Crychddail sbaen

Math o blanhigyn, di-flodau, ac un o lysiau'r afu yw Crychddail sbaen (enw gwyddonol: Fossombronia caespitiformis; enw Saesneg: Spanish frillwort). O ran tacson, mae'n perthyn i urdd y Fossombroniales, o fewn y dosbarth Jungermanniopsida.

Mae’r rhywogaeth hon i’w chanfod yng Nghymru: yng ngorllewin Sir Benfro a dwyrain Sir Fynwy. Fe'i ceir hefyd yn Henffordd, cernyw a llond llaw o lefydd eraill yn Lloegr a gwledydd eraill, ond nid yn yr Alban nac Iwerddon.

Disgrifiad

fel y rhan fwyaf o rywogaethau yn y genws Fossombronia, mae gan Crychddail sbaen (F. caespitiformis) goesynnau llai na 15 mm o hyd, ac mae'r dail yn wyrdd-golau sy'n cyrlio; mae'nt yn edrych yn debyg i letys bychain. Mae'r rhisoidau yn bresennol ar hyd hyd y coesynnau, a rheiny o liw marŵn. Mae'n rhywogaeth fonoicaidd, gydag organau gwrywaidd a benyw gyda'i gilydd ar yr un coesyn neu blanhigyn.maltawildplants.com; adalwyd 7 Mehefin 2019.

Llysiau'r afu

Planhigion anflodeuol bach o'r rhaniad Marchantiophyta yw llysiau'r afu. Defnyddir y term "lysiau'r afu" am un planhigyn, neu lawer. Erbyn 2019 roedd tua 6,000 o rywogaethau wedi cael eu hadnabod gan naturiaethwyr.Raven, Peter H.; Ray F. Evert & Susan E. Eichhorn (1999) Biology of Plants, W. H. Freeman, Efrog Newydd. Fe'u ceir ledled y byd, mewn lleoedd llaith gan amlaf. Mae gan lawer ohonynt goesyn a dail ac maent yn debyg i fwsoglau o ran golwg.

Mae rhai rhywogaethau i'w cael yng Nghymru; gweler y categori yma.

Cyfeiriadau

Categori:Fossombroniales
Categori:Llysiau'r afu a geir yng Nghymru