Anllywodraeth (cysylltiadau rhyngwladol)

Un o gysyniadau hanfodol ond dadleuolEvans a Newnham, t. 18. cysylltiadau rhyngwladol yw anllywodraeth y system ryngwladol, sef absenoldeb awdurdod canolog i wleidyddiaeth y byd.  Nid yw anllywodraeth yn golygu anhrefn, ond yn hytrach cyflwr ffurfiol y system ryngwladol o ganlyniad i annibyniaeth pob gwladwriaeth ar ei gilydd.Hurd, t. 20. Heb unrhyw rym goruchaf i orfodi rheolau ar draws y byd, mae'r drefn ryngwladol yn dibynnu ar normau ac arferion cyffredin rhwng yr amryw wladwriaethau, ac atelir anhrefn drwy ffurfio a chynnal cyfundrefnau rhyngwladol, cydbwysedd grym, neu hegemoni.Thomas Diez, Ingvild Bode ac Aleksandra Fernandes da Costa, Key Concepts in International Relations (Llundain: SAGE, 2011), t. 1. Er bod sefydliadau rhyngwladol megis y Cenhedloedd Unedig, sydd yn ymddangos fel gweithredyddion ar lefel uwch na gwladwriaethau unigol, yn y bôn dim ond y wladwriaeth sydd yn sofran. Mewn sefydliad goruwchgenedlaethol, er enghraifft yr Undeb Ewropeaidd, mae aelod-wladwriaethau yn ildio rhywfaint o'u sofraniaeth i'r llywodraeth honno; serch, gwneir hynny drwy gydsyniad ac mae'r wladwriaeth yn cadw ei hawl i gefnu ar yr undeb.

Cyflwynwyd y cysyniad o "anllywodraeth ryngwladol" gan y gwyddonydd gwleidyddol Seisnig Goldsworthy Lowes Dickinson yn ei gyfrol The International Anarchy, 1904–1918 (1926). Mae anllywodraeth y system ryngwladol yn ganolbwynt i lyfr yr ysgolhaig Hedley Bull, The Anarchical Society (1977), oedd yn manylu ar fodel yr Ysgol Seisnig o gymdeithas ryngwladol.

Mae academyddion yn anghytuno dros ba elfen o lywodraeth yn union sydd ar goll yn y system ryngwladol sydd yn ei diffinio fel anllywodraeth. Dywed rhai, gan ddyfynnu diffiniad Weber o'r wladwriaeth, taw sefydliad canolog gyda monopoli ar ddefnydd grym sydd ar goll.

 Ffynonellau 
 Cyfeiriadau 

 Llyfryddiaeth 
 Graham Evans a Jeffrey Newnham, The Penguin Dictionary of International Relations (Llundain: Penguin, 1998).
 Ian Hurd, "Anarchy" yn Encyclopedia of International Relations and Global Politics, golygwyd gan Martin Griffiths (Routledge, 2005).

Categori:Geirfa cysylltiadau rhyngwladol
Categori:Damcaniaeth cysylltiadau rhyngwladol
Categori:Trefn ryngwladol