Neuralink

Mae Neuralink Corp. yn gwmni niwrodechnoleg Americanaidd sy'n datblygu rhyngwynebau ymennydd-cyfrifiadur y gellir eu mewnblannu (BCI). Lleolir y cwmni yn Fremont, California, ac fe'i sefydlwyd yn 2016 gan Elon Musk gyda thîm o saith gwyddonydd.

Ers ei sefydlu, mae'r cwmni wedi cyflogi nifer o niwrowyddonwyr proffil uchel o wahanol brifysgolion. Erbyn Gorffennaf 2019, roedd wedi derbyn $158 miliwn mewn cyllid (gyda $100 miliwn ohono gan Musk ei hun) ac roedd yn cyflogi staff o 90 o weithwyr. Bryd hynny, cyhoeddodd Neuralink ei fod yn gweithio ar ddyfais "tebyg i beiriant gwnïo" sy'n gallu mewnblannu edafedd tenau iawn (4 i 6 μm o ledElon Musk unveils Neuralink’s plans for brain-reading ‘threads’ and a robot to insert them.  ) yn yr ymennydd, a dangoswyd system sy'n darllen gwybodaeth o lygoden fawr trwy 1,500 o electrodau. Ym Mai 2023, cawsant eu cymeradwyo i greu treialon dynol yn yr Unol Daleithiau.

Mae'r cwmni wedi wynebu beirniadaeth am arbrofi a lladd llawer iawn o brimatiaid yn dilyn treialon mewn labordai. Roedd cofnodion milfeddygol o'r mwncïod yn dangos nifer o gymhlethdodau gydag electrodau'n cael eu mewnblannu yn eu hymennydd drwy lawdriniaeth.

 Cwmni 

Sefydlwyd Neuralink yn 2016 gan Elon Musk a thîm sefydlu o saith gwyddonydd a pheiriannydd. Roedd y grŵp llogi cychwynnol yn cynnwys arbenigwyr mewn meysydd fel niwrowyddoniaeth, biocemeg a roboteg.Masunaga, Samantha (April 21, 2017).  Prynwyd y nod masnach "Neuralink" gan ei berchnogion blaenorol ym Ionawr 2017."Meet the Guys Who Sold "Neuralink" to Elon Musk without Even Realizing It". 

Yn Ebrill 2017, cyhoeddodd Neuralink ei fod yn anelu at wneud dyfeisiau i drin clefydau difrifol yn yr ymennydd  yn y tymor byr, gyda'r nod yn y pen draw o wella 'r claf, sef yr hyn a elwir weithiau yn drawsddynoliaeth. Masunaga, Samantha (21 Ebrill 2017). Roedd Musk wedi dweud bod ei ddiddordeb yn y syniad yn deillio'n rhannol o'r cysyniad ffuglen wyddonol o “les niwral” fel y caiff ei ddisgrifio yn y bydysawd ffuglennol yn The Culture, cyfres o 10 nofel gan Iain M. Banks a gychwynnodd ei sgwennu yn 1987.

Allan o'r saith gwyddonydd cyntaf, erbyn 2022, dim ond dau oedd yn parhau mewn swydd.

 Cysylltyddion (y gwifrau) 
Mae'r gwifrau (probes) yn cynnwys polyimid yn bennaf, deunydd bio-gydnaws, gyda dargludydd aur neu blatinwm tenau, yn cael eu gosod yn yr ymennydd trwy broses otomataidd a berfformir gan robot llawfeddygol. Sonir am "stribed o blatiwmwn" yn Y Dydd Olaf drosod a drosodd. Mae pob cysylltydd yn cynnwys nifer o wifrau sy'n cynnwys electrodau sy'n gallu lleoli signalau trydanol yn yr ymennydd, ac ardal synhwyraidd lle mae'r wifren yn rhyngweithio â system electronig sy'n chwyddo ac yn 'siarad' gyda signalau'r ymennydd. Mae pob cyswllt yn cynnwys 48 neu 96 o wifrau, pob un ohonynt yn cynnwys 32 electrod annibynnol, gan wneud system o hyd at 3,072 o electrodau fesul ffurfiad.Elon Musk unveils Neuralink’s plans for brain-reading ‘threads’ and a robot to insert them. 

 Robot llawfeddygol 
Dywed Neuralink eu bod wedi creu robot llawfeddygol sy'n gallu gosod llawer o wiars ymchwiliol hyblyg yn gyflym yn yr ymennydd, a allai osgoi problemau difrodi'r meinwe a materion hirhoedlog sy'n gysylltiedig â weiars llai hyblyg. Mae gan y robot llawfeddygol hwn nodwydd gyda diamedr 40 μm wedi'i wneud o twngsten - rheniwm a gynlluniwyd i gysylltu â'r dolenni mewnosod, chwistrellu weiars unigol, a threiddio'r meninges a meinwe'r ymennydd; gall osod hyd at chwe gwifren (192 electrod) y funud.

 Profion dynol 
Derbyniodd Neuralink gymeradwyaeth yr FDA ar gyfer treialon clinigol dynol ym Mai 2023. Yn 2022 gwrthododd yr FDA cais i fynd ar drywydd treialon clinigol dynol gan nodi "pryderon diogelwch mawr yn ymwneud â batri lithiwm y ddyfais; y potensial i wifrau bychan y mewnblaniad fudo i rannau eraill o'r ymennydd; a chwestiynau ynghylch sut y gellir tynu'r ddyfais heb niweidio meinwe'r ymennydd."

Ar 19 Medi 2023, dechreuodd Neuralink ei dreialon dynol cyntaf gan recriwtio cleifion.

 Gweler hefyd 
 Y Dydd Olaf, nofel Gymraeg gan Owain Owain a shwennwyd yn 1967-8
 Trawsddynoliaeth

 Cyfeiriadau 

 Dolenni allanol 
 Video ar YouTube gan Neuralink; 16 Gorffennaf 2019
 Video ar YouTube gan Neuralink; 1 Rhagfyr 2022
 Andrew Huberman: "Dr. Matthew MacDougall: Neuralink & Technologies to Enhance Human Brains" (cyfweliad gyda phrif llawfeddyg Neuralink, Ebrill 2023)

Categori:Elon Musk
Categori:Moeseg gwyddoniaeth a thechnoleg
Categori:Moeseg feddygol
Categori:Niwrowyddoniaeth
Categori:Biotechnoleg
Categori:Ffisioleg ddynol