1829 yng Nghymru

Mae'r erthygl hon yn ymwneud ag arwyddocâd penodol y flwyddyn 1829 i Gymru a'i phobl

Digwyddiadau
bawd
 Edward Jones yn ddechrau ar ei gyfnod yn olygydd Yr Eurgrawn 
Cyhoeddi y rhifyn cyntaf o The Cambrian Quarterly Magazine and Celtic Repertory
 Ordeinio John Jones, Talysarn yn weinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd
 Adeiledu'r eglwys newydd yn Llannewydd
 James Hamlyn-Williams, 3ydd Barwnig yn etifeddu ei farwnigaeth 
 David Rees yn gychwyn ei weinidogaeth ar Gapel Als, Llanelli
 Sefydlu y papur newyddion The Monmouthshire Merlin
Sefydlu Yr Athraw, misolyn at wasanaeth ysgolion Sul
Thomas Powell yn suddo siafft yng Ngelli-gaer ar gost o £15,000, gan cael hyd i wythïen lo chwe troedfedd o drwch 

 Celfyddydau a llenyddiaeth 

 Llyfrau newydd 
bawd|Cambrian Harmony
 Iolo Morganwg - Cyfrinach Beirdd Ynys Prydain
 Ellis Evans - Arddangosiad syml o Syniadau Gwahaniaethol, neu Egwyddorion Priodol, y Bedyddwyr Crediniol 
 Thomas Jones :
 Scot ar y Prophwydi
 Hanes gwaith y Prynedigaeth
 John Lloyd (Einion Môn) - Cymreigyddion Caerludd versus Cleberwyr Diymenydd.
 Jedediah Richards - Hanes cywir am Lofruddiaeth Hannah Davies 
 Richard Jones o'r Wern - Drych y Dadleuwr 

Cerddoriaeth

 Richard Roberts, y telynor dall, - Cambrian Harmony 
 Evan Evans (Ieuan Glan Geirionydd) - Casgliad o Salmau a Hymnau at wasanaeth y Lithwriaeth Gymraeg yn Nghaerlleon 

 Celfyddydau gweledol 

 Harry Longueville Jones - Illustrations of the Natural Scenery of the Snowdonian Mountains (llyfr o ddarluniadau) 

Genedigaethau
bawd|John Bowen Jones
 27 Ionawr, Isaac Roberts - seryddwr (bu farw 1904) 
 10 Chwefror, John Bowen Jones - gweinidog Annibynnol (bu farw 1905) 
 14 Chwefror Thomas Benbow Phillips - arloeswr y wladfa Gymreig a sefydlwyd yn Rio Grande do Sul, Brasil (bu farw 1915) R. Bryn Williams Y Wladfa (Gwasg Prifysgol Cymru, 1962)
 Mawrth, John Rogers Thomas - cyfansoddwr Americanaidd a aned yng Nghymru (bu farw 1896) 
 2 Mehefin, John Ogwen Jones - gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd a llenor (bu farw 1884) 
 2 Mehefin, Syr John Henry Puleston - bancer ac aelod seneddol (bu farw 1908) 
 26 Hydref, David Walter Thomas - offeiriad Eglwys Loegr yn y Wladfa (bu farw 1905) David Thomas - Y Bywgraffiadur Cymreig
 19 Tachwedd, Owen Evans - gweinidog Annibynnol ac awdur (bu farw 1920) 
 23 Rhagfyr, Thomas Gwallter Price (Cuhelyn) - bardd a newyddiadurwr (bu farw 1869) PRICE, THOMAS GWALLTER (‘Cuhelyn’; 1829 - 1869), newyddiadurwr a bardd yn U.D.A.;. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 14 Maw 2020
Dyddiad anhysbys
 William Jones - hynafiaethwr, hanesydd lleol, daearegwr, a chasglwr llên gwerin (bu farw 1903) 
 Abel Jones (Y Bardd Crwst) - baledwr a bardd gwlad (bu farw 1901) 
 Elizabeth Phillips - emynydd (bu farw 1912) 
 Dafydd Richards - arlunydd (bu farw 1897) Elwyn Roberts, Wrth Odre Cadair Idris (Cyhoeddiadau Mei, 1989), tud. 90.
 Tomos ap Tomos - telynor (bu farw 1913)

Marwolaethau
bawd|Robert Jones, Rhoslan
 6 Ionawr, Benjamin Millingchamp - caplan yn y llynges, a chasglwr llyfrau a llawysgrifau dwyreiniol (g. 1756 ) Benjamin Millingchamp - Y Bywgraffiadur Cymreig
 5 Mawrth, John William Prichard - llenor (g. 1749) 
 Ebrill, John Humphreys - gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a llenor (g. 1767) 
 18 Ebrill, Robert Jones, Rhoslan - awdur ac athro (g. 1745) 
 6 Mai, Elizabeth Randles - cerddor (g. 1801) 
 23 Mai, Charles Lloyd - gweinidog ac ysgolhaig Undodaidd (g. 1766) 
 25 Gorffennaf, John Roberts - clerigwr ac awdur (g. 1775) John Roberts - Y Bywgraffiadur Cymreig
 19 Awst, Jonathan Williams - clerigwr, ysgolfeistr, a hynafiaethydd (g. 1752) 
 20 Tachwedd, John Jenkins (Ifor Ceri) - clerigwr a hynafiaethydd (g. 1770) 
 Dyddiad Anhysbys
 John Owen - ysgrifennwr ar bynciau crefyddol (g. 1757) 
 John Bird - arlunydd  (g. 1768) 

Cyfeiriadau


Categori:Hanes Cymru
Categori:Rhestrau Cymru

Categori:Prosiect WiciLlên