Prifysgol Lausanne

Prifysgol a leolir yn ninas Lausanne, Vaud, yng ngorllewin y Swistir yw Prifysgol Lausanne (; UNIL).

Sefydlwyd Ysgol Lausanne () yn 1537, yn ystod y Diwygiad Protestannaidd, wedi i luoedd canton Bern gyfeddiannu Vaud a'i hymgorffori yn rhan o Hen Gydffederasiwn y Swistir. Dyma oedd yr unig ysgol  ddiwinyddol i hyfforddi gweinidogion Protestannaidd Ffrangeg eu hiaith, er Lladin oedd iaith y gwersi. Erbyn 1547 roedd y celfyddydau, ieitheg Roeg, ac ieitheg Hebraeg yn rhan o'r cwricwlwm. Calfiniaid oedd diwinyddion Lausanne, a buont yn gwrthdaro â'r Zwinglïaid a oedd yn llywodraethu Bern. Agorwyd adeilad yr Academi yn 1587. "L'UNIL au 16e siècle", Prifysgol Lausanne. Adalwyd ar 24 Chwefror 2020. Yn 1621 rhoddwyd i'r Academi gan lywodraeth Bern yr awdurdod i benodi gweinidogion i'r Eglwys Ddiwygiedig yn ogystal â'u hyfforddi, a bu'r ysgol yn meddu ar y fraint honno nes 1838. "L'UNIL au 17e siècle", Prifysgol Lausanne. Adalwyd ar 24 Chwefror 2020. Erbyn 1741 roedd saith o gadeiriau academaidd gan yr ysgol: diwinyddiaeth ddogmataidd, dadleuaeth ddiwinyddol, Hebraeg a'r holwyddoreg, Groeg a moesoldeb, athroniaeth (gan gynnwys mathemateg a ffiseg), areithyddiaeth a llenyddiaeth, a'r gyfraith (sifil a naturiol), ac yn 1766 penodwyd yr athro meddygaeth cyntaf. "L'UNIL au 18e siècle", Prifysgol Lausanne. Adalwyd ar 24 Chwefror 2020.

Yn 1837, newidiodd swyddogaeth yr Academi yn sylweddol: nid oedd bellach yn ysgol ddiwinyddol ond yn sefydliad addysg seciwlar er hyfforddi a gwobrwyo cymwysterau i ddynion yn y proffesiynau, ac i gynnal diwylliant llenyddol a gwyddonol. Bellach, Ffrangeg oedd iaith yr addysg, a rhennid yr Academi yn dair cyfadran: y celfyddydau a'r gwyddorau, y gyfraith, a diwinyddiaeth, a chanddynt 17 o gadeiriau academaidd i gyd. Cafodd yr Academi ei gwneud yn brifysgol yn 1890. "L'UNIL au 19e siècle", Prifysgol Lausanne. Adalwyd ar 24 Chwefror 2020. Crewyd nifer rhagor o gyfadrannau yn ail hanner y 19g ac yn yr 20g. Yn 1970, symudodd y brifysgol o'i safle yn hen ddinas Lausanne, ger yr eglwys gadeiriol a'r Château, i'r campws newydd yn Dorigny. "Hier... et aujourd'hui", Prifysgol Lausanne. Adalwyd ar 24 Chwefror 2020.

bawd|dim|Palais de Rumine, un o hen adeiladau'r brifysgol yn Lausanne

 Cyfeiriadau 

 Dolen allanol 


Categori:Lausanne

Lausanne, Prifysgol
Categori:Sefydliadau 1537