José Agustín

Nofelydd, ysgrifwr, a sgriptiwr Mecsicanaidd yn yr iaith Sbaeneg oedd José Agustín Ramírez Gómez (19 Awst 1944 – 16 Ionawr 2024) a oedd yn un o brif lenorion mudiad La Onda yn niwylliant Mecsico.

Ganwyd yn Acapulco, Guerrero, ac astudiodd yn Universidad Nacional Autónoma de México (UNAM) ac yn Centro Mexicano de Escritores.

Ymhlith ei nofelau mae La tumba (1964), De perfil (1966), Se está haciendo tarde (final en laguna) (1973), Círculo vicioso (1974), Ciudades desiertas (1982), a Cerca del fuego (1986). Mae ei ffuglen yn adlewyrchu gwerthoedd, neu wrthwerthoedd, gwrthddiwylliant y 1960au trwy amharch tuag at yr awdurdodau ac uchel ddiwylliant Mecsico, ac yn nodweddiadol o lenyddiaeth La Onda yn ei defnydd o iaith y ddinas a themâu trais, dirywiad trefol, cerddoriaeth roc, cyffuriau, a diwylliant y stryd. Ymhlith ei lyfrau eraill mae'r hunangofiant El rock de la cárcel (1985) a'r casgliad o ysgrifau La nueva música clásica (1985). Cyhoeddodd El viejo y el mar, cyfieithiad o The Old Man and the Sea gan Ernest Hemingway, yn 1994.

Mae ei waith diweddarach yn tynnu ar seicoleg Jung i ddadansoddi'r argyfyngau gwleidyddol ym Mecsico.Cynthia Steele, "Agustín, José" yn Encyclopedia of Latin American and Caribbean Literature 1900–2003, golygwyd gan Daniel Balderston a Mike Gonzalez (Llundain: Routledge, 2004), t. 5. Ysgrifennodd hefyd nifer o sgriptiau ar gyfer teledu a'r sinema, a thair chyfrol am hanes cyfoes Mecsico: Tragicomedia mexicana 1: La vida en Mexico de 1940 a 1970 (1990), Tragicomedia mexicana 2: La vida en Mexico de 1970 a 1982 (1992), a Tragicomedia mexicana 3: La Vida en mexico de 1982 a 1994 (1998). Cynthia Steele, "Augstín, José (1944–)" yn Encyclopedia of Latin American History and Culture (Gale, 2008). Adalwyd ar 19 Awst 2019.

 Cyfeiriadau 

 Darllen pellach 
 Ana Luisa Calvillo, José Agustín: Una biografía de perfil (Dinas Mecsico: Blanco y Negro Editores, 1998).
 June C. D. Carter a Donald L. Schmidt (goln), José Agustín: Onda and Beyond (Columbia, Missouri: University of Missouri Press, 1986).
 Joong Kim Lee, Cultura y sociedad de México en la obra de José Agustín (Guadalajara: Universidad de Guadalajara, 2000).

Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Marwolaethau 2024
Categori:Hunangofianwyr yr 20fed ganrif o Fecsico
Categori:Hunangofianwyr yr 21ain ganrif o Fecsico
Categori:Hunangofianwyr Sbaeneg o Fecsico
Categori:Llenorion straeon byrion yr 20fed ganrif o Fecsico
Categori:Llenorion straeon byrion Sbaeneg o Fecsico
Categori:Nofelwyr yr 20fed ganrif o Fecsico
Categori:Nofelwyr yr 21ain ganrif o Fecsico
Categori:Nofelwyr Sbaeneg o Fecsico
Categori:Pobl o Guerrero
Categori:Pobl fu farw ym Morelos
Categori:Sgriptwyr ffilmiau o Fecsico
Categori:Sgriptwyr teledu o Fecsico
Categori:Ysgrifwyr a thraethodwyr yr 20fed ganrif o Fecsico
Categori:Ysgrifwyr a thraethodwyr Sbaeneg o Fecsico