Tırki

Tırki (be Tırki: Türkçe) lızgey zıwananê Oğuzi ra yew zıwanê do aidê zıwananê  Altayo. Tırki resmi zıwanê Tırkiyao u Cumhuriyetê Tırkê Qıbrısê Zımey, Bulğarıstan, Yunanıstan, Makedonya, Moldawya, Suriya u İraq de qısey beno. Zıwanzanaoğan miyan de cı rê Tırkiyê Tırkiya ki vaciyeno. Teqriben 70-80 milyon merdumi Tirki qısey (qal) kenê. 

Tırki de zaf mıxtelif feki estê, ninan ra fekê Estamoli ewro Tırkiyo berz teşkil keno.   
Tırkiya de taê fekê bini ki mıntıqa Deryayê Siay, Anadoliya rocakewtene u mıntıqa Egey de qısey benê.

Wextê İmperatoriya Usmanıcan de Tırki be alfabey Erebki nuşiyêne. Serra 1928ine de terefê M. Kemal Atatürki ra vurniya u o ra nat be alfabey Latinki nuşiya. 
Serra 1932ine de ki Cemiyetê Cıgeyrayışê Tırki (Türk Dil Kurumu) niya ro.

 Alfabe 
Alfabê Tırki de 29 (vist u new) herfi estê.
Herfê gırdi: A B C Ç D E F G Ğ H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z
Herfê qıci: a b c ç d e f g ğ h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z

 Telafuzê tayê herfan 
Tabela cêrêne de herfê ke tede çıniyê, nê zey ê Zazaki telafuz benê (yenê wendış).

{| class="prettytable"
|Herfe
|<big>Nişanê IPAy</big>
|Salıxdayış
|-
|c
|[dʒ]
|Afrikati: d + j'''o vengdar
|-
|ç
|[tʃ]
|Afrikati: t + şo bêvengdar
|-
|ğ
|[:], [y]
|Herfanê vengınan ra dıme zey y'''y yeno wendış, yewbina zi herfan keno derg
|-
|ö
|[œ]
|ö'yo kılm u tari (No veng Zazakiyê bıngey de çıniyo, labelê tayê fekanê Zazaki yeno diyayış.) 
|-
|}


 Gramer 
 Tırki de halê naman 
Tırki de ebe izafey namey (halê genitifi'') ra pia şeş halê naman estê:

Namey haliArezekerdış be persPeybendiNominatifkam? -Akuzatifkami? -ı / -i / -u / -üGenitifê kami? -ın / -in / -un / -ünDatifkami rê? -e / -aLokatifkami de? -de / -daAblatifkami ra? -den / -dan

<p>Tırki de halê naman
kapıkeyberevkeye<td> 
kapıyıkeyberievikeyey<td> 
kapınınê keyberievinê keyey<td> 
kapıyakeyberi rêevekeyey rê<td> 
kapıdakeyber(i) deevdekeye(y) de<td> 
kapıdankeyber(i) raevdenkeye(y) ra<td> 

 Çımeyi 
 Dezgey Zıwanê Tırki (TDK) 
 Qursê Tırki  (Ebe İngılızki)

Kategoriye:Zıwani
Kategoriye:Zıwanê Tırki
Kategoriye:Zıwanê Tırkiya