Shavuot

Gwyliau crefyddol Iddewig a ddethlir ar 6ed dydd mis Sivan yn Israel yw Shavuot (Hebraeg: שָׁבוּעוֹת, yn llythrennol "wythnosau") hefyd shavuos. Gelwir yn llawn yn Hag Shavuot a hefyd y Pencecots (Sulgwyn). Shavuot yw'r ail o dair gŵyl pererindod fawr, a'r ddwy arall yw Sukkot a Pessach. Mae'r gwyliau hwn yn coffáu, yn ôl traddodiad rabinaidd, cyflwyno'r Torah a'r Deg Gorchymyn i Fynydd Sinai. Darllenir llyfr Ruth ar wledd Shavuot.

Gweithred
Gŵyl amaethyddol ydoedd yn wreiddiol, yn nodi dechrau'r cynhaeaf gwenith. Yn ystod cyfnod y Deml, dygwyd ffrwyth cyntaf y cynhaeaf i'r Deml, ac offrymwyd dwy dorth o fara o'r gwenith newydd. Adlewyrchir yr agwedd hon ar y gwyliau yn yr arferiad o addurno'r synagog gyda ffrwythau a blodau ac yn yr enwau Yom ha-Bikkurim (“Diwrnod y Ffrwythau Cyntaf”) a Ḥag ha-Qazir (“Gwledd y Cynhaeaf”).

Yn ystod y cyfnod rabinaidd daeth yr ŵyl yn gysylltiedig â rhoi’r Gyfraith ar Fynydd Sinai, sy’n cael ei adrodd yn narlleniadau’r Torah ar gyfer y gwyliau. Daeth yn arferiad yn ystod Shavuot i astudio'r Torah a darllen Llyfr Ruth.

Dathlu
Mae gwyliau Shavuot yn wyliau deuddydd, gan ddechrau gyda machlud haul ar ôl 5ed Sivan ac yn para tan nos ar 7fed Sivan (Mehefin 4-6, 2022). Yn Israel fe'i dethlir fel gwyliau undydd, sy'n dod i ben gyda'r nos ar y 6ed o Sivan.

Enwadau
Daw ystyr enw'r gwyliau hwn (שָׁבוּעוֹת: wythnosau) o'r presgripsiwn beiblaidd o gyfrif saith wythnos o ail brynhawn Pessach (Exodus 34:22; Lefiticus 23:15; Deuteronomy 16:9-10).

Enwadau eraill :
 Gelwir y gwyliau hwn hefyd yn Pentacost Iddewig, ers yng Ngroeg πεντήκοντα yn golygu "hanner cant" : 50 diwrnod ar ôl Pessach. Cyflwynwyd yr enw hwn gan gymunedau Iddewig Groeg eu hiaith tua'r ganrif 1af CC.
 Gŵyl y Cynhaeaf (חַג הַקָּצִיר, Hag ha-Qatsir): Exodus 23:16. Yn Israel syrthiodd y gwyliau hwn yn ystod tymor y cynhaeaf, yn bennaf un gwenith.
 Diwrnod y Cyntaf (יוֹם הַבִּכּוּרִים, Yom ha-Bikkurim) : Rhifau 28.26. Ar y diwrnod hwnnw, aeth yr Israeliaid i fyny i'r deml yn Jerwsalem i ddod ag offrymau.
 Epoc cyflwyno ein Torah (זְמַן מַתַּן־תּוֹרָתֵֽנוּ, Zeman Mattan Toratenu), mynegiant a ddefnyddir yn y litwrgi. Yn ôl traddodiad rabinaidd, digwyddodd cyflwyno'r Torah ar y 6ed o Sivan.
 Atséret (עֲצֶֽרֶתתֶֶֽרֶתתתֶתתֶֽרֶתֶתתֶצֶ Mae'r enw hwn, fodd bynnag, yn bresennol yn y Beibl ac yn berthnasol ar gyfer gwyliau eraill hefyd. Yn ôl traddodiad rabinaidd, ystyr atseret yw "casgliad y wledd"; mae'r rabbis yn ystyried gwledd Shavuot i fod yn ddiwedd Pessach.

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
 What is Shavuot (shavous)? Gwefan Chabad.org

Categori:Israel
Categori:Gwyliau Iddewig
Categori:Hebraeg
Categori:Iddewiaeth