James Childs Gould

Roedd James Childs Gould (9 Medi 1882 - 2 Gorffennaf 1944) yn ddiwydiannwr Cymreig a wasanaethodd fel Aelod Seneddol Ceidwadol Caerdydd Canolog rhwng 1918 a 1924.

 Bywyd Personol 

Ganwyd Gould yng Nghaerdydd yn fab i Richard Gould, saer maen a’i ach yn NyfnaintObituary. Times (London, England) 6 Mehefin 1944: 7. The Times Digital Archive. adalwyd 21 Awst. 2017.

Cafodd ei addysgu yn yr Higher Grade School, Caerdydd

Ym 1908 priododd Mai B. Flagg, o Grand Manan, New Brunswick.Debretts 1922 adalwyd 21 Awst 1917

 Gyrfa 
Ymadawodd Gould a’r ysgol yn 14 mlwydd oed gan ddechrau gweithio am 4 swllt yr wythnos.

Ym 1901 cafodd swydd fel morwr cyffredin ar y llong Clan Graham, hwyliodd i Dde Affrica lle bu’n gweithio fel labrwr tameidiog; symudodd o Dde’r Affrica i Efrog Newydd lle fu’n gweithio i gwmni yswiriant.Manchester Evening News 06 Gorffennaf 1944; Tud 3, Colofn 3, Millionaire Shipbuilder, Twice bankrupt, Dies

Ym 1912 agorodd ei gwmni yswiriant ei hun yn Llundain gyda swyddfeydd yng Ngwlad Belg a’r Almaen. Daeth y busnes i ben cyn pen blwyddyn ac enillodd Gould dyfarniad o £20,000 yn erbyn partner iddo yn Efrog Newydd am gamliwiad Court of Bankruptcy. Daily Telegraph, 16 Dec. 1925, tud. 17. The Telegraph Historical Archive. Adalwyd 21 Awst 2017

Ym 1915, gyda chyfalaf o £200 ymrwymodd Gould i brynu’r llong SS Dartsmouth am £36,000. O herwydd yr angen am longau yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf i gludo milwyr a nwyddau bu’r fenter yn hynod lwyddiannus gan ddod a chyfalaf i Gould a’i gwmni, Goulds Steamships & Industrials Ltd o £60,000 o fewn 6 mis. Ail fuddsoddodd yr elw gan brynu llynges a busnes adeiladu llongau gwerth £1,000,000. Erbyn diwedd y Rhyfel amcangyfrifid bod ffortiwn bersonol Gould tua £2 miliwn. Wedi’r rhyfel bu dirwasgiad mawr yn y sector morwrol, gyda nifer y cwmnïau llongau yng Nghaerdydd yn syrthio o 150 i 77; aeth cwmni Gould i fethdaliad gyda dyledion o dros £750,000 ym Mai 1925 David Jenkins Shipowners of Cardiff: A Class by Themselves Gwasg Prifysgol Cymru 2013. Ym Mawrth 1926 cafodd ei ryddhau o’i fethdaliad ar amod o dalu £50,000 tuag at ei ddyledion Sheffield Daily Telegraph 13 Mawrth 1926; tud 5, colofn 7; Condition of discharge of ex MP from bankruptcy. Methodd i dalu’r £50,000 a chafodd ei wneud yn fethdalwr eto ym 1933 Yorkshire Evening Post 08 Medi 1933; Tud 4, Colofn 6, Ex Millionaire’s Failure. Cafodd ei ddyfarnu’n rhydd o’r ail fethdaliad, wedi ei ohirio am ddwy flynedd, ym Mehefin 1934Portsmouth Evening News 28 Mehefin 1934; tud 8, colofn 5 Mr J C Gould’s Finances

 Gyrfa Wleidyddol 

Bu Gould yn aelod o Gyngor Dinas Caerdydd rhwng 1917 a 1918. Safodd yn enw ‘’Plaid yr Unoliaethwr’’ (y Blaid Geidwadol, i bob pwrpas) yn etholiadau 1918, 1922 a 1923 gan ennill yn etholaeth Caerdydd Canolog. Gan fod ei ddyledwyr yn ymgynnull, ac nad oedd modd i fethdalwr bod yn Aelod Seneddol, penderfynodd beidio ag ymladd etholiad 1924, a daeth ei gyrfa Seneddol i ben.

 Marwolaeth 
Bu farw yn ei gartref yn Culsdon, Sussex yn 62 mlwydd oed

 Cyfeiriadau 

Categori:Aelodau Seneddol y Deyrnas Unedig
Categori:Genedigaethau 1882
Categori:Gwleidyddion Cymreig yr 20fed ganrif
Categori:Marwolaethau 1944