Mai Masri

Gwneuthurwr, cyfarwyddwr a chynhyrchydd ffilmiau o Balesteina yw Mai Masri (; g. Ebrill 2, 1959). Fe'i ganed yn Aman, Gwlad Iorddonen. Rhaglenni dogfen yw'r rhan fwyaf o'i ffilmiau, sy'n canolbwyntio ar frwydrau bywyd go-iawn y menywod a'r plant sy'n byw yn y tiriogaethau Palesteinaidd a feddianwyd gan Israel a Libanus. Mae hi wedi derbyn dros 60 o wobrau rhyngwladol am ei ffilmiau a chaiff ei galw'n "arloeswr yn niwydiant ffilm y Dwyrain Canol".

 Bywyd cynnar 
Ganwyd Masri yn Aman, Gwlad Iorddonen ar 2 Ebrill 1959. Mae hi'n ferch i Munib Masri o Nablus. Treuliodd ei phlentyndod cynnar yn Aman a Nablus cyn symud i Beirut pan oedd yn y radd gyntaf yn ei hysgol. Cyflwynwyd Masri i wleidyddiaeth yn gynnar yn ei bywyd trwy ei thad, Munib al-Masri a oedd yn ffrindiau agos ag arweinwyr Mudiad Rhyddid Palesteina gan gynnwys Yasser Arafat a Khalil al-Wazir a fyddai’n aml yn ymweld â nhw yn eu cartref. Chwaraeodd gwleidyddiaeth ran fawr yn ei theulu wrth i'w thad weithredu fel gweinidog y llywodraeth yng Ngwlad Iorddonen yn y 1970au.

Ym 1976 ymwelodd â Berkeley, California lle mynychodd ddarlith ar theori ffilm, darlith a'i swynodd ac a'i harweiniodd i ddilyn addysg ym myd y ffilmiau. Graddiodd o Brifysgol Talaith San Francisco ym 1981 gyda gradd Baglor yn y Celfyddydau mewn cynhyrchu a thechneg ffilm. Yn fuan wedyn, dychwelodd i Beirut gan ddechrau gwneud ffilmiau.

 Bywyd personol a gyrfa 
Cyfarfu Masri â’i gŵr, y gwneuthurwr ffilmiau o Libanus, Jean Chamoun, ym 1977 wrth ymweld â Beirut ar ei gwyliau haf o’r coleg. Roedd y ddau yn yr un byd: y ffilm a'i allu i ddylanwadu ar bobl.  Symudodd Masri yn ôl i San Francisco i orffen ei gradd a dychwelodd i Beirut ym 1981. Ar yr adeg hon roedd goresgyniad Israel o Libanus wedi cychwyn, a bu’n rhaid i Masri a Chamoun roi'r gorau i'r prosiect yr oeddent ill dau'n gweithio arno.

Yr haf hwnnw saethodd y pâr ffilmiau bywiog o dan amodau peryglus y byddent yn eu defnyddio yn ddiweddarach yn eu ffilmiau Blodau Gwyllt (1986), Dramau Gohiriedig (1992), O Dan y rwbel (1983) a Chenhedlaeth y Rhyfel (1989). Yn 1986 priododd Masri a Chamoun gan sefydlu cwmni Nour Productions. Mae gan y pâr ddwy ferch.

Ar Awst 9, 2017 bu farw gŵr Masri, Jean Chamoun, ar ôl brwydr hir gyda chlefyd Alzheimer. Ffrwyth llafur y pâr, ar wahân i'w plant, oedd 15 ffilm, a rhoddodd pob un o'r ffilmiau lais i straeon am bobl yn byw o dan galedi rhyfel. Mae eu gwaith yn cael ei ganmol am ddod yn offeryn newid a chreadigrwydd.

Ar ôl eu ffilm gyntaf, O Dan y Rwbel (1983), prynodd Masri a Chamoun eu hoffer eu hunain gan ganiatáu iddynt gynhyrchu ffilmiau cyllideb isel ar eu telerau eu hunain. Buont yn byw ym Mharis am flwyddyn i rwydweithio y tu allan i'r diwydiant ffilm Arabaidd, er mwyn gallu cynhyrchu a dosbarthu ffilmiau dramor. Derbyniodd y pâr eu seibiant mawr pan gomisiynodd y BBC War Generation ar gyfer eu cyfres Inside Story.

 Gweithiau 
 Ffilmograffeg 
Mae lluniau Masri yn canolbwyntio ar Balesteina a'r Dwyrain Canol ac maen nhw wedi ennill gwobrau mewn gwyliau ffilm ledled y byd. Ffocws eu ffilmiau yw bywydau pobl gyffredin sy'n byw mewn cyfnod rhyfedd o wrthdaro, a sut maen nhw'n llwyddo i gadw eu dynoliaeth trwy realiti eu sefyllfaoedd dinistriol. Nod ei ffilmiau yw bod yn ddilys, yn wir, a thrwy hynny'n adrodd stori wahanol i'r dad-ddyneiddio ystrydebol a diswyddo hawliau Palesteiniaid fel a geir mewn ffimiau Israelaidd, Americanaidd ayb.

 O dan y Rwbel (1983)
 Blodau Gwyllt: Merched De Libanus (1986)
 Cynhyrchu Rhyfel (1989)
 Plant Tân (1990)
 Breuddwydion Ataliedig (1992)
 Hanan Ashrawi: Menyw o'i hamser (1995)
 Plant Shatila (1998)
 Ffiniau Breuddwydion ac Ofnau (2001)
 Dyddiaduron Beirut (2006)
 33 Diwrnod (2007)
 3000 Nosweithiau (2015)

 Erthygl 
 Masri, Mai. (Ionawr 2008) "Ffiniau Transcending", Yr Wythnos Hon ym Mhalestina .

 Cyfeiriadau 

 Dolenni allanol 

 Mai Masri yn "Dreams of a Nation", Prifysgol Columbia
 Cyfweliad
 Bywgraffiad Coleg Merched Dubai
 Gwneuthurwr ffilmiau Palestina Mai Masri 

Categori:Ffeministiaid o Balesteina
Categori:Genedigaethau 1959
Categori:Merched o Balesteina
Categori:Wicibrosiect Palesteina