महावीर पुन

महावीर पुन नेपाल सरकारका शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्री हन् साथै  नेपाली वैज्ञानिक, शिक्षक, सामाजिक उद्यमी तथा हिमालयका दुर्गम क्षेत्रअनको विकासित ताररहित प्रविधिको प्रयोगमा आफ्नो व्यापक कार्यका लागि प्रसिद्ध एक कार्यकर्ता हुन् जसलाई नेपाल वायरलेस नेटवर्किङ परियोजना लै भणिन्छ। उन नेपालका बहुचर्चित व्यक्तित्व हन्। उनको कार्यलाई अशोका फाउन्डेसन, रमन म्याग्सेसे फाउन्डेसन, नेब्रास्का विश्वविद्यालय र ग्लोबल आइडियाज बैङ्कले मान्यता दिईया छ। उन एक मानवतावादी हन् जैका कामले भौत युवाअनलाई आफनाई देश फर्काउन रे येको विकासका लागि येको सेवा अद्दु प्रेरित गरियाः छ।

 उच्च शिक्षा 

आफनो उच्च माध्यमिक शिक्षा सकिबर पुनले १२ वर्ष ४ वटा विद्यालयमी शिक्षकका रूपमी काम गरयाः थ्याः। सन् १९८९ मी पुनले नेब्रास्का विश्वविद्यालयबठे विज्ञान शिक्षा मी स्नातकोत्तर हासिल गर्याः थ्याः। स्नातकोत्तर सकिबर २४ वर्ष पछा आफना गाउँ नाङ्गी फर्किबर उनले दिगो शिक्षाको आवश्यकता महसुस गर्याः थ्याः। जसको सुरुवात उनले हिमान्चल उमाविको स्थापनाबाट सुरुवात गरेका थिए। कम्प्युटर शिक्षा र आय स्रोत वृद्धिलाई ध्यानमा राखी उनले आफ्नो कार्यक्रम अगाडि बढाउदै देशलाई विकाशको ज्योतितिर अग्रसर गराउन थालेका थिए। 

 सामाजिक कार्य 

सन् २००१ महावीर पुनको जीवनको स्वार्णिम वर्ष रन गयो जब ब्रिटिस ब्रोडकास्ट कर्पोरेसन बीबीसीले उनरो गाउँगाउँमी इन्टरनेटको पहुँच पुर्‍याउन्या महत्त्वाकाङ्क्षी योजनालाई विश्वसमुदायमाझ पेस गरिदिएको थियो। बीबीसीको यस समर्थनबाट युरोप र अमेरिकाबाट विभिन्न सहयोगी दाताहरूले पुनलाई आर्थिक सहयोग गरेका थिए। त्यस सहयोगबाट उनले नाङ्गी र राम्चे आसपासका गाउँहरूमा ताररहित इन्टरनेट सञ्चालन गर्न सफल भएका थिए।

पुन ‘इन्टरनेट हल अफ फेम’, ’समग्र सामाजिक नवीनता पुरस्कार’, जोनाथन बी पोष्टल अवार्ड, एसियाको नोबेल पुरस्कारले चिनिन्या ‘रोमन म्यागसेसे पुरस्कार’ जसा विभिन्न सम्मानद्वारा सम्मानित भइसक्या छन्। 

 राष्ट्रिय आविस्कार केन्द्र 

पुनले सन् २०१२ मा सूचना तथा प्रविधि मार्फत देश विकासका सम्भावनाहरूको खोज र आविष्कार गर्ने  उद्देश्यले मुनाफारहित संस्था राष्ट्रिय आविष्कार केन्द्रको स्थापना गरेका थिए। यस्तो विशाल योजनालाई मुर्तरुप दिन ठुलो आर्थिक सहयोगको खाँचो हुनेभएकाले पुनले नेपाल सरकारको ढोका बारम्बार ढक्ढकाएका थिए।

 शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्री 
नेपाली युवा रे गतिविधिअनको व्यापक विरोधपछा बन्या सुशीला कार्कीको अन्तरिम मन्त्रिपरिषद्, २०८२ को  शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्री  बन्या हन् ।

सन्दर्भ सामग्रीअन

बाह्य कडीअन
उनको कामको बारेमा लेख र प्रकाशित सामग्रीहरूको सूची
नेपालका दुर्गम गाउँमा वायरलेस इन्टरनेट पुर्‍याउने महावीर पुन
नेपाल के इंटरनेट के भगवान डॉ महाबीर पुन फगामी

श्रेणी:म्याग्सेसे पुरस्कार विजेताअन
श्रेणी:म्याग्दी जिल्लाका मान्सु
श्रेणी:नेपाली शिक्षकअन
श्रेणी:नेपाल सरकारका मन्त्रीअन