Mohammed Zahir Shah

Uchelwr Affganaidd o frenhinllin y Barakzai oedd Mohammed Zahir Shah (15 Hydref 1914 – 23 Gorffennaf 2007) a fu'n Frenin Affganistan o 1933 i 1973.

Ganed yn Kabul, Teyrnas Affganistan, yn fab i Mohammed Nadir Khan. Esgynnodd Mohammed Nadir i'r orsedd ym 1929, a fe'i olynwyd gan ei fab Zahir Shah yn sgil ei lofruddiaeth yn Nhachwedd 1933. Byddai'n frenin tawedog am ryw 30 mlynedd, gan adael aelodau eraill ei deulu i lywodraethu.

Mynnodd ei rym drwy gyfansoddiad 1964, a sefydlodd frenhiniaeth gyfansoddiadol. Aeth ati i ddatblygu isadeiledd ei wlad, gan gynnwys prosiectau dyfrhau ac adeiladu ffyrdd, gyda chymorth ariannol o Unol Daleithiau America a'r Undeb Sofietaidd. O ran polisi tramor, bu'n niwtral yn ystod y Rhyfel Oer. Er gwaethaf ei ddiwygiadau, ni chawsant fawr o effaith y tu allan i Kabul a'r cylch, ac yn nechrau'r 1970au dioddefai'r wlad o sychder a newyn.

Collodd ei rym yn sgil coup d'état ar 17 Gorffennaf 1973. Ymddiorseddai yn ffurfiol ar 24 Awst 1973 ac aeth yn alltud i'r Eidal. Dychwelodd i Affganistan yn 2002, a bu farw pum mlynedd yn ddiweddarach yn 92 oed.

 Cyfeiriadau 

Categori:Pobl yr 20fed ganrif o Affganistan
Categori:Pobl yr 21ain ganrif o Affganistan
Categori:Brenhinoedd Affganistan
Categori:Genedigaethau 1914
Categori:Marwolaethau 2007
Categori:Pobl o Kabul
Categori:Swnnïaid o Affganistan
Categori:Teyrnoedd yr 20fed ganrif