Boglan

Boglan ya zi Solaxan (be Usmanıcki: صولخان, be Tırki: Solhan, Bongılan, Boğılan) yew qezaya Çoligia. Rocvetışê Boglani de Muş, rocawan de bacarê Çoligi, zımey de Qarliova u Varto, veroc de Diyarbekır u Darê Hêni ca gêno. 

 İklım û coğrafya 
Gırdiya erdê qezay Boglani 1114 km²iya. Ena gırdiya erdê qezay Boglani wılayetê Çolig de %13.71'iya. Qeza derya ra 1395 metro berza. Çolig ra 57 km dûria. "Yüzen Ada" sinorê Boglani de ca gêna. Erdê Boglani de zaf koy estê u tayê deştê berzi zi. Nême ra zêde erdê qezay ko u gerişê. Koyê Torosan vera qeza ra vêrenê. Berziya Torosan qeza de 2000 metreya. Serê ena mıntıqa de, koyo tewr berz Koyê Şerafeddinio. Temamê zımey qezay Koyê Şerafeddinio. Cao tewr berz Esentepeyo u berzina xo 2675 metreya. Miyanê enê koyan de hirê deşti estê. Qezay Bogloni de Royê Muradi, awa Buğlani, awa Masalay u derê Bazi vêrenê. Şerafeddin, Ağmasi, Çavkani, Kuçekan, Kendıl, u Kabak deştê qezaê. Şarê qezay Boglani xo rê heywanan kenê weyiye u pê idarey xo keno. Têk zi şarê qezay Boglani eraziya xo de genım (ğele), cew, sayan, gozan u tûyan nanê de.

 Tarix 
Namey Solaxan wextê veri de Boglan biya. Serra 1932ıne de namey Boglani pê qanun bi Solhan. O sıre wılayet neww vıraziya u wextan ra Solxan serra 1864ıne de bi qeza wılayetê Erzurumi. Wextê Cengê Dınyaê Yewıne de yew wext Boglan bınê işğalê Urusan de mend. Serra 1929 de nehiya biye qeza u Muş ra gırê diyê. Emma roca 4ê Çeley 1936ıne de Solhan bi qezay Çolig.

 Nıfus 
Serra 1997 de, amardışê nıfusi de nıfusê qeza pêro-piya 35.327, nıfusê zerrey qeza 17.608 bi. Nıfus ra %49.84 qeza de nışenê ra u %50.36 zi dewan de ronışteyo. Qeza de serê yew km² de, 32 heb insani estê.
Şarê Boglani hama hama pêro Zazayê u Suniyê Şafiyê.

 Dewi 
 Cirikivankan (Yenidal, Aşiretsolxan)
 Eskiköy (Eskiköy Mezrası)
 Mezre Melekan (Mutluca)
 Dorni/Duerni (Bozkanat) nahiyeyê Yenibaşaki
 Hezarşah
 Kaxmud (Gelintepe) nahiyeyê Yenibaşaki
 Umeron/Omeran (Sülünkaş) nahiyeyê Yenibaşaki
 Mezrê Gor/Gema Sueti (Gençtavus) nahiyeyê Yenibaşaki, eşirê Tawzi
 Sükon/Sükyan (Sükyan)
 Xırbızun/Xırbizon (Yiğitharmanı)
 Norek (Murat)
 Arzünk (Oymapınar) nahiyeyê Yenibaşaki
 Serbon/Serban (Dilektepe)
 Xoçurjon/Xaçirjon (Demirkapı)
 Arduşin (Yenibaşak, Genc) nahiyeyê Yenibaşaki
 Tutêl/Tutel (Doğuyeli) nahiyeyê Yenibaşaki
 Qasmon/Kasıman (Elbaşı)
 Qirik (Kırık) nahiyeyê Yenibaşaki
 Poge/Poxik (Elmasırtı) nahiyeyê Yenibaşaki
 Harsivank (Karatay Mezrası) eşirê Tawzi
 Versik (Aldere Mezrası) eşirê Tawzi
 Genc/Ginc (Kale) nahiyeyê Yenibaşaki
 Galeban (Şimşirpınar)
 Malabermon (Çikrikli Mezrası)
 Mardivan (Ürekli Mezrası), eşirê Tazwi
 Badinan (Tarhan) nahiyeyê Yenibaşaki
 Mezre Şadan (Göksu)
 Wesmerg/Vesmerg (Eşmetaş)
 Perxu/Perxo (Asmakaya) nahiyeyê Yenibaşaki
 Qameran/Kameran (Arslanbeyli) nahiyeyê Yenibaşaki
 Gırvas (Arakonak beldesi)

 Çımeyi 
 Belediya Suelexuni 
 www.solhan.net 

Kategoriye:Boglan