Leverkusen

Dinas yn nhalaith Gogledd Rhein a Westfalen yn yr Almaen yw Leverkusen (). Mae wedi'i leoli ar lan ddwyreiniol y Rhein. Mae'r ddinas yn rhan o Ranbarth Metropolitan Rhein-Ruhr, ac mae'n ffinio â dinas Cwlen yn y de a phrifddinas y dalaith Düsseldorf yn y gogledd.

Mae'r ddinas yn fwyaf adnabyddus am y cwmni fferyllol Bayer, sydd â'i bencadlys yno, a'i chlwb pêl-droed Bayer Leverkusen. Mae hefyd yn gartref i'r clwb pêl-fasged Bayer Giants Leverkusen. 

Cafodd y ddinas ei hailenwi yn 1930 ar ôl fferyllydd lleol, Carl Leverkus (5 Tachwedd 1804 – 4 Chwefror 1889).  

Yn y cyfrifiad diwethaf, roedd poblogaeth Leverkusen yn .

 Hanes 
Y sefydliad gwreiddiol o'r hyn a elwir heddiw yn Leverkusen oedd Wiesdorf, pentref ar lan y Rhein, pentref sy'n dyddio'n ôl i'r 12g. Gyda'r pentrefi cyfagos bellach wedi'u hymgorffori, mae'r ardal hefyd yn cynnwys afonydd Wupper a Dhünn, ac wedi dioddef llawer o lifogydd dros y blynyddoedd, yn enwedig yn 1571 a 1657, gyda llifogydd 1657 yn arwain at symud Wiesdorf i'r dwyrain o'r afon i'w leoliad presennol.

Yn ystod Rhyfel Cwlen rhwng 1583 ac 1588, cafodd Leverkusen ei difrodi'n ulw gan ryfel. Roedd yr ardal gyfan yn wledig tan ddiwedd y 19g, pan sefydlwyd sawl diwydiant, a arweiniodd at sefydlu dinas Leverkusen, ac at iddi ddod yn un o ganolfannau pwysicaf diwydiant cemegol yr Almaen. Dinas cymharol newydd yw hi felly.

Ym 1975, ymunodd Opladen (sy'n cynnwys Quettingen a Lützenkirchen), Hitdorf a Bergisch Neukirchen â Leverkusen. Mae'r ddinas bresennol yn cynnwys hen bentrefi, a elwid yn wreiddiol yn Wiesdorf, Opladen, Schlebusch, Manfort, Bürrig, Hitdorf, Quettingen, Lützenkirchen, Steinbüchel, Rheindorf a Bergisch-Neukirchen.>

Ar 27 Gorffennaf 2021, lladdodd ffrwydrad ar safle Chempark yn y ddinas 7 o bobl ac anafwyd 31.

Cyfeiriadau

Categori:Dinasoedd yr Almaen

Categori:Aneddiadau Nordrhein-Westfalen