Cymdeithas Bêl-droed Tsiecia

Cymdeithas Bêl-droed y Weriniaeth Tsiec neu Cymdeithas Bêl-droed Tsiecia (Tsieceg: Fotbalová associace České republiky; FAČR)Tan Mehefin 2011 enw'r ffederasiwn oedd federazione è stato Českomoravského fotbalového svazu (ČMFS), gweler yma, yw corff llywodraethu pêl-droed yn y Tsiecia (gelwir hefyd yn Gweriniaeth Tsiec) sydd wedi'i lleoli ym Mhrâg. Mae'n trefnu'r cystadlaethau cynghrair lefel is yn y wlad ond mae'r Uwch Gynghrair Tsiecia (1. česká fotbalová liga) broffesiynol ac Ail Gynghrair Tsiec yn cael eu trefnu'n annibynnol) a'r Cwpan Tsiec.Czech Republic  at FIFA siteCzech Republic at UEFA site

Fe'i sefydlwyd ym 1901 fel Český svaz footballový (ČSF) ym Mhrâg. Y gymdeithas yw'r sefydliad ymbarél ar gyfer bron i 4,000 o glybiau gyda thua 625,000 o aelodau. Ym 1954 roedd yn un o gymdeithasau sefydlu UEFA.

Hanes
Mae hanes cymdeithas bêl-droed Tsiecia yn dilyn hynt a helynt statws ryngwladol y Tsieciaid fel cenedl gan gynnwys cyfnod cyn annibyniaeth, cyfnod Tsiecoslofacia, ac yn fel gwladwriaeth annibynnol Tsiecia.

Hanes o dan Awstria
Sefydlwyd y rhagflaenydd cyntaf fel Undeb Pêl-droed Bohemian ar 19 Hydref 1901 yn etholaeth Bohemia yn Ymerodraeth Awstria-Hwngari. 
Ar 19 Hydref 1901, sefydlwyd Cymdeithas Bêl-droed Tsiec (Tsieceg: Český svaz footballový, ČSF ) ym mwyty 'U zlaté váhy' ym Mhrâg. Yr aelodau sefydlu oedd y clybiau pêl-droed canlynol: SK Slavia, AC Sparta, SK Meteor Praha VIII, SK Union, SK Olympia Praha VII, FK Horymír, FK Malá Strana , Hradčanský SK, SK Vyšehrad , LK Česká vlajka , SK Olympiae , SK Olympiae Královské Vinohrady , AFK Karlín, SK Plzeň, FK Union Plzeň ac AC Roudnice. Y cadeirydd cyntaf oedd capten Slavia, Karel Freja. Roedd Tsiecia ar y pryd yn cael ei hadnabod fel etholaeth Bohemia ac yn ddarostyngedig i Ymerodraeth Awstria-Hwngari.

Ym 1906, derbyniwyd yr ČSF dros dro i FIFA a chwaraeodd ei gêm ryngwladol gyntaf yn Budapest yn erbyn Hwngari. Ym 1907, cadarnhawyd aelodaeth FIFA, ond dim ond blwyddyn yn ddiweddarach cafodd y gymdeithas ei diarddel o FIFA dan bwysau o Awstria-Hwngari, a welodd tîm genedlaethol i'r Tsieciaid fel perygl i'r Ymerodraeth a thra-arglwyddiaeth Awstria Almaenig. Efallai nad yw'n gyd-ddigwyddiad mai yn Fienna oedd cyfarfod FIFA y flwyddyn honno.
Ar 20 Ionawr 1912, sefydlwyd is-gymdeithas Morafia-Silesia. Ym 1916, gorfodwyd y gymdeithas i ddiddymu, ond fe'i hailsefydlwyd o dan yr un enw yn 1917.

Cyfnod Tsiecoslofacia
O 1922 i 1993, yn ystod bodolaeth gweriniaeth gyntaf Tsiecoslofacia, roedd y gymdeithas yn cael ei hadnabod fel Cymdeithas Bêl-droed Tsiecoslofacia (Tsieceg: Československá associace fotbalová; ČSAF) a rheolodd dîm pêl-droed cenedlaethol Tsiecoslofacia. Ar ôl rhaniad Tsiecoslofacia cymerodd y gymdeithas yr enw Ffederasiwn Pêl-droed Bohemia-Morafia (Českomoravský fotbalový svaz; ČMFS) tan fis Mehefin 2011.

Heddiw
Yn 1990 sefydlodd Gymdeithas Bêl-droed Tsiecoslofacia dan yr enw Československá fotbalová associace, ČSFA, a rannwyd yn gymdeithas Tsiec a Slofacaidd.

Gydag rhaniad Tsiecoslofacia yn ddwy wladwriaeth annibynnol, y Weriniaeth Tsiec a Slofacia, ym 1993, sefydlwyd y gymdeithas bêl-droed Českomoravský fotbalový svaz (ČMFS), a ailenwyd yn Fotbalová associace České republiky (FAČR) ym Mehefin 2011.

Rhennir yr FAČR yn 14 o gymdeithasau rhanbarthol, lle mae dros 15,000 o dimau yn chwarae. Rhennir y cymdeithasau rhanbarthol yn sawl cymdeithas ardal. Mae cymdeithasau rhanbarthol ac ardal yn seiliedig i raddau helaeth ar ffiniau gweinyddol.

Cystadlaethau
 Uwch Gynghrair Tsiecia - ddim o dan reolaeth y FAČR
 Ail Gynghrair Tsiec - ddim o ran reolaeth y FAĊR
 Cynghrair Cyntaf Merched Tsiec
 Cwpan Tsiecia
 Supercup Tsiecia
 Cwpan Merched Tsiecia

Adrannau
 Tîm pêl-droed cenedlaethol Tsiecia
 Tîm pêl-droed cenedlaethol merched y Weriniaeth Tsiec
 Tîm pêl-droed cenedlaethol merched dan 19 y Weriniaeth Tsiec
 Tîm pêl-droed cenedlaethol merched dan 17 y Weriniaeth Tsiec
 Tîm pêl-droed cenedlaethol dan 21 oed
 Tîm pêl-droed cenedlaethol dan 19 oed
 Tîm pêl-droed cenedlaethol dan 18 oed
 Tîm pêl-droed cenedlaethol dan 17 oed

Gweler hefyd
 Cymdeithas Bêl-droed Slofacia
 Cymdeithas Bêl-droed Awstria

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
 Gwefan Swyddogol y FAČR 
 Tsiecia ar wefan FIFA
 Tsiecia ar wefan UEFA

Categori:Tsiecia
Categori:Pêl-droed yn Tsiecia
Tsiecia
Categori:Pêl-droed yn Ewrop
Categori:Sefydliadau 1994
Categori:Cymdeithasau pêl-droed rhyngwladol