Tawakkol Karman

Newyddiadurwraig a gwleidydd o Iemen ac ymgyrchydd dros hawliau dynol yw Tawakkol Abdel-Salam Karman ( Tawakkul ‘Abd us-Salām Karmān; hefyd Tawakul, Tawakel;Evening Times (Glasgow). Arrest Sparks Protest. 24 January 2011. Retrieved 8 October 2011 from the Lexis-Nexis Database.Emad Mekay. Arab Women Lead the Charge. Inter Press Service (Johannesburg), 11 February 2011. Retrieved 8 October 2011 from the Lexis-Nexis Database. ganwyd 7 Chwefror 1979). Hi oedd wyneb gyhoeddus Chwyldro Iemen (2011–12), ac fe'i elwir yn "y Ferch Haearn" a "Mam y Chwyldro" gan ei chydwladwyr. Derbyniodd Karman Wobr Heddwch Nobel yn 2011, ynghyd ag Ellen Johnson Sirleaf a Leymah Gbowee. Hi yw'r Iemeniad cyntaf, y fenyw Arabaidd cyntaf, a'r ail fenyw Fwslimaidd i ennill Gwobr Nobel, a'r unigolyn ieuangaf i ennill y Wobr Heddwch ac eithriad Malala Yousafzai.

Cyd-sefydlodd y garfan "Newyddiadurwragedd Heb Gadwyni" yn 2005. Daeth Karman i sylw'r cyhoedd yn Iemen trwy ei newyddiaduraeth a'i hymgyrch dros wasanaeth newyddion ffôn symudol a gafodd ei wrthod trwydded yn 2007. Y flwyddyn honno, dechreuodd trefnu ac arwain protestiadau wythnosol o blaid ryddid y wasg. Dan ei harweiniad, rhoddwyd cefnogaeth i'r "Chwyldro Jasmin" yn Nhiwnisia (Rhagfyr 2010–Ionawr 2011) a'r Gwanwyn Arabaidd. Gwrthwynebodd Ali Abdullah Saleh, Arlywydd Iemen, yn gyhoeddus.

Yn ôl cebl diplomyddol a ddatgelwyd gan WikiLeaks, er i Karman lladd ar Sawdi Arabia yn gyhoeddus roedd hi hefyd yn trefnu cyfarfodydd dirgel â'r Sawdïaid i ymofyn am eu cefnogaeth. Hi wnaeth canmol Sawdi Arabia am gytundeb trawsnewid llywodraeth a chafodd ei ystyried gan nifer o ddiwygwyr fel brad yn erbyn y chwyldro. Yn ogystal, cyhuddodd Karman yr Arlywydd Abd Rabbuh Mansur Hadi o gefnogi'r Houthi ac Al Qaeda.

 Cyfeiriadau 

Categori:Genedigaethau 1979
Categori:Cyn-fyfyrwyr Prifysgol Sana'a
Categori:Enillwyr Gwobr Heddwch Nobel
Categori:Gwleidyddion o Iemen
Categori:Mwslimiaid o Iemen
Categori:Merched a aned yn y 1970au
Categori:Newyddiadurwyr Arabeg o Iemen
Categori:Newyddiadurwyr benywaidd yr 21ain ganrif o Iemen
Categori:Pobl y Gwanwyn Arabaidd
Categori:Pobl o dras Dyrcaidd
Categori:Pobl o Taiz
Categori:Ymgyrchwyr hawliau dynol
Categori:Ymgyrchwyr o Iemen