Bernhard Schlink

Mae Bernhard Schlink (ganwyd 6 Gorffennaf 1944 yn Bielefeld, yr Almaen) yn gyfreithwr ac yn awdur Almaeneg. Daeth ei nofel Der Vorleser, a gyhoeddwyd gyntaf ym 1995, yn werthwr-gorau rhyngwladol.

Bywyd cynnar
Cafodd ei eni i dad Almaeneg (Edmund Schlink) a mam o'r Swistir, yr ieuengaf o bedwar o blant. Roedd ei fam, Irmgard, wedi bod yn fyfyrwraig ddiwinyddiaeth i'w dad, a phriodon nhw ym 1938. (Bu farw gwraig gyntaf Edmund Schlink ym 1936.) Bu tad Bernhard yn athro seminari ac yn weinidog ac yn aelod o'r "Bekennende Kirche" - eglwys Martin Niemöller. Yn 1935, cafodd ei ddiswyddo o'i swydd  addysgu yn Giessen am ei feirniadaeth gyhoeddus o bolisïau'r Natsïaid. Ym 1946, daeth yn athro diwinyddiaeth ym Mhrifysgol Heidelberg, lle byddai'n gweithio tan iddo ymddeol yn 1971.  Cafodd Bernhard Schlink ei magu yn Heidelberg o ddwy oed ymlaen.  Astudiodd gyfraith ym Mhrifysgol Rhydd Gorllewin Berlin, gan raddio ym 1968.

Daeth Schlink yn farnwr yn Llys Cyfansoddiadol talaith ffederal Gogledd Rhine-Westphalia ym 1988 ac ym 1992 yn athro  cyfraith gyhoeddus ac athroniaeth y gyfraith ym Mhrifysgol Humboldt, Berlin. Ymddeolodd ym mis Ionawr 2006.

Gyrfa
Astudiodd Schlink gyfraith ym Mhrifysgolion Heidelberg a Berlin. Bu wedyn yn athro y gyfraith ym Mhrifysgolion Bonn a  Goethe, (Frankfurt) cyn dechrau ym 1992 ym Mhrifysgol Humboldt Berlin.

Dechreuodd ei yrfa fel awdur gyda nifer o nofelau ditectif gyda phrif gymeriad o'r enw Selb-yn chwarae ar y gair Almaeneg am "hunan" - y cyntaf, Selbs Justiz "Hunan Gosb", wedi'i gyd-ysgrifennu â Walter Popp.  Enillodd un o'r rhain, Die gordische Schleife, Wobr Glauser yn 1989.

Ym 1995, cyhoeddodd Der Vorleser ("Y Darllenydd"), nofel am fachgen yn ei arddegau yn cael perthynas â menyw yn ei thridegau sy'n yn diflannu; ond y mae'n cyfarfod â hi eto fel myfyriwr cyfraith wrth ymweld â threial am droseddau rhyfel.  Daeth y llyfr yn werthwr-gorau yn yr Almaen a'r Unol Daleithiau a chyfieithwyd i 39 o ieithoedd. Hwn oedd y llyfr Almaeneg cyntaf i gyrraedd  rhif un yn rhestr y New York Times. Yn 1997, enillodd Wobr Hans Fallada, gwobr lenyddol Almaeneg, a'r Prix Laure Bataillon ar gyfer gwaith a gyfieithwyd i Ffrangeg. Yn 1999 dyfarnwyd Welt-Literaturpreis y papur newydd Die Welt iddo.

Yn 2000, cyhoeddodd Schlink gasgliad o ffuglen fer o'r enw Liebesfluchten ("Ehediadau Cariad").

Yn 2008, cyfarwyddodd Stephen Daldry addasiad ffilm Saesneg o Der Vorleser fel The Reader. Yn 2010, cyhoeddwyd ei hanes gwleidyddol ffeithiol, Guilt About the Past, gan Beautiful Books Limited.

Ar hyn o bryd mae Schlink yn rhannu ei amser rhwng Efrog Newydd a Berlin.  Mae'n aelod o Ganolfan PEN yr Almaen.

Gwobrau
 1989  Friedrich-Glauser-Preis am   Die gordische Schleife
 1993  Deutscher Krimi Preis ar gyfer   Selbs Betrug
 1995  Stern des Jahres (Seren y Flwyddyn) o bapur newydd Abendzeitung (Munich) ar gyfer Der Vorleser
 1997  Gwobr Grinzane Cavour (Eidaleg) ar gyfer Der Vorleser
 1997  Prix Laure Bataillon (Ffrangeg) ar gyfer Der Vorleser
 1998  Gwobr Hans Fallada ar gyfer Der Vorleser
 1999  Welt-Literaturpreis am waith oes
 2000  Gwobr Heinrich Heine o'r "Heinrich-Heine-Gesellschaft" yn Hamburg
 2000  Evangelischer Buchpreis ar gyfer Der Vorleser
 2000  Gwobr ddiwylliannol y papur newydd Mainichi Shimbun a ddyfarnwyd yn flynyddol i werthwr-gorau yn Japan, ar gyfer Der Vorleser
 2004  Dosbarth 1af Verdienstkreuz (Teilyngdod)
 2014  Gwobr Parc Kyong-ni (De Corea)

Gwaith llenyddol yn yr Almaeneg
 1962 Der Andere (Yr Arall)
 1987 Selbs Justiz (Cosb Selb; gyda Walter Popp)
 1988 Die gordische Schleife (Cwlwm Gordia), Zurich: Diogenes
 1992 Selbs Betrug, Zurich: Diogenes
 1995 Der Vorleser (Y Darllenydd), Zurich: Diogenes
 2000 Liebesfluchten (Ehediadau Cariad), Zurich: Diogenes
 2001 Selbs Mord (lofruddiaeth Selb), Zurich: Diogenes
 2006 Die Heimkehr (Dod Adref: Nofel), Zurich: Diogenes
 2008 Das Wochenende (Y Penwythnos: Nofel), Zurich: Diogenes
 2010 Sommerlügen - Geschichten (Celwyddau Haf - Straeon), Zurich: Diogenes
 2011 Gedanken über das Schreiben. Heidelberger Poetikvorlesungen.  Zurich: Diogenes
 2014 Die Frau auf der Treppe. (Nofel) Zurich: Diogenes

Gweithiau eraill yn yr Almaeneg
 1976 Abwägung im Verfassungsrecht, Berlin: Duncker und Humblot
 1980 Rechtlicher Wandel durch richterliche Entscheidung: Beitraege zu einer Entscheidungstheorie der  richterlichen Innovation, Cyd-olygu efo Jan Harenburg and Adalbert Podlech, Darmstadt: Toeche-Mittler
 1982 Die Amtshilfe: ein Beitrag zu einer Lehre von der Gewaltenteilung in der Verwaltung, Berlin : Duncker & Humblot
 1985 Grundrechte, Staatsrecht II, Cyd-awdur efo Bodo Pieroth, Heidelberg: C.F. Müller
 2002 Polizei- und Ordnungsrecht, Cyd-awdur efo Bodo Pieroth and Michael Kniesel, Munich: Beck
 2005 Vergewisserungen: über Politik, Recht, Schreiben und Glauben, Zurich: Diogenes
 2015 Erkundungen zu Geschichte, Moral Recht und Glauben, Zurich: Diogenes

Categori:Genedigaethau 1944
Categori:Nofelwyr Almaeneg o'r Almaen