John Herbert Beynon

Cemegydd a ffisegydd o Gymru oedd John H. Beynon FRS (29 Rhagfyr 1923 – 24 Awst 2015). Roedd yn adnabyddus am ei waith mewn sbectrometreg màs.

 Addysg a gwasanaeth milwrol 
Ganed Beynon yn nhref lofaol Gymreig Ystalyfera ac roedd yr hynaf o ddau frawd. Aeth ymlaen i fynychu Prifysgol Cymru Abertawe (Prifysgol Abertawe erbyn hyn) yn gynnar yn y 1940au ar ddechrau'r Ail Ryfel Byd.  Derbyniodd radd B.S. mewn ffiseg yn 1943. Ni fynychodd ysgol raddedig, yn hytrach penderfynodd ymuno â'r Sefydliad Ymchwil Cerbydau Ymladd lle bu'n gwasanaethu rhwng 1943 a 1947 gan ddatblygu systemau rheoli tân mewn tanciau.

 Gyrfa mewn diwydiant 
Rhwng 1947 a 1969, roedd Beynon yn Rheolwr Ffiseg a Chemeg Ffisegol, Polymer a Dadansoddol yn Imperial Chemical Industries. Rhwng 1947 a 1950, adeiladodd Beynon yr hyn a fyddai'n dod yn sbectromedr màs cyntaf a ddyluniwyd i astudio cyfansoddion organig nad oeddent yn gysylltiedig â petrolewm. Wedi hynny, cydweithiodd â Metropolitan-Vickers i gynhyrchu sbectromedr màs MS8, sef prototeip o sbectromedr màs MS9 Associated Electrical Industries (AEI).

Gwnaethpwyd Beynon yn uwch gydymaith ymchwil ym 1964 a roddodd gyfle iddo wneud ei ymchwil ei hun. Roedd yn Gymrawd Coffa Boomer ym Mhrifysgol Minnesota yn 1965.

 Gyrfa academaidd 
Cymerodd Beynon swydd fel Athro Cemeg a Chyfarwyddwr y Ganolfan Sbectrometreg Màs ym Mhrifysgol Purdue ym 1968. Yn 1974 Derbyniodd Beynon swydd fel Athro Ymchwil y Gymdeithas Frenhinol a Chyfarwyddwr Uned Ymchwil Sbectrometreg Màs ym Mhrifysgol Abertawe.

 Gwobrau ac anrhydeddau 
Derbyniodd Beynon Wobr Ymchwil Sigma Xi, Prifysgol Purdue yn 1973, Gwobr Marice F. Hasler yn 1979, Medal Jozef Stefan yn 1980, Medal Cymdeithas Cemegol Serbia yn 1981, Tlws Techmart Grŵp Technoleg Prydain yn 1984, Medal Jan Marc Marci, Cymdeithas Sbectrosgopeg Tsiecoslofacia ym 1984, Medal Thomson y Gymdeithas Sbectrometreg Màs Ryngwladol ym 1985, Gwobr Maes Cymdeithas Cemegol America a Franklin am Waith Eithriadol mewn Sbectrometreg Màs ym 1987, Medal Aston Cymdeithas Sbectrometreg Màs Prydain yn 1998, a Medal Aur Cymdeithas Sbectrometreg Màs yr Eidal ym 1990.

Ef oedd Cadeirydd Sylfaenydd Cymdeithas Sbectrometreg Màs Prydain (1960), un o sylfaenwyr Cymdeithas Sbectrometreg Màs America (1967), a Llywydd Sylfaen Cymdeithas Sbectrometreg Màs Ewrop (1993). Etholwyd Beynon i'r Gymdeithas Frenhinol yn 1971.

Ysgrifennodd dros 350 o gyhoeddiadau gwyddonol a sawl llyfr ar sbectrometreg màs.

Ym 1987, Beynon oedd prif olygydd y cyfnodolyn Rapid Communications in Mass Spectrometry.

Cyfeiriadau

Categori:Academyddion Prifysgol Abertawe
Categori:Cemegwyr o Gymru
Categori:Genedigaethau 1923
Categori:Marwolaethau 2015