Agnes Davies

Chwaraewraig snwcer a biliards o Gymru oedd Agnes Davies (ganwyd Agnes Morris; 30 Medi 1920 – 13 Chwefror 2011). Roedd hi'n adnabyddus am ei gyrfa hir o chwarae gystadleuol a barodd am 64 mlynedd. Yn ystod y cyfnod hwnnw enillodd Bencampwriaeth Snwcer Proffesiynol y Merched ym 1949, and reached world championship snooker finals in 1940,  a chyrhaeddodd rowndiau terfynol pencampwriaeth snwcer y byd ym 1940, 1948, 1950, ac 1980.

 Bywgraffiad 
Dysgodd Davies sut i chwarae biliards yn neuadd biliards ei thad yn Saron, a sefydlwyd ganddo drwy ddefnyddio ei daliad iawndal am yr afiechyd niwmoconiosis a gafodd pan yn weithio fel glöwr glo. Enillodd bencampwriaeth amatur menywod Cymru am y tro cyntaf ym 1939, ac enillodd y ddwy flynedd ganlynol hefyd.

Daeth Davies, a oedd yn dal i gael ei hadnabod fel Agnes Morris bryd hynny, yn ail ym mhencampwriaeth Snwcer Proffesiynol Menywod 1940 ac enillodd ym 1949. Priododd â Dick Davies (a fu farw ym 1996) ym 1940, a chymerodd seibiant o ryw 30 mlynedd o snwcer cystadleuol. Gan ddychwelyd i gystadlu ddiwedd y 1970au, enillodd dair twrnamaint cyn cyrraedd rownd derfynol pencampwriaeth y byd arall ym 1980. Ym 1985, etholwyd Davies yn Llywydd Oes Cymdeithas Biliards a Snwcer Merched y Byd (WLBSA).

Ym 1998, cymhwysodd ar gyfer Pencampwriaeth Agored Cymru i Ferched yng Nghasnewydd, Cymru yn 77 oed – chwe deg mlynedd ar ôl ennill yn 17 oed ac roedd yn safle 46 yn Rhestrau Byd Merched y Llysgenhadaeth ar gyfer 1997/98.

Hyd at 1999, chwaraeodd Davies yn y gyfres ryngwladol gartref i Gymru. Chwaraeodd hefyd yng nghynghrair Dyffryn Aman tan 2001.

Bu farw Davies yn 2011. Yn 2012, cynhaliodd Snwcer y Byd i Ferched dwrnamaint Coffa Agnes Davies, a enillwyd gan Jaique Ip. Yn Mehefin 2025, codwyd plac porffor yn Neuadd Les Saron, er cof am ei chyfraniad.

 Teitlau a chyflawniadau 

 Canlyniad  Rhif  Blwyddyn  Pencampwriaeth  Gwrthwynebydd  Sgôr  Cyf. Enillydd
  1  1937  Welsh Ladies' Snooker Champion       Enillydd
  2  1938  Welsh Ladies' Snooker Champion       Enillydd
  3  1939  Welsh Ladies' Snooker Champion       Enillydd
  4  1939  Welsh Ladies' Billiards Champion       Enillydd
  5  1939  Women's Amateur Snooker Championship    Ail
  6  1940  Women's Professional Snooker Championship  Ruth Harrison  2–11  Ail
  7  1948  Women's Professional Snooker Championship  Ruth Harrison  14–16   Enillydd
  8  1949  Women's Professional Snooker Championship  Thelma Carpenter  16–15  Ail
  9  1950  Women's Professional Snooker Championship  Thelma Carpenter  10–20   Enillydd
  10  1977  Pontins Ladies' Bowl Champion  Sue Foster  3–1   Enillydd
  11  1978  Women's Amateur Snooker Championship     Ail
  12  1979  Pontins Ladies' Bowl Champion  Maureen Baynton  0–3  Ail
  13  1980  Guinness World Women's Snooker Championship  Lesley McIlrath  2–4   Enillydd
  14  1982  Pontins Ladies' Bowl Champion  Sue Foster  3–0   Ail
  15  1999  Ladies Regal Scottish Masters seniors' (over 40s) final  Mary Hawkes  0–2  Ail
  16  2003  Ladies Regal Welsh Championship seniors' (over 40s) final  Maureen Twomey  1–2  

 Cyfeiriadau 

Categori:Marwolaethau 2011
Categori:Genedigaethau 1920
Categori:Chwaraewyr snwcer o Gymru