Awdurdod Cyllid Cymru

Corff cyhoeddus yw Awdurdod Cyllid Cymru (), sy'n gyfrifol am gasglu trethi datganoledig Cymru. Sefydlwyd y pwerau ar gyfer creu trefniant i gasglu trethi datganoledig yn Deddf Casglu a Rheoli Trethi (Cymru) 2016.

Mae gan y corff swyddfeydd ym Mhar Busnes Rhydycar (Merthyr Tufdul) ac adeilad Parc Cathays 2 (Caerdydd). Cafodd aelodau bwrdd yr awdurdod eu penodi yn Haf 2017 a cyfarfu'r awdurdod am y tro cyntaf ar 18 Hydref 2017. Daeth yr awdurdod yn gwbl weithredol yn Ebrill 2018, ac o'r dyddiad hwn roedd Cymru'n casglu peth o'i threthi am y tro cyntaf ers 800 mlynedd. Mae'r corff yn gyfrifol am gasglu Treth Trafodiadau Tir a'r Dreth Gwarediadau Tirlenwi a threth incwm (Cyfradd Treth Incwm Cymru (CTIC)) ers 2019.

Penodwyd Kathryn Bishop yn gadeirydd gyntaf yr awdurdod ar 20 Chwefror 2017 yn dilyn pleidlais gan Bwyllgor y Cynulliad, y tro cyntaf i wrandawiad gael ei gynnal cyn penodiad Gweinidogol. Penodwyd Dyfed Edwards, cyn-arweinydd Cyngor Gwynedd, fel is-gadeirydd yn Medi 2018.

Cyfrifoldebau
bawd|chwith|Mark Drakeford yn esbonio'r drefn newydd yn 2017
Yn ogystal â chasglu trethi, mae'r Awdurdod yn gwneud y canlynol:

 darparu gwybodaeth, cyngor a chymorth ynghylch y trethi i’r trethdalwyr
 datrys cwynion ac anghydfodau
 hyrwyddo cydymffurfiaeth â’r trethi
 lleihau achosion o efadu ac osgoi trethi
 cefnogi datblygiad polisi Llywodraeth Cymru ar drethi

Trethi datganoledig
Mae Deddfau Cymru 2014 a 2017 yn datganoli y trethi canlynol i'r Cynulliad Cenedlaethol:

 Ardrethi Annomestig (trethi busnes) - o 1 Ebrill 2015
 Treth Trafodiadau Tir  - o 1 Ebrill 2018
 Treth Tirlenwi - o 1 Ebrill 2018
 Treth Incwm (rhannol) - o 1 Ebrill 2019

Y ddeddfwriaeth perthnasol sy'n llywodraeth Awdurdod Cyllid Cymru a trethi Cymru yw:

 Deddf Casglu a Rheoli Trethi (Cymru) (2016)
 Deddf Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2017
 Deddf Treth Gwarediadau Tirlenwi (Cymru) 2017

 Prif weithredwyr 
+CyfnodEnwNodiadau2017 – Ebrill 2025Dyfed AlsopGadawodd ACC ym mis Ebrill 2025 i ymgymryd â swydd newydd fel Prif Swyddog Gweithredu a Dirprwy Brif Weithredwr Asiantaeth Diogelwch Iechyd y DU (UKHSA)Mai 2025–Rebecca GodfreyYn rhan o'r tîm a sefydlodd ACC, yn gyntaf fel Prif Swyddog Strategaeth ac yna Prif Swyddog Gweithredu ACC. Daeth yn Brif Weithredwr Dros Dro ym Mai 2025 ac fe'i penodwyd i'r swydd yn barhaol yn Nhachwedd 2025.

 Cyfeiriadau 

Categori:Economi Cymru
Categori:Cyrff a Noddir gan Lywodraeth Cymru
Categori:Sefydliadau 2017