Circular economy

Daabiligu Din Gindi Tuuri Taba
Daabiligu din gindi tuuri taba di nyεla binshεli din nyε maalibu mini dibu, din nyε pirigibu, waɣisibu, labi zaŋ tum tuma, maalibu, labi nee n-ti  pahi n-zaŋ nεma din beni n-labi mali bin’ pala. Di  nyεla din nia nyε ni di tuhi Andunia yεlimuɣisira kamani tingbani biεhigu tulim mini di maasim, binkɔri mini mɔri kɔŋbu, bin’ saɣinda, ni saɣimbu ka di nyεla di kpaŋsirila soya dibaata shεli din mali zaŋ chaŋ di biεhigu polo. Soya dibaata n-nyε; n-yihiri bin’ saɣinda ni saɣimbu, n labiri zaŋdi binyεra maani bin pala, ni n labiri neeri tingbani biεh’ palli.

Di Gbunni
Soya pam m-beni n-wuhiri  daabiligu din gindi tuuri taba. China tingbani, bε nyε li ka di nyεla din duri zuɣusaa ka sheerina  bε tingbani maa siyaasa nianima ni, amaa tingban; shεŋa kamani European Union, Japan ni U.S.A (Amarika) di nyεla tuma neen’ shεli din nyε din yi tiŋa n-duri zuɣusaa namatɔri mini binyεra din saɣinda yεla gbahibu ni na. di gbunni wuhibu din kuli yεn do polo ni nyεla: daabiligu din gindi tuuri taba nyεla  daabiligu shεli din nia nyε ni binshεli di bahi yoli ka saɣim binyεra labi zaŋ mali bin’ pala yaha.

Taarihi mini Nianima
Daabiligu din gindi tuura tεha nyεla nεma mini yaa pala zaɣ’ palli, di daa puni  yimi na 1966 Knneeth E. Boulding buku ni, o kahigi wuhi ni di tu ni ti be binyεra labi maali ni. di puuni ka  “daabiligu din gindi daa lahi tuui yina daabiligu buku din daai sabi yuuni 1988.

Di Gbubbu
Yi mi ni, daabiligu din gindi tuura ni nyε naba zani n-gari ti pumpɔŋɔ daabiligu din chani ka tuuri taba ŋɔ. Di baligiri tuma nεma, ni saɣiri ka sɔŋdi tuma nεma aʒiya ka baligiri tingbana namtεri saɣimbu. Amaa, shεba ŋmε li nagbankpeeni yεli  ni di ni buɣisi yεl’ shεliŋa maa lahi be jalimbu yaɣi, ni di bi yuli nya daabiligu soya din pun beni n-ti pahi di daabiligu yaa ni ti yεn be shεm.

 Kundivihira 

Pubu:WikiForHumanRights 2022 in Northern Ghana
Pubu:Lahabaya zaa