1821 yng Nghymru

bawd|Y Frenhines Caroline tua 1820
bawd|Tudalen gyntaf y rhifyn gyntaf o'r Dysgedydd
bawd|Delwedd:William Lathan Bevan
bawd|Cofeb Hugh Davies yn Eglwys Biwmares
Mae'r erthygl hon yn ymwneud ag arwyddocâd penodol y flwyddyn 1821 i Gymru a'i phobl

 Deiliaid 
 Tywysog Cymru - gwag
 Tywysoges Cymru - gwag

Digwyddiadau
Ers dechrau'r flwyddyn bu ymgais gan y brenin Siôr IV i ddiddymu ei briodas ac amddifadu ei wraig o'r teitl Brenhines. Wrth iddo ymweld â Chaerfyrddin fel rhan o daith dathlu ei goroni bu terfysgoedd ymysg trigolion y dref mewn cefnogaeth i'r Frenhines.
 27 Gorffennaf - Syr Thomas Phillipps yn cael ei godi'n farwnig.
 Tachwedd - Rhifyn cyntaf  Y Dysgedydd yn ymddangos.
 Mae'r goleuadau stryd nwy cyntaf yng Nghymru yn cael eu gosod yn Abertawe.
 Mae William Madocks yn cael Deddf Seneddol sy'n caniatáu iddo adeiladu porthladd, a elwir yn ddiweddarach Porthmadog

 Celfyddydau a llenyddiaeth 

 Llyfrau newydd 
John Elias – Golygiad Ysgrythurol ar Gyfiawnhad Pechadur
Evan Evans (Ieuan Glan Geirionydd) – Pedwar Cyflwr Dyn 
David Richards (Dafydd Ionawr) – Cywydd y Dilyw
John Hughes, Pontrobert - Trefn eglwysig Ynysoedd Môr y Dehau: yn gynnwysedig mewn llythyr a anfonwyd gan y Parchedig John Davies, cenhadwr yn yr ynysoedd hynny, at John Hughes, Pont Robert, Sir Drefaldwyn

Cerddoriaeth
 Joseph Harris (Gomer) – Casgliad o Hymnau
 John Hughes, Pontrobert - Hymnau i'w canu yn yr Ysgolion Sabbothol

Genedigaethau
 3 Chwefror, John Thomas - gweinidog gyda'r Annibynwyr, gwleidydd, a hanesydd; ( bu f. 1892) John Thomas - gweinidog gyda'r Annibynwyr, gwleidydd, a hanesydd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
21 Ebrill, Thomas Stephens (Casnodyn, Gwrnerth, Caradawg) - hynafiaethydd, beirniad llenyddol (bu f. 1875) Thomas Stephens,- hynafiaethydd, beirniad llenyddol. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 25 Ebrill, Joseph Richard Cobb - hynafiaethydd (bu f. 1897) Joseph Richard Cobb hynafiaethydd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 1 Mai, William Latham Bevan - offeiriad (bu f. 1908) William Latham Bevan offeiriad. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 24 Mehefin, Benjamin Williams - clerigwr ac awdur (bu f. 1891) Benjamin Williams - clerigwr ac awdur. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 6 Gorffennaf, Henry Hussey Vivian - diwydiannwr ac arbenigwr mewn gweithio meteloedd a mwynau (bu f. 1894) Henry Hussey Vivian - diwydiannwr ac arbenigwr mewn gweithio meteloedd a mwynau. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
16 Gorffennaf, John Jones (Mathetes) - gweinidog Bedyddwyr a llenor 1821-07-16 1878-11-18 Cilrhedyn John Jones (Mathetes) gweinidog Bedyddwyr a llenor. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 Tachwedd John Jenkins - golygydd a chyfieithydd (bu f. 1896) John Jenkins - golygydd a chyfieithydd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 14 Tachwedd, John Owen (Owen Alaw) - bardd a cherddor (bu f 1883) John Owen John Owen (Owen Alaw) - bardd a cherddor. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
6 Rhagfyr, John Griffith (Y Gohebydd) - newyddiadurwr (bu f 1877) John Griffith - newyddiadurwr. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
6 Rhagfyr, William Thomas Edwards - meddyg a phrif ysgogwr sefydlu Ysgol Feddygol Caerdydd (bu f. 1915) William Thomas Edwards - meddyg a phrif ysgogwr sefydlu Ysgol Feddygol Caerdydd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 Dyddiad anhysbys
 John Idris Davies (Ioan Idris) - bardd (bu f.1889) John Idris Davies (Ioan Idris) - bardd Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 John Prichard - gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a hanesydd Methodistiaeth Môn (bu f 1889) John Prichard gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a hanesydd Methodistiaeth Môn. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 Thomas Williams (Clwydfro) - bardd (bu f. 1855) Thomas Williams (Clwydfro) – bardd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020

Marwolaethau
 20 Ionawr, Daniel Jones clerigwr Methodistaidd (1757) Daniel Jones clerigwr Methodistaidd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 3 Chwefror, Benjamin Evans - gweinidog Annibynnol	(g 1740) Benjamin Evans, gweinidog Annibynnol. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 16 Chwefror, Hugh Davies -  botanegwr ac yn offeiriad Eglwys Lloegr. (g. 1739) Hugh Davies offeiriad, ac awdur. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 2 Mawrth, Benjamin Efans, Trewen - gweinidog Annibynnol (g. 1740) 
 11 Mawrth, John Williams (Ioan Rhagfyr) - cerddor (g. 1740) John Williams, (Ioan Rhagfyr) cerddor. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 27 Ebrill, David Parry - gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd (g 1760) David Parry, gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 2 Mai, Hester Thrale - awdures (g. 1741) Hester Thrale, awdures. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 21 Mai, John Jones (Jac Glan-y-gors) Awdur pamffledau gwleidyddol a bardd dychanol (g. 1766) John Jones (Jac Glan-y-gors) Awdur pamffledau gwleidyddol a bardd dychanol. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 13 Gorffennaf, Watkin Lewes, arglwydd faer Llundain (g. 1740) Watkin Lewes, arglwydd faer Llundain. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 12 Hydref, William Jones - clerigwr efengylaidd (g. 1755) William Jones, clerigwr efengylaidd. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 24 Hydref, David Evans - gweinidog Bedyddwyr (g. 1744) David Evans - gweinidog. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 Tachwedd, Richard Fenton - bardd ac awdur (g. 1746) Richard Fenton, bardd ac awdur. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 4 Rhagfyr, John Davies gweinidog yr Annibynwyr (g. 1737) John Davies gweinidog yr Annibynwyr. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020
 24 Rhagfyr, John Davies - offeiriad Methodistaidd (g tua 1750) John Davies, offeiriad Methodistaidd Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 30 Ion 2020

Cyfeiriadau


Categori:Hanes Cymru
Categori:Rhestrau Cymru

Categori:Prosiect WiciLlên