Elen o Gaerdroea

O fewn mytholeg Roegaidd, Elen o Gaerdroea (hefyd Elen o Droea neu Elen Fannog, neu yn syml Elen; Hen Roeg: Ἑλένη) oedd merch Zews a Leda, a chwaer Clytemnestra, Castor a Pollux. Fe'i hystyriwyd y fenyw brydfertha yn y byd yn ôl mytholeg Roeg. Yn dilyn ei phriodi, hi oedd Brenhines Laconia, talaith o fewn Groeg Homeraidd, gwraig Brenin Menelaos. Achosodd ei phriod, y tywysog Paris o Gaerdroea, Ryfel Caerdroea. 

Mae elfenau o'i bywgraffiad yn dod gan awduron clasurol fel Aristoffanes, Cicero, Ewripides a Homeros (yn yr Iliad ac yn Odyseia). Mae ei stori hi'n ymddangos yn Llyfr II o Aeneid gan Fyrsil.

Yn ei hieuenctid fe'i cipiwyd hi gan Theseus. Yn sgil cystadleuaeth rhwng ei chanlynwyr a'i phriodi, daeth Menelaus i'r brig. Yn ôl llw a gytunwyd rhyngddynt i gyd (Llw Tyndareus) roedd yn rhaid iddynt gynnig cymorth milwrol os cipiwyd hi. Arweiniodd y llw hwn at Ryfel Caerdroea. Pan briododd Menelaus roedd yn ifanc, ac mae yna amwysedd os oedd ei pherthynas gyda Paris yn un o sedogi neu o gipio.

Categori:Breninesau
Categori:Cymeriadau yn yr Iliad
Categori:Cymeriadau yn yr Odyseia