Rheilffordd Puffing Billy

bawd|250px
Rheilffordd treftadaeth yn Victoria, Awstralia, yw Rheilffordd Puffing Billy. Lled y trac yw 2 droedfedd 6 modfedd. Mae’r rheilffordd yn mynd o Belgrave (ger Gorsaf reilffordd Belgrave ar Metro Melbourne) hyd at Gemsbrook, 18 milltir i ffwrdd ym Mryniau Dandenong.

Hanes

|}

Agorwyd  y rheilffordd, gyda’r enw Rheilffordd Gembrook, ar 18 Rhagfyr 1900, un o bedair rheilffordd cledrau cul yn y dalaith. O’r 30au ymlaen, roedd rhedeg y rheilffordd yn gostus i Reilffyrdd Victoria. Mae rhannau’r rheilffordd yn syrth, ac oedd cyfnewid nwyddau yn Upper Ferntree Gully – oherwydd lled gwahanol y traciau ymlaen i Felbourne - yn ddrud; a wedyn daeth bysiau a loriau i gystadlu am draffig.

Caewyd y rheilffordd oherwydd colledion ar ôl tirlithriad yn ystod 1953.

Ail-enedigaeth
chwith|bawd|250px|Locomotif diesel oherwydd tywydd sych
Oherwydd diddordeb David Burke, newyddiadurwr gyda phapur newydd Melbourne ‘The Sun’, trefnwyd teithiau rhwng Upper Ferntree Gully a Belgrave ar 11 Rhagfyr 1954 i ddweud farwel i’r rheilffordd, a daeth 30,000 o bobl. Trefnwyd teithiau eraill ar 27 Rhagfyr. Oherwydd llwyddiant y teithiau, ffurfiwyd  Cymdeithas Cadwriaeth Puffing Billy, trwsiwyd y rheilffordd, ac agorodd y lein hyd at Menzies Creek ym1962, Emerald ym 1965, Lakeside ym 1975, a Gemsbrook yn Hydref 1998.

Locomotifau stêm
 Yn wreiddiol o reilffyrdd Victoria 
DelweddRhifDosbarthAdeiladwrAdeiladwydStatwsNodiadau  3A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1900mewn storfaYr un cyntaf o’r dosbarth NA adeiladwyd gan weithdy Newport, yn defnyddio sborion rhif 1A, adeiladwyd gan weithdy Baldwin yn yr Unol Daleithiau. 150px 6A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1901 gweithredol Wedi adfer mor agos a phosibl i’w gyflwr gwreiddiol (1901-1906); gwyrdd deuliw, llinellau gwynion, bwncer isel, tankiau estynedig. 150px 7A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1905 gweithredol Wedi adfer mor agos a phosibl i’w gyflwr gwreiddiol  (1905–1910); coch a brown "Canadian Pacific", llinellau gwynion, bwncer isel, golau bach. 150px 8A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1908 gweithredol Wedi adfer mor agos a phosibl i’w gyflwr gwreiddiol (1923–1937) Du,simne wedi meinhau, goleuadau mawrion, bwncer estynedig. 150px 12A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1912 gweithredol Wedi adfer mor agos a phosibl i’w gyflwr gwreiddiol  (1905–1910); coch a brown "Canadian Pacific", llinellau gwynion, bwncer isel, ond gyda goleuadau mawrion,cafn ludw eang. 150px 14A dosbarth NA2-6-2T Gweithdy Newport 1914 gweithredol Wedi adfer mor agos a phosibl i’w gyflwr diweddarach(1938–1946) Du, bwncer estynedig, golau mawr. 150px G42 dosbarth G2-6-0+0-6-2 Cwmni Beyer Peacock 1926 gweithredol Wedi adfer yn 2004 mor agos a phosibl i’w gyflwr rhwnf 1946 a 1954; du, gyda tho estynedig, simne gwreiddiol, lampiau cerosin, ffender wartheg.

 Locomotifau stêm eraill 
DelweddRhifDosbarthAdeiladwrAdeiladwydStatwsNodiadau  861 Decauville 2-4-2ST Couillet ar gyfer Decauville 1886 Gweithredol Daeth o Waith Gorllewin Melbourne y Cwmni Nwy Melbourne.  Ailadeiladwyd yn  y 70au yn rhan o gynllun i adfer rhan o’r rheilffordd i Walhalla. Llogwyd i’r rheilffordd gan y perchennog presennol, a defnynnir ar drenau hyfforddi. 150px 986 Carbon 0-4-0T Couillet ar gyfer Decauville 1890 Gweithredol Daeth o Waith Gorllewin Melbourne y Cwmni Nwy Melbourne.  Defnyddiwyd mewn parc yn  Frankston yn y 70au.  Llogwyd i’r rheilffordd gan y perchennog presennol.  Peckett  0-4-0ST Cwmni Peckett 1926 Gweithredol Daeth o Waith Gorllewin Melbourne y Cwmni Nwy Melbourne.  Defnyddir mewn digwyddiadau Tomos y Tanc, a hefyd fel "Peter Peckett". 1694 Climax,2 bogi. Gweithdy Climax 1928 Gweithredol locomotive Climax gyda gerïau; yr un olaf adeiladwyd erioed, a’r unig yn â lled 2’6”. Defnyddiwyd ar Dramffordd Dyffryn Tyers ar drenau coed hyd at 1949. Adferir gan reilffordd Puffing Billy yn yr 80au. Atgyweiriwyd ym Medi 2013.. NG127NG G16]]2-6-2+2-6-2 Cwmni Beyer,Peacock  mewn storfaDefnyddiwyd ar y Banana Express yn Ne Affrica. Daeth i [[Awstralia yn 2012.  tarddle sborion ar gyfer NG129, ac efallai i adfer yn y dyfodol a newid i led 2’6” NG129NG G16]]2-6-2+2-6-2 Cwmni Beyer,Peacock 1951 Ailadeiladir a newidir i led 2’6”. Daeth i Awstralia ym 1996. 14 Shay locomotif Shay2 bogi Gweithdy Lima 1912 yn Amgueddfa Nant MenziesDefnyddiwyd yn gynt ar Reilffordd Fforest Alishan yn Taiwan.  Imewnforiwyd i Awstralia i’w warchod yn y 70au. 3 Sub Nigel 0-6-0WT Orenstein a Koppel 1931 yn Amgueddfa Nant Menzies Defnyddiwyd gan gwmni cloddu aur Sub Nigel cyf, yn Ne Affrica..

Cyfeiriadau
chwith|bawd|250px|Patrol tân
chwith|bawd|250px|Storfa locomotifau

Dolen allanol
 Gwefan y rheilffordd 

Puffing Billy
Categori:Rheilffyrdd treftadaeth Awstralia
Categori:Twristiaeth yn Awstralia
Categori:Victoria