Castlejordan

Pentref a threfgordd yn Swydd Meath/an Mhí, Iwerddon/Éire, yw Caisleán Shiurdáin, neu Castlejordan. Fe'i lleolir yn ne'r sir, yn agos at y ffin â Swydd Offaly/Contae Uíbh Fhailí, i'r de o Kinnegad/Cionn Átha Gad. Mae Caisleán Shiurdáin yn ardal o tua 2.2km, ac roedd yno boblogaeth o 85 o bobl yng nghyfrifiad 2011. 

 Enw 
Mae Caisleán Shiurdáin wedi'i enwi ar ôl Jordan De Courcy, cyndad y teulu Normanaidd De Courcy. Yn dilyn marwolaeth ei ewythr John De Courcys yn Dun Phádraig, alltudiwyd Jordan De Courcy i Gaerwysg. Ar ei ddychweliad i Iwerddon adeiladodd gastell yn yr ardal.

 Hanes 
Mae tystiolaeth o anheddu hynafol yn yr ardal yn cynnwys safleoedd cloddiau yn nhrefi cyfagos Cill Daingin a Harristown. Mae tŵr canoloesol adfeiliedig yn y pentref, a oedd yn gysylltiedig yn hanesyddol â’r teulu Gifford.

Mae adeilad Eglwys Iwerddon (Anglicanaidd) y pentref (adeiladwyd c. 1823 ) bellach yn adfail i raddau helaeth, ond  mae'r eglwys Gatholig Rufeinig (adeiladwyd c. 1840 ) yn dal i cael ei defnyddio ac wedi ei chysegru i'r Drindod Sanctaidd.

 Mwynderau a chwaraeon 
Mae pentref Caisleán Shiurdáin yn cynnwys tafarn, swyddfa bost, a'r eglwys Gatholig Rufeinig. Roedd gan yr ysgol (cynradd) genedlaethol leol, Ysgol Genedlaethol Ganolog Caisleán Shiurdáin (a elwir hefyd yn Ysgol Gynradd Sant Ciarán), gofrestriad o 85 o ddisgyblion nôl yn 2020.

Ballinabrackey GAA yw clwb lleol Cymdeithas Athletau Gaeleg.

 Cyfeiriadau 

Categori:Pentrefi Swydd Meath
Categori:Erthyglau sy'n cynnwys testun Gwyddeleg