Mısır

Mısır, yew dewleta qıta Afrikao. Caê xo zımey (şımalê) Afrika u rocawanê (ğerbê) qıta Asya dero. Nêmadey Sinayo ke aidê Mısırio qıta Asya sero mariyeno. Zımey (şımalê) Mısıri de Deryao Sıpê (Deryao Miyanên); veroc (cenub) de Sudan; rocvetış (şerq) de Deryao Sur, İsrail u Ğeze; rocawan (ğerb) de Libya estê. Paytextê Mısıri suka Qahireo. Mısır ezaê Mıletê Yewbiyayey u Yewiya Erebio. 

 Tarix 
Tarixê Mısıri zaf dewletiyo. Wextê tarixê antiki de Firawunan Mısır de hıkum kerdo u Mısır de pramitê gırdi vıraştê. Feqet bênatey serranê 200 u 800ine de İmperatoriya Roma, İmperatoriya Bizansi u İran, erdê Mısır gırewto. Seserra 8ine de Emewi Ereban hıkum kerdo u şarê Mısıri pêro biyo mısılman. Seserra 15ine de İmperatoriya Usmanıcan Mısır gırewto. Bênatey seserranê 15 u 19ine de Mısır biyo gırêdaey İmperatoriya Usmanıcan. Serra 1862ine de Qraliya Yewbiyayiye ameya Mısır u Mısır biyo yew koloniya (mıstemera) Britanya Gırde. Serra 1922ine de şarê Mısıri eskerê Britanya fetelna u serra 1954ine de Mısıri xo reyna ra, xoser ilan kerd. Feqet ewro Mısır dewletê da demokratike niyo.

 İklim u sûki 
İklimê Mısıri vuriyeno. Zımey (Şımalê) Mısıri de iklim weşo. Mıntıqa ra Deryao Sıpê de hewa zaf wenıko. Feqet verocê (cenubê) Mısıri zaf germıno; tici zaf erzena. Verocê (cenubê) Mısıri de çoli zafê. Roê Nili zerrey Mısıri ra şıno. Mıntıqa Roê Nili de erd zaf rındo. 

Sûkê Gırdi:
 1. Qahire, Nıfus: 15,200,000
 2. İskender, Nıfus: 3,500,000 
 3. Burj Said, 500,00 
 4. Şuvez, Nıfus: 497,000
 5. Aswan, Nıfus: 200,000

Suka Qahire merkezê iqtısad u siyasetê Mısırio. Banê xeylê berzi estê u banê tarixi zafê. Feqet suka Qahire zaf cengi diyê.
200px|thumbnail|left|Xerita Mısıri

 Nıfus 
Nıfusê Mısıri 79 milyono; Afrika de ê dıyino. % 90 şarê Mısıri mıntıqa Roê Nili de ronıştiyo. % 99 şarê Mısıri Ereb u Koptiko. % 90 şarê Mısıri mısılmano u % 10 İsewi/Xrıstiyano (Ortodoksê Koptiki, Yunan u Ermeniy). Merdumê ğeribi senıkê. Zıwano xoyo resmi Erebkiyo. Nuskar u wendoğê xo zaf niyê.

 İqtısad 
İqtısadê Mısıri quwetın niyo. Endustriya petroli, ziraet u qaz zaf muhimê. Standardê hêyati hewl niyo. Dewleta Mısıri serê Roê Nili de zaf barajê pili vıraştê. Dewletanê Amerikaê Yewbiyaeyan zaf pheştia maddiye dawa cı.

 Çımey 
 Sitey Mısırio resmi 
 Mısıri sero melumat

Kategoriye:Mısır