Plât ardyfiannol

Mae'r plât ardyfiannol (neu'r plât tyfiant) yn blât cartilag hyalin yn y metaffisis, ar ben asgwrn hir. Dyma'r rhan o'r asgwrn hir ble mae tyfiant asgwrn newydd yn digwydd; hynny yw, mae'r asgwrn i gyd yn fyw, gyda chynhaliaeth ailfodelu trwy'r meinwe asgwrn i gyd, ond y plât tyfiant yw'r man ble mae'r asgwrn hir yn tyfu (gan ychwanegu hyd iddo).

Mae plât i'w gael mewn plant a phobl ifanc yn eu llencyndod. Mewn oedolion sydd wedi tyfu'n llawn, mae llinell ardyfiannol wedi cymryd lle y plât. Mae'r newid hwn yn cael ei alw'n derfyniad ardyfiannol.

 Arwyddocad clinigol 
Gall nam yn natblygiad ac ymraniad y platiau ardyfiannol arwain at afiechydon tyfiant. Y nam mwyaf cyffredin yw acondroplasia, ble ceir nam yn ffurfiad cartilag. Acondroplasia yw achos mwyaf cyffredin corachedd. 

Toresgyrn Salter–Harris yw toresgyrn perthnasol i'r platiau ardyfiannol ac maen nhw felly'n tueddu i amharu ar dyfiant, taldra neu ffwythiannau ffisiolegol.

Mae Clefyd Osgood-Schlatter yn ganlyniad i straen ar y plât ardyfiannol yn y tibia, yn arwain at or-dyfiant esgyrn a lwmp poenus yn y pen-glin.

 Gweler hefyd 
 Datblygiad dynol (bioleg)
 Torasgwrn Salter–Harris

Cyfeiriadau

 Dolenni allanol 
 Esgyrn normal yn GetTheDiagnosis.org, yn dangos datblygiad platiau ardyfiannol ar gyfer gwahanol oedrannau ac esgyrn.

Categori:System ysgerbydol
Categori:Prosiect Wici-Iechyd