Tibet

Tibet (be Tibetki: བོད་; bod, be Çinki: 西藏) cao ke miyanê Asya de ca gêno, welatê şarê Tibetiyo. Berziya Tibeti heta 5000 metreyi ra veciyena, coka ke naca zey "serê cihani" zaniyeno. Dorme ra hetê zımeyi de Şincan Uğyur u Qinqhai, rocvetış de Sichuan, veroc de Hindıstan, Bhutan u Nepal estê. Paytextê Tibeti Lhasayo. Zemanê veri de Tibet serbest u xoser biyo. Heta serra 1950ıne Tibet xoser mendo, xo idare kerdo. Cumhuriyetê Şariê Çini serra 1950ıne de ameyo tiya, işğal kerdo u vısto ra destê xo. Hukmatê Cumhuriyetê Şariê Çini ra gore, Tibet her tım herra Çini biya, teyna miyandê serranê 1913 u 1950ıne de destê hukmatê Cumhuriyetê Şariê Çini ra veciyo. Yanê Çini ra gore naca hetê vêrde ra herra Çiniya tarixiya.

Tibetıcan ra gore zi Çin kultur u şarê Tibeti kerdê xırabe, kıştê, naca de cênosid (qırrkerdış) vıraşto u Tibeti sero cênosido kulturel vırazeno, rameno. Hukmatê Çini ra gore zi idaya (vatena) Tibetıcan raşt niya, spekulasyonê teberê raşti dera. Serra 1959ıne de Dalay Lama verba hakimiyetê Çini de serewedarıtış vıraşto. Humkatê Çini u Dalay Lama ameyê pê, inan miyan de pêameyış (sulh, aştiye) vıraziyao. Dalay Lama vêrdo ra Hindıstan. Hema ke ewro zi Cumhuriyetê Şariê Çini u hukmatê Tibeti miyan de, Tibet erdê Çiniyo ya zi niyo, problemi estê.

 <div style="position:relative; margin: 0 0 0 0; border-collapse: collapse; border="1" cellpadding="0">
340px|Tibeto kulturel/tarixi</div>15px15px  Tibeto ke miyandê Çini de maneno15px15px15px Erdê ke grubê Tibetıci heqe ida kenê15px15px15px15px Tibeto ke Çin vêneno.15px Aksai Chin, cayo ke Hindıstan heqe ida keno15px Cayo ke erdê Tibetiyo hema kontrolê Çini de niyo.15px Cayê ke erdê Tibetiyê kulturelê.

Kategoriye:Tibet
Kategoriye:Asya de problemê herre