Ardal Lywodraethol Amman

Enw swyddogol Ardal Lywodraethol Amman yw Muhafazat al-Asima (neu mewn Arabeg: محافظة العاصمة‎), sy'n un o 12 o ardaloedd llywodraethol yng Ngwlad Iorddonen. Prifddinas yr ardal yw Amman, sydd hefyd yn brifddinas i'r wlad gyfan. Lleolir y swyddfeydd gweinyddol yr ardal a Llywodraeth y wlad ym maestref Abdali.

Mae poblogaeth Ardal Lywodraethol Amman yn uwch nag unrhyw un o'r ardaloedd llywodraethol eraill yn yr Iorddonen. I'r gogledd a'r gogledd-ddwyrain, mae'n ffinio gydag Ardal Lywodraethol Zarqa, ac ac ardaloedd llywodraethol Balqa a Madaba i'r gorllewin ac ardaloedd llywodraethol Karak a Ma'an i'r de. Mae hefyd yn rhannu ffin rhywladol gyda Saudi Arabia i'r gorllewin.

Hanes

Bu pobl yn byw yn yr ardal yma ers cynhanes a cheir adfeilion yma o sawl gwareiddiad, mor gynnar â 7250 CC yn 'Ain Ghazal ger Amman; y safle hwn yw un o'r aneddiadau cynhanesyddol mwyaf yn y Dwyrain Canol.

Amman oedd prifddinas cadarn yr Ammoniaid, "Rabbath Ammon" oedd eu henw hwy ar y lle. Roedd yr Ammoniaid yn rheoli bron holl dir Ardal Lywodraethol Amman. Ar ôl i'r Rhufeiniaid gymryd rheolaeth o'r rhanbarth, cafodd Amman ei ailenwi'n "Philadelphia", ac roedd yn un o'r deg dinas Decapolis Rufeinig. Yn dilyn y goncwest Mwslemaidd-Arabaidd, dechreuwyd ail-ddefnyddio'r enw 'Amman'. Dynodwyd y safle Bysantaidd Umm ar-Rasas yn Safle Treftadaeth y Byd yn 2004.

Daearyddiaeth

Hinsawdd Môr y Canoldir Dwyreiniol yw hinsawdd yr ardal. Fodd bynnag, gan fod Amman wedi'i leoli ar lwyfandir bryniog, gall y dyddodiad a'r tymheredd blynyddol cyfartalog amrywio'n sylweddol o un lleoliad i'r llall, hyd yn oed o fewn dinas Amman. Er enghraifft, gall fod yn bwrw eira yn ardal Sweileh sydd â drychiad o 1,050m uwchlaw lefel y môr, ond yn gymylog heb unrhyw law yng nghanol dinas Amman, sydd â drychiad o 780m. O ran arwynebedd, Ardal Lywodraethol Amman yw'r ardal mwyaf ond un yng Ngwlad Iorddonen, a'r mwyaf yn ôl poblogaeth.

Poblogaeth

Rhanbarthau
Mae poblogaeth y Rhanbarthau, yn ôl y cyfrifiad fel a ganlyn:[https://web.archive.org/web/20110722071314/http://www.dos.gov.jo/dos_home/census2004/cen04_3.pdf/table_3_1.pdf 2 Gorffennaf 2011}}

 Rhanbarth  Poblogaeth(Cyfrifiad 1994)  Poblogaeth(Cyfrifiad 2004)  Poblogaeth(Cyfrifiad 2015)Ardal Lywodraethol Amman  1,576,238  1,942,066  4,007,526Al-Jāmi'ah ...  279,359  743,980Al-Jīzah 32,446  42,051  118,004Al-Mūaqqar 18,239  30,017  84,370Al-Quwaysimah ...  257,260  582,659Mārkā ...  483,819  956,104Nā'ūr (Na'our)  37,281  66,220  129,650Qaṣabah 'Ammān ...  552,511  855,955Saḥāb 49,060  57,037  169,434Wādī as-Sīr 132,195  173,792  367,370

Cyfeiriadau

Amman