Atêna

Atêna (be Yunankiyo Newe: Αθήνα [aˈθina], Athína; Yunankiyo Kıhan: Ἀθῆναι [Athēnai]) bacarê Yunanıstania u caê xo verocê Yunanıstani dero. Atêna hem paytexta, hem ki bacarê Yunanıstania tewr gırda.

 Tarix 
Tarixê Atêna xeylê kıhano. Seserra 5 - 3 V.İ. (Verê İsay)  Atêna biya merkezê zagon u siyasetê Yunanıstani. Medeniyetê ğerbi Atêna ra biye vıla.  Fıkrê demokrasiye Atêna ra veciyawa. Filozofanê zey Aristoteles u Eflatun bacarê Atêna dı ameyê dınya u felsefey xu kerdo vıla. Feqet serra 529 de İmperatoriya Bizansi  Mektebê Felsefey qefılna (gırewt) u statüyê Atêna zaf bi qıc. Serra 1458i de İmperatoriya Usmanıcan Atêna Bizansi ra gırewt. İmperatoriya Usmanıcan çeharsey serri Atêna idare kerde. Wextê Cengê Yunanan u Tırkan (1821 – 1831) de Atêna biye xosere u paytextê Yunanıstani.  Serra 1931i de 5.000 merdumi Atêna de cıwiyaêne. Labelê hıkumetê Yunanıstani Atêna newe ra vıraşte. Serra 1896i de olimpiyatê Atênao modern tede kay kerd.

 İklım u nıfus 
İklimê Atêna ê Deryaê Sıpêyo, ayamê (hewa) xo honıko.  Labelê zımıstani zaf varan vareno. Tici zaf erzena.  Erdê Atêna her daim kheweo (kıhoyo). Hama problemê trafik u leyşıniye ra hewa zaf gırano.

Ewro nıfusa Atêna 750.000a, feqet nıfusa metroy 3,7 milyona. Zaf mıxtelıf mılleti tede cıwiyenê: şarê Ereban, Pakıstanıcan u Arnawuti tede zafê.

 İqtısad 
Bacarê Atêna zaf moderna. Banê xeylê mımarinê mıkemmeli vıraziyaê. Atêna merkezê huner u zagon u siyaset u edustriy u iqtısadia. Sektorê turizm u umete (homete) zaf gırda. Semedê (sebeta) ziyara Zeus u Akrapolis u muzeyan ra zaf turisti şınê Atêna.

 Semti 
Kallithea
Moschato
Tavros
Egaleo
Agia Barbara
Chaidari
Peristeri
Petroupoli
Ilion
Kamaterò
Agion Anargyri
Nea Chalchidona
Nea Filadelfia
Nea Ionia
Iraklio
Metamorfosi
Likovrissi
Pefki
Maroussi
Kifisià
Melissia
Nea Eritrea
Ekali
Nea Pentelis
Penteli
Vrilissia
Chalandri
Agia Paraskevi
Cholargos
Papagos
Neo Psichikò
Psichiko
Filothei
Galatsi
Zografo
Kesariani
Vironos
Ymetto
Dafni
Nea Smirni
Paleo Falirou
Agios Dimitrios
Ilioupoli
Argiroupoli
Alimo
Elliniko
Glifada

 Sûkê bıray 


 Çımey 
 Siteyê Atênayo resmi



Kategoriye:Atêna