Lagonda (Aston Martin)

de|300px
bawd|400px|Fersiwn 2018 o'r Lagonda; car tryan, moethus

Math o gar trydan moethus a gaiff ei gynhyrchu yn 2021 gan Aston Martin yw'r Lagonda. Mae'r enw 'Lagonda' yn mynd nôl i 1909 (neu o bosib 1906) pan gychwynodd y canwr opera Wilbur Gunn gwmni ceir. Enwodd Gunn ei gwmni ar ôl afon a lifai drwy'r ardal lle'i maged yn Springfield, Ohio. Prynnwyd y cwmni gan Aston Martin yn 1947 ac ers hynny, rhyddhawyd sawl car o dan yr enw yma: yn 1995 hyd at 2008 a rhwng 2010 a 2013.

Y car diweddaraf
Vision concept yw'r car ar hyn o bryd (2018), hy car sydd wedi'i gynllunio ac sydd ar y gweill. Mae'r cynllun yn un sy'n cystadlu gyda chwmni Tesla, a does dim rhyfedd i sefydlydd Tesla, Elon Musk alw Aston Martin yn "a 110 year old start-up". Dywedir y bydd y car yn medru teithio am 400 milltir cyn fod yn rhaid gwefru'r batris, a'u gwefru yn ddi-wifr hyn heb weiren. Cynlluniwyd y tu mewn i'r car gan David Armstrong-Jones, mab y ffotograffydd Antony Armstrong-Jones.

Y ceir cynnar
Yn 1907 lansiodd Wilbur Gunn ei gar cyntaf, y Torpedo, gyda nerth 20 marchnerth a 6-silindr, a ddefnyddiodd i ennill ras 'Moscow-Sant Petersburg' yn 1910. Yn dilyn y llwyddiant hwn cafwyd llawer o archebion o Rwsia - hyd at y Rhyfel Byd Cyntaf yn 1914.

Fodd bynnag, aeth yr hwch drwy'r siop yn 1935 a phrynnwyd y cwmni gan Alan P. Good. Efallai mai uchafbwynt y cyfnod a ddilynodd yr ailbrynnu hwn oedd yn 1937 pan lansiwyd car 4480 cc gyda marchnerth o 180 bhp (130 kW) a allai gyflymu o 7 i 105 mya (11 i 169 km/h) yn y ger uchaf gan refio i 5000 rpm. Fe'i arddangoswyd yn Sioe Geir Efrog Newydd yn 1939 a gwerhwyd ef am $8,900 - y car drytaf ledled y byd, yn ei gyfnod.

Aston Martin
Ym 1947 cafodd Lagonda ac Aston Martin eu prynnu gan David Brown (cwmni o Loegr a oedd yn arbenigo mewn tractors, cychod y rhannau o beiriannau) ac unwyd staff Lagonda gydag Aston Martin yn eu ffatri yn Feltham, Middlesex.

Yr atgyfodiad
Ceisiwyd atgyfodi'r marque (y brand) sawl tro gan gynnwys:
 Yn Sioe Modur Genefa 2009, dadorchuddiodd Aston Martin 4VD, SUV 4-sedd i goffáu 100 mlynedd ers car cyntaf Lagonda. Roedd gan y car beiriant V12 ac olwynion 22 modfedd.
 Bedyddiwyd un model o wneuthuriad Aston Martin gyda'r hen enw Rapide yn 2010, sef yr Aston Martin Rapide.
 Yn 2014, cyhoeddodd Aston Martin y bydden nhw'n cynhyrchu nifer cyfyngedig o 200 salwn o'r enw'r Taraf am tua £1 miliwn yr uned, wedi'i bweru gan Tyrbo Dwbwl V12 a allai gynhyrchu 540 HP a 465 lb-tr o drorym (torque). 
 Yn 2018 cyhoeddwyd y bydden nhw'n cynhyrchu car trydan (gweler uchod).

Modelau
 Blwyddyn Math Injan Cynhyrchwyd 1906–13 20 3052 cc  1911–13 30 4578 cc   1913–21 11 1099 cc  6000  1920–23 11.9 1421 cc  6000 ( 1923–26 12 and 12/24 1421 cc  6000  1925–33 14/60  1954 cc  1440 1926–30 16/65 2389  250 1928–34 3-litre 2931 cc  570 1932–34 Lagonda 16/80 1991 cc  260 1933–38 Rapier 1087 cc 470 +  45 gan Rapier Cars 1935 M45 4467 cc  410 + 53 M45R Rapide 1935 3.5-litre 3619 cc 65 1936–37 LG45 4467 cc 278 + 25 Rapides 1938–40 Lagonda LG6 4467 cc  85 1938–40 Lagonda V12 4480 cc  189 1948–53 2.6-Litre 2580 cc  510 1953–58 Lagonda 3-Litr 2922 cc  270 1961–64 Rapide 3995 cc  55 1976–89 Aston Martin Lagonda 5340 cc ohc V8 645 2014– Taraf 5935 cc V12 200 

Cyfeiriadau

Categori:Cwmnïau a sefydlwyd ym 1909
Categori:Aston Martin