Ralph Griffiths (newyddiadurwr)

Newyddiadurwr, cyhoeddwr a golygydd cyfnodolion o Loegr oedd Ralph Griffiths  (1720 - 28 Medi 1803) a oedd o dras Gymreig. Yn 1749, sefydlodd gylchgrawn llenyddol llwyddiannus cyntaf Llundain, y Monthly Review (1749–1845), a pharhaodd yn olygydd iddo hyd ei farwolaeth yn 1803.Poet, painter… and poisoner?". University of Edinburgh. Retrieved on 20 December 2007.

Yn 1750, ynghyd â'i frawd Fenton, cyhoeddodd Fanny Hill gan John Cleland (1709 - 1789), sef Memoirs of a Woman of Pleasure, a brynasai am £20, ond a enillodd iddo £10,000 yn ôl y sôn.Kent, 12Roger Lonsdale, "New attributions to John Cleland", The Review of English Studies 1979 XXX(119):268-290 Richard J. Wolfe, "Marbled paper: its history, techniques, and patterns : with special reference to the relationship of marbling to bookbinding in Europe and the Western world", Publications of the A.S.W. Rosenbach fellowship in bibliography, University of Pennsylvania Press, 1990, , p.96

Cafodd ei eni yn Swydd Amwythig yn 1720 a bu farw yn Llundain. 

Ei waith
Ganed Griffiths yn Swydd Amwythig, Lloegr, ond ychydig a wyddys am ei fywyd cynnar; dechreuodd ei yrfa fel gwneuthurwr watsys yn Stone, Swydd Stafford, cyn symud i Lundain tua 1741 i weithio i'r gwerthwr llyfrau Jacob Robinson yn Fleet Street.Kent, 10-11. Ym 1747 cododd Griffiths rybudd ar ffurf arwydd y tu allan i'w siop ei hun yn datgan na fyddai awduron diflas ac anniddorol yn derbyn unrhyw drugaredd.Southey, Robert. "Southey's Common-place Book", 1850. p709. Ddwy flynedd yn ddiweddarach lansiodd y Monthly Review, a ddaeth yn llwyddiant ysgubol o fewn dim, gan ennill tua £2,000 y flwyddyn iddo.Kent, 11.

Ar hyd ei oes bu Griffiths yn gasglwr brwd o lyfrau, pamffledi ac ysgrifau. Yr oedd yn ymgyrchydd cynnar dros wella statws llenyddol beirdd a nofelwyr benywaidd, ac mewn adolygiad yn 1798 o Poetic Trifles gan Elizabeth MoodyLonsdale, xxxviii. ysgrifennodd,Hon yw Oes Merched dyfeisgar a dysgedig; sydd wedi rhagori cymaint yn nghanghenau mwy cain llenyddiaeth, fel nad oes angen i ni betruso rhag casglu fod yr anghydfod hir cynhyrfus rhwng y ddau ryw yn hir yn dod i ben; ac nad yw'n gwestiwn mwyach, a yw gwraig yn israddol ai peidio i ddyn mewn gallu naturiol, neu yn llai galluog i ragori mewn cyflawniadau meddwl. New Series xxvii. 441Lonsdale, xxi.Yn 1748, cyhoeddodd Griffiths ei bamffled enwocaf, "The Expediency and Necessity of Revising and Improving the Public Litwrgi. Humbly Represented". 

Dywedir mai gwraig Griffiths yn gofalu am ei faterion ariannol i raddau helaeth ac yn gyfrannwr cyson i The Monthly. 

Daeth golygyddiaeth Griffiths o The Monthly ag enwogrwydd dramor iddo, ac ar 1 Mai 1764, ysgrifennodd Benjamin Franklin ,Gwnaf bopeth o fewn fy ngallu i argymell y gwaith y mae Mr. Griffiths yn ei grybwyll.Kent, 13.Oherwydd cystadleuaeth y cyfnodolyn The Critical Review yn 1761 bu'n rhaid iddo werthu The Monthly, ond erbyn 1780, roedd wedi adennill perchnogaeth o'r cyhoeddiad, er ei fod erbyn hynny i raddau helaeth wedi "ymddeol fel llyfrwerthwr".The European Magazine, January 1804. vol. 45, p. 4. 

Bu farw, yn ei wythdegau, yn Linden House, Turnham Green (yn awr Chiswick High Road ), Llundain.

 Llyfryddiaeth 
 Kent, Elizabeth E. Goldsmith a'i Lyfrwerthwyr . Clifton, NJ: AM Kelley, 1973.
 Lonsdale, Roger (gol). Beirdd Merched y Ddeunawfed Ganrif: Blodeugerdd Rhydychen . Rhydychen: Gwasg Prifysgol Rhydychen, 1989.

 Darllen pellach 
 Curwen, Hanes Llyfrwerthwyr, Hen a Newydd .
 Goldsmith, Gwaith, cyf. 2 .
 Ralph Griffiths - Awdur " Ascanius; or Young Adventurer " - 1746

Cyfeiriadau

Ralph Griffiths - Bywgraffiadur Rhydychen

Categori:Pobl o Loegr o dras Gymreig
Categori:Erthyglau bot Wicipobl
Categori:Genedigaethau 1720
Categori:Marwolaethau 1803
Categori:Newyddiadurwyr o Loegr
Categori:Golygyddion papurau newydd o Loegr