Gorffen y sgwâr

O fewn algebra elfennol, gorffen y sgwâr yw'r dechneg o drosi polynomial cwadratig, o'r math

i



ar gyfer y gwerthoedd h a k.

Defnyddir y dechneg o orffen y sgwâr

 wrth ddatys hafaliadau cwadratig,
 mewn ffwythiannau cwadratig,
 wrth werthuso integrynnau o fewn calcwlws ee yr integryn Gaussaidd, gyda therm llinol yn yr esbonydd,
wrth ganfod trawsffurfiau Laplace

Mewn mathemateg, cymhwysir y dechneg o orffen y sgwâr wrth wneud unrhyw gyfrifiannau sy'n cynnwys polynomial cwadratig ac fe'i defnyddir yn aml hefyd i yrru'r fformiwla cwadratig.

O fewn algebra elfennol, ceir un fformiwla syml i gyfrifo sgwâr y binomial:

Er enghraifft:

Ym mhob sgwâr perffaith, mae cyfernod x yn ddwywaith y rhif p, ac mae'r term-gysonyn (the constant term ) yn hafal i p2.

Enghraifft
Nid yw'r polynomial cwadratig

yn sgwâr perffaith, gan nad yw 28 yn sgwâr 5:

Fodd bynnag, mae'n gwbwl bosib sgwennu'r cwadratig gwreiddiol fel cyfanswm y sgwâr hwn a chysonyn:

a gelwir hyn yn: gorffen y sgwâr.

Gweler hefyd
Ail isradd

Cyfeiriadau

Categori:Algebra sylfaenol