Mary Gordon

Awdur Americanaidd yw Mary Gordon (ganwyd 8 Rhagfyr 1949) sy'n cael ei hystyried yn nodigedig am ei gwaith fel nofelydd, beirniad llenyddol, prifathro-prifysgol a newyddiadurwr. Yn 2008 fe'i henwyd yn Brif Awdur Talaith Efrog Newydd.

Fe'i ganed yn Far Rockaway, Queens, Efrog Newydd ac wedi gadael yr ysgol mynychodd Brifysgol Syracuse, prifysgol breifat yn Syracuse, Efrog Newydd. 

Magwraeth
Ganwyd Mary Gordon i Anna (Gagliano) Gordon, mam Gatholig Wyddelig-Eidalaidd, a David Gordon, tad Iddewig. Bu farw ei thad ym 1957 pan oedd hi'n ifanc.Don Lee, "About Mary Gordon: A Profile", Ploughshares,  Issue 73 |Fall 1997; adalwyd Nedi 2018 Roedd hi wedi uniaethu ag ef a'i gariad at ysgrifennu ac at ddiwylliant, ac wedi parhau i ddysgu y chwedlau roedd wedi eu hadrodd iddi. Pan oedd hi yn ei 40au, dechreuodd ddysgu mwy amdano, gan ddarganfod ei fod wedi trosi i Gatholigiaeth pan oedd yn ddyn ifanc ym 1937, cyn iddo briodi ei mam. Ei enw cyntaf oedd Israel a mewnfudodd yn chwech oed gyda'i deulu i Lorain, Ohio o Vilna, Lithwania.<ref name="pshares"/ Wedi i'w thad droi o Iddewiaeth i Gatholigiaeth, cyhoeddodd rai ysgrifau a oedd yn wrth-semitig ac yn asgell dde. 

Yn ddiweddarach, daeth ymchwil Gordon i'w thad, a'i hymgais i gysoni ei darganfyddiadau hi â'i chof o'i thad yn sail i'w chofiant, 
The Shadow Man: A Daughter's Search for Her Father (1996).William H. Pritchard, "The Cave of Memory", New York Times, 26 Mai 1996; adalwyd 10 Awst 2018 

Ar ôl colli ei gŵr, symudodd Anna a Mary i fyw gyda mam Anna, a oedd yn Babydd Gwyddelig, yn Valley Stream, ger Queens. Gweithiodd ei mam fel ysgrifenyddes er mwyn cynnal y teulu. Cafodd Gordon blentyndod Catholig iawn. Mynychodd Ysgol Holy Name of Mary yn Valley Stream ac ysgol uwchradd Academi Mary Louis, yn Jamaica, Efrog Newydd.

Coleg
Er bod ei mam a'i theulu eisiau i Gordon fynd i goleg Catholig, dyfarnwyd ysgoloriaeth i Gordon i Goleg Barnard, a derbyniodd ei A.B. yno ym 1971. Dilynodd waith graddedig, gan gwblhau MA ym Mhrifysgol Syracuse ym 1973. Bu Gordon yn byw yn New Paltz, Efrog Newydd am gyfnod yn ystod yr 1980au gyda'i hail ŵr Arthur Cash, athro Saesneg ym Mhrifysgol Talaith Efrog Newydd yn Paltz Newydd. Ymddeolodd fel Athro Nodedig Emeritws Saesneg ac roedd yn rownd derfynol Gwobr Pulitzer (2007).

Yr awdur

Cyhoeddodd Gordon ei nofel gyntaf, Final Payments, ym 1978. Yn 1981, ysgrifennodd y rhagair i rifyn Harvest o "A Room of One's Own" gan Virginia Woolf.

Yn 1984 roedd hi'n un o 97 o ddiwinyddion a phersonau crefyddol a lofnododd Ddatganiad Catholig ar Lluoseddiaeth ac Erthyliad (A Catholic Statement on Pluralism and Abortion), gan alw am luosogrwydd crefyddol a thrafodaeth o fewn yr Eglwys Gatholig ynghylch ar erthyliad.

Llyfryddiaeth
Rhestr hyd at 2019:

Nofelau
Final Payments (1978) 
The Company of Women (1981) 
 Men and Angels (1985) 
The Other Side (1989) 
Spending (1998) 
Pearl (2005) 
The Love of My Youth (2011) 

Casgliadau o nofelau bychan a storiau byrion
The Rest of Life: Three Novellas (1994) 
Temporary Shelter (1987) 
The Stories of Mary Gordon (2006)  (collects Temporary Shelter and 22 previously uncollected stories)
The Liar's Wife (2014) 

Llyfrau ffeithiol
Memoirs
The Shadow Man: A Daughter's Search For Her Father (1996) 
Seeing Through Places: Reflections on Geography and Identity (2000) 
Circling My Mother: A Memoir (2007) 
Essays
Good Boys and Dead Girls, and Other Essays (1991) 
Religion
Reading Jesus (2009) 
Biography
Joan of Arc (2000) 

Anrhydeddau

Cadw lle i'r bot
Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau 1949
Categori:Llenorion Americanaidd
Categori:Merched yr 20fed ganrif
Categori:Pobl o Efrog Newydd