National Theatre Wales

Sefydlwyd National Theatre Wales (NTW) yn 2009 fel cwmni theatr Cenedlaethol Cymru, yn yr iaith Saesneg, dan arweiniad John E. McGrath. Roedd y cwmni yn adnabyddus am ei gynyrchiadau safle-benodol ar raddfa fawr a'i waith llawr gwlad gyda chymunedau Cymreig amrywiol. A Good Night Out in the Valleys oedd eu cynhyrchiad cyntaf yn ystod mis Mawrth 2010, oedd yn rhan o 13 o gynhyrchiadau trwy Gymru rhwng 2010 a 2011.

Gwelai Theatr Genedlaethol Cymru, a sefydlwyd yn 2003, fel ei chwaer gwmni.

Daeth y cwmni theatr i ben ar ddiwedd 2024, yn dilyn colli ei nawdd ariannol gan Gyngor Celfyddydau Cymru ar ddiwedd 2023. Dywedodd y prif weithredwr, Naomi Chiffi, bod y cwmni wedi cael nifer o bethau'n anghywir ac wedi 'stopio gwrando'. Bydd y gwaith cymunedol ac addysgiadol TEAM yn parhau. 

Cennad
Yn ôl broliant y cwmni, bu NTW "yn gweithredu o ganolfan fach yng nghanol dinas Caerdydd, ond yn gweithio ar draws y wlad, a thu hwnt, yn defnyddio tirwedd gyfoethog ac amrywiol Cymru, ei threfi, dinasoedd a phentrefi, ei straeon arbennig a’i chyfoeth o dalent yn ysbrydoliaeth i ni."

Strwythur
Roedd pencadlys y cwmni theatr yng Nghaerdydd a chyflogwyd oddeutu 20 o staff. 

 Arweinyddion Artistig 

 John E. McGrath : (2009 – 2015)
 Kully Thiarai : 
 Lorne Campbell : 

Cynyrchiadau nodedig

 2010au 
Tymor agoriadol - 13 cynhyrchiad

2010

 A Good Night Out in the Valleys gan Alan Harris (1) Mawrth
 Shelf Life  - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Abertawe (2) Ebrill
 The Devil Inside Him gan John Osborne - Caerdydd (3) Mai
 For Mountain, Sand & Sea - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Abermaw (4) Mehefin
 The Beach - cynhyrchiad wedi'i leoli ar draethau Gogledd Cymru (5) Gorffennaf

 The Persians gan Kaite O’Reilly, Mike Pearson a Mike Brookes. Ail-ddychmygu un o ddramâu cofnodedig cynharaf Ewrop ar faes hyfforddi milwrol ym Mannau Brycheiniog, a enillodd Wobr Ted Hughes 2010. (6) 
 Love Steals Us From Loneliness - cynhyrchiad wedi'i leoli ym Mhen-y-bont-ar-Ogwr (7) Hydref
 The Dark Philosophers - cynhyrchiad wedi'i leoli yng Nghasnewydd (8) Tachwedd
 The Weather Factory  - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Eryri (9) Rhagfyr
2011
 The Soul Exchange - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Nhre Biwt (10) Ionawr
 Outdoors - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Aberystwyth (11) Chwefror
 Mundo Paralelo - cynhyrchiad wedi'i leoli yn Abergwaun (12) Mawrth
bawd|The Passion (2011)
 The Passion - Drama Ddioddefaint aneglwysig 72 awr a grëwyd gan Michael Sheen, a enillodd Wobr Theatr y DU am y Cyfarwyddwr Gorau. (13) Pasg
Yr ail dymor

2012
 The Radicalisation of Bradley Manning gan Tim Price. Disgrifiad ffuglen o flynyddoedd yr chwythwr chwiban Chelsea Manning yn ei arddegau yn Sir Benfro, a enillodd Wobr James Tait Black am Ddrama 2013.
 CORIOLAN/US gan Mike Pearson a Mike Brookes. Ail-ddychmygiad amlgyfrwng o Coriolanus mewn awyrendy o'r Ail Ryfel Byd yn Sain Tathan, a gynhyrchwyd gyda'r Royal Shakespeare Company fel rhan o Ŵyl Shakespeare y Byd.
 In Water I’m Weightless gan Kaite O’Reilly. Archwiliad pryfoclyd o anabledd a’r corff dynol yn cyfuno symudiad a thafluniadau byw, wedi’i gyd-gynhyrchu gydag Unlimited ar gyfer Gŵyl Llundain 2012.
2013
 De Gabay - Cynhyrchiad trochi a grëwyd gan grŵp o berfformwyr ifanc Somalaidd Cymreig yn Tre-biwt, Caerdydd, a gyrhaeddodd restr fer gwobr Gulbenkian.
2014
 Mametz gan Owen Sheers. Chwarae a gomisiynwyd fel rhan o 14-18 NOW, a drawsnewidiodd goetir hynafol ger Brynbuga, Sir Fynwy yn ffosydd a meysydd brwydr y Somme.
 The Gathering / Yr Helfa gan Fardd Cenedlaethol Cymru, Gillian Clarke, a Louise Ann Wilson. Archwiliad o'r cylch blynyddol o ffermio defaid ar fferm fynydd weithredol ar yr Wyddfa.
 Bordergame - Cynhyrchiad rhyngweithiol yn archwilio mudo a chyfundrefnau ffiniau cyfoes, a enillodd y Gofod Gwobr gyntaf ar gyfer Arloesedd Digidol.
2016
 Roald Dahl’s City of the Unexpected. Dathliad Caerdydd gyfan o Roald Dahl gyda 7,000 o bobl yn perfformio, yn gwneud ac yn gwirfoddoli, yn cael ei ystyried fel “digwyddiad diwylliannol mwyaf erioed Cymru.”
2017
 We’re Still Here gan Rachel Trezise a phobl Port Talbot. Cyd-gynhyrchiad gyda Common Wealth Theatre wedi’i leoli mewn gwaith dur segur a enillodd Wobr Nesta/The Observer New Radicals yn 2018.
2018
 NHS70 Tymor o ddramâu un person yn dathlu’r GIG yn digwydd mewn lleoliadau agos atoch ledled Cymru, gan gynnwys gwaith newydd gan Maria Fusco, Alan Harris ac Elis James.
 Tide Whisperer gan Louise Wallwein. Cynhyrchiad trochi clodwiw ar lannau Dinbych-y-pysgod yn mynd i’r afael â ffenomen byd-eang dadleoli a symudiad torfol.
2019
 On Bear Ridge gan Ed Thomas. Cyd-gynhyrchiad gyda Royal Court Theatre a enwyd yn un o bum drama newydd orau’r DU yn 2019 gan The Stage.
 Refrain gan Sean Edwards. Drama radio a gynhyrchwyd gyda Tŷ Pawb Wrecsam fel rhan o gyflwyniad Cymru yn Fenis yn 58fed Biennale Fenis.
 Mission Control Sioe gerdd ffantasi wedi’i chyd-gynhyrchu gyda Theatr Hijinx a’i chreu gyda Seiriol Davies, wedi’i llwyfannu yn Stadiwm y Mileniwm.

 2020au 

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
 Gwefan swyddogol (Cymraeg)
 Cymuned y National Theatre Wales 

Categori:Dadsefydliadau 2024
Categori:Cwmnïau theatr yng Nghymru
Categori:Sefydliadau 2009