Elizabeth Mrema

Mae Elizabeth Maruma Mrema (ganwyd 5 Ionawr 1957) yn gyfreithiwr materion bioamrywiaeth Tansanïaidd, a oedd yn 2023 yn gweithio ym Montreal, Canada. Penodwyd hi'n ysgrifennydd gweithredol Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Amrywiaeth Fiolegol (CBD) yn 2020. Hi yw'r fenyw Affricanaidd gyntaf i ddal y rôl hon; cyn hynny bu ganddi nifer o swyddi lle roedd yn arwain, gan gynnwys Rhaglen Amgylcheddol y Cenhedloedd Unedig.

 Addysg 
Derbyniodd Mrema Radd Faglor yn y Gyfraith o Brifysgol Dar-es-Salaam yn Tansania, ac yna gradd Meistr yn y Gyfraith o Brifysgol Dalhousie yn Halifax, Canada a Diploma Ôl-raddedig mewn Cysylltiadau Rhyngwladol a Diplomyddiaeth o'r Ganolfan Cysylltiadau Tramor a Diplomyddiaeth yn Dar-es-Salaam, Tansania.

 Gyrfa 
Cyn dechrau gweithio gyda Rhaglen Amgylchedd y Cenhedloedd Unedig (UNEP), bu Mrema'n gweithio i Weinyddiaeth Materion Tramor a Chydweithrediad Rhyngwladol Tansania, gan wasanaethu fel Cwnselydd/Uwch Gwnsler Cyfreithiol. Bu hefyd yn darlithio mewn Cyfraith Ryngwladol Gyhoeddus a Diplomyddiaeth Cynadledda yng Nghanolfan Cysylltiadau Tramor a Diplomyddiaeth Tansania.

Rhwng 2009 a 2012, bu'n gweithio mewn sefydliadau yn Bonn, yr Almaen. Yn 2009, fe’i phenodwyd yn Ysgrifennydd Gweithredol Dros Dro UNEP/ASCOBANS (Gwaith ar anifeiliaid morol y Baltig, Gogledd-ddwyrain yr Iwerydd, Iwerddon a’r Gogledd) bu'n Ysgrifennydd Gweithredol UNEP/Ysgrifenyddiaeth y Confensiwn ar Gadwraeth Rhywogaethau Mudol Anifeiliaid Gwyllt (CMS), ac Ysgrifennydd Gweithredol Dros Dro Cytundeb UNEP/Gorila.

 Gwaith proffesiynol arall 
Yn ogystal â rolau arwain, mae Mrema wedi gwasanaethu fel darlithydd pro bono yn Ysgol y Gyfraith Prifysgol Nairobi, ac yn flaenorol darlithiodd pro bono yn Sefydliad Cyfraith Datblygu Rhyngwladol (IDLO), Rhufain, yr Eidal.

Mae hi wedi cyhoeddi nifer o erthyglau ar gyfraith amgylcheddol ryngwladol ac wedi datblygu llawlyfrau a chanllawiau dylanwadol ar gyfer cytundebau amgylcheddol amlochrog yn ogystal â phynciau eraill ar gyfraith amgylcheddol.

 Anrhydeddau a gwobrau 
Yn 2007, derbyniodd Wobr Rheolwr Gorau'r Flwyddyn UNEP, y gyntaf erioed (Gwobr Staff Baobab UNEP) "am berfformiad eithriadol ac ymroddiad tuag at gyflawni nodau UNEP".

Yn 2021, dyfarnodd Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur sef IUCN (drwy WCEL), mewn cydweithrediad â Rhaglen Amgylcheddol y Cenhedloedd Unedig (UNEP), Wobr Nicholas Robinson iddi am Ragoriaeth mewn Cyfraith Amgylcheddol.

Yn 2022, dyfarnwyd Medal Ryngwladol Kew i Elizabeth gan y Gerddi Botaneg Brenhinol, Kew am ei “gwaith hanfodol yn hyrwyddo pwysigrwydd cadwraeth bioamrywiaeth ac arwain y mecanwaith cyfraith ryngwladol bwysicaf ar gyfer defnydd cynaliadwy o fioamrywiaeth.

 Cyfeiriadau 

Categori:Genedigaethau 1957
Categori:Cyfreithwyr o Dansanïa
Categori:Swyddogion y Cenhedloedd Unedig