Siân Thomas

Darlledwraig ac awdur o Gymru yw Siân Thomas (ganwyd 13 Gorffennaf 1959). Mae'n adnabyddus fel un o wynebau cyntaf S4C ac am gyflwyno rhaglenni cylchgrawn Heno, Wedi 7 a Prynhawn Da.

 Bywyd cynnar ac addysg 
Ganwyd Siân Elizabeth Thomas ym Mhenygraig yn y Rhondda. Roedd yn ferch i weinidog ac fe'i magwyd yn Ystalyfera yng Nghwm Tawe lle mynychodd Ysgol Gyfun Ystalyfera. Ers yn ifanc, roedd eisiau bod yn archeolegydd a gweithio yn yr Aifft yn arbennig. Ond nid oedd yn bosib astudio hen hanes yn ei hysgol, felly penderfynodd astudio Cymraeg a chadw Eifftoleg fel diddordeb.

Tra yn y chweched dosbarth, chwiliodd am waith dros yr haf, i ennill tipyn o arian ychwanegol. Cafodd y cyfle i weithio ar y dderbynfa yng ngorsaf radio Sain Abertawe, am dair wythnos. Rai wythnosau yn ddiweddarach cafodd alwad ffôn gan Wyn Thomas, pennaeth rhaglenni Cymraeg yr orsaf ar y pryd, yn gofyn a oedd ganddi ddiddordeb mewn cyflwyno rhaglen fyw ar ganu ysgafn Cymraeg. Wedi gwneud rhaglen brawf, cychwynnodd y swydd a chael hyfforddiant ar weithio’r ddesg rheoli. O fewn wythnos roedd hi'n cyflwyno rhaglen radio wythnosol yn fyw am ddwy awr bob nos Wener.

Aeth i astudio ym Mhrifysgol Abertawe gan dderbyn gradd BA yn y Gymraeg cyn mynd ymlaen i gwblhau MA mewn tafodieitheg a chymdeithaseg iaith yn yr adran Gymraeg. Parhaodd gyda'i sioe radio drwy ei chyfnod yn y coleg, a chael profiad o bob agwedd o ddarlledu radio – o gasglu straeon newyddion, golygu tapiau, gwerthu 'air time' hysbysebion a gwneud ‘jingles’.

 Gyrfa 
Wedi gadael y coleg, aeth i weithio am ychydig fisoedd fel ymchwilydd ar rhaglen Stondin Sulwyn gyda BBC Radio Cymru yn Abertawe. Erbyn hynny roedd S4C yn paratoi i lansio a gwelodd Siân hysbyseb am swydd gyflwyno.

Cafodd ei dewis yn un o'r tri cyflwynwyr dilyniant gwreiddiol ar S4C ynghyd a'r gyn-athrawes Rowena Jones-Thomas a'r cyflwynydd profiadol gynt o'r BBC, Robin Jones. Cychwynnodd ei swydd yng Ngorffennaf 1982. 

Pan lansiwyd y sioe gylchgrawn ddyddiol newydd Heno yn 1990, roedd yn un o'r cyflwynwyr gwreiddiol ynghyd ag Angharad Mair, Glynog Davies ac Iestyn Garlick. Aeth ymlaen i gyflwyno Wedi 7 a Wedi 3 pan ail-enwyd y rhaglenni, cyn parhau ar Heno a Prynhawn Da.

Mae'n awdur Cyfres Dwy Genhedlaeth, a gyhoeddir gan Y Lolfa.

Mae wedi darlledu yn gyson ar Radio Cymru. Roedd yn un o gyflwynwyr y Post Cyntaf yng nghanol y 1990au a cyflwynodd ei sioe ei hun yn y 2000au cynnar.

 Bywyd personol 
Priododd Don Higgins yn 2016 ac mae'n byw yng Nghaerdydd.

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau 1959
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Abertawe
Categori:Cyflwynwyr teledu o Gymru
Categori:Cyflwynwyr radio o Gymru
Categori:Pobl o Gwm Tawe