Y Cywyddwyr (Llyfrau'r Ford Gron)

Y Cywyddwyr yw'r 12fed llyfr yn y gyfres Llyfrau'r Ford Gron o dan olygyddiaeth John Tudor Jones (John Eilian). Fe'i cyhoeddwyd gan wasg Hughes a'i fab. Does dim dyddiad cyhoeddi ar y llyfr. Mae'r copi ohono sydd ar Internet Archive yn rhoi'r dyddiad cyhoeddi fel 1900, ond gan fod hynny yn dair blynedd cyn geni'r golygydd, mae'n sicr yn anghywir. Ceir hysbyseb am y llyfr yng nghylchgrawn y Ford Gron ym 1932, sydd yn awgrymu mae yn gynnar yn y flwyddyn honno cafodd ei chyhoeddi.

Mae'n llyfr byr sy'n cynnwys 50 o dudalennau. Ceir ynddi esiamplau o waith gan naw o feirdd a fu'n canu rhwng y 14g a'r 16g. Llywelyn Goch Amheirig Hen, Iolo Goch, Siôn Cent, Dafydd Nanmor, Lewis Glyn Cothi, Dafydd ab Edmwnt, Tudur Aled, Gruffydd Hiraethog a Wiliam Llŷn.

Mae'r llyfr yn cynnwys rhagair lle mae John Eilian yn rhoi cyflwyniad byr i ganu a bywydau'r naw bardd ac yna daw esiamplau o'u gwaith:—

 Lleucu Llwyd, Llywelyn Goch Amheirig Hen
 Sycharth, Llys Owain Glyn Dwr, Iolo Goch
 Y Llafurwr, Iolo Goch
 Claddu Ithel ap Robert, Iolo Goch
 Byd a Bywyd, Siôn Cent
 Gwagedd y Byd, Siôn Cent
 I Wallt Llio, Dafydd Nanmor
 Marwnad Merch, Dafydd Nanmor
 Siôn y Glyn, Lewis Glyn Cothi
 Saeson Fflint, Lewis Glyn Cothi
 Merch, Dafydd ab Edmwnt
 I Sion Eos (a grogwyd yn y Waun), Dafydd ab Edmwnt
 I ofyn March, Tudur Aled
 Marwnad Merch, Tudur Aled
 Troell y Gwir, Tudur Aled
 Ceiliog Bronfraith, Gruffydd Hiraethog
 Marwnad Gruffydd Grug, Wiliam Llŷn

Ar ôl y cerddi mae geirfa fer o'r geiriau llai cyffredin sydd yn y gweithiau.

Mae copïau ar lein ar gael ar yr Internet Archive ac ar Wicidestun

Cyfeiriadau

Categori:Beirdd yr Uchelwyr
Categori:Casgliadau o gerddi Cymraeg
Categori:Llyfrau ar Wicidestun
Categori:Llyfrau Cymraeg a Chymreig ar Internet Archive