Y Tywysog Philip

Roedd Tywysog Philip, Dug Caeredin KG KT OM GBE AC QSO PC  (ganwyd Tywysog Philip o Wlad Groeg a Denmarc, 10 Mehefin 1921 – 9 Ebrill 2021) yn aelod o deulu Brenhinol y Deyrnas Unedig, yn ŵr i Frenhines Elisabeth II.

Bywyd cynnar
Ganwyd Philip yn Mon Repos, Corfu, Gwlad Groeg.About The Duke of Edinburgh

Roedd yn wreiddiol yn dywysog brenhinol Gwlad Groeg a Denmarc. Ers iddo newid ei genedligrwydd, cafodd ei adnabod fel Philip Mountbatten.

Ar 19 Tachwedd 1947 fe'i gwnaed yn Farchog y Gardas Aur,List of the Knights of the Garter (1348-present) - Heraldica (Rhif 902) a chael yr hawl i gael ei gyfeirio ato gyda'r arddull "Uchelder Brenhinol".The London Gazette: 21 Tachwedd 1947, Rhif 38128, Tud 5495

Tywysog Cydweddog i'r Frenhines
Ar 20 Tachwedd 1947 priododd y Dywysoges Elizabeth, edling y Brenin Siôr VI, a'i ddyrchafu yn Ddug Caeredin, Iarll Meirionnydd a Barwn Greenwich. Cafodd ei urddo yn Dywysog y Deyrnas Unedig ym 1957.

Bu'r Tywysog Philip ar wasanaeth gweithredol yn y Llynges Frenhinol drwy gydol yr Ail Ryfel Byd. Ar ddiwedd y rhyfel oedd ar y llong ryfel HMS Whelp yn y Môr Tawel, a fu'n bresennol ym Mae Tokyo ar gyfer ildio Siapan ar 2 Medi 1945.

Ef oedd yr aelod cyntaf o'r Teulu Brenhinol Prydeinig i gael ei gyfweld ar y teledu ym mis Mai 1961. Teithiodd gyda'r Frenhines ar bob un o'i theithiau brenhinol.

bawd|chwith|Ymweliad gan y Tywysog Philip i Fangor. Ffotograff gan Geoff Charles (1957).

Cafodd y Frenhines Elizabeth a'r Tywysog Philip pedwar o blant: Y Tywysog Siarl, Tywysog Cymru; Y Dywysoges Anne, Y Dywysoges Frenhinol; Y Tywysog Andrew, Dug Caerefrog  a'r Tywysog Edward, Iarll Wessex. Mae ganddynt hefyd wyth o wyrion ac wyth o or-wyrion.

Ymddeoliad

Ymddeolodd o'i ddyletswyddau brenhinol ar 2 Awst 2017, yn 96 oed.

Ym mis Chwefror 2021 aeth i'r ysbyty am driniaeth gan aros yno am fis, cyn mynd adre ar 16 Mawrth.

Bu farw ar fore Gwener, 9 Ebrill 2021 yng Nghastell Windsor.  Cyhoeddwyd y newyddion ganol dydd ar gyfrif Twitter y teulu brenhinol.

 Cyfeiriadau 

Categori:Anglicaniaid
Categori:Aelodau Cyfrin Gyngor y Deyrnas Unedig
Categori:Chwaraewyr polo o Loegr
Categori:Genedigaethau 1921
Categori:Marwolaethau 2021
Categori:Teulu Battenberg
Categori:Tŷ Windsor
Categori:Tywysogion Seisnig
Caeredin