Kuribu

Kuribu  Nensaala e la bonkaŋa Naaŋmene aŋ mɛ bee maale a ko o yeŋ ka o tonna neŋ o toma. Nensaala ba taa faŋa a ba e yɛlɛ yaga kyɛ o yɛŋ o naŋ de maale ne tontomboma la vɛŋ ka o toɔnɔ yɛlɛ  yaga erɛ. 
Nensaala bommaale na da ba yi Dagaaba da maŋ who la kubo a zugi zugiraa bee saaŋ o poɔ a iri kuri a maale  ne a boma ama. Yelmeŋɛ, tenne mine poɔ te seŋ kaane Gyeŋevoore poɔ, fo naa naŋ nyɛ la kuribime naŋ duori tanne. Saa la ka ba maŋ toŋe ne a kuriu toma. A zugiraa bee kurikuro tontomboma mine la ama: kyabaa, zugilaare, zugigama, zare , kyeraa.

 Boŋkuri 
Dagaaba boŋkurri e la tontomboma ane zɔɔzɔɔ boma ba naŋ maŋ maale gu ne ba menneŋ. A mine la laɛ, kue, piime,holo, kyɔlemɔ, malefare fenteɛ, amk. A kurikuro na baŋ na baŋ kyi la maale onaŋ o meŋɛ  boma a kpɛ ne daa kyɛ  neɛ meŋ naŋ baŋ te pɔge o la ne boŋkaŋa a soba  naŋ boɔrɔ , ka o kuri ko o.

Boŋkurri mine la kue, laɛ, sɔre, kyɛleere, piime, bɔnne, amk.

Dagaaba zugiri waa la parɛɛ ayi ; pegama ane bogama. A ba dire laŋena taa. Ba ba tɔŋena zambɛre vūū. Ba maŋ tɛge la kurikuro bommaale ; ba ba daara a.

 Kuribu yelluŋ mine 
Zambɛre, kyabaa, zugi, gama, bogama, zugilaare, kyeraa, zare, kuuri, gɔre, kupane, pii-takɔrre,kuridaa,  ane mine kaŋa (amk).