Grenville Morris

Roedd Arthur Grenville Morris (13 Ebrill 1877 - 27 Tachwedd 1959) yn chwaraewr pêl droed rhyngwladol o Gymru a enillodd 21 cap rhyngwladol i Gymru. Ef yw'r sgoriwr gyda'r nifer o goliau a sgoriwyd erioed ar gyfer Nottingham Forest gyda 217 o goliau. Chwaraeodd hefyd ar gyfer tîm Swindon Town.

Cefndir
Ganwyd Morris yn Llanfair-ym-muallt yn fab i Philip S Morris, fferyllydd a Jane ei wraig.

Cafodd rhywfaint o addysg yn Ellesmere College, Swydd Amwythig rhwng Ma1 1892 a Rhagfyr 1893.

Ym 1902 priododd Hariet Marian (Minnie) Scrimgeour (1880 - 1950) yn Nottingham, bu iddynt un ferch. Roedd Mrs Morris hefyd yn amlwg yn y byd chwaraeon. Yn chwarae golff a thenis, bu'n capten ar dîm tenis merched swydd Nottingham am gyfnod o bum mlynedd Nottingham Evening Post 17 Mai 1950 Late Mrs Morris of West Bridgeford

Gyrfa clwb
Aberystwyth a Swindon Town
Cychwynnodd ei yrfa pêl-droed yn chware i dîm Aberystwyth, yno llwyddo i sgorio dros 100 o goliau mewn dim ond 75 o gemau. Symudodd o Aberystwyth i Swindon Town yn gynnar ym 1897, wedi ei lofnodi fel chwaraewr amatur. Gwnaeth ei ymddangosiad gyntaf mewn gem a enillwyd 4-0 oddi gartref yn Northfleet ar 6 Chwefror, 1897.  Aeth ymlaen i chwarae 50 gêm i Swindon gan sgorio 44 o goliau i'r clwb. Cafodd cytundeb proffesiynol gan y clwb ym mis Hydref 1897. Roedd yn un o chwaraewyr gorau ei genhedlaeth ac fe'i gelwid yn dywysog y mewnwyr.Swindon Advertiser 7th Chwefror 2012 Grenville was footballing royalty adalwyd 11 Tachwedd 2018
 Nottingham Forest
Cafodd Morris ei drosglwyddo i Nottingham Forest ym 1898  am swm o £200, arian mawr ar y pryd, bron cymaint o arian ag oedd Swindon yn casglu wrth y giât mewn tymor lawn. Roedd Forest newydd ennill Cwpan Lloegr ac yn benderfynol o droi'n dîm o bwys yn Lloegr a herio Notts County i ddyfod yn brif dîm y fro. Roedd y tîm newydd symud i faes newydd ar lannau'r Afon Trent ac yn fodlon talu swm "hurt o uchel" i gaffael chwaraewr byddai'n helpu'r clwb i wneud ei farc.

Chwaraeodd 457 gêm dros Forest yn gwisgo'r crys rhif 10 dros gyfnod o 15 mlynedd, gan wasanaethu fel capten y tîm am 5 mlynedd. Sgoriodd 199 o goliau cynghrair i Forest a 217 dros bob cystadleuaeth. Mae ei record fel sgoriwr gorau Forest yn parhau i sefyll hyd heddiw Me Owd Duck remembers our top scorer - Forest History adalwyd 11 Tachwedd 2018. Mewn saith o'r deg tymor bu'n chwarae efo'r tîm ef oedd y sgoriwr uchaf. Sgoriodd ddwywaith ym muddugoliaeth fwyaf erioed y clwb pan gurwyd tîm Leicester Fosse 12-0 ym 1909 mewn gêm dyngedfennol i osgoi darostyngiad i'r ail adran.Nottingham Post Nottingham Forest's 50 all-time best players adalwyd 11 Tachwedd 2018

Gyrfa ryngwladol
Enillodd ei gap lawn Gymreig gyntaf yn 18 oed ym 1896 mewn gêm yn erbyn Iwerddon yn y Cae Ras, Wrecsam. Enillodd Cymru 6 - 0 gyda Morris yn sgorio'r bedwaredd gôl trwy beniad. Roedd ei ail ymddangosiad yn erbyn Lloegr  yn y gêm bêl droed cyntaf i'w chware ar Barc yr Arfau  yn drychineb i Gymru  gyda'r ymwelwyr yn ennill o 9 gôl i 1.Archif pêl-droed Cymru Ystadegau Cymru v Lloeggr 1896 adalwyd 11 Tachwedd 2018 Aeth ymlaen i chwarae 21 gwaith dros ei wlad.

Daeth ei gap Cymreig olaf ar 11 Mawrth 1912 yn erbyn Lloegr. Sgoriodd gyfanswm o naw gôl mewn pêl-droed rhyngwladol.

Ystadegau
Clwb
ClwbTymorCynghrairCwpan LloegrCyfanswmCyngrhairYmddangosGôlYmddangosGôlYmddangosGôlSwindon TownSwindon Town FC Grenville MORRIS adalwyd 11 Tachwedd 20181896-97Cynghrair Pêl-droed De Lloegr4200421897-98Cynghrair Pêl-droed De Lloegr18123121131898-99Cynghrair Pêl-droed De Lloegr990099Cyfanswm3123313424Nottingham ForestEnglish National Football Archive (angen tanysgrifiad)1898–99Adran Gyntaf Y Gynghrair Bêl-droed177301971899–00Adran Gyntaf2986335111900–01Adran Gyntaf31143134151901–02Adran Gyntaf277323091902–03Adran Gyntaf33244237261903–04Adran Gyntaf24123227141904–05Adran Gyntaf26122143131905–06Adran Gyntaf32194336221906–07Ail Adran36212138221907–08Adran Gyntaf237102571908–09Adran Gyntaf34123037121909–10Adran Gyntaf30191131201910–11Adran Gyntaf26111144121911–12Ail Adran19101020101912–13Ail Adran3416113517Cyfanswm4211993818459217Cyfanswm gyrfa4522224119493241

Rhyngwladol
bawd|300px|Tîm Cymru v Lloegr 1896 (Morris yw rhif 4 yn y llun)
 CymruNational Footbal Teams - Morris, Grenville adalwyd 11 Tachwedd 2018BlwyddynChwaraewydGoliau 1896  3  1 1897  1  0 1898  1  0 1899  2  0 1903  2  0 1905  2  2 1907  2  1 1908  1  0 1910  3  2 1911  3  3 1912  1  0Total  21  9

Tu allan i bêl droed
bawd|chwith|Hysbyseb i fusnes cludo glo Morris
Wrth chware fel amatur yn Aberystwyth a Swindon bu Morris yn ennill ei damaid trwy weithio fel peiriannydd trydanol.Yr Archif Genedlaethol; Kew Llundain. Cyfrifiad 1901 ar gyfer 9 Strafford Terrace, Nottingham. Cyfeirnod RG13/3186 Ffolio 58, Tudalen 22. Wedi priodi prynodd iard gwerthu a chludo glo yn Nottingham Nottingham Journal 21 Ionawr 1905 tud. 4.

Yn ogystal â chware pêl-droed roedd Morris yn cael ei ystyried yn chwaraewr tenis penigamp, ac yn un o obeithion mawr Gymru i ragori yn Wimbeldon. Wedi troi yn chwaraewr proffesiynol trwy dderbyn tâl am chware pêl-droed roedd yn rhaid iddo roi'r gorau i denis a oedd yn cael ei hystyried yn gamp amatur ar y pryd. Ond parhaodd i fod yn hyfforddwr tenis hyd at doriad yr Ail Ryfel Byd Yr Archif Genedlaethol; Kew, Llundain. Cofrestr poblogaeth 1939; Cyfeirnod: RG 101/6245G

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau 1877
Categori:Marwolaethau 1959
Categori:Pêl-droedwyr rhyngwladol Cymru
Categori:Pêl-droedwyr o Gymru