Tanau gwyllt De Califfornia Ionawr 2025

Rhwng 7 Ionawr a 31 Ionawr 2025, cafwyd cyfres barhaus o danau gwyllt trychinebus a effeithiodd ardal fetropolitan Los Angeles a'r rhanbarthau cyfagos. Roedd yr amodau a achosodd y tanau yn cynnwys aer gyda lleithder isel iawn, cyfnod hir o sychder, a gwyntoedd corwynt Santa Ana oedd mewn rhai mannau wedi cyrraedd 100 milltir yr awr (160 km/a).

Cafodd y rhan fwyaf o'r difrod ei wneud gan y ddau dân mwyaf: Tân Palisades a Tân Eaton. Erbyn Erbyn 31 Ionawr, roedd y ddau prif dân wedi dod o dan reolaeth llawn. Yn y cyfnod yma lladdwyd o leiaf 30 o bobl gan y tanau, a dinistrwyd neu ddifrodwyd mwy na 18,000 o strwythurau. Ar ei waethaf gorfodwyd dros 200,000 i adael eu tai dros dro.

Wrth i'r gwyntoedd ddechrau chwythu ar 7 Ionawr, datganodd Dinas Los Angeles gyflwr o argyfwng gan ragweld gwyntoedd peryglus. Cyhoeddwyd rhybudd storm llwch ar gyfer sawl sir yn Ne California, gan rybuddio y gallai’r gwyntoedd garw chwythu llwch a phridd i’r aer, ac achosi problemau anadlu.

Dangosodd ystadegau Wildfire Alliance mai tân y Palisades oedd y mwyaf dinistriol o bell ffordd yn rhanbarth Los Angeles, gydag o leiaf 6,000 o strwythurau wedi'u dinistrio, yn uwch na Thân Sayre a ddinistriodd 604 o strwythurau yn 2008, a Thân Bel Air a ddinistriodd bron i 500 o dai yn 1961.

Llosgodd nifer o dai enwogion yn y tanau gwylltion, gan gynnwys cartrefi Mandy Moore, Cary Elwes, Eugene Levy, Billy Crystal, Paris Hilton, Adam Brody, Leighton Meester, Anthony Hopkins, Jeff Bridges, John Goodman, Miles Teller, James Woods, Mel Gibson, Diane Warren, Mark Hamill, Ricki Lake, ac Ed Harris. Dinistriwyd cartref hanesyddol a ransh y digrifwr Will Rogers hefyd.

Cafwyd adroddiadau ar raglenni a gwefan Newyddion S4C gan y gohebydd Maxine Hughes, yn adrodd profiadau rhai o'r Cymry sy'n byw yn Los Angeles. Bu'r newyddiadurwyr Rhodri Llywelyn a Liam Evans o BBC Cymru yn gohebu yno hefyd.

 Cyfeiriadau 

Categori:2025 yn yr Unol Daleithiau
Categori:Hanes Los Angeles
Categori:Tanau yn yr Unol Daleithiau
Categori:Trychinebau'r 21ain ganrif
Categori:Trychinebau naturiol yn yr Unol Daleithiau