Rosencrantz a Guildenstern

Cymeriadau yn nhrasiedi fawr William Shakespeare, Hamlet yw Rosencrantz a Guildenstern. Maent yn gyfeillion bore oes i'r tywysog Hamlet, a wysiwyd gan y Brenin Claudius i dynnu sylw'r tywysog oddi wrth ei wallgofrwydd ymddangosiadol ac i ganfod achos ei boen meddwl. Cafodd y cymeriadau eu hadfywio yn nychan W.S Gilbert, Rosencrantz a Guildenstern, ac fel arwyr drama abswrdaidd Tom Stoppard, Rosencrantz and Guildenstern Are Dead, gafodd ei addasu yn ffilm lwyddianus.

 Hamlet Shakespeare 

 Enwau 
Roedd Rosencrantz ("torch o rosod") a Gyldenstjerne / Gyllenstierna ("seren euraidd") yn enwau ar deuluoedd bonheddig Denmarc (a Norwyaidd, a Sweden) o'r 16eg ganrif; mae cofnodion brenhinol Denmarc ym 1596 yn dangos bod un rhan o ddeg o'r aristocratiaid a gymerodd ran yn y coroni yn dwyn y naill enw neu'r llall.  Mae James Voelkel yn awgrymu bod y cymeriadau wedi'u henwi ar ôl Frederik Rosenkrantz a Knud Gyldenstierne, cefndryd Tycho Brahe a oedd wedi ymweld â Lloegr yn 1592. 

Mae gan y mwyafrif o gymeriadau Hamlet enwau clasurol, ar wahân i enwau "Danaidd" Rosencrantz a Guildenstern. Roedd yr enwau yn gyffredin yn llys Frederick II a Christian IV, ac hefyd ym Mhrifysgol Wittenberg, sefydliad lle enwir Hamlet fel un a astudiodd yno (cyfeiria atynt fel "fy nau gymrawd ysgol"). 

 Ymddangosiadau 
Yn Hamlet, mae Rosencrantz a Guildenstern yn ymddangos fel pâr bob amser, ac eithrio rhai testunau sy'n dilyn y Ffolio Cyntaf, lle mae Guildenstern yn camu i'r llwyfan bedair llinell ar ôl Rosencrantz yn Act IV, Golygfa 3. 

Mae'r ddau ŵr y llys yn ymddangos gyntaf yn Act II, Golygfa 2, lle maent yn ceisio ennill hyder y Tywysog Hamlet, eu ffrind o fore oes. Mae'r iaith lyfn a chwrtais a ddefnyddiant yn eu nodweddu ar unwaith fel canmolwyr  [sycophants ] ac eto fe ŵyr y gynulleidfa eu bod yn gwasanaethu fel ysbiwyr i'r brenin llygredig Claudius, ewythr Hamlet. Ef a drawsfeddiannodd yr orsedd ac sy'n ceisio atal ei nai yn gyson rhag ad-ennill brenhiniaeth ei dad. Mae Hamlet yn eu croesawu fel "ffrindiau rhagorol o dda", ond, o weld trwy eu gochl, mae'n dweud na fyddant yn "delio'n gyfiawn" ag ef am eu cenhadaeth.  Gan sylweddoli nad oes ganddo gynghreiriaid ac eithrio Horatio, mae Hamlet yn rhoi'r araith "What a piece of work is a man" i Rosencrantz a Guildenstern. 

Yn Act III, mae'n ymddangos bod Hamlet yn ail feddwl ei gyfeillgarwch ffug, gan ddiswyddo'r ddau yn ddiseremoni yng Ngolygfa 2. Mae'n dweud wrth ei fam, yng Ngolygfa 4  "I will trust [them] as I will adders fang'd."

Pan lleddir Polonius gan Hamlet, mae Claudius yn rhoi Rosencrantz a Guildenstern ar waith i hebrwng Hamlet i Loegr, gan roi llythyr iddynt at sylw Brenin Lloegr - llythyr sy'n rhoi cyfarwyddyd iddo i ladd Hamlet. (Mae'n ymddangos nad ydynt yn ymwybodol o gynnwys y llythyr, er nad yw Shakespeare yn datgan hynny'n benodol.) Yn ystod y daith, mae'r Hamlet drwgdybus yn canfod y llythyr ac yn ei ailysgrifennu, gan gyfarwyddo'r dienyddiwr i ladd Rosencrantz a Guildenstern yn hytrach nag ef ei hun. Pan fydd môr-ladron yn ymosod ar eu llong, mae Hamlet yn dychwelyd i Ddenmarc, gan adael Rosencrantz a Guildenstern i farw; dywed yn Act V, Golygfa 2, "They are not near my conscience; their defeat / Does by their own insinuation grow." Mae llygenhadon yn ddiweddarach yn y ddrama yn cyhoeddi "Rosencrantz and Guildenstern are dead."

 Swyddogaeth 
Fel dau asiant o'r llygredd sy'n heintio'r llys, mae Rosencrantz a Guildenstern yn cyfrannu at sefydlu'r gwrthdaro rhwng Hamlet a Claudius.  Mae Shakespeare yn disgwyl i'r gynulleidfa werthfawrogi cyfiawnder barddonol eu marwolaethau;  fod y ddau wedi talu'r pennyd am fod yn rhan o gynllun marwol Claudius, er bod tro yn y gynffon honno yn ddiarwybod iddynt. 

 Rosencrantz Gilbert a Guildenstern 
Comedi yw drama W.S Gilbert (1874) lle mae Rosencrantz yn cynllwynio gyda'i ffrind Guildenstern i gael gwared ar Hamlet, fel y gall Rosencrantz briodi Ophelia . Maent yn darganfod bod Claudius wedi ysgrifennu drama. Mae gwaith llenyddol y brenin mor chwithig o ddrwg nes bod Claudius yn datgan na chaiff neb sôn am y ddrama. Dienyddiad fydd y gosb. Mae'r ddau yn canfod y llawysgrif ac yn perswadio Hamlet i'w pherfformio. Pan fydd yntau yn cytuno, mae Claudius yn gorchymyn bod yn rhaid iddo farw, ond yn y pen draw caiff ei berswadio i'w alltudio i Loegr. Mae hyn yn galluogi Rosencrantz ac Ophelia i fod gyda'i gilydd.

 Rosencrantz and Guildenstern Are Dead - Tom Stoppard 
Fel prif gymeriadau drama (a ffilm) Tom Stoppard, mae'r ddau gymeriad wedi drysu'n lân ac yn anymwybodol o’u rôl yn y ddrama fawr. Comedi yw drama Stoppard yn bennaf, ond maen nhw’n aml yn dadorchuddio gwirioneddau athronyddol dwfn drwy grwydro’n ddisynnwyr. Yn y ffilm, mae Rosencrantz yn dyfeisio'r frechdan, ac yn darganfod disgyrchiant ymhlith pethau eraill. 

 Cyfeiriadau 

Categori:Cymeriadau ffuglen