John Landy

Roedd John Michael Landy AC CVO MBE AC OLY (12 Ebrill 1930 – 24 Chwefror 2022) yn athletwr a llywodraethwr talaith o Awstralia. Roedd yr ail ddyn i dorri'r rhwystr pedair munud o hyd yn y rhediad milltir. Daliodd recordiau'r byd ar gyfer y rhediad 1500-metr a'r ras filltir.Rhwng 2001 a 2006, ef oedd y 26ain Llywodraethwr y talaith Victoria.

Cafodd Landy ei eni ym Melbourne.  Cafodd ei addysg yn yr Ysgol Ramadeg Goffa Malvern ac Ysgol Ramadeg Geelong. Graddiodd o Brifysgol Melbourne yn 1954, fel Baglor mewn Gwyddor Amaethyddol. 

Daeth yn aelod o Chlwb Athletau Urdd Geelong ers 1949; roedd yn aelod o dîm Olympaidd Awstralia yng Ngemau Olympaidd yr Haf 1952 yn Helsinki a Gemau Olympaidd yr Haf 1956 ym Melbourne, gan gymryd y Llw Olympaidd yng Ngemau Olympaidd 1956. IOC 1956 Summer Olympics. Olympic.org (6 Medi 2016). Adalwyd 20 Medi 2017. Ar 21 Mehefin 1954, mewn cyfarfod rhyngwladol yn Turku, y Ffindir, daeth e'r ail ddyn, ar ôl Roger Bannister, i gyflawni milltir is-4 munud, gan gofnodi record byd o 3:57.9, a gadarnhawyd gan yr IAAF fel 3 :58.0. 

Ar 1 Ionawr 2001, daeth Landy Llywodraethwr Victoria, gan olynu Syr James Gobbo .  Ymddeolodd fel llywodraethwr ar 7 Ebrill 2006, ac olynwyd ef gan David de Kretser. Ym mis olaf ei dymor fel llywodraethwr, Landy oedd y rhedwr olaf yn ras gyfnewid Baton y Frenhines yn ystod seremoni agoriadol Gemau'r Gymanwlad 2006 yn stadiwm Maes Criced Melbourne, gan gyflwyno'r baton i'r Frenhines Elisabeth II o'r Deyrnas Unedig. 

Bu farw Landy yn ei gartref yn Castlemaine, Victoria, yn 91 oed.   Roedd ganddo glefyd Parkinson am gyfnod o amser. 

 Cyfeiriadau 

Categori:Athletwyr o Awstralia
Categori:Cystadleuwyr yng Ngemau Olympaidd yr Haf 1952
Categori:Cystadleuwyr yng Ngemau Olympaidd yr Haf 1956
Categori:Genedigaethau 1930
Categori:Marwolaethau 2022
Categori:Pobl fu farw o glefyd Parkinson
Categori:Pobl o Melbourne