Gareth Potter

Actor, cerddor, DJ, awdur a chyflwynydd teledu a radio o Gymru yw Gareth Potter (ganwyd 26 Rhagfyr 1964) neu Gareth David Potter. Mae'n gyn-aelod o'r bandiau Cymraeg Clustiau Cŵn, Pop Negatif Wastad, Traddodiad Ofnus a Tŷ Gwydr. Fel actor a DJ, mae wedi perfformio ar draws y byd gan gynnwys cyfnod yn y gyfres sebon Eastenders ar y BBC. Cafodd ei enwebu am Wobr Bafta Cymru am ei ffilm fer Fire in My Heart yn 2018. Yn 2014, derbyniodd ganmoliaeth mawr am ei ddewrder o drafod y camdrin rhywiol a ddioddefodd o dan law ei gyn-athro drama yn Ysgol Gyfun Rhydfelen, John Owen, mewn rhaglen ddogfen ar S4C.

 Gyrfa 
bawd|Gareth Potter (canol cefn) gyda chast Eastenders
Ganwyd Gareth yn Nottingham, a'i fagu yng Nghaerffili. Mynychodd Ysgol Senghennydd ac yna Ysgol Gyfun Rhyfelen. Derbyniodd ran o'i addysg yn Llundain. 

"Wedi cyfnod yn Brighton, Llundain a Middlesex," nodwyd mewn adolygiad o'i ddrama hunangofiannol, Gadael yr Ugeinfed Ganrif [2010], "...ynghyd ag ymddangosiad ar y gyfres Eastenders, ryda ni ar ddiwedd yr wythdegau [1980au], a chyfnod Fideo 9 a’r ‘ysfa i greu pop modern Cymraeg ddim wedi ‘tewi’."

Dechreuodd ei yrfa fel actor ar y gyfres District Nurse ym 1984 pan yn 20 oed. 

Fel DJ [troellwr disgiau] mae wedi perfformio yn Ibiza.

Mae o hefyd yn ddarlithydd mewn Prifysgolion a Cholegau Drama.

Treuliodd gyfnod yn byw a gweithio ym maes theatr yn Cosovo, ar ôl y Rhyfel yn y Balcanau.

 John Owen ac Ysgol Rhydfelen 
Tra'n ddisgybl yn Ysgol Gyfun Rhydfelen, daeth Gareth Potter o dan "ddylanwad absoliwt" yr athro drama John Owen. Cafodd y cyfnod ei groniclo'n fanwl yn Adroddiad Clywch a gyhoeddwyd yn 2004. Er na enwir yr un disgybl a ddioddefodd gamdrin rhywiol a meddyliol o fewn yr adroddiad, dewisiodd Gareth rannu ei brofiad o dan law ei gyn-athro mewn rhaglen ddogfen ar S4C o'r enw Cadw Cyfrinach yn Ebrill 2021. Rhannodd ef a dau arall a weithiodd gydag Owen ar gyfres Pam Fi Duw? eu profiadau o feithrin perthynas amhriodol gyda'r cyn-athro, a gweld bechgyn eraill yn cael eu hecsbloetio'n rhywiol ganddo.

Er i John Owen ladd ei hun yn Hydref 2001, cyn yr achos llys, nododd Comisiynydd Plant Cymru Peter Clarke yn ei adroddiad yn 2004, "Ni all unrhyw un a glywodd y dystiolaeth a glywais i yn fy ymchwiliad amau, â didwylledd, fod Mr John Owen yn euog o weithredoedd o anweddustra rhywiol difrifol yn erbyn rhai disgyblion yn Ysgol Gyfun Rhydfelen. Mae'r dystiolaeth a glywais wedi dangos i Mr Owen, yn ôl pwysau tebygolrwydd, gam-drin disgyblion yn ei ofal yr rhywiol dros nifer o flynyddoedd".

Yn 2024, beirniadodd Gareth yr awdurdodau am eu "methiannau" yn achos camdrin rhywiol y cyn-brifathro Neil Foden o Ysgol Friars, Bangor ac Ysgol Dyffryn Nantlle, Penygroes, yn enwedig wedi argymhellion Adroddiad Clywch yn 2004.

 Cynyrchiadau 
(detholiad)

Fel actor oni nodir yn wahanol:

 Theatr 

 Fel Paent yn Sychu (1988) Theatr Crwban
 Cai (1990) Arad Goch
 Marriage of Convenience - Theatr y Byd
 One Moonlit Night - Theatr Clwyd (1995)
 Blink (2007) - sain
 Gadael yr Ugenifed Ganrif (2010) actor ac awdur

 Radio, Teledu a Ffilm 

 Eastenders
 Pobol y Cwm
 Tourist Trap (2018)
 Fire in My Heart (2017) actor ac awdur
 Y Gwyll / Hinterland (2015)
 Gadael yr Ugeinfed Ganrif (2014)
 Zanzibar (2011)
 Made in Wales (2010)
 The Tempest (2010)
 Ceasar and Cleopatra (2009)
 Young Dracula (2008)
 Y Pris (2007)
 Torchwood (2006)
 Cowbois ac Injans (2006)
 Caerdydd (2006) ymgynhorydd cerddorol
 High Hopes (2002-2005)
 Heart of Gold (2003)
 Care (2000)
 Dinas
 The Old Devils (1992)
 The District Nurse (1984)
 That Uncertain Feeling (1986)
 Casualty

 Cyfeiriadau 

Categori:Genedigaethau 1964
Categori:Dramodwyr Cymraeg
Categori:Llenorion yr 21ain ganrif o Gymru
Categori:Actorion o Gymru
Categori:Cerddorion o Gymru