Ffuglen ddamcaniaethol

Term cyffredinol yw Ffuglen Ddamcaniaethol (Saesneg: Speculative Fiction) sy'n cwmpasu nifer o genres ffuglenol gwahanol. Yr hyn sy'n eu cysylltu yw'r defnydd o elfennau sy'n mynd yn groes i realiti, neu ein dealltwriaeth ohono.

Er y gall enghreifftiau penodol o'r genres gwahanol o fewn ffuglen ddamcaniaethol fod yn fwy gwahanol i'w gilydd nag ydynt yn debyg, mae cysyniad Ffuglen Ddamcaniaethol yn gydnabyddiaeth o'r ffaith bod y grenres hyn yn aml yn gorgyffwrdd. Gan y gall fod yn anodd penodi penodi un genre i rai gweithiau, a bod eraill yn perthyn i sawl genre ar yr un pryd, mae'r term yn cynnig ffordd o gyfeirio at y gweithiau hyn gyda'i gilydd.

Genres o  fewn Ffuglen Ddamcaniaethol
 Enw Disgrifiad Enghreifftiau Ffantasi  Cynnwys elfennau o ddewiniaeth neu greuaduriaid ffuantus, yn aml ag iddynt ysbrydolaeth mytholegol megis dreigiau neu dylwyth teg. Yn aml yn digwydd mewn byd hollol dychmygus.  Chwedlau'r Copa Coch, Cyfres y Melanai, The Lord of the Rings, Harry Potter, Lliwiau'r Eira, A Song of Ice and Fire, Dadeni, Madws, Trigo Ffuglen wyddonol  Ffuglen sy'n cynnwys technoleg nad yw'n bodoli ar adeg creu'r stori, ond y gellid tybio bod modd iddo fodoli yn y dyfodol. Mae'r straeon hyn yn aml wedi'u gosod yn y dyfodol ac yn cynnwys elfennau fel teithio i'r gofod ac estroniaid.  Wythnos Yng Nghymru Fydd, Blade Runner, Jurassic Park, Y Blaned Dirion, Star Trek, Star Wars Arswyd  Ffuglen sy'n canolbwyntio ar elfennau ffantasïol â'r bwriad o godi ofn/anesmwythdod, e.e. anghenfilod neu ysbryd. Ni fyddai ffuglen arswyd heb elfenau dychmygol yn cael ei ystyried yn ffuglen ddamcaniaethol (er enghraifft, pe ddefnydir llofrudd dynol i godi ofn).  A Nightmare on Elm Street, The Exorcist, Books of Blood, Mythos Cthulhu, Pumed Gainc y Mabinogi, Y Clychau Iwtopaidd   Ffuglen sy'n digwydd mewn cymdeithas ddamcaniaethol sy'n ddymunol i'w trigolion; gweledigaeth o'r dyfodol sy'n bositif ar y cyfan.  Enaid Lewys Meredydd: Stori am y Flwyddyn 2002, (Rhannau o) Wythnos Yng Nghymru Fydd, Ecotopia Dystopaidd  Ffuglen sy'n digwydd mewn cymdeithas sy'n annyumunol iawn, yn aml oherwydd llywodraeth sy'n gorthrymu'r boblogaeth neu oherwydd dirywiad cymdeithasol a/neu amgylcheddol.  Y Dydd Olaf, 1984, Brave New World, Annwyl Smotyn Bach, Y Peiriant Amser, Gwynfyd Hanes Amgen  Straeon sy'n dychmygu'r presennol neu'r gorffennol pe bai digwyddiad neu ddiwygiadau mewn hanes wedi mynd yn wahanol (e.e. pe bai'r Almaen wedi ennill y rhyfel).  The Man In The High Castle, Fatherland, Ein Llyw Cyntaf, Safana Apocalyptaidd  Pan fo'r stori yn digwydd yn ystod, ac/neu yn y cyfnod yn arwain at, ddigwyddiad (er enghraifft rhyfel niwclear neu glefyd pandemig) sy'n cael effaith pell-gyrhaeddiol a thrychinebus ar gymdeithas a'r byd.  The Day After Tomorrow, 2012, On The Beach, Threads, Llyfr Glas Nebo Ôl-Apocalyptaidd  Dilyn trywydd unigolion sydd wedi goroesi trychineb enfawr ago iddo effeithiau sylweddol ar gymdeithas, fel arfer dros y byd i gyd. Y gwahaniaeth cyffredinol gyda'r uchod yw bod y trychineb yn gefndir i'r stori mewn ffuglen Ôl-Apocalyptaidd (gall fod wedi digwydd cyn dechrau'r stori). Y Dŵr, Ebargofiant,  Fallout, Mad Max, Yma, Iaith y Nefoedd  Archarwyr  Dilyn helyntion archarwyr, sef arwyr â pwerau goruwchnaturiol megis y gallu i hedfan neu gerdded drwy waliau.  Bydysawd Sinematig Marvel, DC.


Damcaniaethol
Categori:Genres