Twymyn Pigiad Torogen Affricanaidd

Twymyn Pigiad Torogen Affricanaidd (ATBF) yw haint bacteriol sy'n cael ei ledaenu gan frathiad torogen. Gall symptomau gynnwys twymyn, cur pen, poenau yn y cyhyrau, a brech. Fel arfer, ar safle'r brathiad ei hun, mae'r croen yn cochi'n sylweddol a cheir canolbwynt tywyll i'r rhan honno. Mae symptomau fel arfer yn dod i'r amlwg 4-10 diwrnod wedi'r brathiad. Ni achosir cymhlethdodau’n aml, serch hynny, gall y pigiadau achosi i gymalau chwyddo. Nid yw rhai dioddefwyr yn datblygu symptomau o gwbl.

Achosir y clefyd gan y bacteriwm Rickettsia africae. Lledaenir y bacteriwm gan drogod o'r math Amblyomma. Fel arfer, mae'r rhain yn ymgartrefu mewn glaswellt neu lwyn tal yn hytrach nag mewn dinasoedd. Mae'r symptomau fel arfer yn arwain at ddiagnosis. Gellir cadarnhau'r cyflwr wrth ystyried diwylliant, PCR, neu imiwnofflworoleuedd.

Ni cheir pigiad i drin y cyflwr. Mae osgoi brathiad yn un o'r camau amddiffynnol gorau, a ellir gwneud hynny drwy orchuddio'r croen gyda DEET, neu ddefnyddio dillad trin trwdrin. Fodd bynnag, ni cheir llawer o dystiolaeth ynghylch triniaethau posib. Mae'r  gwrthfiotig doxycycline yn ymddangos yn effeithiol. Gellir defnyddio cloramffenicol neu azithromycin hefyd. Fel arfer, y mae'r afiechyd yn cilio heb driniaeth o gwbl.

Lledaena'r afiechyd yn Affrica Is-Sahara, India'r Gorllewin, ac yn Ynysoedd y De. Mae'n gymharol gyffredin ymhlith teithwyr i Affrica Is-Sahara. Caiff y rhan fwyaf o heintiau eu dal rhwng Tachwedd ac Ebrill. Gellir cael ffrwydrad o achosion yn ystod y cyfnod hwn. Yn ôl y sôn, disgrifiwyd y clefyd am y tro cyntaf ym 1911. Mae Twymyn Pigiad Torogen Affricanaidd yn dwymyn frych. Caiff ei gamgymryd yn aml fel twymyn Môr y Canoldir.

 Cyfeiriadau 

Categori:Prosiect Wici-Iechyd