυρηνικών διεργασιών στον σχηματισμό των χημικών στοιχείων στο Σύμπαν»198475pxΚάρλο Ρούμπια  Ιταλία«για τις σημαντικές συμβολές τους που οδήγησαν στην ανακάλυψη των σωματιδιακών πεδίων W και Ζ, φορέων της ασθενούς αλληλεπίδρασης»Σιμόν βαν ντερ Μέερ  Ολλανδία198575pxΚλάους φον Κλίτσινγκ  Δυτική Γερμανία«για την ανακάλυψη του Κβαντικού Φαινόμενου Hall»1986Ερνστ Ρούσκα  Δυτική Γερμανία«για τη θεμελιώδη εργασία του στην ηλεκτρονική Οπτική και για τον σχεδιασμό του πρώτου ηλεκτρονικού μικροσκοπίου»75pxΓκερτ Μπίνις  Δυτική Γερμανία«για τον σχεδιασμό του μικροσκοπίου σάρωσης σήραγγας (scanning tunneling microscope)»75pxΧάινριχ Ρόρερ  Ελβετία 198775pxΓιοχάνες Γκέοργκ Μπέντορτς  Δυτική Γερμανία «για τη σημαντική ανακάλυψη της υπεραγωγιμότητας σε κεραμικά υλικά»75pxΚαρλ Αλεξάντερ Μίλερ  Ελβετία198875pxΛέον Μαξ Λέντερμαν  Η.Π.Α.«για τη μέθοδο ακτινοβολίας νετρίνου και για την αποσαφήνιση της διπλέτας των λεπτονίων μέσω της ανακάλυψης του νετρίνου του μιονίου»Μέλβιν Σβαρτς  Η.Π.Α.75pxΤζακ Στάινμπεργκερ  Η.Π.Α.1989Νόρμαν Φόστερ Ράμσεϋ  Η.Π.Α.«για την εφεύρεση της μεθόδου απομονωμένων ταλαντωτικών πεδίων και για τη χρήση της σε ατομικά ρολόγια»Χανς Γκοργκ Ντέμελτ  Η.Π.Α.«για την εξέλιξη της τεχνικής της παγίδας ιονισμού»Βόλφγκανγκ Πάουλ  Δυτική Γερμανία1990Τζερόμ Ισαάκ Φρίντμαν  Η.Π.Α.«για τις πρωτότυπες έρευνες σχετικά με τη βαθιά ανελαστική σκέδαση ηλεκτρονίων σε πρωτόνια και δέσμια νετρόνια, οι οποίες ήταν πολύ σημαντικές για την εξέλιξη του μοντέλου των κουάρκ στη Σωματιδιακή Φυσική»Χένρι Γουέι Κένταλ  Η.Π.Α.Ρίτσαρντ Έντουαρντ Τέιλορ  Καναδάς199175pxΠιερ-Ζιλ ντε Ζεν  Γαλλία«για την ανακάλυψη ότι οι μέθοδοι που αναπτύχθηκαν για τη μελέτη φαινομένων σε απλά συστήματα μπορούν να γενικευθούν για πιο πολύπλοκες μορφές της ύλης, ειδικότερα σε υγρούς κρυστάλλους και πολυμερή»199275pxΖωρζ Σαρπάκ  Γαλλία«για την εφεύρεση και την ανάπτυξη των ανιχνευτών σωματιδίων»1993Ράσελ Άλαν Χαλς  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη ενός νέου τύπου πάλσαρ, η οποία άνοιξε νέες προοπτικές για τη μελέτη της βαρύτητας»75pxΤζόσεφ Χούτον Τέιλορ.  Η.Π.Α.199475pxΜπέρτραμ Νέβιλ Μπρόκχαους  Καναδάς«για την ανάπτυξη της φασματοσκοπίας των νετρονίων»Κλίφορντ Γκλένγουντ Σαλ  Η.Π.Α.«για την ανάπτυξη της τεχνικής απορρόφησης νετρονίων (neutron diffraction)»199575pxΜάρτιν Λιούις Περλ  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη του λεπτονίου ταυ»75pxΦρέντερικ Ράινες  Η.Π.Α.«για την ανίχνευση του νετρίνου»1996Ντέιβιντ Μόρις Λι  Η.Π.Α.«για την ανακάλυψη της υπερρευστότητας στο ήλιο-3»75pxΝτάγκλας Ντιν Όσεροφ  Η.Π.Α.75pxΡόμπερτ Κόλμαν Ρίτσαρντσον  Η.Π.Α.199775pxΣτίβεν Τσου  Η.Π.Α.«για την ανάπτυξη των μεθόδων ψύξεως και παγιδεύσεως ατόμων με ακτίνες λέιζερ»75pxΚλοντ Κοέν-Τανούτζι  Γαλλία75pxΓουίλλιαμ Ντάνιελ Φίλιπς  Η.Π.Α199875pxΡόμπερτ Μ. Λόλιν  Η.Π.Α«για την ανακάλυψη μιας νέας μορφής κβαντικού ρευστού με ελαφρώς φορτισμένες διεγέρσεις» (βλ. κβαντικό φαινόμενο Χολ)75pxΧορστ Λούντβιχ Στέρμερ  ΓερμανίαΝτανιέλ Τσι Τσούι  Η.Π.Α199975pxΓκεράρντους Χουφτ  Ολλανδία«για την αποσαφήνιση της κβαντικής δομής των ηλεκτρασθενών αλληλεπιδράσεων στη Φυσική»75pxΜάρτινους Τ.Τ. Φέλτμαν Ολλανδία200075pxΖόρες Ιβάνοβιτς Αλφέροφ Ρωσία«για την ανάπτυξη των ετεροδομών των ημιαγωγών που χρησιμοποιούνται σε υψηλές ταχύτητες και στην οπτικοηλεκτρονική»Χέρμπερτ Κρέμερ  ΓερμανίαΤζακ Κίλμπυ  Η.Π.Α«για τη συμμετοχή του στην εφεύρεση του ολοκληρωμένου κυκλώματος»2001Έρικ Άλιν Κόρνελ  Η.Π.Α«για το επίτευγμα της συμπύκνωσης Bose-Einstein σε αέρια νέφη αλκακικών ατόμων, και για τις πρώιμες θεμελιώδεις μελέτες τους επί των ιδιοτήτων της συμπύκνωσης»Καρλ Έντουιν Βίμαν  Η.Π.Α75pxΒόλφγκανγκ Κέτερλε  Γερμανία2002Ρέιμοντ Ντέιβις Η.Π.Α«για την πρωτότυπη συμβολή τους στην αστροφυσική, ειδικότερα στην ανίχνευση των κοσμικών νετρίνων»Μασατόσι Κοσίμπα  Ιαπωνία75pxΡικάρντο Τζιακόνι  Η.Π.Α«για την πρωτότυπη συμβολή του στην αστροφυσική, η οποία οδήγησε στην ανακάλυψη των πηγών των κοσμικών ακτίνων Χ»200375pxΑλεξέι Αλεξέγιεβιτς Αμπρικόσοφ  ΡωσίαΗ.Π.Α«για την πρωτότυπη συμβολή τους στη θεωρία των ημιαγωγών και των υπερρευστών»75pxΒίταλι Λαζάρεβιτς Γκίνσμπουργκ  ΡωσίαΆντονι Τζέιμς Λέγκετ  Η.Π.Α Αγγλία200475pxΝτέιβιντ Γκρος  Η.Π.Α«για την ανακάλυψη της ασυμπτωτικής ελευθερίας στη θεωρία των ισχυρών αλληλεπιδράσεων»Ντέιβιντ Πόλιτζερ  Η.Π.Α75pxΦρανκ Γουίλτσεκ  Η.Π.Α200575pxΡόυ Τζ. Γκλάουμπερ  Η.Π.Α«για τη συνεισφορά του στην κβαντική θεωρία οπτικής συμφωνίας»75pxΤζον Λ. Χολ  Η.Π.Α«για τη συμβολή τους στην ανάπτυξη της φασματοσκοπίας ακριβείας βασισμένης σε λέιζερ, συμπεριλαμβανομένης της τεχνικής συνδυασμού οπτικών συχνοτήτων (optical frequency comb technique)»75pxΤέοντορ Β. Χενς  Γερμανία200675pxΤζον Μέιδερ  Η.Π.Α«για την ανακάλυψη της μορφής του μελανού σώματος και της ανισοτροπίας στην κοσμική ακτινοβολία μικροκυμάτων υποβάθρου»75pxΤζορτζ Σμουτ  Η.Π.Α200775pxΑλμπέρ Φερ  Γαλλία«για την ανακάλυψη του φαινομένου της γιγάντιας μαγνητοαντίστασης (GRΜ)»75pxΠέτερ Γκρίνμπεργκ  Γερμανία200875pxΜακότο Κομπαγιάσι  Ιαπωνία«για την ανακάλυψη της προέλευσης της σπασμένης συμμετρίας, η οποία προβλέπει την ύπαρξη στη φύση τουλάχιστον τριών οικογενειών από κουάρκς»75pxΤοσιχίντε Μασκάουα  Ιαπωνία75pxΓιοϊσίρο Νάμπου  Ιαπωνία«για την ανακάλυψη του μηχανισμού της αυτογενούς σπασμένης συμμετρίας στην υποατομική φυσική»200975pxΤσαρλς Κάο  Χονγκ Κονγκ Αγγλία Η.Π.Α«για τα επιτεύγματα σχετικά με τη μετάδοση του φωτός σε ίνες για την οπτική επικοινωνία»75pxΓουίλαρντ Μπόυλ  Καναδάς Η.Π.Α«για την εφεύρεση ενός κυκλώματος ημιαγωγών απεικονίσεως - τον αισθητήρα CCD»75pxΤζορτζ Σμιθ  Η.Π.Α201075pxΑντρέ Γκέιμ  Ρωσία Ολλανδία«για τα επαναστατικά τους πειράματα που αφορούν το δισδιάστατο υλικό γραφένιο»75pxΚονσταντίν Νοβοσέλοφ  Ρωσία Ηνωμένο Βασίλειο201175pxΣαμ Περλμάτερ  Η.Π.Α«για την ανακάλυψη της επιταχυνόμενης διαστολής του Σύμπαντος από παρατηρήσεις των μακρινών υπερκαινοφανών»75pxΜπράιαν Σμιντ  Αυστραλία  Η.Π.Α75pxΆνταμ Ρις  Η.Π.Α201275pxΣερζ Αρός  Γαλλία«για τις επαναστατικές πειραματικές μεθόδους που επιτρέπουν τη μέτρηση και το χειρισμό μεμονωμένων κβαντικών συστημάτων»75pxΝτέιβιντ Γουάινλαντ  Η.Π.Α201375pxΠίτερ Χιγκς  Ηνωμένο Βασίλειο«για τη θεωρητική ανακάλυψη του μηχανισμού που συνεισφέρει στην κατανόησή μας για την προέλευση της μάζας των υποατομικών σωματιδίων, ο οποίος πρόσφατα επιβεβαιώθηκε με την ανακάλυψη του προβλεπόμενου στοιχειώδους σωματιδίου, από τα πειράματα ATLAS και CMS του επιταχυντή LHC του CERΝ»75pxΦρανσουά Ανγκλέρ  Βέλγιο2014Ισάμου Ακασάκι  Ιαπωνία«για την ανακάλυψη φωτοδιόδων μπλε χρώματος που επιτρέπει την έκλυση λαμπρού φωτός από ενεργειακά οικονομικές πηγές φωτός.»Χιρόσι Αμάνο  Ιαπωνία75pxΣούτζι Νακαμούρα  Ιαπωνία Η.Π.Α201575pxΤακάκι Κατζίτα  Ιαπωνία«για την ανακάλυψη της ταλάντωσης των νετρίνων, η οποία δείχνει ότι τα νετρίνα έχουν μάζα.»75pxΆρθουρ Μπ. Μακντόναλντ  Καναδάς2016Ντέιβιντ Θούλες  Ηνωμένο Βασίλειο Η.Π.Α«για θεωρητικές ανακαλύψεις τοπολογικών μεταβάσεων φάσης και τοπολογικών φάσεων της ύλης».Ντάνκαν Χάλντεϊν  Ηνωμένο Βασίλειο Η.Π.ΑΤζον Μ. Κόστερλιτς  Ηνωμένο Βασίλειο2017Ράινερ Βάις  Η.Π.Α«για τις καθοριστικές τους συνεισφορές στον ανιχνευτή LIGO και την παρατήρηση βαρυτικών κυμάτων».Μπάρι Μπάρις  Η.Π.ΑΚιπ Θορν  Η.Π.Α 2018 Άρθουρ Άσκιν  Η.Π.Α "για τις καινοτόμες εφευρέσεις τους  στον τομέα της φυσικής των λέιζερ" 75px Ζεράρ Μουρού Γαλλία Ντόνα Στρίκλαντ Καναδάς 2019 85pxΤζέιμς Πιμπλς  "για τις θεωρητικές ανακαλύψεις του στη φυσική κοσμολογία"  75pxΜισέλ Μαγιόρ"για την ανακάλυψη ενός εξωπλανήτη που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από ένα αστέρι που μοιάζει με τον Ήλιο"  75pxΝτιντιέ Κελόζ 2020 75px Ρότζερ Πένροοουζ  "για την ανακάλυψη ότι ο σχηματισμός μαύρων τρυπών είναι κάτι που προβλέπεται από τη θεωρία της γενικής σχετικότητας". 75px Ράινχαρτ Γκέντσελ  "για την ανακάλυψη ενός συμπαγούς υπερμεγέθους αντικειμένου στο κέντρο του γαλαξία μας" Άντρεα Γκετς  2021 75px Σιουκούρο Μανάμπε Θεωρείται Αμερικανός πολίτης από την Επιτροπή των Νόμπελ. "για τη φυσική μοντελοποίηση του κλίματος της Γης, ποσοτικοποιώντας τη μεταβλητότητα και προβλέποντας αξιόπιστα την θέρμανση του πλανήτη"   Κλάους Χάσελμαν  75px Τζόρτζιο Παρίζι  "για την ανακάλυψη της αλληλεπίδρασης της αταξίας και των διακυμάνσεων στα φυσικά συστήματα από την ατομική στην πλανητική κλίμακα" 2022 75px Αλέν Ασπέ  "για πειράματα με διεμπλεγμένα φωτόνια, την επιβεβαίωση των παραβιάσεων των ανισοτήτων Μπελ και το πρωτοποριακό έργο τους στην επιστήμη της κβαντικής πληροφορικής" 2022 Nobel Prize in Physics: Press release nobelprize.org. Retrieved 4 Οκτωβρίου 2022 75px Τζον Κλάουζερ  75px Άντον Τσάιλινγκερ 202375pxΑν Λ'Ουιγιέ "για τις πειραματικές μεθόδους που παράγουν ταχύτατους παλμούς φωτός για τη μελέτη της δυναμικής των ηλεκτρονίων στην ύλη"  75pxΦέρεντς Κράους Πιερ Αγκοστινί 202496x96px Τζον Χόπφιλντ  ΗΠΑ"για θεμελιώδεις ανακαλύψεις και εφευρέσεις που επιτρέπουν τη μηχανική μάθηση με τεχνητά νευρωνικά δίκτυα”96x96px Τζέφρι Χίντον Ηνωμένο Βασίλειο Καναδάς

 Δείτε επίσης 
 Ίδρυμα Νόμπελ
 Άλφρεντ Νόμπελ
 Βραβείο Νόμπελ Χημείας 
 Βραβείο Νόμπελ Ιατρικής 
 Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας 
 Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης 
 Βραβείο Νόμπελ Οικονομικών Επιστημών

 Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Nobel Foundation - Επίσημη ιστοσελίδα
 Νικητές των βραβείων Νόμπελ στη Φυσική
 Επίσημη ιστοσελίδα της Σουηδικής Βασιλικής Ακαδημίας των Επιστημών

 Παραπομπές 

Νομπελ
Φυσικης