Shirin Ebadi

Awdures o Iran yw Shirin Ebadi (Persieg: شيرين عبادى‎; Širin Ebādi; ganwyd 21 Mehefin 1947) sy'n farnwr, gweithredydd dros hawliau dynol, ymgyrchydd dros heddwch, cyfreithiwr a ffeminist.

Fe'i ganed yn Hamadan (poblogaeth: 473,149) ar 21 Mehefin 1947. Roedd Ebadi yn byw yn Tehran, ond mae wedi bod yn alltud yn y DU ers Mehefin 2009 oherwydd y cynnydd yn erledigaeth dinasyddion o Iran sy'n feirniadol o'r drefn bresennol.

Mae Shirin Ebadi yn cefnogi polisi "y pwysedd mwyaf" ar Iran ac mae wedi galw dro ar ôl tro am sancsiynau gan y Gorllewin yn erbyn Iran. Mae Ebadi yn gefnogol i raglen olew-am-fwyd ar gyfer Iran lle na all Iran ond derbyn bwyd a chyffuriau o'r tu allan yn gyfnewid am olew.

Yn 2004, fe'i rhestrwyd gan y cylchgrawn Forbes fel un o'r "100 merch mwwyaf pwerus yn y byd".

Gwobr Heddwch Nobel
Ar 10 Hydref 2003, dyfarnwyd Gwobr Heddwch Nobel i Ebadi am ei hymdrechion sylweddol ac arloesol am ddemocratiaeth a hawliau dynol, yn enwedig hawliau menywod, plant, a ffoaduriaid. Hi oedd y fenyw gyntaf, a'r Mwslim cyntaf yn Iran i gael y wobr, ac roedd miloedd o Iraniaid yn ei chyfarch yn y maes awyr pan ddychwelodd o Baris wedi iddi ennill y wobr. Mynnodd Arlywydd Iran ar y pryd, sef Mohammad Khatami fod rhoi'r Wobr iddi yn gynllwyn gwleidyddol.

Yn 2009, cyhoeddodd Gweinidog Tramor Norwy, Jonas Gahr Støre, ddatganiad yn adrodd bod Gwobr Heddwch Nobel Ebadi wedi cael ei hatafaelu gan awdurdodau Iran ac "mai dyma'r tro cyntaf i Wobr Heddwch Nobel gael ei hatafaelu gan wladwriaeth sofran." Gwadodd Iran yr honiadau hyn.

 Aelodaeth 
Bu'n aelod o Menter Merched Nobel am rai blynyddoedd.

Anrhydeddau

Cadw lle i'r bot

Llyfrau a gyhoeddwyd
 Iran Awakening (2007) 
 Refugee Rights in Iran (2008) 
 The Golden Cage: Three brothers, Three choices, One destiny (2011) 
 Until We Are Free (2016) 

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau 1947
Categori:Academyddion benywaidd yr 21ain ganrif o Iran
Categori:Academyddion Prifysgol Tehran
Categori:Barnwyr benywaidd o Iran
Categori:Cyfreithwyr benywaidd yr 20fed ganrif o Iran
Categori:Cyfreithwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Iran
Categori:Enillwyr Gwobr Heddwch Nobel
Categori:Ffeministiaid o Iran
Categori:Hunangofianwyr yr 21ain ganrif o Iran
Categori:Hunangofianwyr Saesneg o Iran
Categori:Pobl a aned yn Iran
Categori:Pobl o Hamadan
Categori:Ymfudwyr o Iran i'r Deyrnas Unedig
Categori:Ymgyrchwyr benywaidd yr 20fed ganrif o Iran
Categori:Ymgyrchwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Iran
Categori:Ymgyrchwyr o Iran dros hawliau dynol