Dyfed Thomas

Actor a chanwr o Gymru yw Dyfed Thomas (ganwyd 1949). Mae'n adnabyddus am y rhaglen blant Siop Siafins ac mae wedi actio mewn nifer o gyfresi teledu fel Tair Chwaer, Rybish ac Y Filltir Sgwâr.

 Bywyd cynnar 
Magwyd Dyfed yn Rhosllanerchrugog yn ardal Wrecsam, yn blentyn i Ada ac Ambrose Thomas.

Cafodd ei addysg mewn ysgol ramadeg Saesneg yn Rhiwabon i ddechrau ond llwyddodd ei rieni roi perswâd ar y cyngor i adael iddo gael ei addysg yn Sir Fflint drwy gyfrwng y Gymraeg.Beti a'i Phobol - 16 Mawrth 2006 Bu'n chwarae pêl-droed fel amatur i Fechgyn Ysgol Sir y Fflint a Wrecsam. 

Wedi gadael yr ysgol cafodd gytundeb lled-broffesiynol l i chwarae pêl-droed i Crystal Palace ar gyfer yr ail dîm. Ar yr un pryd bu'n astudio drama yn Ysgol Ddrama Rose Bruford yn Llundain. Chwaraeodd hefyd i Ashford Town. Yn ddiweddarach daeth yn gyfarwyddwr ar dîm Dinas Bangor.

 Gyrfa 
Ei swydd actio gyntaf oedd mewn taith theatr o'r Sioe Gerdd 'Mr Punch'. 

Ymunodd a Chwmni Theatr Cymru yn 1976 am daith genedlaethol o Under Milk Wood.

Cafodd ei ran teledu cyntaf yn y gyfres ddrama i blant Hawkmoor ar y BBC. Dilynwyd hyn yn gyflym gyda rhan mewn drama i ITV gyda Ray Mort o’r enw The Leaning Virgin of Albert gan Ewart Alexander. Yn 1978 cafodd ei gastio gyferbyn â Donald Houston yn Heyday in the Blood, drama yn y gyfres Border Country.

Dychwelodd i'r llwyfan gyda drama yr oedd wedi'i hysgrifennu ei hun. Drama syth yn y Gymraeg oedd Cofiant Y Cymro a gynhyrchwyd gan Cwmni Theatr Cymru. Er mwyn darparu’r gerddoriaeth fyw ar gyfer y ddrama ffurfiodd Dyfed grŵp pync-roc Cymraeg ble'r oedd yn canu fel y cymeriad 'Dr Hywel Ffiaidd'. Bu'r grŵp yn cynnal gigs am bum mlynedd ledled Cymru, ac yn 1978, bu’n rhaid gohirio un rhifyn o’r rhaglen bop Twndish ar y teledu, oherwydd ‘iaith anweddus’ gan Hywel Ffiaidd.

Daeth Dyfed yn adnabyddus i genhedlaeth o Gymry ifanc, fel ei gymeriad Brian Lloyd Jones. Portreadodd y cymeriad mewn cyfres boblogaidd i blant Siop Siafins (BBC Cymru) a gafodd ei darlledu gyntaf yn 1979. Ysgrifenodd Dyfed y gyfres gyda John Pierce Jones. Dilynwyd hyn gan gyfres gomedi Gwesty Gwirion ar gyfer HTV Cymru, hefyd gyda John Pierce Jones.

Yn 1984 serennodd yn ddrama The Extremist. Mae'r ffilm yn olrhain y digwyddiadau a arweiniodd at garcharu'r cyn-ringyll y fyddin John Jenkins am ddeng mlynedd am ei ran yn ymgyrch fomio Cymru yn y chwedegau, a ddaeth i ben gyda digwyddiad ofer yn ceisio amharu ar arwisgiad Tywysog Cymru yng Nghaernarfon yn 1969.

Cafodd hi'n anodd cael gwaith actio yn y 2000au a bu'n rhaid arallgyfeirio - dechreuodd deithio nôl ac ymlaen o India. Roedd ffrind iddo yn byw ac yn gweithio yno ac fe wnaeth y ddau sefydlu cwmni i sgwennu sgriptiau a cheisio eu gwerthu i Bollywood. Un o'r sgriptiau ffilmiau cyffrous iddo sgwennu ydi addasiad o Making the God Dance. Fe gafodd o'r gwaith ar ôl cyfarfod awdur y nofel Ajaybir Garkal yn India.

Treuliodd flwyddyn yn byw ac yn dysgu yn Sbaen. Yn 2020 fe gafodd alwad annisgwyl gan Barry 'Archie' Jones i fod yn rhan o gyfres gomedi newydd ar S4C, sef Rybish. Hon oedd y gyfres gomedi Gymraeg gyntaf i gael ei chwblhau yn ystod y cyfnod clo.

Roedd yn aelod o gast sioe gerdd Y Stand yn Eisteddfod Genedlaethol Wrecsam 2025.

 Bywyd personol 
Roedd yn briod â Mary a chawsant ddau o blant, Joseff ag Alys Thomas.

Yn ddiweddarach priododd â Julie ac mae ganddynt ddau o blant, Morgan a Tallulah. Mae'n byw yn Llangollen. 

 Ffilmyddiaeth 
+TeitlBlwyddynRhanCwmni CynhyrchuNodiadauBBC Play of the Month1968Will HughesBBC CymruPennod:: The Corn is GreenSecond City Firsts1974Pennod: Fight for Shelton BarITV Sunday Night Drama1977CedricPennod: The Leaning Virgin of AlbertY Fantell Fraith1977BBC CymruFfenestri1977-1979Hawkmoor1978DewiBBC Cymru4 pennodAngels1978Dave Lamb1 pennodAn Englishman's Castle1978Soldier1 pennodHeydey in the Blood1979Border Country1979EvanTwndish1979BBC CymruSiop Siafins1979-1986Brian Lloyd JonesBBC CymruOther Mother's Sons1980CyflwynyddBBCGwen Tomos1981Twm NansiBBC CymruJerusalem's Army1982Central TelevisionThe First World Cup1982Nye1982Archie LushNewydd Bob Nos1982-1984DavidS4CThe World Cup: A Captain's Tale1982Jock JonesThe Citadel1982Dai JenkinsGaucho1983GauchoFfilmSearch1983CyflwynyddBBCCyfres: Castles of WalesCongrinero'r Gorllewin1983Christy MahonBBC CymruThe Fasting Girl1984BenniBBC CymruThe Extremist1984Sargeant John JenkinsBBC CymruThe Magnificent Evans1984OIlwin O'TooleBBC4 pennodCân I Gymru, 19841984CystadleuyddBBC CymruThe New Statesman1985Steffan Caradoc1 pennodY Cleciwr1985-1988HTV4 CyfresWhat a Way to Run a Revolution1986Foreign Bodies1987Barry1 pennodMwg Glas, Lleuad Waed1988Ditectif Sergant HarrisLluniau LliwPlaying for Real1988Peter Thomas1 pennodY Filltir Sgwâr1988HTVDyddiadur Dyn Dwad1989Marx MerthyrTeliesynPobol y Cwm1989-1990Colin LewisBBC CymruCome Home Charlie and Face THem1990Griffiths3 pennodThe Life and Death of Philip Knight1993HeddwasHeliwr1994George HaycockLluniau Lliw1 pennodPorc Pei1998EdgarTair Chwaer1999MouthFfilmiau GauchoCyfres 3Porc Peis Bach2000-2005EdgarCambrensis6 CyfresThe Baker2007Huw EdwardsAr Lafar2011GwestaiSombreros2011Sioe Tudur Owen2012GwestaiY Gwyll2013AlunFiction FactoryCyfres 1, Pennod 2Rybish2020-2022EurwynCwmni DaDal y Mellt2022Ifor Tw-PeHafiach2025Tadcu JacVox Pictures

 Cyfeiriadau 

Categori:Genedigaethau 1949
Categori:Actorion teledu o Gymru
Categori:Actorion theatr o Gymru
Categori:Pêl-droedwyr o Gymru