Carolyn Bertozzi

Cemegydd o'r Unol Daleithiau â Gwobr Nobel yw Carolyn Ruth Bertozzi (ganwyd 10 Hydref 1966), sy'n adnabyddus am ei gwaith yn rhychwantu cemeg a bioleg. Dyfeisiodd Bertozzi y term "cemeg bioorthogonal"  ar gyfer adweithiau cemegol sy'n gydnaws â systemau byw. 

Ym Mhrifysgol Stanford, mae ganddi Athro Anne T. a Robert M. Bass yn Ysgol y Dyniaethau a'r Gwyddorau.  Defnyddiodd synthesis o offer cemegol i astudio siwgrau arwyneb celloedd a elwir yn glycans. Mae hyn yn helpu i ddeall sut mae glycans yn effeithio ar afiechydon fel canser, llid, a heintiau firaol fel COVID-19 .   

Dyfarnwyd Gwobr Nobel 2022 mewn Cemeg i Bertozzi, ar y cyd â Morten P. Meldal a Karl Barry Sharpless, "ar gyfer datblygu cemeg clic a chemeg bioorthogonal". 

Cafodd Bertozzi ei geni yn Lexington, Massachusetts, yn ferch i Norma Gloria (Berringer) a William Bertozzi.  Roedd ei thad o dras Eidalaidd. Mae ganddi ddwy chwaer, yn gynnwys y mathemategydd Andrea Bertozzi. 

Mae Bertozzi yn lesbiad.

 Cyfeiriadau 

Categori:Genedigaethau 1966
Categori:Enillwyr Gwobr Cemeg Nobel
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Merched yr 21ain ganrif
Categori:Ffisegwyr o'r Unol Daleithiau
Categori:Cemegwyr o'r Unol Daleithiau
Categori:Pobl o'r Unol Daleithiau o dras Eidalaidd