Francisco Suárez

Diwinydd Catholig ac athronydd gwleidyddol o Sbaen oedd Francisco Suárez (5 Ionawr 1548 – 25 Medi 1617). Efe oedd un o brif feddylwyr y Gwrth-Ddiwygiad, ac ymdriniasai ei waith â phynciau'r ddeddf naturiol, hawliau dynol, sofraniaeth, a brenhiniaeth. Yn ei ysgrifau ceir cyfraniad pwysig at athroniaeth y gyfraith a datblygiad cynnar cyfraith ryngwladol. Tynna llawer o'i waith ar ddysgeidiaeth Sant Tomos o Acwin, ac os Tomos oedd y cyntaf a'r pwysicaf o'r athronwyr ysgolaidd gellir ystyried Suárez yn yr olaf o'r traddodiad hwnnw ac olynydd mwyaf y Brawd Du o Acwin.

Roedd Suárez yn awdur hynod o doreithiog, a seiliai'r mwyafrif o'i gyhoeddiadau ar ei ddarlithoedd. Fe'i ystyrir yn ysgolhaig hyddysg a manwl yn ei ddadleuon. Ymhlith ei brif weithiau mae sylwebaeth mewn pum cyfrol ar y Summa Theologica gan Domos o Acwin (1590–1603), Disputationes Metaphysicae (2 chyfrol, 1597), De Legibus (1612), a De Divina Gratia (cyhoeddwyd yn 1620 wedi ei farw).

 Bywgraffiad 
Ganwyd yn Granada yn fab i gyfreithiwr cefnog. Cafodd ei addysg yn y gyfraith ganonaidd yn Salamanca o 1561 i 1564, pryd ymunodd â'r Iesuwyr. Fe barhaodd i astudio diwinyddiaeth ac athroniaeth ar ben ei hun. O 1571 i 1580 fe addysgai diwinyddiaeth yng ngholegau'r Iesuwyr yn Ávila, Segovia, a Valladolid. Aeth i Rufain yn 1580 i addysgu yn y Coleg Rhufeinig am bum mlynedd. Dychwelodd i Sbaen yn 1585 i addysgu yn Alcalá a Salamanca. Fe gafodd ei benodi'n athro gan y Brenin Felipe II yn 1593, ac enillodd doethuriaeth o Évora yn 1597. Y flwyddyn honno, fe'i benodwyd i'r broffesoriaeth ddiwinyddol ym Mhrifysgol Coimbra ym Mhortiwgal, a daliai'r swydd honno hyd 1616. Bu farw yn Coimbra yn 69 oed.

 Darllen pellach 
 J.H. Fichter, Man of Spain (1940).
 Thomas U. Mullaney, Suárez on Human Freedom (1950).
 Reijo Wilenius, The Social and Political Theory of Francisco Suárez (Helsinki: 1963).

Categori:Genedigaethau 1548
Categori:Marwolaethau 1617
Categori:Athronwyr yr 16eg ganrif o Sbaen
Categori:Athronwyr yr 17eg ganrif o Sbaen
Categori:Athronwyr gwleidyddol o Sbaen
Categori:Athronwyr ysgolaidd
Categori:Cyfreithegwyr o Sbaen
Categori:Diwinyddion yr 16eg ganrif o Sbaen
Categori:Diwinyddion yr 17eg ganrif o Sbaen
Categori:Diwinyddion Catholig o Sbaen
Categori:Pobl o Granada
Categori:Pobl fu farw ym Mhortiwgal
Categori:Ysgolheigion yr 16eg ganrif o Sbaen
Categori:Ysgolheigion yr 17eg ganrif o Sbaen
Categori:Ysgolheigion Lladin o Sbaen